Postanowienie NSA z dnia 3 marca 2014 r., sygn. II FSK 140/14

Wstrzymanie wykonania aktu

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, , , po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 maja 2013 r. sygn. akt I SA/Łd 312/13 w sprawie ze skargi M. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 16 stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt I SA/Łd 312/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M. O. (dalej: podatnik, skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r.

Od powyższego wyroku wywiedziona została skarga kasacyjna, w której zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 16 stycznia 2013 r. nr [...]. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że nie posiada środków pieniężnych pozwalających na zapłatę określonego decyzją podatku wraz z odsetkami. Wskazał, że spowodowane jest to trudną sytuacją finansową jego firmy, działalność gospodarczą podatnik zmuszony był zawiesić (brak dochodu, zobowiązania kredytowe). Zdaniem skarżącego okoliczności te niewątpliwie spowodują, że w przypadku braku wstrzymania wykonalności decyzji zajdzie konieczność wszczęcia postępowania egzekucyjnego, co w oczywisty sposób może już wiązać się ze spowodowaniem nieodwracalnych zmian w majątku trwałym podatnika i braku szans na dalsze prowadzenie działalności gospodarczej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Wniosek nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu.

W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: np. postanowienie NSA z dnia 26 lutego 2013 r., II FSK 1064/12; publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).

W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia - "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., II FSK 2540/13 i powołane tam orzecznictwo, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Samo powołanie się przez niego na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd.

Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na lakoniczność uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Ogólnikowe wskazanie na trudną sytuację finansową oraz możliwe spowodowanie nieodwracalnych zmian w majątku trwałym skarżącego i brak szans na dalsze prowadzenie działalności gospodarczej samo przez się nie oznacza wykazania przez podatnika, że okoliczności te, stanowiące, w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., podstawę wstrzymania przez sąd administracyjny wykonania decyzji, rzeczywiście istnieją. Poza tym wnioskodawca nie dołączył do wniosku (do czego był zobowiązany) żadnych dokumentów potwierdzających zaistnienie przewidywanych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym podatnik uniemożliwił Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu zapoznanie się oraz ocenę jego stanu majątkowego, co jest niezbędne do oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Biorąc pod uwagę podniesioną we wniosku argumentację, a zwłaszcza brak wykazania w jaki sposób postępowanie egzekucyjne może przyczynić się do spowodowania nieodwracalnych zmian w majątku trwałym skarżącego i braku szans na dalsze prowadzenie działalności gospodarczej Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku i na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/