Wyrok WSA w Olsztynie z dnia 16 kwietnia 2008 r., sygn. II SA/Ol 108/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Szczepkowska Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędzia WSA Alicja Jaszczak - Sikora Protokolant Ewa Rychcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi P.B. na postanowienie Rektora Uniwersytetu z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie skreślenia z listy studentów - niedopuszczalności odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Rektora Uniwersytetu na rzecz skarżącego kwotę 340 zł. (słownie: trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Uzasadnienie

Decyzją z dnia "[...]" r. Dziekan Wydziału Nauk Technicznych Uniwersytetu "[...]" w "[...]", zwanego w dalszym ciągu Uniwersytetem, działając na podstawie art. 190 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U Nr 164, poz. 1365, ze zmianami ) oraz § 28 regulaminu Studiów tego Uniwersytetu, skreślił z dniem 16 listopada 2007 r. P. B. z listy studentów I roku studiów stacjonarnych na kierunku mechanika i budowa maszyn, ponieważ student nie uczestniczył w obowiązkowych zajęciach dydaktycznych. Decyzja ta zawierała pouczenie, iż służy od niej odwołanie do Rektora Uniwersytetu w terminie 14 dni od daty jej doręczenia.

Pismem z dnia 5 grudnia 2007 r. P. B. zwrócił się do organu I instancji o sprostowanie powyższej decyzji w części dotyczącej pouczenia o sposobie zaskarżenia w ten sposób, aby jako organ odwoławczy zamiast Rektora wpisać Radę Wydziału.

W ocenie wnioskodawcy powyższe uzasadnione jest treścią § 23 ust. 1 pkt 12 Statutu Uniwersytetu.

Dziekan Wydziału Nauk Technicznych Uniwersytetu pismem z dnia 11 grudnia 2007 r. poinformował, że żądanie to jest bezzasadne, powołując się na przepisy wskazane w podstawie prawnej decyzji, potwierdził zasadność skreślenia P. B. z listy studentów. Odnosząc się natomiast do żądania sprostowania decyzji, organ stwierdził, że pouczenie o sposobie wniesienia odwołania zamieszczone w decyzji, było prawidłowe. Wynika to z art. 190 ust. 3 ustawy o szkolnictwie wyższym. Natomiast § 23 ust. 1 pkt 12 Statutu, na który powołuje się wnioskodawca, nie ma związku formalnoprawnego z przedmiotową decyzją.

W odwołaniu, wniesionym do Rektora Uniwersytetu za pośrednictwem organu I instancji, P. B. wyraził swoje niezadowolenie z decyzji w przedmiocie skreślenia go z listy studentów zarzucając, iż jest ona niezrozumiała i zaskakująca.

Wniósł o jej zmianę i umożliwienie dalszego uczestnictwa w zajęciach oraz wykazania postępów w nauce poprzez sprawdzenie wiedzy zdobytej na wykładach i ćwiczeniach. Podniósł, że pomylił się co do podmiotu, do którego powinien wnieść odwołanie. Wskazał, że przeszkodą do wcześniejszego wniesienia odwołania był okres świąteczny i Nowego Roku, co - jego zdaniem - stanowi ważną przyczynę usprawiedliwiającą wniesienie odwołania po upływie terminu wskazanego w pouczeniu zaskarżanej decyzji.

Jednocześnie odwołujący się wniósł o uznanie, że odwołanie zostało wniesione w terminie.

Postanowieniem z dnia "[...]" r. Rektor Uniwersytetu "[...]" w "[...]" , z powołaniem się na art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zmianami) dalej zwanej jako Kpa, stwierdził niedopuszczalność odwołania w związku z uchybieniem terminu do jego wniesienia.

Organ podał w uzasadnieniu, że w dniu 21 listopada 2007 r. brat odwołującego - T. B. potwierdził odbiór decyzji o skreśleniu z listy studentów P. B., w której pouczono go o prawie i terminie do wniesienia odwołania. W stanie faktycznym sprawy termin ten upłynął z dniem 5 grudnia 2007 r., zaś odwołanie zostało złożone dopiero dnia 8 stycznia 2008 r. Odwołujący się nie wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w którym uprawdopodobniłby, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy odwołującego się.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie P. B. zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisów postępowania poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 134 Kpa oraz art. 111 § 2 Kpa. Wywiódł, że stwierdzenie niedopuszczalności odwołania i stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, zamieszczone w art. 134 Kpa, to odrębne instytucje procesowe, które wykluczają się wzajemnie. Wobec powyższego zawarte w osnowie zaskarżonego postanowienia stwierdzenie niedopuszczalności odwołania z uwagi na jego wniesienie z uchybieniem terminu, stanowi rażące naruszenie prawa.

Skarżący podniósł ponadto, że w sprawie nie zachodzą przesłanki, które skutkowałyby stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Skarżący wniósł bowiem skutecznie o sprostowanie decyzji w trybie art. 111 § 1 Kpa, wobec czego termin do wniesienia odwołania upływał, w myśl art. 111 § 2 Kpa, po 14 dniach od daty doręczenia odpowiedzi organu na to żądanie. W stanie faktycznym sprawy odpowiedź doręczono skarżącemu pismem z dnia 11 grudnia 2007 r. i od dnia doręczenia tego pisma rozpoczął bieg termin do wniesienia odwołania.

Jednocześnie skarżący wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, rozstrzygnięcie o niewykonalności zaskarżonego aktu oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym i poza kolejnością.

W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu "[...]" wniósł

o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, iż zostało ono podjęte z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

W rozpoznawanej sprawie ocenie Sądu podlegała zasadnicza kwestia, czy skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z dnia "[...]" r. o skreśleniu z listy studentów.

Z akt administracyjnych wynika, że decyzję tę doręczono skarżącemu w dniu 21 listopada 2007 r. Zgodnie zatem z art. 129 § 2 Kpa, termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 5 grudnia 2007 r.

Jednakże nie można pominąć, na co Rektor Uniwersytetu w ogóle nie zwrócił uwagi, że przed upływem tego terminu, skarżący zgłosił do organu I instancji żądanie sprostowania pouczenia o sposobie zaskarżenia, zamieszczonego w przedmiotowej decyzji. Uprawnienie to daje stronie przepis art. 111 § 1 Kpa, zgodnie z którym strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach.

W takim przypadku termin do wniesienia odwołania nie biegnie od dnia doręczenia pierwotnej decyzji, lecz ulega on przesunięciu i rozpoczyna bieg od dnia doręczenia sprostowania / uzupełnienia/ decyzji lub odmowy sprostowania / uzupełnienia/ rozstrzygnięcia, bez względu na formę w jakiej to nastąpiło. (art. 111 § 2 Kpa)

W niniejszej sprawie odpowiedź Dziekana Wydziału Nauk Technicznych na wniosek o sprostowanie decyzji została udzielona pismem z dnia 11 grudnia 2007 r., które zostało doręczone skarżącemu w dniu 18 grudnia 2007 r.

Zgłoszenie przez P. B. żądania sprostowania decyzji w części dotyczącej pouczenia co do prawa odwołania, przesunęło początek liczenia terminu do wniesienia odwołania na dzień doręczenia stronie odpowiedzi w tej kwestii.

Słusznie więc skarżący zarzucił, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 111 § 2 Kpa, gdyż organ błędnie liczył termin do wniesienia odwołania od decyzji z dnia "[...]" r. od daty jej doręczenia, zamiast od daty doręczenia odpowiedzi na wniosek o sprostowanie tej decyzji.

Zasadnie również skarżący podnosi w skardze, że art. 134 Kpa rozróżnia niedopuszczalność odwołania od uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Są to dwie odrębne, niezależne od siebie instytucje procesowe.

Przesłanki stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych, różnią się od przesłanek stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Odwołanie wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia jest środkiem zaskarżenia wniesionym z przekroczeniem ustawowego terminu, ale nie jest niedopuszczalne w rozumieniu art. 134 Kpa.

Stwierdzając niedopuszczalność odwołania w związku z uchybieniem terminu do jego wniesienia, organ odwoławczy naruszył więc przepis art. 134 Kpa. Z tym, że - wbrew twierdzeniu strony skarżącej - nie jest to naruszenie rażące, w orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że uchybienie takie nie ma wpływu na wynik sprawy. ( por. wyrok NSA z dnia 10.11.1998r. sygn. akt III 898/97)

Samo naruszenie art.134 Kpa nie mogło zatem stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Podstawę do takiego rozstrzygnięcia dawało natomiast naruszenie przez Rektora Uniwersytetu art.111 § 2 Kpa, ponieważ naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy.

P. B. złożył odwołanie w dniu 27 grudnia 2007 r. zachowując czternastodniowy termin do jego wniesienia od daty doręczenia pisma Dziekana z dnia 11 grudnia 2007 r.

W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zmianami)

Na mocy art. 152 tej ustawy orzeczono, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono po myśli art. 200 p.p.s.a.