Zamówienia publiczne: jak przeprowadzić postępowanie, gdy czas na wydanie środków jest ograniczony

Prawo pozwala na skrócenie terminów lub uproszczenie zasad, m.in. przez: procedurę przyspieszoną, tryb negocjacji bez ogłoszenia i zamówienie z wolnej ręki. Jednak możliwość ich zastosowania zależy od spełnienia określonych warunków

Podmioty publiczne nierzadko z przyczyn od siebie niezależnych muszą udzielić zamówienia w możliwie najkrótszym czasie. W praktyce problem ten dotyczy m.in. zamówień z udziałem środków dotacyjnych, które zwykle trzeba wykorzystać w określonym czasie (np. gdy doszło do unieważnienia pierwotnego postępowania albo te środki zostały uruchomione ze znacznym opóźnieniem przez dysponenta).

Ustawa – Prawo zamówień publicznych (dalej: p.z.p.) zawiera instrumenty pozwalające zamawiającemu skrócić terminy lub uprościć zasady. Chodzi przede wszystkim o procedurę przyspieszoną, tryb negocjacji bez ogłoszenia i zamówienie z wolnej ręki. Nie oznacza to, że każdy z tych uproszczonych trybów może być zastosowany w dowolnej sytuacji. Do zamówień publicznych, nawet gdy istnieje potrzeba pilnego działania, trzeba stosować zasady p.z.p., w tym konkurencyjności i przejrzystości. Wybór odpowiedniego narzędzia powinien być uzasadniony potrzebą zamawiającego, proporcjonalny do okoliczności i konsekwentnie stosowany w całym postępowaniu. Przyjrzyjmy się zatem podstawowym instrumentom, które mają przyspieszyć procedury wyboru wykonawcy.

Procedura przyspieszona

W odniesieniu do zamówień o wartości przekraczającej progi unijne (czyli limity wartości zamówień, po przekroczeniu których instytucje muszą ogłaszać przetargi w Dzienniku Urzędowym UE) p.z.p. przewiduje możliwość zastosowania tzw. procedury przyspieszonej. Dotyczy to zarówno przetargu nieograniczonego, jak i ograniczonego, a także negocjacji z ogłoszeniem. Przypomnijmy, że np. w przypadku przetargów na dostawy i usługi – próg obowiązujący instytucje administracji publicznej wynosi 140 tys. euro, a dla innych zamawiających publicznych (np. samorządów) – 216 tys. euro. W przypadku usług społecznych – próg wynosi 750 tys. euro, a zamówień na roboty budowlane – 5 404 000 euro.