Tryb przyspieszony w uchwalaniu ustaw zdrowotnych

Kilka miesięcy temu pisałam o konsultacjach społecznych ustawy o zdrowiu publicznym i, niestety, małych szansach na jej przyjęcie. Ale stało się inaczej, parlament uchwalił ustawę (Senat nie wniósł poprawek) i teraz czekamy tylko na podpis prezydenta, aby ustawa z 11 września 2015 r. o zdrowiu publicznym mogła wejść w życie.

Zapobiegać chorobom

Ustawa o zdrowiu publicznym zwraca uwagę na szansę, jaką daje wczesna wykrywalność chorób. Wśród najważniejszych zagrożeń wymieniane są choroby cywilizacyjne: schorzenia układu sercowo-naczyniowego, nowotwory, uzależnienia, choroby układu oddechowego, cukrzyca i choroby psychiczne. Ustawa ma pomóc m.in. w stworzeniu struktur odpowiedzialnych za koordynację i monitorowanie działalności władz publicznych, a także usystematyzować realizowane obecnie zadania z zakresu zdrowia publicznego i zapewnić ich ciągłość. Ma też umożliwić adekwatne do potrzeb i kompleksowe podejście oraz stabilne mechanizmy finansowania. Podstawą działań będzie przyjęty przez rząd, w drodze rozporządzenia, Narodowy Program Zdrowia (NPZ), skoncentrowany na promocji zdrowia i zapobieganiu chorobom, oparty na ścisłej współpracy administracji rządowej i samorządowej. NPZ będzie ustanawiany na co najmniej pięć lat. Pierwszy program będzie przyjęty na lata 2016-2020 (na jego realizację w 2016 r. z budżetu państwa zostanie przeznaczone 140,7 mln zł). Ustawa stawia na m.in.: promowanie zdrowia i profilaktykę chorób, prowadzenie edukacji zdrowotnej, rozpoznawanie, eliminowanie lub ograniczenie zagrożeń dla zdrowia fizycznego, psychicznego i społecznego w środowisku zamieszkania, nauki, pracy i rekreacji oraz inicjowanie i prowadzenie badań naukowych w zakresie zdrowia publicznego. Następnie powstanie Rada do spraw Zdrowia Publicznego, która będzie pełnić funkcję opiniodawczo-doradczą ministra zdrowia. W jej skład wejdą m.in. przedstawiciele prezydenta, administracji publicznej, Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, pracodawców i organizacji pozarządowych, Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, Naczelnej Rady Lekarskiej oraz konsultanci krajowi. Rada zastąpi funkcjonujący obecnie Międzyresortowy Zespół Koordynacyjny Narodowego Programu Zdrowia. Przewodniczącego rady będzie wyznaczał minister zdrowia. Rząd będzie mógł też powołać pełnomocnika ds. zdrowia publicznego. Programy realizowane do tej pory, obejmujące m.in. onkologię i kardiologię, staną się częścią NPZ. Nowym zadaniem, ujętym w NPZ, będzie profilaktyka otyłości, nieobjęty obecnie finansowaniem. Kompleksową opiekę psychiatryczną na obszarach, na których mieszka od 50 tys. do 200 tys. osób, będą sprawowały centra zdrowia psychicznego. Docelowo powstaną one w każdym powiecie, dużej gminie lub dzielnicy dużego miasta.