Interpretacja indywidualna z dnia 27 listopada 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP1-1.4012.748.2025.2.AKA
Odpłatne ustanowienie służebności gruntowej polegającej na prawie do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego, niezależnie od terminu jego ustanowienia, jest odrębnym świadczeniem od dostawy lokalu i nie podlega opodatkowaniu na zasadach właściwych dla dostawy lokalu jako element świadczenia kompleksowego.
Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
8 września 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 2 września 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy uznania, że:
‒odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, stanowi element świadczenia kompleksowego i podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje wraz z dostawą lokalu;
‒odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, stanowi element świadczenia kompleksowego i podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje w terminie późniejszym niż dostawa lokalu;
‒równocześnie z dostawą lokalu lub w terminie późniejszym niż dostawa lokalu mogą być i być może będą ustanawiane na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu również inne prawa (komórka lokatorska, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby miejsc postojowych w garażu), spowoduje, że czynność odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 będzie uznawana za element świadczenia kompleksowego i w konsekwencji będzie podlegała opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy lokalu.
Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 27 października 2025 r. (wpływ 31 października 2025 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością - polskim rezydentem podatkowym oraz zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w branży deweloperskiej.
W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Spółka realizuje przedsięwzięcie deweloperskie (dalej: Przedsięwzięcie Deweloperskie) polegające na budowie zespołu pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z lokalami usługowymi, garażami podziemnymi, parkingiem terenowym, dojściami oraz niezbędną infrastrukturą techniczną. Przedsięwzięcie Deweloperskie jest objęte jedną decyzją w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu, projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, wydaną przez (…).
Realizacja Przedsięwzięcia Deweloperskiego została podzielona na dwa etapy:
Zadanie A
W ramach tego zadania na trzech działkach geodezyjnych (nr 1/2, 1/3 oraz 1/4) zostaną wybudowane cztery budynki mieszkalne (1, 2, 3 i 4). W każdym budynku będzie się znajdować kondygnacja podziemna (garaż wielostanowiskowy, w którym będą się znajdować miejsca garażowe oraz boksy rowerowe) i trzy kondygnacje nadziemne (mieszkalne). Oprócz lokali mieszkalnych w każdym budynku będą się znajdowały również lokale usługowe na kondygnacjach nadziemnych, komórki lokatorskie, części wspólne (korytarze, klatki schodowe itp.) oraz pomieszczenia techniczne (rozdzielnie, kotłownie gazowe, pomieszczenie wodomierzy itp.) niezbędne do poprawnego funkcjonowania obiektów. Działki, na których zostaną wybudowane budynki 1, 2, 3 i 4 w ramach niniejszego zadania, na dzień złożenia niniejszego wniosku nie są objęte jedną księgą wieczystą. Planowane jest objęcie tych działek jedną księgą wieczystą. Do sądu wieczystoksięgowego został już złożony wniosek o odłączenie działki nr 1/3 oraz działki nr 1/4 z dotychczasowych ksiąg wieczystych i przyłączenie ich do księgi wieczystej prowadzonej dla działki nr 1/2. Na dzień złożenia niniejszego wniosku wniosek ten nie został jednak jeszcze rozpoznany.
Sytuacja będzie się przedstawiała następująco:
a)działki nr 1/2, 1/3 oraz 1/4 zabudowane budynkami 1, 2, 3 i 4 będą objęte jedną księgą wieczystą, tj. w dziale (…) księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, na której zostanie zrealizowane Zadanie A, ujawnione będą: działki o nr 1/2, 1/3, 1/4 oraz budynki 1, 2, 3 i 4 niestanowiące odrębnych od gruntu przedmiotów własności,
b)każdy lokal w budynkach 1, 2, 3 i 4 będzie posiadał własną księgę wieczystą,
c)hale garażowe pod budynkami (1, 2, 3 i 4) nie będą miały własnych ksiąg wieczystych i będą stanowiły część nieruchomości wspólnej - nie będą stanowiły odrębnych, samodzielnych lokali; żadne z miejsc postojowych znajdujących się w tych halach również nie będzie stanowiło odrębnej nieruchomości i żadne z tych miejsc nie będzie posiadało własnej księgi wieczystej.
Ogół właścicieli, których lokale wejdą w skład nieruchomości opisanej w pkt a) powyżej, utworzy wspólnotę mieszkaniową (Wspólnota Mieszkaniowa A).
Zadanie B
W ramach tego zadania na dwóch działkach geodezyjnych (nr 1/5 oraz 1/1) zostanie wybudowany jeden budynek mieszkalny (4) oraz zostanie urządzony parking zewnętrzny, jak również plac zabaw oraz tereny rekreacyjne. Budynek 4 będzie położony na działce nr 1/5, a parking zewnętrzny, plac zabaw i tereny rekreacyjne na działce nr 1/1. W budynku 4 będzie się znajdować kondygnacja podziemna (garaż wielostanowiskowy, w którym będą się znajdować miejsca garażowe oraz boksy rowerowe) i trzy kondygnacje nadziemne (mieszkalne). Oprócz lokali mieszkalnych w tym budynku będzie się znajdował również jeden lokal usługowy na kondygnacjach nadziemnych, komórki lokatorskie, części wspólne (korytarze, klatki schodowe itp.) oraz pomieszczenia techniczne (rozdzielnia, pomieszczenie wodomierzy, kotłownia gazowa itp.) niezbędne do poprawnego funkcjonowania obiektu. Działki, na których zostanie zrealizowane Zadanie B, na dzień złożenia niniejszego wniosku nie są objęte jedną księgą wieczystą. Planowane jest objęcie tych działek jedną księgą wieczystą. Do sądu wieczystoksięgowego został już złożony wniosek o odłączenie działki nr 1/1 z dotychczasowej księgi wieczystej i przyłączenie jej do księgi wieczystej prowadzonej dla działki nr 1/5. Na dzień złożenia niniejszego wniosku wniosek ten nie został jednak jeszcze rozpoznany.
Sytuacja będzie się przedstawiała następująco:
a)działka nr 1/5 zabudowana budynkiem 4 oraz działka nr 1/1 będą objęte jedną księgą wieczystą, tj. w dziale (…) księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, na której zostanie zrealizowane Zadanie B, ujawnione będą: działki o nr 1/5 i 1/1 oraz budynek 4 niestanowiący odrębnego od gruntu przedmiotu własności,
b)każdy lokal w budynku 4 będzie posiadał własną księgę wieczystą,
c)hala garażowa pod budynkiem 4 nie będzie miała własnej księgi wieczystej i będzie stanowiła część nieruchomości wspólnej - nie będzie stanowiła odrębnego, samodzielnego lokalu; żadne z miejsc postojowych znajdujących się w tej hali również nie będzie stanowiło odrębnej nieruchomości i żadne z tych miejsc nie będzie posiadało własnej księgi wieczystej;
d)przeznaczony na zaspokojenie potrzeb całego Przedsięwzięcia Deweloperskiego plac zabaw, teren rekreacyjny ani parking zewnętrzny urządzone na działce nr 1/1 nie będą stanowiły odrębnej/odrębnych nieruchomości i nie będą posiadały własnych ksiąg wieczystych;
e)poszczególne miejsca postojowe na parkingu zewnętrznym nie będą stanowiły odrębnych nieruchomości i nie będą posiadały własnych ksiąg wieczystych.
Ogół właścicieli, których lokale wejdą w skład nieruchomości objętej ww. księgą wieczystą, utworzy wspólnotę mieszkaniową (Wspólnota Mieszkaniowa B).
Rozpoczęcie robót budowlanych dla Zadania A planowane jest na wrzesień 2025 r., a dla Zadania B - na maj lub czerwiec 2026 r. Tuż po złożeniu niniejszego wniosku Wnioskodawca planuje rozpocząć zawieranie umów deweloperskich dotyczących lokali mających powstać w ramach wykonania Zadania A.
Informując o możliwości nabycia lokalu (usługowego lub mieszkalnego) wybudowanego w ramach Zadania A, tj. lokalu znajdującego się w budynku 1, 2, 3 lub 4, Wnioskodawca będzie informował również o możliwości:
1)odpłatnego nabycia pomieszczenia przynależnego do lokalu, tj. komórki lokatorskiej, znajdującej się w tym samym budynku, w którym znajduje się nabywany lokal (tj. odpowiednio w budynku 1, 2, 3 lub 4),
2)odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu, którego nabyciem zainteresowany jest nabywca, prawa do wyłącznego korzystania z boksu rowerowego, znajdującego się w hali garażowej tego samego budynku, w którym znajduje się nabywany lokal, tj. odpowiednio budynku 1, 2, 3 lub 4 (co nastąpi w drodze podziału do wyłącznego korzystania z nieruchomości wspólnej poprzez zawarcie umowy quoad usum),
3)odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu, którego nabyciem zainteresowany jest nabywca, prawa do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego w garażu znajdującym się w hali garażowej tego samego budynku, w którym znajduje się nabywany lokal, tj. odpowiednio budynku 1, 2, 3 lub 4 (co nastąpi w drodze podziału do wyłącznego korzystania z nieruchomości wspólnej poprzez zawarcie umowy quoad usum),
4)odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu, którego nabyciem zainteresowany jest nabywca, służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystanie z określonego miejsca postojowego, znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 (tj. prawie do parkowania pojazdów we wskazanym przez Wnioskodawcę miejscu lub miejscach) oraz na prawie przejścia i przejazdu przez nieruchomość obciążoną, przy czym:
a)wykonywanie powyższej służebności zostanie ograniczone do części działki nr 1/1 przeznaczonej na parking zewnętrzny i drogę dojazdową do parkingu,
b)każdoczesny właściciel (współwłaściciel) nieruchomości władnącej zobowiązany będzie do partycypowania w kosztach utrzymania parkingu zewnętrznego w zakresie związanym z bieżącą eksploatacją (w tym sprzątanie, odśnieżanie, oświetlenie, itp.), a także w kosztach konserwacji, naprawy, remontów, administrowania i dozoru, które to koszty będą rozliczane ze Wspólnotą Mieszkaniową B budynku 4, wybudowanego w ramach Zadania B oraz na zasadach określanych przez Wspólnotę Mieszkaniową B.
Postanowienia dotyczące kwestii ewentualnego nabycia przez nabywcę lokalu ww. praw będą się znajdowały w umowach deweloperskich, przedwstępnych umowach ustanowienia odrębnej własności lokali i ich sprzedaży lub umowach zobowiązujących ustanowienia odrębnej własności lokali i przeniesienia ich własności (dla lokali mieszkalnych) oraz w przedwstępnych umowach ustanowienia odrębnej własności lokali i ich sprzedaży (dla lokali użytkowych).
Nabywca lokalu w budynku 1, 2, 3 lub 4 nie będzie miał obowiązku nabycia wraz z lokalem, ani komórki lokatorskiej jako pomieszczenia przynależnego do lokalu, ani prawa do wyłącznego korzystania z boksu rowerowego, ani prawa do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego w garażu, ani uprawnień wynikających ze służebności gruntowej dotyczącej miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym. W związku z nabyciem lokalu wchodzącego w skład Przedsięwzięcia Deweloperskiego będzie mógł nie nabywać żadnego z tych praw, nabyć tylko niektóre z nich lub nabyć je wszystkie, w tym wielokrotnie (na przykład będzie mógł nabyć prawo do więcej niż jednego miejsca postojowego). Nabywca lokalu będzie mógł nabyć ww. prawa (w tym prawa wynikające ze służebności gruntowej opisanej w pkt 4 powyżej) jednocześnie z nabyciem prawa własności lokalu (w umowie ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub użytkowego i przeniesienia jego własności/sprzedaży) lub już po nabyciu prawa własności lokalu, przy czym po nabyciu prawa własności lokalu:
a)prawo do wyłącznego korzystania z części nieruchomości wspólnej w postaci miejsca postojowego lub boksu rowerowego w garażu, właściciel lokalu w budynku 1, 2, 3 lub 4 będzie mógł nabyć od Wnioskodawcy za wynagrodzeniem (odpłatnie) na podstawie odrębnej umowy zawartej w formie aktu notarialnego,
b)służebność gruntowa opisana w pkt 4 powyżej będzie ustanawiana na rzecz każdoczesnych właścicieli lokali w budynkach 1, 2, 3 lub 4 wyłącznie przez Wnioskodawcę do czasu powstania Wspólnoty Mieszkaniowej B za wynagrodzeniem (odpłatnie) na podstawie odrębnej umowy zawartej w formie aktu notarialnego - planowane jest bowiem ustanowienie tych służebności przed wyodrębnieniem pierwszego lokalu w budynku 4, a zatem przed powstaniem Wspólnoty Mieszkaniowej B.
Ustanowienie powyższej służebności na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu, którego nabywca zdecydował się nabyć uprawnienia wynikające z ww. służebności, będzie następować w umowie ustanowienia odrębnej własności lokalu (mieszkalnego lub użytkowego) i przeniesienia jego własności/sprzedaży w wykonaniu umowy deweloperskiej/umowy zobowiązującej/umowy przedwstępnej. Mogą się jednak zdarzyć sytuacje, w których ustanowienie tej służebności, podobnie jak prawa do wyłącznego korzystania z części nieruchomości wspólnej w postaci miejsca postojowego lub boksu rowerowego, nastąpi dopiero po zawarciu ww. umów. Odpłatne nabycie ww. praw, w tym uprawnień wynikających z opisanej wyżej służebności gruntowej, będzie oferowane wyłącznie nabywcom lokali wybudowanych w ramach Zadania A, tj. lokali w budynkach 1, 2, 3 i 4, bowiem:
a)prawa do wyłącznego korzystania z miejsc postojowych/boksów rowerowych w halach garażowych usytuowanych pod budynkami 1, 2, 3 i 4 mogą zostać przypisane jedynie do lokali, a nie do osób, co oznacza, że jedynie właściciele lokali w budynkach zrealizowanych w ramach Zadania A będą mieli możliwość uzyskania tych praw,
b)nabywcy lokali w budynku 4 realizowanym w ramach Zadania B będą mieli możliwość nabycia prawa do wyłącznego korzystania z miejsc parkingowych na działce nr 1/1 na podstawie umowy o podział do korzystania z nieruchomości wspólnej (quoad usum), a nie na podstawie umowy ustanowienia służebności gruntowej,
c)Wnioskodawca będzie oferował możliwość nabycia prawa do wyłącznego korzystania z miejsc postojowych na parkingu zewnętrznym na zasadzie służebności gruntowej nabywcom/ właścicielom lokali w budynkach 1, 2, 3 i 4, gdyż:
‒osoby te nie będą posiadały udziałów w prawie własności nieruchomości, na której zostanie urządzony parking zewnętrzny - udostępnienie im miejsc postojowych na tym parkingu będzie zatem możliwe wyłącznie w drodze ustanowienia służebności gruntowej opisanej w niniejszym wniosku,
‒istnieje potrzeba ustanowienia tej służebności na rzecz każdoczesnych właścicieli lokali w budynkach 1, 2, 3 i 4, ponieważ liczba miejsc postojowych w halach garażowych znajdujących się na podziemnej kondygnacji każdego z tych budynków najprawdopodobniej nie będzie wystarczająca do zaspokojenia potrzeb parkingowych ich mieszkańców; nawet gdyby Wnioskodawca mógł ustanowić takie prawo na rzecz każdoczesnego właściciela nieruchomości niewchodzącej w skład osiedla realizowanego w ramach Przedsięwzięcia Deweloperskiego, to uczynienie tego doprowadziłoby do niedoboru miejsc postojowych w ramach osiedla, na co Wnioskodawca nie chce i nie może sobie pozwolić.
Nie będzie zatem możliwości nabycia żadnego z tych praw przez podmioty spoza tego kręgu. Powyższe prawa, w tym opisana w pkt 4 powyżej służebność gruntowa, będą dzieliły losy lokalu, to znaczy będą mogły być przenoszone wyłącznie wraz z prawem własności lokalu. Zgodnie bowiem z:
a)art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali komórka lokatorska przynależy do lokalu jako jego część składowa;
b)art. 221 k.c. czynność prawna polegająca na ustanowieniu na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu prawa do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego w garażu oraz prawa do wyłącznego korzystania z boksu rowerowego znajdującego się w hali garażowej (co nastąpi w drodze podziału do wyłącznego korzystania z nieruchomości wspólnej poprzez zawarcie umowy quoad usum) będzie odnosiła skutek również względem nabywcy udziału w nieruchomości wspólnej, na której znajduje się m.in. hala garażowa, jeżeli nabywca o niej wiedział lub z łatwością mógł się dowiedzieć. Warunek ten zostanie spełniony, gdyż prawa te zostaną ujawnione w dziale (…) księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości wspólnej budynków zrealizowanych w ramach Zadania A;
c)art. 50 k.c. służebność gruntowa polegająca m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego, znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 (tj. prawie do parkowania pojazdów we wskazanym przez Wnioskodawcę miejscu lub miejscach) oraz na prawie przejścia i przejazdu przez nieruchomość obciążoną będzie stanowiła część składową lokalu.
Powyższe prawa zostaną ujawnione w księgach wieczystych w następujący sposób:
1)komórka lokatorska jako pomieszczenie przynależne do lokalu znajdującego się w budynku 1, 2, 3 lub 4 zostanie ujawniona w dziale (…) księgi wieczystej prowadzonej dla lokalu, do którego dana komórka lokatorska będzie przynależeć, stanowiąc jego część składową,
2)prawo do wyłącznego korzystania z boksu rowerowego na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu w budynku 1, 2, 3 lub 4 zostanie ujawnione w dziale (…) księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości wspólnej budynków zrealizowanych w ramach Zadania A,
3)prawo do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego w garażu na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu wbudynku 1, 2, 3 lub 4 zostanie ujawnione w dziale (…) księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości wspólnej budynków zrealizowanych w ramach Zadania A,
4)służebność gruntowa w zakresie miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu w budynku 1, 2, 3 lub 4 zostanie wpisana w dziale (…) księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości obciążonej (tj. nieruchomości przeznaczonej do realizacji Zadania B), a uprawnienia z niej wynikające zostaną ujawnione w dziale (…) księgi wieczystej nieruchomości władnącej (tj. księgi wieczystej lokalu, do którego prawo to będzie przynależeć, stanowiąc jego część składową).
Wszystkie pięć budynków wybudowanych w ramach Przedsięwzięcia Deweloperskiego będzie stanowiło funkcjonalną całość. Mieszkańcy wszystkich pięciu budynków będą korzystali ze wspólnego placu zabaw urządzonego na działce nr 1/1 oraz wspólnych terenów rekreacyjnych - także urządzonych na części działki nr 1/1. Parking zewnętrzny również został zaprojektowany tak, aby - wraz z garażami podziemnymi znajdującymi się na podziemnej kondygnacji każdego z budynków - zabezpieczyć potrzeby parkingowe mieszkańców wszystkich pięciu budynków. Urządzenie tego parkingu jest niezbędne do tego, aby zapewnić całemu Przedsięwzięciu Deweloperskiemu minimalną liczbę miejsc postojowych wynikającą z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru, na którym jest realizowane Przedsięwzięcie Deweloperskie.
Na dzień złożenia niniejszego wniosku Wnioskodawca nie jest w stanie przewidzieć, czy nabywcy lokali będą zainteresowani nabywaniem również komórek lokatorskich, praw do wyłącznego korzystania z boksów rowerowych oraz praw do wyłącznego korzystania z miejsc postojowych w garażu podziemnym lub na parkingu zewnętrznym. Doświadczenie wskazuje na to, że tak - nie wiadomo jednak, w jakich konkretnie „zestawach” będą sprzedawane lokale, tj. na przykład nie wiadomo, do jakiej liczby miejsc postojowych czy boksów rowerowych będzie chciał nabyć prawo dany nabywca. Zależy to od potrzeb nabywców, a te zostaną w sposób wiążący zdefiniowane najwcześniej w dniu podpisania umowy deweloperskiej lub umowy przedwstępnej.
Na tle wyżej przedstawionego stanu faktycznego Wnioskodawca powziął wątpliwość dotyczącą sytuacji, w której nabywca/właściciel lokalu znajdującego się w budynku 1, 2, 3 lub 4 (zrealizowanego w ramach Zadania A) zdecyduje się na nabycie uprawnień wynikających ze służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym, znajdującym się na terenie nieruchomości przeznaczonej do realizacji Zadania B, tj. innej niż ta, w ramach której jest położony nabywany przez niego lub należący już do niego lokal. Taka transakcja będzie możliwa w różnych wariantach. Nabywca lokalu może bowiem nabywać nie tylko lokal z prawem wynikającym z ww. służebności dotyczącej miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym, ale również z prawem do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych lub prawem do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby miejsc parkingowych w garażu. Co więcej, nabywca lokalu może nabyć wszystkie prawa, którymi jest zainteresowany (w tym służebność polegającą na prawie wyłącznego korzystania z miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym), jednocześnie z nabyciem prawa własności lokalu, ale również może te prawa nabyć w całości lub częściowo już po nabyciu lokalu na podstawie odrębnej umowy zawartej w formie aktu notarialnego. Wyjątkiem jest komórka lokatorska, która zawsze będzie nabywana od Wnioskodawcy wraz z lokalem.
Pytania (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
1.Czy odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, stanowi element świadczenia kompleksowego i podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje wraz z dostawą lokalu?
2.Czy odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, stanowi element świadczenia kompleksowego i podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje w terminie późniejszym niż dostawa lokalu?
3.Czy to, że równocześnie z dostawą lokalu lub w terminie późniejszym niż dostawa lokalu mogą być i być może będą ustanawiane na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu również inne prawa, o których mowa w niniejszym wniosku (komórka lokatorska, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby miejsc postojowych w garażu), spowoduje, że czynność odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 nie będzie uznawana za element świadczenia kompleksowego i w konsekwencji nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy lokalu?
Państwa stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
Ad 1 i 2
Zdaniem Wnioskodawcy, odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego nabywcy lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, stanowi element świadczenia kompleksowego i podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu. Taka kwalifikacja tego świadczenia jest właściwa zarówno w przypadku, kiedy ustanowienie tego prawa następuje wraz z dostawą lokalu (pytanie nr 1), jak również w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje w terminie późniejszym niż dostawa lokalu (pytanie nr 2).
Na wstępie Wnioskodawca wyjaśnia, że przedmiotem niniejszego wniosku nie jest ustalenie stawki VAT, ani klasyfikacji statystycznej towarów, jakimi są lokale, ani usług, jakimi są czynności polegające na odpłatnym ustanowieniu służebności gruntowej. Przedmiotem niniejszego wniosku jest potwierdzenie, czy sposób, w jaki Wnioskodawca zamierza kwalifikować czynność polegającą na odpłatnym ustanowieniu na rzecz każdoczesnego nabywcy lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej jest prawidłowy, to znaczy czy prawidłowe jest traktowanie tej czynności jako pomocniczego elementu świadczenia kompleksowego, w którym świadczeniem głównym jest dostawa lokalu. W konsekwencji postępowaniem właściwym dla osiągnięcia celu Wnioskodawcy jest postępowanie w sprawie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, a nie postępowanie z wniosku o wydanie wiążącej informacji stawkowej. Wnioskodawca nie jest bowiem zainteresowany ustaleniem stawki VAT właściwej dla opodatkowania ww. świadczenia ani właściwej dla niego klasyfikacji statystycznej. Chce się tylko upewnić, że ma do czynienia z jednym, niepodzielnym świadczeniem.
Zgodnie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
Przez towary - stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy o VAT - rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Zgodnie zatem z ww. przepisami budynek, budowla lub ich części (w tym lokal) spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich zbycie, dokonywane przez podatnika, traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której stanowi art. 7 ust. 1 ustawy, podlegająca opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (art. 8 ust. 1 ustawy o VAT). Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma charakter prawny służebności gruntowej.
Zgodnie z art. 285 § 1 Kodeksu cywilnego nieruchomość można obciążyć na rzecz właściciela innej nieruchomości (nieruchomości władnącej) prawem, którego treść polega bądź na tym, że właściciel nieruchomości władnącej może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, bądź na tym, że właściciel nieruchomości obciążonej zostaje ograniczony w możności dokonywania w stosunku do niej określonych działań, bądź też na tym, że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie wolno wykonywać określonych uprawnień, które mu względem nieruchomości władnącej przysługują na podstawie przepisów o treści i wykonywaniu własności (służebność gruntowa).
W myśl art. 285 § 2 k.c. służebność gruntowa może mieć jedynie na celu zwiększenie użyteczności nieruchomości władnącej lub jej oznaczonej części.
Służebności gruntowe nie mają samoistnego charakteru, są bowiem związane z własnością nieruchomości władnącej w taki sposób, że stanowią jej część składową.
Zgodnie z art. 50 Kodeksu cywilnego za części składowe nieruchomości uważa się także prawa związane z jej własnością.
Z kolei art. 47 § 1 Kodeksu cywilnego część składowa rzeczy (m.in. prawo związane z lokalem) nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.
Charakter służebności gruntowej determinuje zasady dotyczące przenoszenia tego prawa. Skoro przysługuje ono każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości władnącej i stanowi jej część składową, przeniesienie własności nieruchomości władnącej skutkuje przejściem na nabywcę z mocy umowy przenoszącej własność także służebności gruntowej. Rozporządzanie nieruchomością władnącą wywołuje równocześnie skutek rzeczowy odnośnie do służebności (jako jej części składowej). W konsekwencji służebność gruntowa nie może stanowić samodzielnego przedmiotu sprzedaży - nie można przenieść służebności bez przeniesienia prawa własności nieruchomości, której część składową stanowi ta służebność.
Ustanowienie służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 będzie mogło nastąpić wyłącznie na rzecz nabywcy/właściciela lokalu znajdującego się w budynku 1, 2, 3 lub 4, a więc w jednym z czterech budynków wchodzących w skład osiedla objętego Przedsięwzięciem Deweloperskim. Po pierwsze, zgodnie z art. 285 § 2 k.c, służebność gruntowa może mieć jedynie na celu zwiększenie użyteczności nieruchomości władnącej lub jej oznaczonej części. Ustanowienie służebności uprawniającej do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym musi mieć więc na celu zwiększenie użyteczności danego lokalu. Ustanowienie ww. służebności może zaś zwiększyć użyteczność wyłącznie nieruchomości znajdującej się w obrębie osiedla, tj. lokalu znajdującego się w obrębie tego osiedla. Uprawnienie do korzystania z miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym mogłoby rzecz jasna być użyteczne również dla właściciela lokalu znajdującego się na innym osiedlu, ale w takim wypadku można by było mówić jedynie o korzyści osobistej dla właściciela takiego lokalu, a nie o zwiększeniu użyteczności samego lokalu, którego osoba ta jest właścicielem. Po drugie, nieruchomość władnąca musi pozostawać z nieruchomością obciążoną służebnością w funkcjonalnym związku. Osiedle składające się z pięciu budynków mieszkalnych z lokalami użytkowymi, placem zabaw, terenami rekreacyjnymi, parkingami podziemnymi oraz parkingiem zewnętrznym tworzyć będzie funkcjonalną, oddzieloną od innych elementów infrastruktury miasta całość. Ogólna liczba miejsc postojowych (w halach garażowych na kondygnacjach podziemnych oraz na parkingu zewnętrznym) została obliczona tak, aby sprostać potrzebom parkingowym mieszkańców osiedla objętego Przedsięwzięciem Deweloperskim i aby spełnić wymogi wynikające z postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na obszarze, na którym położone będzie właśnie to osiedle. Nie będzie występował funkcjonalny związek pomiędzy miejscem postojowym na parkingu zewnętrznym, a inną nieruchomością niż lokal znajdujący się w obrębie osiedla objętego Przedsięwzięciem Deweloperskim. Ponadto Wnioskodawca będzie oferował ustanowienie służebności uprawniającej do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym wyłącznie nabywcom/właścicielom lokali w budynkach 1, 2, 3, lub 4, wchodzących w skład osiedla objętego Przedsięwzięciem Deweloperskim. Ustanowienie prawa do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym będzie oferowane - poza podmiotami, o których mowa wyżej - wyłącznie nabywcom/właścicielom lokali w budynku 4 - tu jednak nie będzie to następowało na zasadzie ustanowienia służebności gruntowej, lecz na podstawie umowy o podział do korzystania z nieruchomości wspólnej (quoad usuom). Ustanowienie prawa do wyłącznego korzystania z ww. miejsc parkingowych nie będzie oferowane nikomu innemu. Służebność gruntowa, której ustanowienie jest objęte niniejszym wnioskiem w kontekście kwalifikacji tej czynności na potrzeby VAT, nie stanowi dla nabywcy celu samego w sobie. Zawsze będzie świadczeniem pomocniczym względem świadczenia głównego, jakim jest dostawa lokalu. Z perspektywy funkcjonalnej i gospodarczej miejsce postojowe zwiększy atrakcyjność i użyteczność lokalu, umożliwiając jego pełniejsze wykorzystanie. Nie może i nie będzie nigdy stanowić samodzielnego przedmiotu transakcji, niezależnego od jednoczesnego bądź uprzedniego nabycia prawa własności lokalu w budynku 1, 2, 3 lub 4. Po jej ustanowieniu będzie dzieliła losy lokalu, tj. jakiekolwiek rozporządzenie lokalem wywoła skutek w postaci przeniesienia na nabywcę lokalu również prawa w postaci służebności gruntowej, stanowiącej część składową tego lokalu.
Z powyższych względów odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego nabywcy lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 należy uznać za element świadczenia kompleksowego - usługę ściśle związaną z dostawą lokalu, umożliwiającą jego pełniejsze i bardziej funkcjonalne wykorzystanie.
Ustalenie zasad opodatkowania wymaga w pierwszej kolejności określenia charakteru czynności - a więc rozstrzygnięcia, czy stanowią one razem jedno niepodzielne świadczenie, czy też szereg odrębnych czynności, które same w sobie i rozpatrywane pojedynczo mają ekonomiczny sens i mogłyby być samodzielnie opodatkowane. Co do zasady każde świadczenie powinno być traktowane jako niezależne. W sytuacji jednak, gdy jedna transakcja obejmuje kilka elementów, które są ze sobą ściśle powiązane i z ekonomicznego punktu widzenia tworzą jedną całość, sztuczne ich rozdzielanie na potrzeby podatkowe jest niedopuszczalne.
W takich przypadkach o sposobie opodatkowania decyduje świadczenie główne. Świadczenie kompleksowe jako całość podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla świadczenia głównego.
W wyroku z 25 lutego 1999 r. w sprawie Card Protection Plan Ltd. - CPP, sygn. akt C-349/96, Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że „w celu ustalenia, dla celów podatku od wartości dodanej, czy świadczenie usług, na które składa się kilka elementów, należy traktować jako jedno świadczenie, czy też jako dwa lub więcej świadczeń wycenianych odrębnie, należy przede wszystkim wziąć pod uwagę, po pierwsze, że z treści przepisu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy 77/388 wynika, że każde świadczenie usług powinno być normalnie traktowane jako odrębne i niezależne oraz po drugie, że świadczenie obejmujące z ekonomicznego punktu widzenia pojedynczą usługę nie powinno być sztucznie dzielone, aby nie zakłócić funkcjonowania systemu podatku od wartości dodanej. Z pojedynczym świadczeniem mamy do czynienia zwłaszcza wtedy, gdy jeden lub więcej elementów uznaje się za usługę zasadniczą, podczas gdy inny lub inne elementy traktuje się jako usługi pomocnicze, do których stosuje się te same zasady opodatkowania jak do usługi zasadniczej. Usługę należy uznać za usługę pomocniczą w stosunku do usługi zasadniczej, jeśli nie stanowi ona dla klienta celu samego w sobie, lecz jest środkiem do lepszego wykonania usługi zasadniczej”.
W wyroku z 2 grudnia 2010 r. w sprawie Everything Everywhere, sygn. akt C-276/09, Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że „dane świadczenie należy uważać za świadczenie pomocnicze w stosunku do świadczenia głównego, gdy dla klientów nie stanowi ono celu samego w sobie, lecz środek do korzystania na jak najlepszych warunkach z głównej usługi usługodawcy”.
W wyroku z 17 stycznia 2013 r. w sprawie BGŻ Leasing sp. z o.o. sygn. akt C-224/11, Trybunał Sprawiedliwości wskazał, że „(...) do celów podatku od wartości dodanej każde świadczenie powinno być zwykle uznawane za odrębne i niezależne. Jednakże w pewnych okolicznościach formalnie odrębne świadczenia, które mogą być wykonywane oddzielnie, a zatem które mogą oddzielnie prowadzić do opodatkowania lub zwolnienia, należy uważać za jedną transakcję, jeżeli nie są one od siebie niezależne. Jedno świadczenie występuje w przypadku, gdy co najmniej dwa elementy albo co najmniej dwie czynności dokonane przez podatnika na rzecz klienta są ze sobą tak ściśle związane, że tworzą obiektywnie tylko jedno nierozerwalne świadczenie gospodarcze, którego rozdzielenie miałoby charakter sztuczny. Jest tak również w sytuacji, gdy można stwierdzić, że co najmniej jeden element stanowi świadczenie główne, natomiast inny element lub elementy stanowią jedno lub więcej świadczeń pomocniczych dzielących los podatkowy świadczenia głównego W tym kontekście, świadczenie należy uznać za dodatkowe w stosunku do świadczenia głównego, w szczególności, jeżeli nie stanowi ono dla klienta celu samo w sobie, lecz służy skorzystaniu w jak najlepszy sposób ze świadczenia głównego”.
Jak wynika z powyższego, świadczenie należy uznać za kompleksowe, jeśli zostaną spełnione następujące warunki:
a)występuje jedno świadczenie główne oraz co najmniej jedno świadczenie pomocnicze służące realizacji lub pełniejszemu wykorzystaniu świadczenia głównego,
b)poszczególne elementy są ze sobą tak ściśle związane, że stanowią z ekonomicznego punktu widzenia jedną całość, której rozdzielenie miałoby charakter sztuczny,
c)wszystkie elementy realizują wspólnie jeden nadrzędny cel, określony przez świadczenie główne,
d)element pomocniczy nie ma dla nabywcy znaczenia samoistnego, lecz pełni wyłącznie funkcję uzupełniającą względem transakcji głównej.
Świadczenie o charakterze kompleksowym podlega opodatkowaniu jako całość według jednolitych zasad, właściwych dla świadczenia głównego. Oznacza to, że jeśli w skład transakcji wchodzą elementy pomocnicze, to nie mają one wpływu na sposób opodatkowania - na potrzeby podatku od towarów i usług całość należy rozliczyć na zasadach, w tym wg stawki VAT, właściwych dla czynności zasadniczej.
W sytuacji przedstawionej we wniosku świadczeniem głównym jest dostawa lokalu, natomiast ustanowienie służebności gruntowej zapewniającej każdoczesnemu właścicielowi lokalu prawo do korzystania z miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym stanowi świadczenie pomocnicze. Spełnione są bowiem wszystkie warunki uzasadniające kwalifikację całej transakcji jako świadczenia kompleksowego, tj.:
a)Istnieje świadczenie główne i świadczenie pomocnicze - zasadniczym przedmiotem transakcji jest nabycie lokalu (mieszkalnego bądź użytkowego), natomiast ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu służebności gruntowej ma charakter uzupełniający. Świadczenie w postaci ustanowienia ww. służebności czyni lokal bardziej funkcjonalnym i pozwala na zaspokojenie potrzeb parkingowych jego właściciela. Osoba ta nie ma przy tym na celu zapewnienia sobie miejsca parkingowego gdziekolwiek, lecz właśnie w najbliższym sąsiedztwie swojego lokalu. Potrzeby parkingowe są zwykłymi, przeciętnymi potrzebami większości ludzi zamieszkujących czy pracujących w danym miejscu - z tego też względu akty prawa miejscowego określają minimalną liczbę miejsc postojowych, jaką należy zapewnić mieszkańcom i użytkownikom planowanych przedsięwzięć budowlanych. W tym sensie można stwierdzić, że miejsce postojowe jest ściśle, funkcjonalnie związane z lokalem mieszkalnym lub usługowym.
b)Istnieje ścisły (faktyczny oraz prawny) związek elementów składających się na świadczenie kompleksowe - dostawa lokalu oraz ustanowienie służebności gruntowej są ze sobą nierozerwalnie powiązane. Z ekonomicznego punktu widzenia stanowią one jedną całość, gdyż nabywca nie ma możliwości nabycia samej służebności, bez jednoczesnego bądź wcześniejszego nabycia lokalu. Po ustanowieniu służebności będzie ona dzieliła losy lokalu, to znaczy będzie ona przysługiwała każdoczesnemu właścicielowi lokalu i każde rozporządzenie lokalem wywrze skutek także w zakresie służebności. Służebność gruntowa nie może samodzielnie funkcjonować w obrocie.
c)Istnieje jeden nadrzędny cel wszystkich elementów świadczenia kompleksowego - wszystkie elementy świadczenia służą realizacji jednego celu, jakim jest nabycie i korzystanie z lokalu w sposób w sposób optymalny, zgodny z jego funkcją użytkową i gospodarczą. Służebność gruntowa nie ma samodzielnego znaczenia - jej rola polega na zwiększeniu użyteczności lokalu poprzez zapewnienie każdoczesnemu właścicielowi tego lokalu miejsca postojowego, co z kolei ma zwiększyć komfort korzystania z lokalu oraz uczynić go w pełni funkcjonalnym. W tym sensie pełni ona funkcję całkowicie podporządkowaną świadczeniu głównemu, jakim jest dostawa lokalu.
d)Brak samodzielnego i oderwanego od lokalu znaczenia ekonomicznego służebności gruntowej - służebność gruntowa sama w sobie nie stanowi dla nabywcy wartości, a nabycie wynikających z niej praw nie jest celem transakcji. Gdyby nie doszło do nabycia lokalu, nie powstałaby potrzeba nabycia prawa do korzystania miejsca parkingowego w tym miejscu. Wynikające ze służebności prawa posiadają wartość ekonomiczną tylko wraz z lokalem, do którego będzie dojeżdżał i przy którym będzie parkował pojazd jego użytkownik. Bez lokalu prawa wynikające z tej służebności nie są do niczego potrzebne. Jej rola jest więc ściśle wtórna względem świadczenia głównego - ma wyłącznie ułatwiać korzystanie z lokalu.
e)Faktyczne uzależnienie możliwości nabycia prawa do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym od tego, czy osoba zainteresowana nabyciem tego prawa równocześnie nabędzie bądź już wcześniej nabyła lokal mieszkalny lub użytkowy na osiedlu wybudowanym w ramach Przedsięwzięcia Deweloperskiego.
W rezultacie dostawę lokalu oraz czynność odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego nabywcy lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 należy uznać za pomocniczy element świadczenia kompleksowego, podlegający opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy lokalu, która będzie zasadniczym elementem tego świadczenia.
Zdaniem Wnioskodawcy, powyższe stanowisko jest trafne zarówno w sytuacji, kiedy ustanowienie służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu w budynku 1, 2, 3 lub 4 nastąpi wraz z dostawą lokalu (pytanie nr 1), jak również w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa nastąpi w terminie późniejszym niż dostawa lokalu (pytanie nr 2). W obu przypadkach funkcja tej służebności będzie jednakowa. Taki sam będzie również związek (faktyczny oraz prawny) służebności z lokalem, charakter prawny tej służebności oraz jej ekonomiczne znaczenie dla właściciela lokalu.
Stanowisko Wnioskodawcy potwierdza m.in. indywidualna interpretacja przepisów prawa podatkowego z 29 listopada 2013 r., nr IBPP2/443-805/13/ICz, wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach. Organ uznał, że ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu służebności gruntowej w postaci przyznania mu prawa do korzystania z miejsca postojowego znajdującego się na nieruchomości sąsiedniej (odrębnej od tej, na której jest położony sam lokal), stanowi element jednego, nierozerwalnego świadczenia kompleksowego. Służebność pełni bowiem wyłącznie funkcję pomocniczą wobec dostawy lokalu i nie może być traktowana jako odrębny przedmiot obrotu. W ocenie Organu nie ma przy tym znaczenia, czy do ustanowienia służebności dochodzi wraz z dostawą lokalu czy w terminie późniejszym niż dostawa lokalu.
Ad 3
Zdaniem Wnioskodawcy, fakt, że równocześnie z dostawą lokalu nabywca lokalu będzie ewentualnie nabywał komórkę lokatorską, albo że wraz z dostawą lokalu albo w terminie późniejszym niż dostawa lokalu będą ewentualnie ustanawiane na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu również inne prawa, o których mowa w niniejszym wniosku, tj. prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych lub prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby miejsc postojowych w garażu, nie zmienia zaprezentowanej powyżej kwalifikacji czynności odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, a w konsekwencji nie wpływa na ustalenie, że czynność ta podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla opodatkowania VAT dostawy lokalu. Innymi słowy: czynność w postaci odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 będzie podlegać opodatkowaniu VAT na takich samych zasadach, jak dostawa lokalu, nawet w sytuacji, kiedy wraz z dostawą lokalu albo w terminie późniejszym niż dostawa lokalu będą ewentualnie ustanawiane na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu również inne prawa, o których mowa w niniejszym wniosku, tj. prawo do komórki lokatorskiej, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych lub prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby miejsc postojowych w garażu.
Niezależnie bowiem od tego, czy świadczenie Wnioskodawcy będzie się składało wyłącznie z dostawy lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 oraz czynności odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela tego lokalu służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, czy w jego skład wejdzie również jedna lub więcej komórek lokatorskich lub prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych lub prawo do korzystania z jednego lub większej liczby miejsc postojowych w hali garażowej, czynność polegająca na odpłatnym ustanowieniu na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 będzie należało kwalifikować jako element świadczenia kompleksowego, pomocniczego względem świadczenia głównego w postaci dostawy lokalu. Ewentualne istnienie innych świadczeń obok tych dwóch, których wzajemna relacja stanowi przedmiot niniejszego wniosku, nie wpływa w żaden sposób na ich związek - nie wzmacnia go ani nie osłabia, nie zmienia jego faktycznego ani prawnego charakteru.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również (…).
W świetle art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Z kolei na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Zatem dostawa towarów i świadczenie usług na terytorium kraju, co do zasady, podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Z uwagi na fakt, że ustawa oraz przepisy wykonawcze do ustawy nie zawierają definicji lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego, należy posiłkować się w tym zakresie przepisami ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1048).
Jak stanowi art. 2 ust. 1 ustawy o własności lokali:
Samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, zwane dalej „lokalami”, mogą stanowić odrębne nieruchomości.
Stosownie do art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali:
Samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne.
Przepis art. 2 ust. 3 ustawy o własności lokali wskazuje, że:
Spełnienie wymagań, o których mowa w ust. 1a-2, stwierdza starosta w formie zaświadczenia.
Natomiast zgodnie z treścią art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali:
Do lokalu mogą przynależeć, jako jego części składowe, pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnica, strych, komórka, garaż, zwane dalej „pomieszczeniami przynależnymi”.
Treść przywołanych wyżej przepisów wskazuje na wyraźne rozróżnienie pomiędzy pomieszczeniami pomocniczymi, które związane są z izbą lub zespołem izb przeznaczonych na pobyt stały w sposób funkcjonalny, polegający na wykorzystaniu całej przestrzeni bezpośrednio dla zaspokajania mieszkaniowych potrzeb ludzi, a pomieszczeniami przynależnymi, które chociaż w sensie prawnym stanowią część lokalu mieszkalnego, jednak w sensie funkcjonalnym służą do zaspokajania innych niż mieszkaniowe potrzeb ludzi.
Ustawa o własności lokali wprowadza również pojęcie nieruchomości wspólnej, określa warunki, jakim obwarowane jest jej powstanie i zasady obliczania w niej udziału.
Według art. 3 ust. 1 ustawy o własności lokali:
W razie wyodrębnienia własności lokali właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Nie można żądać zniesienia współwłasności nieruchomości wspólnej, dopóki trwa odrębna własność lokali.
Stosownie do art. 3 ust. 2 ww. ustawy:
Nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali.
Jednocześnie należy zwrócić uwagę na definicję pojęcia „lokal użytkowy” zawartą w § 3 pkt 14 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 ze zm.), zwanym dalej „Rozporządzeniem”. Zgodnie z tym przepisem:
Przez lokal użytkowy należy rozumieć jedno pomieszczenie lub zespół pomieszczeń, wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, niebędące mieszkaniem, pomieszczeniem technicznym albo pomieszczeniem gospodarczym.
Na podstawie§ 3 pkt 9 Rozporządzenia:
Przez mieszkanie należy rozumieć zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mający odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego.
W myśl § 3 pkt 12 Rozporządzenia:
Przez pomieszczenie techniczne należy rozumieć pomieszczenie przeznaczone dla urządzeń służących do funkcjonowania i obsługi technicznej budynku.
Z kolei według § 3 pkt 13 Rozporządzenia:
Przez pomieszczenie gospodarcze należy rozumieć pomieszczenie znajdujące się poza mieszkaniem lub lokalem użytkowym, służące do przechowywania przedmiotów lub produktów żywnościowych użytkowników budynku, materiałów lub sprzętu związanego z obsługą budynku, a także opału lub odpadów stałych.
Na podstawie powyższych uregulowań można m.in. stwierdzić, że kondygnacja budynku mieszkalnego, w części w której znajdują się konkretne garaże lub miejsca postojowe, nie mieści się ani w pojęciu pomieszczenia technicznego, ani pomieszczenia gospodarczego, w związku z czym, stanowi lokal użytkowy.
Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 50 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071):
Za części składowe nieruchomości uważa się także prawa związane z jej własnością.
Jak stanowi art. 47 § 1 Kodeksu cywilnego:
Część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.
Zgodnie z art. 285 Kodeksu cywilnego:
§ 1. Nieruchomość można obciążyć na rzecz właściciela innej nieruchomości (nieruchomości władnącej) prawem, którego treść polega bądź na tym, że właściciel nieruchomości władnącej może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, bądź na tym, że właściciel nieruchomości obciążonej zostaje ograniczony w możności dokonywania w stosunku do niej określonych działań, bądź też na tym, że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie wolno wykonywać określonych uprawnień, które mu względem nieruchomości władnącej przysługują na podstawie przepisów o treści i wykonywaniu własności (służebność gruntowa).
§ 2. Służebność gruntowa może mieć jedynie na celu zwiększenie użyteczności nieruchomości władnącej lub jej oznaczonej części.
Podmiotowo-rzeczowy charakter służebności gruntowej determinuje zasady dotyczące przenoszenia tego prawa. Skoro może ono przysługiwać każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości władnącej, przeniesienie własności skutkuje przejściem z mocy umowy przenoszącej własność także służebności gruntowej na nabywcę prawa własności tej nieruchomości. Rozporządzanie nieruchomością władnącą wywołuje równocześnie skutek rzeczowy odnośnie do służebności (jako jej części składowej).W konsekwencji służebność gruntowa nie może stanowić samodzielnego przedmiotu rozporządzeń – nie można przenieść służebności bez przeniesienia prawa własności.
Służebność jest obciążeniem cudzej nieruchomości, mającym na celu zwiększenie użyteczności innej nieruchomości albo zaspokojenie określonych potrzeb oznaczonej osoby fizycznej.
Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że:
‒są Państwo czynnym podatnikiem podatku VAT prowadzącym działalność gospodarczą w branży deweloperskiej,
‒w ramach prowadzonej działalności gospodarczej realizują Państwo Przedsięwzięcie Deweloperskie polegające na budowie zespołu pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z lokalami usługowymi, garażami podziemnymi, parkingiem terenowym, dojściami oraz niezbędną infrastrukturą techniczną,
‒realizacja Przedsięwzięcia Deweloperskiego została podzielona na dwa etapy,
‒w ramach Zadania A na trzech działkach geodezyjnych (nr 1/2, 1/3 oraz 1/4) zostaną wybudowane cztery budynki mieszkalne (1, 2, 3 i 4). W każdym budynku będzie znajdować się kondygnacja podziemna (garaż wielostanowiskowy, w którym będą znajdować się miejsca garażowe oraz boksy rowerowe) i trzy kondygnacje nadziemne (mieszkalne, lokale usługowe, komórki lokatorskie, części wspólne, takie jak korytarze, klatki schodowe, itp. oraz pomieszczenia techniczne niezbędne do poprawnego funkcjonowania obiektów, takie jak rozdzielnie, kotłownie gazowe, pomieszczenia wodomierzy, itp.),
‒działki nr 1/2, 1/3 oraz 1/4 zabudowane budynkami 1, 2, 3 i 4 będą objęte jedną księgą wieczystą,
‒każdy lokal w budynkach 1, 2, 3 i 4 będzie posiadał własną księgę wieczyste. Hale garażowe pod ww. budynkami nie będą miały własnych ksiąg wieczystych i będą stanowiły część nieruchomości wspólnej - nie będą stanowiły odrębnych, samodzielnych lokali (żadne z miejsc postojowych znajdujących się w tych halach nie będzie stanowiło odrębnej nieruchomości i żadne z tych miejsc nie będzie posiadało własnej księgi wieczystej),
‒ogół właścicieli, których lokale wejdą w skład nieruchomości realizowanych w ramach Zadania A utworzy wspólnotę mieszkaniową (Wspólnota Mieszkaniowa A),
‒w ramach Zadania B na dwóch działkach (nr 1/5 oraz 1/1) zostanie wybudowany jeden budynek (4) oraz zostanie urządzony parking zewnętrzny, plac zabaw oraz tereny rekreacyjne,
‒budynek 4 będzie położony na działce 1/5, a parking zewnętrzny, plac zabaw i tereny rekreacyjne na działce nr 1/1,
‒w budynku 4 będzie znajdować się kondygnacja podziemna (garaż wielostanowiskowy, w którym będą znajdować się miejsca garażowe oraz boksy rowerowe), trzy kondygnacje nadziemne (mieszkalne), jeden lokal usługowy na kondygnacji nadziemnej, komórki lokatorskie, części wspólne (korytarze, klatki schodowe, itp.) oraz pomieszczenia techniczne niezbędne do poprawnego funkcjonowania obiektu (rozdzielnia, pomieszczenia wodomierzy, kotłownia gazowa, itp.),
‒planują Państwo objecie działek nr 1/5 oraz 1/1 jedną księgą wieczystą, w ten sposób, że działka nr 1/1 zostanie odłączona z dotychczasowej księgi wieczystej i przyłączona do księgi wieczystej prowadzonej dla działki nr 1/5,
‒każdy lokal w budynku 4 będzie posiadał własną księgę wieczysta,
‒hala garażowa pod budynkiem 4 nie będzie miała własnej księgi wieczystej i będzie stanowiła część nieruchomości wspólnej - nie będzie stanowiła odrębnego, samodzielnego lokalu; żadne z miejsc postojowych znajdujących w tej hali nie będzie stanowiło odrębnej nieruchomości i nie będzie posiadało własnej księgi wieczystej,
‒przeznaczone na zaspokojenie potrzeb całego Przedsięwzięcia Deweloperskiego pac zabaw, teren rekreacyjny, parking zewnętrzny urządzony na działce nr 1/1 nie będą stanowiły odrębnej/ odrębnych nieruchomości i nie będą posiadały własnych ksiąg wieczystych,
‒poszczególne miejsca postojowe na parkingu zewnętrznym nie będą stanowiły odrębnych nieruchomości i nie będą posiadały własnych ksiąg wieczystych,
‒ogół właścicieli, których lokale wejdą w skład nieruchomości objętych księgą wieczystą dla działki nr 1/1 utworzy wspólnotę mieszkaniową (Wspólnota Mieszkaniowa B).
Państwa wątpliwości dotyczą kwestii, czy:
‒odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, stanowi element świadczenia kompleksowego i podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje wraz z dostawą lokalu;
‒odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, stanowi element świadczenia kompleksowego i podlega opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje w terminie późniejszym niż dostawa lokalu;
‒kiedy równocześnie z dostawą lokalu lub w terminie późniejszym niż dostawa lokalu mogą być i być może będą ustanawiane na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu również inne prawa (komórka lokatorska, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby miejsc postojowych w garażu), to spowoduje, że to czynność odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 nie będzie uznawana za element świadczenia kompleksowego i w konsekwencji nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy lokalu.
W tym miejscu należy wskazać, że co do zasady każde świadczenie dla celów opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być traktowane jako odrębne i niezależne, jednak w sytuacji, gdy kilka świadczeń obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia jedną usługę/jedną dostawę towarów, świadczenie to nie powinno być sztucznie dzielone dla celów podatkowych.
W przypadku czynności o charakterze złożonym, o sposobie opodatkowania decydować będzie to, czy w danych okolicznościach mamy do czynienia z jednym świadczeniem kompleksowym, czy też z szeregiem jednostkowych czynności.
Stanowisko to potwierdza orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, m.in. wyrok w sprawie pomiędzy Card Protection Plan Ltd (CPP) a Commissioners of Customs & Excise (sygn. C-349/96), wyrok w sprawie pomiędzy Levob Verzekeringen BV, OV Bank NV przeciwko Statssecretaris van Financiën (C-41/04).
Natomiast w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ukształtował się pogląd, zgodnie z którym dla określenia właściwej stawki podatku dla sprzedaży na odrębną własność lokalu mieszkalnego wraz z miejscem postojowym w garażu wielostanowiskowym istotnym jest precyzyjne wskazanie przedmiotu tej czynności. NSA w wydanych orzeczeniach (por. wyroki z 11 maja 2010 r. sygn. akt I FSK 724/09; z 6 grudnia 2012 r. sygn. akt I FSK 156/12) dokonuje podziału stanów faktycznych, w ramach którego wyróżnia:
‒uznanie lokalu garażu wielostanowiskowego jako elementu nieruchomości wspólnej (podobnie jak ciągów komunikacyjnych, strychów itp.) z określeniem korzystania z poszczególnych miejsc postojowych w ramach podziału quad usum,
‒wyodrębnienie garażu na odrębną własność i sprzedaż udziału we współwłasności na rzecz właścicieli lokali korzystających z miejsc postojowych w ramach podziału quad usum.
Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że jeżeli w ramach jednej nieruchomości następuje sprzedaż na odrębną własność lokalu mieszkalnego wraz z przynależnym udziałem w częściach wspólnych nieruchomości, w ramach którego określono sposób korzystania z części nieruchomości wspólnej w ten sposób, że przydzielono nabywcy prawo do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego, dla którego nie zostaną założone odrębne księgi wieczyste, znajdującego się wewnątrz budynku lub na zewnątrz budynku, integralnie związanego z prawem własności lokalu mieszkalnego, to sprzedaż ta stanowi jednolite świadczenie. Miejsca postojowe nie mogą być wówczas odrębnym od lokalu mieszkalnego przedmiotem obrotu. Tylko w takim przypadku sprzedaż ta ma charakter jednej transakcji zbycia lokalu mieszkalnego wraz z prawem do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego i w całości stanowi przedmiot jednej czynności cywilnoprawnej, tj. umowy sprzedaży opodatkowanej.
Natomiast jeżeli w ramach sprzedaży lokalu mieszkalnego lub użytkowego wraz z prawem do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego zostaną założone odrębne księgi wieczyste, wówczas mamy do czynienia z dwoma odrębnymi świadczeniami i tym samym miejsce postojowe jest odrębnym od lokalu mieszkalnego przedmiotem obrotu.
Dla ustalenia, czy w przedstawionej przez Państwa sytuacji ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 i 4 (które będą objęte księgą wieczystą prowadzaną dla działki nr 1/2) służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, będzie miała charakter jednolitej (kompleksowej) transakcji niezbędna jest analiza okoliczności, w których dochodzi do tej dostawy.
W przypadku czynności o charakterze złożonym, o uznaniu dostawy za jednolitą transakcję decydować będzie to, czy w danych okolicznościach mamy do czynienia z jednym świadczeniem kompleksowym, czy też z szeregiem jednostkowych czynności. Ocena tej okoliczności winna odbywać się przy tym w oderwaniu od treści umowy łączącej strony, a jedynie w oparciu o to, czy dokonywane przez podatnika czynności (świadczenia) wykazują ze sobą tak ścisłe powiązanie, że w sensie gospodarczym tworzą jedną całość, której rozdzielenie miałoby sztuczny charakter. Sama wola stron umowy, tzn. określenie w jej treści, że celem transakcji jest nabycie świadczenia kompleksowego, a nie poszczególnych wyodrębnionych świadczeń, nie decyduje o zakresie opodatkowania podatkiem VAT.
Zasadniczo każde świadczenie dla celów opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być uznawane za odrębne i niezależne, jednak w sytuacji gdy kilka świadczeń obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia jedną czynność (usługę lub dostawę), to nie powinna ona być sztucznie dzielona dla celów podatkowych. Jeżeli zatem dwa lub więcej świadczenia dokonane przez podatnika na rzecz konsumenta są tak ściśle związane, że obiektywnie tworzą one w aspekcie gospodarczym jedną całość, której rozdzielenie miałoby sztuczny charakter, to wszystkie te świadczenia lub czynności stanowią jednolite świadczenie dla celów stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.
W opisie sprawy wskazali Państwo, że informując o możliwości nabycia lokalu usługowego lub mieszkalnego wybudowanego w ramach Zadania A, tj. lokalu znajdującego się w budynku 1, 2, 3 lub 4 będą Państwo informowali również o możliwości:
‒odpłatnego nabycia pomieszczenia przynależnego do lokalu, tj. komórki lokatorskiej znajdującej się w tym samym budynku, w którym znajduje się nabywany lokal (tj. odpowiednio w budynku 1, 2, 3 lub 4);
‒odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu prawa do wyłącznego korzystania z boksu rowerowego, znajdującego się w hali garażowej tego samego budynku, w którym znajduje się nabywany lokal, tj. odpowiednio budynku 1, 2, 3 i 4 (co nastąpi w drodze podziału do wyłącznego korzystania z nieruchomości wspólnej poprzez zawarcie umowy quoad usum);
‒odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu prawa do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego w garażu znajdującego się w hali garażowej tego samego budynku, w którym znajduje się nabywany lokal, tj. odpowiednio budynku 1, 2, 3 i 4 (co nastąpi również w drodze podziału do wyłącznego korzystania z nieruchomości wspólnej poprzez zawarcie umowy quoad usum);
‒odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego, znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 (tj. prawie do parkowania pojazdów we wskazanym przez Państwa miejscu lub miejscach) oraz na prawie przejścia i przejazdu przez nieruchomość obciążoną przy czym:
‒wykonywanie powyższej służebności zostanie ograniczone do części działki nr 1/1 przeznaczonej na parking zewnętrzny i drogę dojazdową do parkingu,
‒każdoczesny właściciel (współwłaściciel) nieruchomości władnącej zobowiązany będzie do partycypowania w kosztach utrzymania parkingu zewnętrznego w zakresie związanym z bieżącą eksploatacją (w tym sprzątanie, odśnieżanie, oświetlenie, itp.), a także w kosztach konserwacji, naprawy, remontów, administrowania i dozoru, które to koszty będą rozliczane ze Wspólnotą Mieszkaniową B budynku 4, wybudowanego w ramach Zadania B oraz na zasadach określanych przez Wspólnotę Mieszkaniową B.
Należy zauważyć, że w przedmiotowej sprawie prawo do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego, znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 (tj. prawie do parkowania pojazdów we wskazanym przez Państwa miejscu lub miejscach) oraz na prawie przejścia i przejazdu przez nieruchomość objęte będzie odrębną księgą wieczystą niż budynki 1, 2, 3 i 4 położone na działce nr 1/5, dla której będzie ustanowiona inna księga wieczysta.
Dodatkowo należy wskazać, że w przedmiotowej sprawie nie można uznać, że będą Państwo świadczyć kompleksową usługę, ponieważ nabywca lokalu w budynku 1, 2, 3 lub 4 nie będzie miał obowiązku nabycia wraz z lokalem, komórki lokatorskiej jako pomieszczenia przynależnego do lokalu, prawa do wyłącznego korzystania z boksu rowerowego, prawa do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego w garażu, uprawnień wynikających ze służebności gruntowej dotyczącej miejsca postojowego na parkingu zewnętrznym. Jak wskazali Państwo we wniosku, w związku z nabyciem lokalu wchodzącego w skład Przedsięwzięcia Deweloperskiego nabywca będzie mógł nie nabywać żadnego z tych praw, nabyć tylko niektóre z nich lub nabyć je wszystkie, w tym wielokrotnie (np. będzie mógł nabyć prawo do więcej niż jednego miejsca postojowego). Nabywca lokalu będzie mógł nabyć ww. prawa (w tym prawa wynikające ze służebności gruntowej) jednocześnie z nabyciem prawa własności lokalu (w umowie ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub użytkowego i przeniesienia jego własności/sprzedaży) lub już po nabyciu prawa własności lokalu.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że dokonywane przez Państwa transakcje nie mogą być uznane jako jednolite świadczenia, ponieważ ustanowienie służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego, znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 oraz na prawie przejścia i przejazdu przez nieruchomość objęte będzie odrębną księgą wieczystą niż położone budynki 1, 2, 3 i 4, które położone będą na działce nr 1/5, dla której będzie ustanowiona inna księga wieczysta, a także ustanowienie ww. prawa może nastąpić wraz z dostawą lokalu, w terminie późniejszym niż dostawa lokalu, równocześnie z dostawą lokalu lub w terminie późniejszym niż dostawa lokalu mogą być i być może będą ustanawiane na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu również inne prawa (komórka lokatorska, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby miejsc postojowych w garażu).
W związku z powyższym, z uwagi na okoliczność, że w przedmiotowej sprawie, jak wywiodłem powyżej, mamy do czynienia z odrębnymi świadczeniami:
‒odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, nie będzie stanowiło elementu świadczenia kompleksowego i nie będzie podlegało opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje wraz z dostawą lokalu;
‒odpłatne ustanowienie na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1, nie będzie stanowiło elementu świadczenia kompleksowego i nie będzie podlegało opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy tego lokalu w sytuacji, kiedy ustanowienie tego prawa następuje w terminie późniejszym niż dostawa lokalu;
‒to, że równocześnie z dostawą lokalu lub w terminie późniejszym niż dostawa lokalu mogą być i być może będą ustanawiane na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu również inne prawa (komórka lokatorska, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby boksów rowerowych, prawo do wyłącznego korzystania z jednego lub większej liczby miejsc postojowych w garażu), nie spowoduje, że czynność odpłatnego ustanowienia na rzecz każdoczesnego właściciela lokalu mieszkalnego lub użytkowego położonego w budynku 1, 2, 3 lub 4 służebności gruntowej polegającej m.in. na prawie do wyłącznego korzystania z określonego miejsca postojowego znajdującego się na parkingu zewnętrznym urządzonym na działce nr 1/1 będzie uznawana za element świadczenia kompleksowego i w konsekwencji będzie podlegała opodatkowaniu VAT na zasadach właściwych dla dostawy lokalu.
Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytań nr 1, 2 i 3 uznałem za nieprawidłowe.
Odnosząc się natomiast do powołanej przez Państwa interpretacji indywidualnej, należy wskazać, że interpretacje rozbieżne bądź wątpliwe mogą być poddane weryfikacji w trybie art. 14e § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym Szef Krajowej Administracji Skarbowej może z urzędu zmienić wydaną interpretację indywidualną, jeżeli stwierdzi jej nieprawidłowość, uwzględniając w szczególności orzecznictwo sądów, Trybunału Konstytucyjnego lub Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Oznacza to, że interpretacje indywidualne wydane przez upoważniony do tego organ, każdorazowo podlegają analizie i weryfikacji, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, Szef Krajowej Administracji Skarbowej może zmienić nieprawidłową interpretację indywidualną.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywiste zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

