Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDWPT.4011.315.2025.3.AMO
Sprzedaż nieruchomości nabytej w spadku nie podlega opodatkowaniu PIT, jeśli upłynęło 5 lat od jej nabycia przez spadkodawcę. Dział spadku przekraczający pierwotny udział jest opodatkowany, chyba że grunt zachował rolne kwalifikacje. Transakcje dotyczące gruntów rolnych mogą korzystać ze zwolnienia pod warunkiem zachowania ich charakteru rolnego.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest:
·prawidłowe w części dotyczącej uznania, że odpłatne zbycie przez Pana udziału w działce nabytego w spadku po ojcu i siostrze, nie stanowi źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,
·nieprawidłowe w pozostałej części.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
9 października 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismami z 7 listopada 2025 r. oraz z 18 grudnia 2025 r. – w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Aktem notarialnym (…) z dnia (…) 2024 r. na podstawie nabycia spadku po ojcu (data zgonu (…) 1995 r.) oraz siostrze (data zgonu (…) 2000 r.) odziedziczył Pan działkę nr A o powierzchni (…) ha wraz z budynkiem mieszkalnym.
Aktem notarialnym (…) z dnia (…) 2025 r. dokonał Pan sprzedaży działki nr A o powierzchni (…) ha wraz z budynkiem mieszkalnym.
Przedmiotowe akty notarialne załączył Pan do wniosku.
Uzupełnienie stanu faktycznego
W piśmie przesłanym 7 listopada 2025 r. dokonał Pan uzupełnienia opisu faktycznego - udzielił Pan odpowiedzi na zadane pytania, tj. wskazał Pan iż:
Pytanie 1) Czy posiada Pan na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczony obowiązek podatkowy w świetle art. 3 ust. 1 w zw. z ust. 1a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r., poz. 163 ze zm.)?
Odpowiedź: Posiada Pan nieograniczony obowiązek podatkowy w rozumieniu art. 3 ust. 1 w zw. z ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych tj. posiada Pan stałe miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej gdzie posiada Pan centrum swoich interesów osobistych i gospodarczych.
Pytanie 2) Kto odziedziczył spadek po zmarłym ojcu oraz jakie udziały (w tym Panu) przypadły poszczególnym spadkobiercom?
Odpowiedź: AA zmarł w dniu (…) 1995 r., a spadek po nim na podstawie ustawy nabyli:
a)żona BB w 5/20 częściach,
b)dzieci: CC, DD, EE, FF oraz GG po 3/20 części - każda z tych osób,
z tym, że wchodzący w skład spadku udział w gospodarstwie rolnym po ww. zmarłym z mocy ustawy odziedziczyli:
a)żona BB w 4/16 częściach,
b)dzieci CC, DD, EE oraz GG po 3/16 części każda z tych osób.
Pytanie 3) Co dokładnie wchodziło w skład masy spadkowej po zmarłym? Należy wymienić rzeczy (nieruchomości, ruchomości) i prawa majątkowe będące przedmiotem spadku.
Odpowiedź: W skład spadku po ww. zmarłym wchodziło:
a)gospodarstwo rolne położone w miejscowości (…) obręb (…) gminy (…), powiatu (…) oznaczone jako działka ew. nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr A, nr (…) oraz nr (…) a to na podstawie umowy przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego z dnia (…) 1981 r. (…), potwierdzone AWZ z dnia (…) 1977 r. (nr (…));
b)gospodarstwo rolne położone w miejscowości (…) obręb (…) gminy (…), powiatu (…) oznaczone jako działka ew. nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…) oraz nr (…) a to na podstawie ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych i AWZ z dnia (…) 1975 r. (nr (…)).
Pytanie 4) W jaki sposób (w drodze jakiej czynności prawnej – umowy lub zdarzenia prawnego np. kupno, spadek, darowizna, inna – jaka?) została nabyta przez Pana tatę przedmiotowa nieruchomość (działka), której udział nabył Pan później w spadku po zmarłym tacie? W przypadku wskazania, że nabycie przez Pana tatę nastąpiło w drodze spadku należy wskazać dokładną datę śmierci jego spadkodawcy/spadkodawców, a także czy został przeprowadzony dział spadku, datę jego przeprowadzenia oraz skutki prawne przeprowadzonego działu spadku dla Pana taty.
Odpowiedź: Nieruchomość stanowiąca działkę ew. nr A nabyta została przez AA na podstawie umowy przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego z dnia (…) 1981 r. (nr (…)), potwierdzone AWZ z dnia (…) 1977 r. (nr (…)).
Pytanie 5) Czy nieruchomość (działka), o której mowa we wniosku stanowił wyłączną własność Pana taty?
Odpowiedź: Nieruchomość stanowiąca działkę ew. nr A wchodziła w skład wspólności małżeńskiej majątkowej z BB.
Pytanie 6) Czy przedmiotowa nieruchomość wchodziła do wspólności majątkowej Pana ojca i Pana matki, czy też stanowiła majątek odrębny Pana ojca?
Odpowiedź: j. w.
Pytanie 7) Czy przedmiotowa nieruchomość była zabudowana?
Odpowiedź: Nieruchomość stanowiąca działkę ew. nr A zabudowana jest parterowym, niepodpiwniczonym, drewnianym budynkiem mieszkalnym o dachu czterospadowym, krytym eternitem o powierzchni użytkowej (…) m kw. wzniesionym około (…).
Pytanie 8) Jaki jest rodzaj gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków wchodzących w skład działki nr A?
Odpowiedź: Ww. nieruchomość zgodnie z wypisem z rejestru gruntów jest sklasyfikowana i oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako grunty rolne zabudowane (Br-RV), pastwiska trwałe (PsV), grunty orne(RV,VI).
Pytanie 9) Czy był przeprowadzony dział spadku po Pana zmarłym ojcu w 1995 r.? Jeśli tak, to prosimy wskazać:
a)kiedy był on przeprowadzony i czy był przeprowadzony na podstawie aktu notarialnego (umowa o dział spadku) czy na podstawie postanowienia sądu (postanowienie sądu o dział spadku)?
b)co było przedmiotem działu spadku przeprowadzonego po Pana zmarłym ojcu i w jakich udziałach?
c)kto brał udział w dziale spadku przeprowadzonym po Pana zmarłym ojcu (należy wskazać wszystkich uczestników biorących udział w dziale spadku)?
d)jakie skutki prawnopodatkowe miał dział spadku po Pana zmarłym ojcu dla wszystkich uczestników działu spadku? Należy wskazać, kto i w jakich udziałach nabył poszczególne nieruchomości/prawa majątkowe w drodze działu spadku,
e)czy wartość rynkowa nabytych przez Pana składników majątkowych w wyniku działu spadku po Pana zmarłym ojcu, mieściła się w udziale jaki przysługiwał Panu we wszystkich składnikach majątkowych nabytych w spadku po Pana zmarłym ojcu, czy może przekroczył wartość Pana udziału? Czy wskutek działu spadku uzyskał Pan przysporzenie majątkowe ponad wartość rynkową nabytego przez Pana w spadku udziału w majątku spadkowym?
f)czy dział spadku po Pana zmarłym ojcu nastąpił ze spłatami bądź dopłatami? W przypadku pozytywnej odpowiedzi prosimy wskazać podmioty uprawnione do otrzymania spłaty i podmioty zobowiązane do dokonania spłaty.
Odpowiedź: Przeprowadzono dział spadku i zniesienie współwłasności po zmarłym AA tj.:
a)na podstawie umowy o podział majątku wspólnego i dział spadku, umowy darowizny oraz ustanowienia służebności osobistej z dnia (…) 2024 r. sporządzonej przed notariuszem (…) w Kancelarii Notarialnej w (…) (Rep. A nr (…));
b)przedmiotem działu spadku i zniesienia współwłasności był cały majątek spadkowy po zmarłym AA;
c)udział w dziale spadku brali wszyscy spadkobiercy ustawowi po zmarłym tj. BB, DD, EE i GG (będący jednocześnie spadkobiercami ustawowymi gospodarstwa rolnego po zmarłej CC – spadkobiercy po AA);
d)w wyniku ww. działu spadku i podziału majątku:
·nieruchomość oznaczoną jako działka (…) o pow. (…) ha otrzymała EE;
·nieruchomość oznaczoną jako działka A opow. (…) ha otrzymał GG;
·nieruchomość oznaczoną jako działka (…) i nr (…) o pow. (…) ha otrzymała BB;
·nieruchomość oznaczoną jako działki nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…) i nr (…) o pow. (…) ha otrzymała DD;
e)zgodnie z umową o dział spadku i podział majątku łączna wartość rynkowa będąca przedmiotem spadkobrania i współwłasności wynosiła (…) zł , w której posiadał Pan udział wynoszący 3/16 części po Pana zmarłym ojcu tj. ok. (…) zł oraz udział 5/16 po Pana zmarłej siostrze CC tj. (…) zł = (…) zł), a zgodnie z ww. umową wartość nabytej przeze mnie działki A w tamtym czasie szacowała się na kwotę (…) zł tj. przysporzenie o (…) zł;
f)ww. dział spadku i podział majątku nastąpił bez spłat i dopłat.
Pytanie 10) Na podstawie jakiego dokumentu nastąpiło stwierdzenie nabycia spadku po Pana zmarłej siostrze (data zgonu (…) 2000 r.) - postanowienie sądu, akt poświadczenia dziedziczenia? W przypadku stwierdzenia nabycia spadku na podstawie postanowienia sądu, należy wskazać datę uprawomocnienia się ww. postanowienia.
Odpowiedź: Stwierdzenie nabycia spadku po Pana zmarłej siostrze CC nastąpiło na podstawie postanowienia z dnia (…) 2008 r. Sądu Rejonowego (…) w sprawie o sygn. akt (…) (prawomocne w dniu (…) 2008 r.).
Pytanie 11) Kto odziedziczył spadek po zmarłej siostrze oraz jakie udziały (w tym Panu) przypadły poszczególnym spadkobiercom?
Odpowiedź: Spadek po zmarłej w dniu (…) 2000 r. CC na podstawie ustawy nabyli:
a)mąż HH w 32/64 częściach,
b)matka BB w 12/64 częściach,
c)rodzeństwo DD, EE, FF oraz GG w 5/64 częściach każda z tych osób,
z tym, że wchodzący w skład spadku udział w gospodarstwie rolnym po ww. zmarłym z mocy ustawy odziedziczyli:
a)matka BB w 6/16 częściach,
b)rodzeństwo DD i GG w 5/16 częściach każda z tych osób.
Pytanie 12) Co dokładnie wchodziło w skład masy spadkowej po zmarłej siostrze? Należy wymienić rzeczy (nieruchomości, ruchomości) i prawa majątkowe będące przedmiotem spadku.
Odpowiedź: W skład spadku po zmarłej siostrze wchodził cały jej majątek objęty umową o dział spadku i podział majątku o którym mowa w pkt 9 i 13 poniżej.
Pytanie 13) Czy był przeprowadzony dział spadku po Pana zmarłej siostrze w 2000 r.? Jeśli tak, to prosimy wskazać:
a)kiedy był on przeprowadzony i czy był przeprowadzony na podstawie aktu notarialnego (umowa o dział spadku) czy na podstawie postanowienia sądu (postanowienie sądu o dział spadku)?
b)co było przedmiotem działu spadku przeprowadzonego po Pana zmarłej siostrze i w jakich udziałach?
c)kto brał udział w dziale spadku przeprowadzonym po Pana zmarłej siostrze (należy wskazać wszystkich uczestników biorących udział w dziale spadku)?
d)jakie skutki prawnopodatkowe miał dział spadku po Pana zmarłej siostrze dla wszystkich uczestników działu spadku? Należy wskazać, kto i w jakich udziałach nabył poszczególne nieruchomości/prawa majątkowe w drodze działu spadku,
e)czy wartość rynkowa nabytych przez Pana składników majątkowych w wyniku działu spadku po Pana zmarłej siostrze, mieściła się w udziale jaki przysługiwał Panu we wszystkich składnikach majątkowych nabytych w spadku po Pana zmarłej siostrze, czy może przekroczył wartość Pana udziału? Czy wskutek działu spadku uzyskał Pan przysporzenie majątkowe ponad wartość rynkową nabytego przez Pana w spadku udziału w majątku spadkowym?
f)czy dział spadku po Pana zmarłej siostrze nastąpił ze spłatami bądź dopłatami? W przypadku pozytywnej odpowiedzi prosimy wskazać podmioty uprawnione do otrzymania spłaty i podmioty zobowiązane do dokonania spłaty.
Odpowiedź: Przeprowadzono dział spadku i zniesienie współwłasności po zmarłej CC ( i jednocześnie po zmarłym AA) tj.:
a)na podstawie umowy o podział majątku wspólnego i dział spadku, umowy darowizny oraz ustanowienia służebności osobistej z dnia (…) 2024 r. sporządzonej przed notariuszem (…) w Kancelarii Notarialnej w (…) (Rep. A nr (…));
b)przedmiotem działu spadku i zniesienia współwłasności był cały majątek spadkowy po zmarłej CC;
c)udział w ww. dziale spadku i podziale majątku brali wszyscy spadkobiercy ustawowi po zmarłym AA tj. GG, DD, EE i GG będący jednocześnie wszystkimi spadkobiercami ustawowymi po zmarłej CC;
d)w wyniku ww. działu spadku i podziału majątku:
·nieruchomość oznaczoną jako działka (…) o pow. (…) ha otrzymała EE;
·nieruchomość oznaczoną jako działka A o pow. (…) ha otrzymał GG;
·nieruchomość oznaczoną jako działka (…) i nr (…) o pow. (…) ha otrzymała BB;
·nieruchomość oznaczoną jako działki nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…) i nr (…) o pow. (…) ha otrzymała DD;
e)zgodnie z umową o dział spadku i podział majątku łączna wartość rynkowa będąca przedmiotem spadkobrania i współwłasności wynosiła (…) zł, w której posiadał Pan udział wynoszący 3/16 części po Pana zmarłym ojcu tj. ok. (…) zł oraz udział 5/16 po Pana zmarłej siostrze CC tj. (…) zł = (…) zł, a zgodnie z ww. umową wartość nabytej przez Pana działki A w tamtym czasie szacowała się na kwotę (…) zł tj. przysporzenie o (…) zł;
f)ww. dział spadku i podział majątku nastąpił bez spłat i dopłat.
Pytanie 14) Czy przedmiotowa działka nr A w momencie sprzedaży stanowiła gospodarstwo rolne bądź wchodziła w jego część składową w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1344)?
Odpowiedź: Działka nr A stanowiła gospodarstwo rolne w rozumieniu ustawy o podatku rolnym.
Pytanie 15) Czy w momencie odpłatnego zbycia działki nr A, grunty te w związku ze sprzedażą nie utraciły charakteru rolnego?
Odpowiedź: W związku ze sprzedażą działki A grunt ten nie utracił charakteru rolnego.
Pytanie 16) Czy odpłatne zbycie przez Pana działki A o powierzchni (…) ha wraz z budynkiem mieszkalnym nastąpiło w wykonywaniu działalności gospodarczej, w rozumieniu przepisu art. 5a pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Odpowiedź: Odpłatne zbycie ww. nieruchomości za kwotę (…) zł nie miało związku z prowadzoną przez Pana działalnością gospodarczą w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W piśmie przesłanym 18 grudnia 2025 r. udzielił Pan odpowiedzi na pytania:
Pytanie 1) Kto odziedziczył spadek po zmarłym ojcu oraz jakie udziały (w tym Panu) przypadły poszczególnym spadkobiercom? Z udzielonej przez Pana odpowiedzi nie wynika jednoznacznie kto dziedziczył po Pana zmarłym ojcu i jakie udziały przypadały poszczególnym spadkobiercom? Dlaczego udziały w spadku nie odpowiadają udziałom w gospodarstwie rolnym oraz dlaczego FF nie odziedziczył udziału w gospodarstwie skoro był spadkobiercą? Z czego to wynika? Należy to dokładnie opisać.
Odpowiedź: W swym piśmie jednoznacznie wskazał Pan kto dziedziczył po Pana zmarłym ojcu AA oraz jakie udziały przypadły poszczególnym spadkobiercom. Wskazał Pan, iż udziały w spadku „na zasadach ogólnych” nie muszą – i często nie odpowiadają - udziałom dziedziczenia gospodarstwa rolnego, a to za sprawą przepisów o dziedziczeniu gospodarstw rolnych (funkcjonujących na dzień otwarcia spadku po zmarłym AA w 1995 r.) tj. art. 1059 k.c. i nast. przez co Sąd Rejonowy (…) prawomocnym postanowieniem z dnia (…) 2008 r. w sprawie o sygn. akt (…) prawidłowo ustalił krąg spadkobierców po ww. zmarłym tj. że spadek po zmarłym w dniu (…) 1995 r. AA na podstawie ustawy nabyli:
a)żona BB w 5/20 częściach,
b)dzieci CC, DD, EE, FF oraz GG po 3/20 części każda z tych osób,
z tym że wchodzący w skład spadku udział w gospodarstwie rolnym po w/w zmarłym z mocy ustawy odziedziczyli:
a)żona BB w 4/16 częściach,
b)dzieci CC, DD, EE oraz GG po 3/16 części każda z tych osób.
Wskazuje Pan zatem, że FF nie dziedziczył udziału w gospodarstwie rolnym (pomimo że był spadkobiercą na zasadach ogólnych ), ponieważ postępowanie dowodowe przed Sądem wykazało, iż nie spełnił on choćby jednej przesłanki z art. 1059 k.c. do dziedziczenia gospodarstwa rolnego zgodnie z którym:
Spadkobiercy dziedziczą z ustawy gospodarstwo rolne, jeżeli w chwili otwarcia spadku:
1)stale pracują bezpośrednio przy produkcji rolnej albo
2)mają przygotowanie zawodowe do prowadzenia produkcji rolnej, albo
3)są małoletni bądź też pobierają naukę zawodu lub uczęszczają do szkół, albo
4)są trwale niezdolni do pracy.
Pytanie 2) Kto odziedziczył spadek po zmarłej siostrze oraz jakie udziały (w tym Panu) przypadły poszczególnym spadkobiercom? Z udzielonej przez Pana odpowiedzi nie wynika jednoznacznie kto dziedziczył po Pana zmarłej siostrze i jakie udziały przypadały poszczególnym spadkobiercom? Dlaczego udziały w spadku nie odpowiadają udziałom w gospodarstwie rolnym oraz dlaczego HH, EE, FF nie odziedziczyli udziału w gospodarstwie skoro byli spadkobiercami? Z czego to wynika? Należy to dokładnie opisać.
Odpowiedź: W swym piśmie jednoznacznie wskazał Pan kto dziedziczył po zmarłej Pana siostrze – CC oraz jakie udziały przypadły poszczególnym spadkobiercom. Wskazał Pan, iż udziały w spadku „na zasadach ogólnych” nie muszą – i często nie odpowiadają - udziałom dziedziczenia gospodarstwa rolnego, a to za sprawą przepisów o dziedziczeniu gospodarstw rolnych (funkcjonujących na dzień otwarcia spadku po zmarłej CC w 2000 r.) tj. art. 1059 k.c. i nast. przez co Sąd Rejonowy (…) prawomocnym postanowieniem z dnia (…) 2008 r. w sprawie o sygn. akt (…) prawidłowo ustalił krąg spadkobierców po ww. zmarłej tj. że spadek po zmarłej w dniu (…) 1995 r. CC na podstawie ustawy nabyli:
a)mąż HH w 32/64 częściach,
b)matka BB w 12/64 częściach,
c)rodzeństwo DD, EE, FF oraz GG w 5/64 częściach każda z tych osób,
z tym że wchodzący w skład spadku udział w gospodarstwie rolnym po w/w zmarłym z mocy ustawy odziedziczyli:
a)matka BB w 6/16częściach,
b)rodzeństwo DD i GG w 5/16 częściach każda z tych osób.
Wskazuje Pan zatem, że HH, EE i FF nie dziedziczyli udziału w gospodarstwie rolnym (pomimo że byli spadkobiercami na zasadach ogólnych), ponieważ postępowanie dowodowe przed Sądem wykazało, iż nie spełnili oni choćby jednej przesłanki z art. 1059 k.c. do dziedziczenia gospodarstwa rolnego zgodnie z którym:
Spadkobiercy dziedziczą z ustawy gospodarstwo rolne, jeżeli w chwili otwarcia spadku:
1)stale pracują bezpośrednio przy produkcji rolnej albo
2)mają przygotowanie zawodowe do prowadzenia produkcji rolnej, albo
3)są małoletni bądź też pobierają naukę zawodu lub uczęszczają do szkół, albo
4)są trwale niezdolni do pracy.
Pytanie 3) Co dokładnie wchodziło w skład masy spadkowej po zmarłej siostrze? Należy wymienić rzeczy (nieruchomości, ruchomości) i prawa majątkowe będące przedmiotem spadku. W uzupełnieniu wniosku w odpowiedzi na pytanie nr 12 wezwania z 3 listopada 2025 r. wskazał Pan, że:
W skład spadku po zmarłej siostrze wchodził cały jej majątek objęty umową o dział spadku i podział majątku o którym mowa w pkt 9 i 13 poniżej.
Pana odpowiedź jest bardzo ogólna i niewyczerpująca. Uzupełniając ponownie wniosek należy szczegółowo wymienić jakie konkretnie rzeczy (nieruchomości, ruchomości) i prawa majątkowe obejmowały „cały jej majątek” będący przedmiotem spadku po Pana zmarłej siostrze.
Odpowiedź: W skład spadku po zmarłej siostrze CC wchodził udział 3 /16 (z tytułu dziedziczenia po zmarłym ojcu tj. AA):
·w gospodarstwie rolnym położonym w miejscowości (…) obręb (…) gminy (…), powiatu (…) oznaczone jako działka ew. nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr A, nr (…) oraz nr (…);
·gospodarstwie rolnym położonym w miejscowości (…) obręb (…) gminy (…), powiatu (…) oznaczone jako działka ew. nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…) oraz nr (…).
Pytanie 4) Na czym polegała umowy darowizny oraz ustanowienia służebności osobistej z dnia (…) 2024 r.? W uzupełnieniu wniosku w odpowiedzi na pytanie nr 9 i 13 wezwania z 3 listopada 2025 r. wskazał Pan, że przeprowadzono dział spadku i zniesienie współwłasności po zmarłym AA i CC:
na podstawie umowy o podział majątku wspólnego i dział spadku, umowy darowizny oraz ustanowienia służebności osobistej z dnia (…) 2024 r. sporządzonej przed notariuszem (…) w Kancelarii Notarialnej w (…) (Rep. A nr (…)).
Jednakże nie wyjaśnił Pan, co było przedmiotem umowy darowizny oraz ustanowienia służebności osobistej i kogo te umowy dotyczyły? Należy to dokładnie opisać.
Odpowiedź: Zgodnie z umową o podział majątku wspólnego i dział spadku, umowy darowizny oraz ustanowienia służebności osobistej z dnia (…) 2024 r.:
·w §7 ww. umowy, BB darowała synowi FF nieruchomość oznaczoną jako działki nr (…) i nr (…) o obszarze (…) ha a obdarowany darowiznę przyjął i wyjaśnił, że w momencie zawierania umowy jest żonaty i nie zawierał umowy rozszerzającej wspólność majątkowa (deklarowana wartość darowizny (…) zł );
·w §7 ww. umowy, EE darowała synowi XX nieruchomość oznaczoną jako działka nr (…) o pow. (…) ha, a obdarowany darowiznę przyjął i wyjaśnił, że w momencie zawierania umowy jest kawalerem (deklarowana wartość darowizny (…) zł);
·w §11 ww. umowy, DD ustanowiła na rzecz matki BB służebność osobistą dożywotniego, bezpłatnego mieszkania w dwóch zajmowanych przez nią izbach na parterze budynku mieszkalnego wchodzącego w skład gospodarstwa rolnego stanowiącego działki ew. nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…), nr (…) i nr (…) o pow. (…) ha.
Wskazuje Pan, że roczna wartość świadczenia ustalona został a na kwotę (…) zł, a całkowita wartość świadczenia wynosiła (…) zł.
Pytanie
Czy sprzedaż działki nr A o powierzchni (…) ha wraz z budynkiem mieszkalnym podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Pana stanowisko w sprawie
Na podstawie art. 10 ust. 5 ustawy o PIT sprzedaż nieruchomości, gdzie spadkodawca był właścicielem przez okres dłuższy niż 5 lat podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Reguły dotyczące opodatkowania
Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy:
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Treść powyższego przepisu wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź, od których zaniechano poboru podatku.
Źródło przychodów
Zgodnie z przepisem art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy:
Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a)nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b)spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c)prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d)innych rzeczy,
- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.
Jeżeli zatem odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości, oraz praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. b-c następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie zostaje dokonane w wykonaniu działalności gospodarczej stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment nabycia lub wybudowania nieruchomości lub praw.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie precyzuje pojęcia „nabycie”, a także nie wskazuje czy ma to być nabycie odpłatne, czy nieodpłatne. Nie określa również, na podstawie jakiej czynności prawnej może nastąpić nabycie nieruchomości, ich części oraz udziału w nieruchomości lub praw majątkowych.
Zatem, pojęcie to należy rozumieć szeroko, co oznacza, że z nabyciem nieruchomości lub praw majątkowych wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mamy do czynienia z chwilą uzyskania prawa własności do nieruchomości lub tych praw, bez względu na charakter czynności prawnej, na podstawie której doszło do przysporzenia majątkowego w postaci własności rzeczy lub praw.
Moment nabycia udziału w nieruchomości w drodze spadku
Z art. 10 ust. 5 cytowanej na wstępie ustawy wynika, że:
W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.
Przepis art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.) stanowi, że:
Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.
W myśl art. 924 i 925 Kodeksu cywilnego:
Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.
Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.
Na mocy art. 926 § 1 ww. Kodeksu:
Powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu.
Stosownie do art. 1025 § 1 ww. Kodeksu:
Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.
Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.
Natomiast z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że jeżeli nieruchomości lub prawa majątkowe określone przez art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c tej ustawy zostały nabyte w drodze spadku, to ich odpłatne zbycie (dokonane poza działalnością gospodarczą) stanowi źródło przychodu podlegającego opodatkowaniu, jeżeli nastąpiło ono przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.
Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat – to sprzedaż nie podlega opodatkowaniu.
Zatem, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) w związku z art. 10 ust. 5 ww. ustawy (czyli nabytych w drodze spadku), decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma forma prawna ich nabycia oraz moment nabycia przez spadkodawcę.
W tym miejscu wskazać należy, że dla celów stosowania art. 10 ust. 5 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przyjmuje się, że momentem nabycia nieruchomości przez spadkodawcę, który tę nieruchomość nabył również w drodze spadku, jest moment nabycia tej nieruchomości zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, tj. w chwili śmierci jego spadkodawcy. Zatem, za moment nabycia nieruchomości (udziału) lub praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uważa się nabycie nieruchomości (udziału) lub praw przez spadkodawcę, nie zaś przez jego spadkodawcę.
Moment nabycia udziału w nieruchomości w drodze działu spadku
W myśl art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.
Stosownie do treści art. 1035 Kodeksu cywilnego:
Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.
Jednak zgodnie z art. 1036 ww. ustawy:
Istnieje możliwość rozporządzenia przez spadkobierców prawem lub rzeczą należącą do spadku, mimo istnienia współwłasności, jeśli następuje to za zgodną wolą wszystkich spadkobierców.
Stosownie do art. 1037 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego:
§ 1. Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.
§ 2. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.
Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.
Dział spadku odbywa się według tych samych zasad co zniesienie współwłasności w częściach ułamkowych (art. 210 ˗ 212 w związku z art. 1035 Kodeksu cywilnego).
Z instytucją działu spadku mamy więc do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Nie zmienia to faktu, że dział spadku jest zawsze konsekwencją wcześniejszego nabycia spadku. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.
Jeżeli w wyniku dokonanego działu spadku, przedmiotem którego były nieruchomości lub prawa majątkowe, udział w nich się zwiększa, tj. przekroczona zostaje wartość dotychczas posiadanego udziału w spadku, to data działu spadku będzie również datą nabycia tego udziału, o który uległ powiększeniu udział w dziedziczonych składnikach majątkowych po dokonaniu tej czynności. Wobec tego nabycie w wyniku działu spadku części majątku, który należał do innych spadkobierców (współwłaścicieli) należy traktować jako nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Za datę nabycia tej części nieruchomości, która przekracza dotychczasowy udział w spadku, należy wówczas przyjąć datę dokonania działu spadku (tj. dzień zawarcia umowy bądź uprawomocnienia się orzeczenia sądu, jeżeli dział spadku dokonany był na drodze postępowania sądowego).
Skutki podatkowe odpłatnego zbycia nieruchomości
Z wniosku wynika, że jest Pan spadkobiercą po zmarłym ojcu AA oraz siostrze CC. AA zmarł w dniu (…) 1995 r., a spadek po nim na podstawie ustawy nabył Pan w wysokości 3/20 części, z tym, że wchodzący w skład spadku udział w gospodarstwie rolnym po ww. zmarłym z mocy ustawy odziedziczył Pan w 3/16 części.
Spadek po zmarłej siostrze w dniu (…) 2000 r. CC na podstawie ustawy nabył Pan w 5/64 części, z tym, że wchodzący w skład spadku udział w gospodarstwie rolnym po ww. zmarłej z mocy ustawy odziedziczył Pan w 5/16 części.
Przeprowadzono dział spadku i zniesienie współwłasności po zmarłym AA i po zmarłej CC na podstawie umowy o podział majątku wspólnego i dział spadku, umowy darowizny oraz ustanowienia służebności osobistej z (…) 2024 r. (Rep. A nr (…)). W wyniku ww. działu spadku i podziału majątku otrzymał Pan nieruchomość oznaczoną jako działka A o pow. (…) ha.
Zgodnie z umową o dział spadku i podział majątku łączna wartość rynkowa będąca przedmiotem spadkobrania i współwłasności wynosiła (…) zł, w której Pan posiadał udział wynoszący 3/16 części po zmarłym ojcu tj. ok. (…) zł oraz udział 5/16 po zmarłej siostrze CC tj. (…) zł = (…) zł), a zgodnie z ww. umową wartość nabytej przez Pana działki A w tamtym czasie szacowała się na kwotę (…) zł, tj. przysporzenie o (…) zł. Ww. dział spadku i podział majątku nastąpił bez spłat i dopłat.
Działka nr A stanowiła gospodarstwo rolne w rozumieniu ustawy o podatku rolnym. W związku ze sprzedażą działki A grunt ten nie utracił charakteru rolnego. Odpłatne zbycie ww. nieruchomość nie miało związku z prowadzoną przez Pana działalnością gospodarczą w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem udziały w nieruchomości nabył Pan w różny sposób oraz w różnych datach, a mianowicie:
·w spadku po Pana ojcu, należy przyjąć dzień nabycia nieruchomości przez spadkodawcę,tj. (…) 1981 r.;
·w spadku po Pana siostrze, należy przyjąć dzień nabycia nieruchomości przez siostrę, tj. datę śmierci Pana ojca – (…) 1995 r.,
·w dacie działu spadku – tj. (…) 2024 r.
Stwierdzić należy, że zbycie przez Pana udziału w działce A nabytego w spadku po ojcu i siostrze, nie stanowi źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem okres, o którym mowa w tym przepisie niewątpliwie minął.
Zatem Pana stanowisko w zakresie skutków podatkowych zbycia udziału w nieruchomości nabytego w spadku po ojcu i siostrze uznałem za prawidłowe.
Dodatkowo wyjaśnić należy, że uzyskany przez Pana przychód z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości nabytego w spadku po ojcu i siostrze nie korzysta ze zwolnienia, ponieważ nie stanowi w ogóle źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu z uwagi na upływ 5 letniego terminu wskazanego w ww. przepisie.
Natomiast w odniesieniu do udziałów nabytych w dziale spadku Organ wyjaśnia, że wystąpiło u Pana przysporzenie majątkowe. Nabyte przez Pana składniki majątkowe w wyniku działu spadku przekroczyły wartość udziału nabytego w spadku po Pana ojcu i siostrze, a więc doszło do nabycia, gdyż zwiększył się stan Pana majątku osobistego. Wobec tego, nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej odpłatne zbycie przez Pana udziału w nieruchomości, w części przypadającej na wartość składników majątkowych otrzymanych w wyniku działu spadku ponad wartość przysługującego Panu udziału w masie spadkowej, skutkuje dla Pana powstaniem przychodu kwalifikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 7 ww. ustawy, gdyż zbycie nastąpiło przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nabył Pan te udziały w drodze działu spadku.
Dochód z odpłatnego zbycia tego udziału podlegać będzie opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.
Stosownie do art. 30e ust. 2 ww. ustawy:
Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.
Jak stanowi art. 19 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.
Ustalenie kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia odbywa się zgodnie z art. 22 ust. 6c lub 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zależności od tego, czy zbywaną nieruchomość lub prawo nabyto odpłatnie, czy nieodpłatnie.
Zgodnie z art. 22 ust. 6d ww. ustawy:
Za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn. Do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku zalicza się również udokumentowane koszty nabycia lub wytworzenia poniesione przez spadkodawcę oraz przypadające na podatnika ciężary spadkowe, w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez podatnika. Przez ciężary spadkowe, o których mowa w zdaniu drugim, rozumie się spłacone przez podatnika długi spadkowe, zaspokojone roszczenia o zachowek oraz wykonane zapisy zwykłe i polecenia, również w przypadku, gdy podatnik spłacił długi spadkowe, zaspokoił roszczenia o zachowek lub wykonał zapisy zwykłe i polecenia po dokonaniu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c.
Stosownie do treści art. 22 ust. 6e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.
Stosownie natomiast do art. 30e ust. 4 ww. ustawy:
Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:
1)dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
2)dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.
Stosownie do art. 45 ust. 1a pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
W terminie określonym w ust. 1 (od dnia 15 lutego do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym) podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym odrębne zeznania, według ustalonych wzorów, o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu (poniesionej straty) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30e.
Zwolnienie podatkowe
Jednakże od tej zasady ustawodawca przewidział zwolnienia przedmiotowe określone w art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z odpłatnego zbycia nieruchomości, ich części lub udziału w nieruchomościach, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego; zwolnienie nie dotyczy przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia gruntów, które w związku z tym odpłatnym zbyciem utraciły charakter rolny.
Powyższy przepis zwalnia przychody uzyskane z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości, ich części lub udziału w nieruchomościach, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, jeśli grunty stanowiące to gospodarstwo rolne w związku z odpłatnym zbyciem nie utraciły charakteru rolnego.
W tym miejscu wymaga podkreślenia, że zgodnie z treścią art. 2 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Ilekroć w ustawie jest mowa o gospodarstwie rolnym, oznacza to gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym.
W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t. j. Dz. U. 2025 r. poz. 1344):
Za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej.
Szczegółowe określenie, jakie rodzaje gruntów wchodzą w skład gospodarstwa rolnego – co w konsekwencji decyduje o zakresie zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodu ze sprzedaży takich gruntów – wymaga odniesienia się do klasyfikacji zawartej w rozporządzeniu Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 219 ze zm.) oraz załącznika do tego rozporządzenia.
Zgodnie z treścią § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia:
Użytki gruntowe wykazywane w ewidencji dzielą się na następujące grupy:
1)grunty rolne;
2)grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione;
3)grunty zabudowane i zurbanizowane;
4)grunty pod wodami;
5)tereny różne.
Stosownie natomiast do treści § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia:
Grunty rolne, o których mowa w § 8 ust. 1 pkt 1, dzielą się na:
1)użytki rolne, do których zalicza się:
a)grunty orne, oznaczone symbolem R,
b)łąki trwałe, oznaczone symbolem Ł,
c)pastwiska trwałe, oznaczone symbolem Ps,
d)sady, oznaczone symbolem S,
e)grunty rolne zabudowane, oznaczone symbolem Br,
f)grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, oznaczone symbolem Lzr,
g)grunty pod stawami, oznaczone symbolem Wsr,
h)grunty pod rowami, oznaczone symbolem W;
2)nieużytki, oznaczone symbolem N.
Powyższe uregulowania prawne wskazują, że zastosowanie zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zostało uzależnione od wystąpienia następujących przesłanek:
·sprzedane grunty w momencie sprzedaży muszą stanowić gospodarstwo rolne (tj. obszar gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza, o łącznej powierzchni co najmniej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowego, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej), lub jego część składową,
·grunty nie mogą utracić w związku ze sprzedażą rolnego charakteru.
Utrata charakteru rolnego gruntu następuje przez wyłączenie tych gruntów z produkcji rolnej, polegające na faktycznym przekształceniu sposobu ich użytkowania łączącym się ze zmianą ich dotychczasowego przeznaczenia. Dla oceny, czy dokonana transakcja skutkuje utratą charakteru rolnego gruntu, decydujące znaczenie ma cel jego nabycia, faktyczny zamiar nabywcy co do przeznaczenia nieruchomości, bądź inne okoliczności związane z daną transakcją. Faktyczne przekształcenie sposobu użytkowania gruntów może wynikać bezpośrednio z aktu notarialnego, z charakteru nabywcy lub innych okoliczności związanych z daną transakcją. Całokształt tych okoliczności może wskazywać na utratę charakteru rolnego nabywanego gruntu.
Wykładnia celowościowa art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że zamiarem ustawodawcy nie było objęcie zwolnieniem wszystkich przychodów z odpłatnego zbycia gospodarstw rolnych, a jedynie takich, które zbywca wykorzystywał w swojej działalności rolniczej, następnie sprzedał w tym samym celu – do wykorzystywania w działalności rolniczej nabywcy. Świadczy o tym bezspornie przesłanka negatywna zwolnienia zawarta w treści tego przepisu po średniku (utrata charakteru rolnego gruntów).
Ustawodawca w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych używa określenia „w związku” i nie definiuje, co należy rozumieć przez to pojęcie. Niewątpliwie więc chodzi mu o językowe, potoczne rozumienie tego pojęcia. Oznacza to, że chodzi o każdy związek, w następstwie którego grunty tracą swój charakter rolny, byle tylko można było go powiązać ze sprzedażą. Może to być związek uprzedni, rozumiany jako przygotowawczy do sprzedaży, bezpośrednio związany ze sprzedażą, czy też będący skutkiem sprzedaży. Zatem utrata charakteru rolnego musi być powiązana ze sprzedażą, choć ten związek nie może być tak rozumiany, że z chwilą dokonania czynności powinna nastąpić zmiana charakteru gruntu. Dla oceny utraty charakteru rolnego gruntu znaczenie mają okoliczności faktyczne, a nie formalnoprawne związane z charakterem gruntu wskazanym w ewidencji gruntów i budynków. Okoliczności te mogą dotyczyć zarówno podatnika, jak i nabywcy, którego zakres działalności bądź czynności faktyczne podejmowane przez niego przed zawarciem umowy, czy też w związku z zawartą umową, wskazują na to, że kupuje nieruchomość z zamiarem wykorzystania jej na cele inne niż rolne.
Oceniając spełnienie przesłanki dotyczącej zachowania charakteru rolnego gruntu należy zwrócić uwagę przede wszystkim na faktyczny zamiar nabywcy co do dalszego przeznaczenia nieruchomości. Zamiar ten wynikać może z charakteru działalności prowadzonej przez nabywcę, jak również innych okoliczności związanych z daną transakcją. Należy ponadto wskazać, że utrata charakteru rolnego w związku ze sprzedażą może wystąpić bezpośrednio po sprzedaży, ale może również nastąpić dopiero w przyszłości, jednakże w momencie sprzedaży strony umowy powinny być świadome celu zakupu i przeznaczenia gruntów.
Wobec powyższego, sprzedaż w 2025 r. działki A wraz z budynkiem mieszkalnym, w części nabytej przez Pana w wyniku działu spadku po Pana ojcu i siostrze, która nastąpiła przed upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym nastąpiło jej nabycie (tj. dział spadku z 2024 r.), stanowi źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w związku z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednakże przychód uzyskany z tej sprzedaży, korzysta ze zwolnienia przedmiotowego określonego w art. 21 ust. 1 pkt 28 ww. ustawy, gdyż wskazał Pan w opisie sprawy, że sprzedana nieruchomość nie utraciła charakteru rolnego. W konsekwencji, nie jest Pan zobowiązany do złożenia zeznania rocznego z tytułu sprzedaży nieruchomości i zapłaty podatku podatku dochodowego od osób fizycznych.
Pana stanowisko w tej części uznałem za nieprawidłowe, gdyż we własnym stanowisku wskazał Pan owszem, iż z tytułu zbycia nieruchomości będzie Pan zwolniony z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, lecz z innych przesłanek niż wskazane powyżej.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Nadmieniam, że w opisie sprawy wskazał Pan jako datę śmierci siostry (…) 2000 r. oraz (…) 1995 r. Uznałem to za pomyłkę pisarską, niemającą wpływu na dokonane rozstrzygnięcie.
Niniejsza interpretacja indywidualna stanowi ochronę prawnopodatkową tylko dla Pana, a nie dla pozostałych spadkobierców. Ponadto, nie mam możliwości weryfikacji prawidłowości wskazanych przez Pana we wniosku wartości nieruchomości oraz udziałów w nieruchomościach otrzymanych w drodze spadku oraz działu spadku. Przepisy Ordynacji podatkowej nakładają na mnie obowiązek udzielenia interpretacji indywidualnej wyłącznie w zakresie oceny stanowiska wnioskodawcy co do zastosowania przepisów prawa podatkowego do przedstawionego stanu faktycznego.
Nie przeprowadzam zatem postępowania dowodowego, nie ustalam wartości rynkowej składników majątkowych ani nie dokonuję weryfikacji przedstawionych we wniosku kwot i wyliczeń. Prawidłowość lub nieprawidłowość tych danych może zostać zweryfikowana wyłącznie przez właściwy organ podatkowy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź czynności sprawdzających.
Zgodnie z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek prawidłowego określenia podstawy opodatkowania i rozliczenia podatku dochodowego, co może podlegać późniejszej weryfikacji organu podatkowego.
Tym samym w przedmiotowej interpretacji nie potwierdzono prawidłowości wskazanych przez Pana wartości liczbowych.
Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretacje opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzę postępowania dowodowego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli zatem, przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie różnił się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Pana chroniła w zakresie zaistniałego stanu faktycznego.
Dodatkowo wyjaśniam, że w ramach postępowania w sprawie o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, nie analizuję załączonych do wniosku dokumentów. Analiza załączników nie mieści się w ramach określonych w art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). W związku z powyższym załączone do wniosku dokumenty nie mogą być przedmiotem merytorycznej analizy.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
