Interpretacja indywidualna z dnia 16 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL2-1.4011.949.2025.2.MKA
Zwrot przez bank, w wyniku ugody, środków uprzednio spłaconych przez kredytobiorcę, który nie stanowi nadpłaty kredytu, lecz wynika z utrzymania w mocy umowy kredytowej, stanowi przychód podatkowy wnioskodawcy podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
26 listopada 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 21 listopada 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 23 grudnia 2025 r. (wpływ 31 grudnia 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskujący wraz z żoną 14 marca 2003 r. zawarli z bankiem umowę o kredyt hipoteczny celem zakupu domu jednorodzinnego. Kwota kredytu wynosiła (…) zł. Kredyt został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji, tj. na nabycie jednej nieruchomości. Kredyt jest zabezpieczony hipoteką zwykłą w kwocie udzielonego kredytu na zabezpieczenie spłaty kapitału oraz hipoteką kaucyjną. Nieruchomość służy do celów mieszkaniowych wnioskującego. Wnioskującemu przysługuje status konsumenta. Wnioskujący 4 lipca 2005 r. podpisał aneks do umowy, co miało w założeniu zmniejszyć jego obci0ążenie miesięczne i indeksował go do waluty obcej.
Wnioskujący w 2024 r. wniósł do sądu pozew o zapłatę na swoją rzecz od ww. banku kwoty (…) zł wraz z ustawowymi odsetkami od 31 maja 2024 r. do dnia zapłaty, powołując się na fakt, że umowa kredytowa zawierała postanowienia abuzywne odnośnie zmian zasad oprocentowania, co skutkowało nieistnieniem stosunku zobowiązaniowego, czyli nieważnością umowy. Sprawa toczy się przed Sądem Rejonowym.
W 2025 r. Wnioskujący otrzymał od Banku propozycję ugody od pozwanego. Bank proponuje, przy uznaniu umowy za ważną i bez zmian odnośnie zasad oprocentowania i spłat, wypłatę na rzecz wnioskującego tytułem ugody kwoty (…) zł. Przy przyjęciu, że wszystkie postanowienia umowy są ważne, kwota (…) zł nie stanowi nadpłaty kredytu. Kwota ta była wpłacona na spłatę zadłużenia z tytułu umowy przez wnioskującego i bez zmian postanowień umowy żadna należność nie powinna zostać zwrócona. Bank proponuje jednak zwrot tej kwoty, zaś wnioskujący zobowiązywałby się do cofnięcia pozwu w całości wraz ze zrzeczeniem się roszczenia.
W wyniku zawarcia ugody bank zwróci Wnioskującemu część środków pieniężnych uprzednio przez niego spłaconych, które uwzględniają wartości udostępnionego Wnioskującemu kredytu.
Zwrot środków, który ma nastąpić w wyniku zdarzenia przyszłego – zawarcia ugody z bankiem –dotyczyć będzie środków, które nadal są należne bankowi. Zgodnie z projektem ugody, umowa będzie dalej uznawana za ważną. Zatem wszystkie zobowiązania kredytowe nadal są należne, a nie nienależne bankowi.
Pytanie
Czy od kwoty (…) zł, której wypłatę proponuje bank tytułem ugody, a stanowiącej część wpłat umowy kredytu, która została przez wnioskującego wpłacona na spłatę zadłużenia z tytułu umowy kredytu, Wnioskujący byłby zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego przy uznaniu, że umowa kredytu jest ważna?
Pana stanowisko w sprawie
W Pana ocenie, w odniesieniu do zadanego pytania, Wnioskujący byłby zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od kwoty (…) zł, stanowiącej zwrot kwot należnych bankowi z tytułu umowy.
Z definicji przychodu zawartej w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wywieść należy, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywna) o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego. Skoro w świetle proponowanej ugody umowa kredytu jest ważna, a wszystkie płatności były należne, to zwrot części należnych wpłat będzie stanowił przychód Wnioskującego. Wnioskujący uzyska korzyści majątkowe, które należy uznać za trwałe przysporzenie w jego majątku, spełniając w ten sposób definicję przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Rzecz w tym, że przekazanie wszystkich środków (w tym proponowanej do zwrotu w ramach ugody kwoty (…) zł) ma swoje uzasadnienie w umowie kredytu odnośnie zasad oprocentowania i spłaty kredytu. Zwrot tych kwot nie ma uzasadnienia w treści stosunku prawnego, jeśli uznać wszystkie jego postanowienia za wiążące. Kwota ta nie stanowi też nadpłaty ponad kwoty należne.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.
Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.
W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.
Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytu są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Ponadto, nie stanowi przysporzenia majątkowego zwrot środków pieniężnych, które wcześniej na mocy umowy kredytobiorca przekazał na rzecz banku w ramach spłaty rat udzielonego kredytu a które nie były należne bankowi.
W opisie wniosku wskazał Pan, że 2025 r. otrzymał Pan od Banku propozycję ugody dotyczącej umowy o kredyt hipoteczny zawartej w 2003 r. Bank zaproponował, przy uznaniu umowy kredytowej za ważną, bez zmian odnośnie zasad oprocentowania i spłat, wypłatę na Pana rzecz tytułem ugody kwoty (…) zł. Kwota ta nie stanowi nadpłaty kredytu. W wyniku zawarcia ugody bank zwróci Panu część środków pieniężnych uprzednio przez Pana spłaconych, które uwzględniają wartości udostępnionego kredytu. Zwrot środków, który ma nastąpić w wyniku zawarcia ugody z bankiem -dotyczyć będzie środków, które nadal są należne bankowi. Zgodnie z projektem ugody, umowa będzie dalej uznawana za ważną. Zatem wszystkie zobowiązania kredytowe nadal są należne, a nie nienależne bankowi.
Wobec powyższego, skoro kwota, którą zobowiązał się Panu na podstawie ugody wypłacić Bank, nie będzie stanowiła nadpłaty lecz będzie zwrotem kwot, które w wyniku zawarcia ugody nadal będą należne bankowi na podstawie umowy o kredyt hipoteczny, to otrzymanie tej kwoty spowoduje po Pana stronie dodatkowe przysporzenia majątkowego. W konsekwencji pieniądze te będą Pana przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie będzie skutkowało po Pana stronie obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie ze wskazaniem we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Pan jest wnioskodawcą w niniejszej sprawie. Tym samym wystąpił Pan o interpretację przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako jeden ze współkredytobiorców. Dlatego niniejsza interpretacja stanowi odpowiedź na pytania w niej zawarte tylko w odniesieniu do Pana osoby. Nie wywiera ona skutku prawnego dla pozostałego kredytobiorcy – Pana żony.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

