Interpretacja indywidualna z dnia 30 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL1-3.4012.882.2025.1.AKR
Sprzedaż nieruchomości w trybie egzekucji, planowana przez Komornika, nie kwalifikuje się do zwolnienia z VAT na podstawie art. 113 i art. 43 ustawy o VAT, z uwagi na brak danych potwierdzających spełnienie przesłanek zwolnień.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
4 grudnia 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 4 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący braku zwolnienia od podatku VAT sprzedaży, w trybie postępowania egzekucyjnego, zabudowanej działki nr 1 i 2 oraz niezabudowanej działki nr 3.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca jest komornikiem sądowym przy Sądzie Rejonowym (…) (dalej: „Komornik” lub „Wnioskodawca”) prowadzącym na wniosek wierzyciela przeciwko dłużnikowi IS (dalej: „Dłużnik”) postępowanie egzekucyjne z nieruchomości.
Przedmiotem zbycia (dostawy) dokonanego w postępowaniu egzekucyjnym mają być następujące towary, w których Dłużnik posiada swoje udziały praw własności (1/2), tj.:
1.Nieruchomość położona na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym 1, (…) nabytej przez Dłużnika na podstawie umowy sprzedaży z dnia (…) 2009 r. wraz z małżonkiem do majątku wspólnego. W umowie sprzedaży Dłużnik jako jednak kupujący wraz z małżonkiem oświadczyli, że nieruchomość będzie wykorzystywana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej pod nazwą: X. Umowa sprzedaży podlegała opodatkowaniu VAT. Notariusz występujący w charakterze płatnika pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych. W ww. akcie notarialnym wskazano, że nieruchomość położona na działce oznaczonej nr 1 jest niezabudowana, a jej powierzchnia wynosi (…) ha oraz, że znajduje się na terenie oznaczonym w MPZP jako teren usług handlu, gastronomii, rzemiosła nieprodukcyjnego, obsługi działalności gospodarczej, usług pocztowych i łączności, w strefie ochrony krajobrazu. Obecny stan działki opisany w opinii w zakresie szacowania nieruchomości sporządzonej w czerwcu 2024 r. przez biegłego sądowego Sądu Okręgowego w (…), wskazuje na to, że działka nr 1 zabudowana jest budynkiem użytkowym w zabudowie wolnostojącej. Powyższe zostało dodatkowo potwierdzone przez ww. biegłą w piśmie z dnia 29 listopada 2025 r. W księdze wieczystej prowadzonej dla tej działki nie ujawniono budynku.
2.Nieruchomość położona na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym 3, (…); nabytej przez Dłużnika na podstawie umowy sprzedaży z dnia (…) 2009 r. wraz z małżonkiem z majątku wspólnego. W umowie sprzedaży kupujący oświadczyli, że nieruchomość będzie wykorzystywana przez IS w ramach prowadzonej przez nią działalności gospodarczej pod firmą: X. Transakcja sprzedaży nieruchomości nie była obciążona podatkiem VAT. W ww. akcie notarialnym wskazano, że nieruchomość położona na działce oznaczonej nr 3 jest niezabudowana, a jej powierzchnia wynosi (…) ha oraz, że znajduje się na terenie oznaczonym w MPZP jako teren usług handlu, gastronomii, rzemiosła nieprodukcyjnego, obsługi działalności gospodarczej, usług pocztowych i łączności. Obecny stan działki wynikający z dokonanych osobistych oględzin Wnioskodawcy oraz zdjęć biegłego sądowego, o którym mowa w pkt 1, wskazuje, że jest ona niezabudowana. Powyższe zostało dodatkowo potwierdzone przez ww. biegłą w piśmie z dnia 29 listopada 2025 r. Zgodnie z obecnym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego, nieruchomość położona na działkach oznaczonych nr 3 posiada następujące przeznaczenie – teren zabudowy mieszkaniowo-usługowej w granicach ochrony sanitarnej cmentarza (strefa ochrony krajobrazu). W księdze wieczystej prowadzonej dla tej działki nie ujawniono ani budynków ani budowli.
3.Nieruchomość położona na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym 2, (…); nabytej przez Dłużnika na podstawie umowy sprzedaży z dnia (…) 2010 r. wraz z małżonkiem z majątku wspólnego. Transakcja sprzedaży nieruchomości nie była obciążona podatkiem VAT. Notariusz występujący w charakterze płatnika pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych. W ww. akcie notarialnym wskazano, że nieruchomość położona na działce oznaczonej nr 2 jest niezabudowana, a jej powierzchnia wynosi (…) ha oraz, że znajduje się na terenie oznaczonym w MPZP jako teren usług handlu, gastronomii, rzemiosła nieprodukcyjnego, obsługi działalności gospodarczej, usług pocztowych i łączności, na terenie określonym granicami ochrony sanitarnej cmentarza i w strefie ochrony krajobrazu. Obecny stan działki wynikający z dokonanych osobistych oględzin Wnioskodawcy wskazuje na to, że na działce nr 2 znajdują się obiekty, które nie są trwale z gruntem związane, oznaczone w ewidencji gruntów i budynków symbolem ib – inna budowla. Z oględzin, których dokonał Wnioskodawca wynika, że na działce nr 2 znajdują się obiekty niezwiązane trwale z gruntem, przypominających urządzenia kontenerowe. Zgodnie z przekazanym Wnioskodawcy przez ww. biegłą stanowiskiem w sprawie z dnia (…) 2025 r., obecnie na działce zlokalizowany jest lekki obiekt w formie kontenera, oznaczony na mapie zasadniczej symbolem „ib - inna budowla”, co oznacza, że obiekt ten nie spełnia definicji budynku (w szczególności z uwagi na brak trwałego związania z gruntem) i został ujęty jako inna budowla. W swoim stanowisku biegła podkreśla, że wskazany obiekt kontenerowy nie stanowi również urządzenia budowlanego. Zgodnie z obecnym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego, nieruchomość działka oznaczona nr 2 posiada następujące przeznaczenie – teren cmentarza. W księdze wieczystej prowadzonej dla tej działki nie ujawniono ani budynków, ani budowli.
W ramach prowadzonego postępowania, Komornik planuje zaspokoić wierzytelności Wierzyciela poprzez sprzedaż powyższych nieruchomości Dłużnika.
Zgodnie z otrzymanym przez Wnioskodawcę stanowiskiem biegłej sądowej:
a)działka nr 1:
· teren działki jest płaski i posiada regularny kształt,
· działka jest zabudowana budynkiem w zabudowę wolnostojącej o funkcji użytkowej,
· teren działki jest częściowo utwardzony nawierzchnią betonową, w pozostałej części stanowi teren zielony porośnięty niską roślinnością okrywową,
· działka jest częściowo ogrodzona – ogrodzeniem z siatki na słupkach oraz panelowym ogrodzeniem w konstrukcji stalowej, wyposażonym w bramę rozwierną (otwieraną);
b)działka nr 3:
·teren działki jest płaski i posiada regularny kształt,
·działka jest częściowo ogrodzona ogrodzeniem z siatki na słupkach;
c)działka nr 2:
·teren działki nie jest ogrodzony,
·działka jest niezagospodarowana, porośnięta roślinnością okrywową segetalną, z zalegającymi odpadami,
·teren działki jest płaski i posiada regularny kształt.
Działka nr 2 na udziale wynoszącym ½ całości należącym do małżonka Dłużnika obciążona jest dożywotnim prawem użytkowania nieruchomości. Umowa ustanowienia użytkowania została zawarta (…) 2023 r. aktem notarialnym, a z jej treści wynika, że wartość tego prawa stanowi 4% wartości udziału w nieruchomości.
Działki oznaczone nr 1 oraz 3 na udziale wynoszącym ½ całości należącym do małżonka Dłużnika obciążane są umową najmu zawartą w dniu (…) 2022 r. na okres 10 lat.
Między Dłużnikiem a małżonkiem Dłużnika, od dnia (…) 2019 r. na mocy wyroku Sądu Rejonowego w (…) ustanowiona została rozdzielność majątkowa.
Wnioskodawca wskazuje, że na podstawie art. 133 § 2 z indeksem 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.), pisma procesowe lub orzeczenia dla przedsiębiorcy wpisanego do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej doręcza się na adres do doręczeń udostępniony w tej ewidencji, chyba że przedsiębiorca wskazał inny adres do doręczeń.
Wnioskodawca podjął udokumentowane działania zmierzające do ustalenia, czy Dłużnik w związku z planowanym zbyciem przedmiotów, stanowiących Jego własność, w trybie egzekucji, występuje w charakterze podatnika VAT w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług oraz czy możliwe jest zastosowanie zwolnienia z opodatkowania VAT określonego, art. 43 ust. 1 pkt 2, pkt 3, pkt 10, pkt 10a) lub art. 113 ww. Ustawy.
W tym celu Wnioskodawca skierował do Dłużnika, na adres do doręczeń określony wyżej, pismo z dnia (…) 2024 r., w którym wezwał Dłużnika do udzielenia informacji w zakresie niezbędnym dla ustalenia kwestii opodatkowania VAT planowanej sprzedaży nieruchomości w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W wezwaniu Wnioskodawca zadał Dłużnikowi następujące pytania:
1. W jaki sposób doszło do nabycia przez Dłużnika ww. nieruchomości będącej przedmiotem egzekucji i czy czynność sprzedaży na rzecz Dłużnika podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, a jeśli tak, to czy byłą opodatkowana czy korzystano ze zwolnienia od podatku. Informację należy podać osobno dla każdej działki.
2. Kiedy doszło do nabycia przez Dłużnika ww. nieruchomości? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
3. W jaki sposób Dłużnik wykorzystuje ww. nieruchomość? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
4. Czy Dłużnikowi z tytułu nabycia w/w nieruchomości przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
5. Kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie (tj. pierwsze zajęcie, oddanie do używania pierwszemu nabywcy, użytkownikowi) nabytych przez Dłużnika budynków, budowli? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
6. Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem nabytych przez Dłużnika budynków, budowli, a ich dostawą (sprzedażą) przez Dłużnika upłynie czas dłuższy niż dwa lata? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
7. Czy w odniesieniu do budynków, budowli dłużnik ponosił wydatki na ich ulepszenie w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiące co najmniej 30% ich wartości początkowej i czy w stosunku do tych wydatków będzie przysługiwało mu prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
8. Czy budynki, budowle lub ich części są przedmiotem najmu, dzierżawy, itp.? Należy wskazać okres, w którym nieruchomości były oddane w najem, dzierżawę. Informację należy podać osobno dla każdej działki.
9. Czy budynki, budowle, które mają być przedmiotem sprzedaży są wykorzystywane przez Dłużnika wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
10. Czy Dłużnik jest lub był czynnym podatnikiem VAT oraz w jakich okresach?
11. Czy ww. nieruchomości zostały przez Dłużnika wprowadzone do ewidencji środków trwałych?
Kolejno, pismem z dnia (…) 2024 r. Komornik wezwał Dłużnika do udzielenia informacji w zakresie niezbędnym dla ustalenia kwestii opodatkowania VAT planowanej sprzedaży nieruchomości w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W wezwaniu Wnioskodawca zadał Dłużnikowi następujące pytania:
1. Czy prowadziła Pani działalność gospodarczą w latach 2007-2024? Jeżeli tak, to w jakim okresie/w jakich latach?
2. Czy była Pani czynnym podatnikiem podatku VAT w latach 2007-2024? Jeżeli tak, to w jakim okresie/w jakich latach?
3. Z jakim zamiarem i w jakim celu nabyła Pani w/w nieruchomość?
4. Czy w/w nieruchomość była wykorzystywana do celów prowadzonej przez Panią działalności gospodarczej (w tym również była wynajmowana bądź wydzierżawiana podmiotom trzecim)? Do jakich celów w/w nieruchomość była wykorzystywana przez Panią?
5. Czy w ramach prowadzonej działalności gospodarczej realizowała Pani wyłącznie sprzedaż zwolnioną od podatku VAT?
6. Czy ww. nieruchomość była wykorzystywana przez Panią wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT? Jeżeli tak, do jakiej działalności i na jakiej podstawie zwolnionej z VAT?
Pismem z dnia (…) 2025 r. Komornik po raz kolejny wezwał Dłużnika do udzielenia informacji w zakresie niezbędnym dla ustalenia kwestii opodatkowania VAT planowanej sprzedaży nieruchomości w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W wezwaniu Wnioskodawca zadał Dłużnikowi następujące pytania:
1. W jaki sposób doszło do nabycia przez Dłużnika w/w nieruchomości będącej przedmiotem egzekucji i czy czynność sprzedaży na rzecz Dłużnika podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, a jeśli tak, to czy była opodatkowana czy korzystano ze zwolnienia od podatku. Informację należy podać osobno dla każdej działki.
2. Kiedy doszło do nabycia przez Dłużnika w/w nieruchomości? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
3. W jaki sposób Dłużnik wykorzystuje w/w nieruchomość? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
4. Czy Dłużnikowi z tytułu nabycia w/w nieruchomości przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
5. Kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie (tj. pierwsze zajęcie, oddanie do używania pierwszemu nabywcy, użytkownikowi) nabytych przez Dłużnika budynków/budowli? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
6. Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem nabytych przez Dłużnika budynków, budowli a ich dostawą (sprzedażą) przez Dłużnika upłynie czas dłuższy niż dwa lata? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
7. Czy w odniesieniu do budynków, budowli Dłużnik ponosił wydatki na ich ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym stanowiące co najmniej 30% ich wartości początkowej i czy w stosunku do tych wydatków będzie przysługiwało mu prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
8. Czy budynki, budowle lub ich części są przedmiotem najmu/dzierżawy itp.? Należy wskazać okres, w którym nieruchomości były oddane w najem, dzierżawę. Informację należy podać osobno dla każdej działki.
9. Czy budynki, budowle, które mają być przedmiotem sprzedaży są wykorzystywane przez Dłużnika wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
10. Czy Dłużnik jest lub był czynnym podatnikiem VAT oraz w jakich okresach?
11. Czy ww. nieruchomości zostały przez Dłużnika wprowadzone do ewidencji środków trwałych?
12. Czy Dłużnik jest lub był czynnym podatnikiem VAT oraz w jakich okresach?
13. Czy Dłużnik prowadził/prowadzi działalność gospodarczą? Jeżeli tak, to w jakim okresie /w jakich latach?
14. Czy Dłużnik prowadził/prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług deweloperskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze?
15. W jaki sposób, od momentu nabycia do momentu sprzedaży, Dłużnik wykorzystywał /wykorzystuje działki nr 1 i 3 w prowadzonej przez Dłużnika działalności gospodarczej?
16. Czy działki nr 1 i 3 stanowiły/stanowią środek trwały w prowadzonej przez Dłużnika działalności gospodarczej? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
17. Czy działki 1 i 3 stanowiły/stanowią towar handlowy w prowadzonej przez Dłużnika działalności gospodarczej? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
18. Kiedy działki nr 1 i 3 zostały/zostaną wycofane z działalności gospodarczej i na podstawie jakiego przepisu prawnego oraz dokumentu. Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
19. W jakim celu i z jakim zamiarem Dłużnik nabył działkę nr 1, 3, 2? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
20. Czy nabycie przez Dłużnika działki nr 1, 3 oraz 2 nastąpiło w ramach transakcji opodatkowanych, zwolnionych czy niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT i czy transakcji ta została udokumentowana fakturą z wykazaną kwotą podatku VAT? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
21. Czy Dłużnikowi przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu działki nr 1, 3 oraz 2? Jeżeli tak, to czy z tego prawa Dłużnik skorzystał i odliczył podatek VAT? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
22. Czy działka nr 2 stanowiła/stanowi środek trwały w prowadzonej przez Dłużnika działalności gospodarczej? Jeśli tak, to kiedy została/zostanie wycofana z ewidencji środków trwałych i na podstawie jakiego dokumentu.
23. Czy działka nr 2 stanowiła/stanowi towar handlowy w prowadzonej przez Dłużnika działalności gospodarczej?
24. Czy działki nr 1, 3 oraz 2 były/są/będą wykorzystywane przez Dłużnika wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług? Jeżeli tak, to jaką działalność zwolnioną z opodatkowania podatkiem VAT, do której wykorzystywane były/są/będą działki nr 1, 3 oraz 2, Dłużnik wykonywał – należy podać podstawę prawną zwolnienia? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
25. W jaki sposób, od momentu nabycia do momentu sprzedaży Dłużnik wykorzystywał /wykorzystuje działkę nr 2. W szczególności:
a)czy korzystał lub korzysta z niej dla celów prowadzenia działalności gospodarczej? Jeśli tak, w jakim okresie lub okresach i w jaki sposób z niej korzystał lub korzysta?
b)czy korzystał lub korzysta z niej wyłącznie dla swoich celów osobistych (w jaki sposób?)?
26. Czy kiedykolwiek Dłużnik udostępniał działki nr 1, 3, 2 na podstawie umowy najmu, dzierżawy itp. i czy umowa ta miała/ma charakter odpłatny, czy nieodpłatny? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
27. Czy Dłużnik był/jest rolnikiem ryczałtowym w myśl art. 2 ust. 19 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. od podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.)?
28. Czy Dłużnik wykorzystywał lub wykorzystuje działki nr 1, 3, 2 do działalności rolniczej w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług? Jeśli tak – czy Dłużnik sprzedawał płody rolne z działek, które pochodziły z własnej działalności rolniczej Dłużnika (jeśli tak, proszę wskazać: jakie to były płody rolne, kiedy je Dłużnik sprzedawał, czy sprzedaż była opodatkowana podatkiem VAT)? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
29. Czy Dłużnik dokonał jakichkolwiek czynności (poniósł nakłady) na działkach nr 1, 3, 2, np. usunięcie starych drzew, uzbrojenie terenu w media, ogrodzenie, wytyczenie dróg wewnętrznych, wytyczenie i utwardzenie drogi dojazdowej do działki, inne działania zmierzające do zwiększenia wartości, bądź atrakcyjności działek? Jeśli tak, to jakie były/będą to czynności(nakłady)? Informacji należy udzielić oddzielnie dla każdej działki.
30. Czy dla działki nr 2 na dzień sprzedaży, będzie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego? Jeśli tak, jakie jest przeznaczenie działki według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego? Czy wynika z niego możliwość zabudowy działki nr 2?
31. Kto i z czyjej inicjatywy wystąpił/wystąpi o uchwalanie ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr 2?
32. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym jest położona działka nr 2, należy wskazać, czy dla ww. działki, na moment jej sprzedaży, zostanie wydana decyzja o warunkach zabudowy bądź decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 1 lub pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 ze zm.)?
33. Czy dla działki nr 2 jest wydane pozwolenie na budowę albo pozwolenie takie będzie wydane do momentu planowanej sprzedaży? Jeśli tak, to kto wystąpił albo wystąpi o to pozwolenie?
34. Jakie budynki/budowle lub ich części, urządzenia budowlane w rozumieniu przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 725 ze zm.) będą się znajdować na moment sprzedaży na działkach nr 1, 3?
35. Jeśli na działkach nr 1, 3 znajdują się urządzenia budowlane, to należy wskazać, z jakim budynkiem/budowlą będą one powiązane?
36. Czy ww. budynki/budowle lub ich części, urządzenia budowlane zostały nabyte, czy wybudowane przez Dłużnika? Należy wskazać datę nabycia lub wybudowania.
37. Czy ww. budynki/budowle są trwale związane z gruntem?
38. Czy z tytułu nabycia ww. budynków/budowli przysługiwało Dłużnikowi prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony?
39. Czy z tytułu wytworzenia/wybudowania ww. budynków/budowli przysługiwało Dłużnikowi prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Jeżeli nie, to należy wskazać przyczyny.
40. Czy nastąpiło pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli lub ich części w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług? Jeżeli tak, to należy wskazać dokładną datę.
41. Jeżeli nastąpiło pierwsze zasiedlenie części ww. budynków/budowli, to należy wskazać w jakiej części?
42. W wyniku jakich czynności nastąpiło pierwsze zasiedlenie budynków/budowli lub ich części?
43. Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. budynków/budowli lub ich części a ich dostawą upłynie okres dłuższy niż 2 lata?
44. W przypadku wskazania, że budynki/budowle były nabyte przez Dłużnika, to należy wskazać, czy budynki/budowle przed ich nabyciem przez Dłużnika były wykorzystywane przez poprzednich właścicieli?
45. W jaki sposób i do jakich celów ww. budynki/budowle były przez Dłużnika wykorzystywane?
46. Czy ww. budynki/budowle były wykorzystywane przez Dłużnika w działalności gospodarczej?
47. Czy ww. budynki/budowle były/są wykorzystywane przez Dłużnika wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług? Jeżeli tak, to jaką działalność zwolnioną z opodatkowania podatkiem VAT, do której wykorzystywane były/są ww. budynki/budowle, Dłużnik wykonywał – należy podać podstawę prawną zwolnienia?
48. Czy Dłużnik ponosił nakłady na ulepszenie ww. budynków/budowli w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, w stosunku do których przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego?
49. W jakim okresie Dłużnik ponosił wydatki na ulepszenie ww. budynków/budowli?
50. Jeżeli Dłużnik ponosił wydatki na ulepszenie, to czy wydatki te były wyższe niż 30% wartości początkowej ww. budynków/budowli?
51. Jeżeli odpowiedź na pytanie nr 49 i 50 jest twierdząca, to należy wskazać:
a) kiedy nastąpiło oddanie do użytkowania ww. budynków/budowli po ulepszeniu?
b) czy ulepszenia stanowiły „przebudowę” rozumianą jako dokonanie istotnych zmian przeprowadzonych w celu zmiany wykorzystania ww. budynków/budowli lub znaczącej zmiany warunków zasiedlenia?
c) czy po ulepszeniu miało miejsce pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli?
d) jeżeli miało miejsce pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli po ulepszeniu, to należało wskazać, kiedy to nastąpiło (należało podać dzień, miesiąc i rok)?
e) czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. budynków/budowli po ulepszeniu a sprzedażą upłynie okres dłuższy niż 2 lata?
f) czy ulepszone ww. budynki/budowle były wykorzystywane przez Dłużnika wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT?
52. Czy i w jakim okresie (jeśli budynki były wynajmowane), najemca ponosił wydatki na ulepszenie ww. budynków/budowli?
53. Czy ponoszone przez najemcę wydatki na ulepszenie ww. budynków/budowli były wyższe niż 30% wartości początkowej ww. budynków/budowli?
54. Kiedy nastąpiło oddanie do użytkowania ww. budynków/budowli po ulepszeniu?
a) czy ulepszenia stanowiły „przebudowę” rozumianą jako dokonanie istotnych zmian przeprowadzonych w celu zmiany wykorzystania ww. budynków/budowli lub w celu znaczącej zmiany warunków zasiedlenia?
b) czy po ulepszeniu miało miejsce pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli?
c) jeżeli miało miejsce pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli po ulepszeniu, to należy wskazać, kiedy to nastąpiło (należało podać dzień, miesiąc i rok)?
d) czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. budynków/budowli po ulepszeniu a sprzedażą upłynie okres dłuższy niż 2 lata?
e) czy ulepszone ww. budynki/budowle były wykorzystywane przez najemcę wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT?
Pismem z dnia (…) 2025 r. Komornik ponownie wezwał Dłużnika do udzielenia informacji w zakresie niezbędnym dla ustalenia kwestii opodatkowania VAT planowanej sprzedaży nieruchomości w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
Ww. udokumentowane czynności zmierzające do uzyskania wiedzy od Dłużnika były nieefektywne, tj. Wnioskodawca nie uzyskał na żadne wezwanie odpowiedzi, która umożliwiałaby ocenę, czy Dłużnik występuje w charakterze podatnika VAT, a także czy możliwe jest zwolnienie z opodatkowania na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 lub art. 43 ust. 1 pkt 2, 3, 9, 10 i 10a ustawy o VAT.
Wnioskodawca podjął dodatkowe udokumentowane działania mające na celu uzyskanie niezbędnych informacji umożliwiających zastosowanie ww. zwolnień, tj. w oparciu o publiczne dane uzyskał informacje dotyczące Dłużnika, tj.:
1) z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej informację, że Dłużnik ma zarejestrowaną działalność gospodarczą pod firmą X. Data rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej to (…) 2003 r., natomiast od (…) 2020 r. ma ona status zawieszonej. Zgodnie z informacjami znajdującymi się w CEiDG:
a) stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej: (…);
b) dodatkowe stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej: Polska, (…);
c) adres do doręczeń: (…);
d) przeważająca działalność gospodarcza: PKD 47.11.Z Sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach z przewagą żywności, napojów i wyrobów tytoniowych;
e) wykonywana działalność gospodarcza: PKD 47.11.Z Sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach z przewagą żywności, napojów i wyrobów tytoniowych, PKD 23.70.Z Cięcie, formowanie i wykańczanie kamienia, PKD 42.11.Z Roboty związane z budową dróg i autostrad, PKD 43.31.Z Tynkowanie, PKD 43.34.Z Malowanie i szklenie, PKD 43.39.Z Wykonywanie pozostałych robót budowlanych wykończeniowych, PKD 47.76.Z Sprzedaż detaliczna kwiatów, roślin, nasion, nawozów, żywych zwierząt domowych, karmy dla zwierząt domowych prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach, PKD 47.99.Z Pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona poza siecią sklepową, straganami i targowiskami, PKD 49.41.Z Transport drogowy towarów, PKD 66.19.Z Pozostała działalność wspomagająca usługi finansowe, z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszów emerytalnych, PKD 81.21.Z Niespecjalistyczne sprzątanie budynków i obiektów przemysłowych, PKD 81.22.Z Specjalistyczne sprzątanie budynków i obiektów przemysłowych, PKD 81.29.Z Pozostałe sprzątanie,
2) z wykazu określonego art. 96b ustawy o VAT: Dłużnik nie figuruje w rejestrze VAT i ma status niezarejestrowany, ale również, że:
a) data rejestracji jako podatnika VAT: (…) 2001 r.;
b) data wykreślenia rejestracji jako podatnika VAT: (…) 2020 r. na podstawie art. 96 ust. 9a pkt 1 ustawy o VAT;
c) adres stałego miejsca prowadzenia działalności albo adres miejsca zamieszkania, w przypadku braku adresu stałego miejsca prowadzenia działalności – w odniesieniu do osoby fizycznej: (…)
3) od Burmistrza Gminy (…), do którego skierował wniosek o informację, że działka oznaczona nr 2 przez cały okres opodatkowana była podatkiem od nieruchomości od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków.
Działka oznaczona nr 1 w okresie była i nadal jest opodatkowana podatkiem od nieruchomości od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Działka oznaczona nr 3 nie jest opodatkowana podatkiem od nieruchomości.
Ze strony Gminy (…) nie istnieją ograniczenia faktyczne lub prawne związane z możliwości zbycia egzekucyjnego udziału w działce nr 2.
W związku z powyższym, udokumentowane działania Komornika pozwalają na stwierdzenie, że Dłużnik w kontekście odpłatnego zbycia działek oznaczonych nr 1, nr 3 oraz nr 2, bez wątpienia działa w charakterze podatnika VAT, bowiem w aktach notarialnych nabycia działek nr 1 i nr 3 Dłużnik oświadczył, że nabywa je do celów prowadzenia działalności gospodarczej, zaś w przypadku działki nr 2 z urzędowych dowodów pozyskanych z Gminy wynika przeznaczenie do działalności gospodarczej.
Planowana sprzedaż nieruchomości opisanych w złożonym wniosku przekroczy kwotę, podlegającą zwolnieniu podmiotowemu określonemu art. 113 ust. 1 i ust. 9 ustawy o VAT.
W związku z tak przedstawionym opisem zdarzenia przyszłego Wnioskodawca powziął wątpliwość w zakresie możliwości stosowania zwolnienia z opodatkowania VAT dla nieruchomości będących przedmiotem sprzedaży w trybie postępowania egzekucyjnego opisanych wyżej.
Pytanie
Czy dla zaplanowanych przez Wnioskodawcę sprzedaży budynku wraz udziałem w gruncie oznaczonego jako działka nr 1, sprzedaży budowli wraz udziałem w gruncie oznaczonego jako działka nr 2 oraz sprzedaży gruntu niezabudowanego oznaczonego jako działka nr 3 Dłużnika, dokonywanych w trybie postępowania egzekucyjnego, spełnione będą warunki zastosowania zwolnień, określonych w art. 113 ust. 1 i 9 ustawy o VAT oraz art. 43 ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a ustawy o VAT?
Pana stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, dla planowanych przez Wnioskodawcę sprzedaży budynku wraz udziałem w gruncie oznaczonego jako działka nr 1, sprzedaży budowli wraz udziałem w gruncie oznaczonego jako działka nr 2 oraz sprzedaży gruntu niezabudowanego oznaczonego jako działka nr 3 Dłużnika, dokonywanych w trybie postępowania egzekucyjnego, nie będą spełnione warunki do zastosowania zwolnień, określonych w art. 113 ust. 1 i 9 ustawy o VAT oraz art. 43 ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a ustawy o VAT.
Uzasadnienie
Na wstępie Wnioskodawca zauważa, iż na mocy art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.; dalej: ustawa o VAT), ustawodawca ustanowił komornika płatnikiem podatku VAT od dokonywanej w trybie egzekucji dostawy towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.
Z powyższego przepisu ustawy o VAT wynika, że komornik jest płatnikiem podatku od dostawy towaru dokonywanej w trybie egzekucji, w przypadku, gdy wykonuje czynności egzekucyjne. Przez czynność egzekucyjną należy rozumieć każde formalne, oparte na przepisach procesowych, działanie uprawnionego organu egzekucyjnego wywołujące skutek prawny dla prowadzonej egzekucji.
Definicja płatnika została zawarta w art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.), zgodnie z którym płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że komornik sądowy dokonuje transakcji w imieniu podatnika – dłużnika. Prowadzona przez komornika sprzedaż towarów będących własnością dłużnika, będzie opodatkowana podatkiem VAT, gdy do rozliczenia tego podatku byłby zobowiązany dłużnik.
Natomiast w przypadku, gdy powyższa czynność nie podlegałaby opodatkowaniu tym podatkiem lub byłaby z niego zwolniona, komornik sądowy nie będzie obowiązany do odprowadzenia podatku.
Komornik jako płatnik podatku VAT, dokonując dostawy towaru w związku z prowadzonymi czynnościami egzekucyjnymi, musi ustalić status podatkowy dłużnika, a następnie ewentualnie ocenić, czy sprzedaż podlega zwolnieniu z opodatkowania, w tym podmiotowemu bądź przedmiotowemu.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
Przez towary należy rozumieć rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii (art. 2 pkt 6 ustawy o VAT).
W świetle przedstawionych powyżej przepisów, nieruchomość spełnia definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, a jej sprzedaż, stanowi dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, która to czynność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.
Nie każda jednak czynność, stanowiąca dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.
Jak stanowi art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych (art. 15 ust. 2 ustawy o VAT).
Mając na uwadze powyższe przepisy należy stwierdzić, że dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.
Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca pomimo udokumentowanych działań nie uzyskał od Dłużnika informacji potwierdzającej, że nieruchomości, których jest właścicielem, stanowią Jego majątek prywatny.
Wnioskodawca w oparciu o własne działania uzyskał jednak wiedzę, że działki nr 1 i 3 zakupiono wg oświadczenia Dłużnika celem prowadzenia działalności gospodarczej. Ponadto Wnioskodawca uzyskał od Burmistrza Gminy (…) informację, że nieruchomości położone na działkach oznaczonych nr 1 oraz 2 użytkowane były przez Dłużnika w ramach Jego działalności gospodarczej, tym samym podatek od nieruchomości ustalany był dla gruntów wykorzystywanych w działalności gospodarczej. W odniesieniu do nieruchomości położonej na działce oznaczonej nr 3, Wnioskodawca pomimo udokumentowanych podjętych działań, nie uzyskał informacji, z których wynikałoby, czy jest lub była ona wykorzystywana przez Dłużnika w działalności gospodarczej, czy stanowi część Jego majątku prywatnego. Niemniej jednak z aktu nabycia tej nieruchomości Dłużnik oświadczył, że będzie ona wykorzystywana w działalności gospodarczej.
Tym samym, udokumentowane ustalenia Komornika doprowadziły do wniosku, że planowana sprzedaż w trybie egzekucji realizowana będzie w ramach działań Dłużnika jako podatnika VAT.
Zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 200 000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku.
W myśl art. 113 ust. 9 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, rozpoczynającego w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności określonych w art. 5, jeżeli przewidywana przez niego wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym, kwoty określonej w ust. 1.
W związku z tym, że Dłużniczka nie jest podmiotem rozpoczynającym działalność gospodarczą, a ma ją jedynie zawieszoną to nie ma zastosowania art. 113 ust. 9 ustawy o VAT. Jak bowiem wynika z pozyskanych danych ujawnionych w CEiDG, Dłużnik rozpoczął działalność gospodarczą 9 września 2003 r., natomiast od 1 stycznia 2020 r. ma ona status zawieszonej.
Jak stanowi art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. c) i lit. d) ustawy o VAT, zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, nie stosuje się do podatników dokonujących dostaw budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b, a także terenów budowlanych.
Tym samym, opisana sprzedaż nie jest objęta limitem zwolnień określonym w art. 113 ust. 1 ustawy o VAT.
Przechodząc zatem do możliwości zastosowania zwolnień określonych art. 43 ust. 1 pkt. 2), pkt. 3), pkt. 9)-10a) ustawy o VAT Wnioskodawca zobowiązany jest do zbadania wszystkich przesłanek wynikających z ww. przepisów.
Art. 43 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, że zwalnia się od podatku:
- pkt 2) dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego;
- pkt 3) dostawę produktów rolnych dokonywaną przez rolnika ryczałtowego oraz świadczenie usług rolniczych przez rolnika ryczałtowego;
- pkt 9) dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane; przez teren budowlany, zgodnie z art. 2 ust. 33) ustawy o VAT, rozumie się grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu – zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzenny.
Tym samym, działka nr 3, w ocenie Wnioskodawcy, stanowi teren budowlany, gdyż zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowi teren cmentarza, a więc pod zabudowę, tym samym nie ulega wątpliwości, że nie korzysta ona ze zwolnienia określonego tym przepisem;
- pkt 10) dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem, gdy:
a) dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
b) pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.
- pkt 10a) dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem, że:
a) w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
b) dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.
Pomimo udokumentowanych działań, Wnioskodawca jako komornik nie uzyskał niezbędnych informacji od Dłużnika umożliwiających potwierdzenie spełnienia warunków zastosowania zwolnień określonych art. 43 ust. 1 pkt 2, pkt 3, pkt 10, pkt 10a ustawy o VAT dla sprzedaży budynku wraz z udziałem w gruncie oznaczonym nr działki 1 oraz budowli wraz z udziałem w gruncie oznaczonym nr działki 2, a dla gruntu oznaczonego nr działki 3 zwolnień, określonych w art. 43 ust. 1 pkt 2, pkt 3 ustawy o VAT opisanych wyżej.
W szczególności Wnioskodawca nie uzyskał odpowiedzi na zadane pytania:
1.Czy Dłużnikowi z tytułu nabycia ww. nieruchomości przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
2. Kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie (tj. pierwsze zajęcia, oddanie do używania pierwszemu nabywcy, użytkownikowi) nabytych przez Dłużnika budynków/budowli? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
3. Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem nabytych przez Dłużnika budynków, budowli, a ich dostawą (sprzedażą) przez Dłużnika upłynie czas dłuższy niż dwa lata? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
4. Czy w odniesieniu do budynków, budowli Dłużnik ponosił wydatki na ich ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowych stanowiące co najmniej 30% ich wartości początkowej i czy w stosunku do tych wydatków będzie przysługiwało Mu prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
5. Czy budynki, budowle lub ich części są przedmiotem najmu/dzierżawy, itp.? Należy wskazać okres, w którym nieruchomości były oddane w najem, dzierżawę. Informację należy podać osobno dla każdej działki.
6. Czy budynki, budowle, które mają być przedmiotem sprzedaży są wykorzystywane przez Dłużnika wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT? Informację należy podać osobno dla każdej działki.
7. Jakie budynki/budowle lub ich części, urządzenia budowlane w rozumieniu przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 725 ze zm.) będą się znajdować na moment sprzedaży na działkach nr 1, 3?
8. Jeśli na działkach nr 1, 3 znajdują się urządzenia budowlane, to należy wskazać, z jakim budynkiem/budowlą będą one powiązane?
9. Czy ww. budynki/budowle lub ich części, urządzenia budowlane zostały nabyte, czy wybudowane przez Dłużnika? Należy wskazać datę nabycia lub wybudowania.
10. Czy ww. budynki/budowle są trwale związane z gruntem?
11. Czy z tytułu nabycia ww. budynków/budowli przysługiwało Dłużnikowi prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony?
12. Czy z tytułu wytworzenia/wybudowania ww. budynków/budowli przysługiwało Dłużnikowi prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Jeżeli nie, to należy wskazać przyczyny.
13. Czy nastąpiło pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli lub ich części w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług? Jeżeli tak, to należy wskazać dokładną datę.
14. Jeżeli nastąpiło pierwsze zasiedlenie części ww. budynków/budowli, to należy wskazać w jakiej części?
15. W wyniku jakich czynności nastąpiło pierwsze zasiedlenie budynków/budowli lub ich części?
16. Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. budynków/budowli lub ich części a ich dostawą upłynie okres dłuższy niż 2 lata?
17. Czy Dłużnik ponosił nakłady na ulepszenie ww. budynków/budowli w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, w stosunku do których przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego?
18. W jakim okresie Dłużnik ponosił wydatki na ulepszenie ww. budynków/budowli?
19. Jeżeli Dłużnik ponosił wydatki na ulepszenie, to czy wydatki te były wyższe niż 30% wartości początkowej ww. budynków/budowli?
20. Jeżeli odpowiedź na pytanie nr 49 i 50 jest twierdząca, to należy wskazać:
a) kiedy nastąpiło oddanie do użytkowania ww. budynków/budowli po ulepszeniu?
b) czy ulepszenia stanowiły „przebudowę” rozumianą jako dokonanie istotnych zmian przeprowadzonych w celu zmiany wykorzystania ww. budynków/budowli lub znaczącej zmiany warunków zasiedlenia?
c) czy po ulepszeniu miało miejsce pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli?
d) jeżeli miało miejsce pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli po ulepszeniu, to należało wskazać, kiedy to nastąpiło (należało podać dzień, miesiąc i rok)?
e) czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. budynków/budowli po ulepszeniu, a sprzedażą upłynie okres dłuższy niż 2 lata?
f) czy ulepszone ww. budynki/budowle były wykorzystywane przez Dłużnika wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT?
21. Czy i w jakim okresie (jeśli budynki były wynajmowane), najemca ponosił wydatki na ulepszenie ww. budynków/budowli?
22. Czy ponoszone przez najemcę wydatki na ulepszenie ww. budynków/budowli były wyższe niż 30% wartości początkowej ww. budynków/budowli?
23. Kiedy nastąpiło oddanie do użytkowania ww. budynków/budowli po ulepszeniu?
a) czy ulepszenia stanowiły „przebudowę” rozumianą jako dokonanie istotnych zmian przeprowadzonych w celu zmiany wykorzystania ww. budynków/budowli lub w celu znaczącej zmiany warunków zasiedlenia?
b) czy po ulepszeniu miało miejsce pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli?
c) jeżeli miało miejsce pierwsze zasiedlenie ww. budynków/budowli po ulepszeniu, to należy wskazać, kiedy to nastąpiło (należało podać dzień, miesiąc i rok)?
d) czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. budynków/budowli po ulepszeniu a sprzedażą upłynie okres dłuższy niż 2 lata?
e) czy ulepszone ww. budynki/budowle były wykorzystywane przez najemcę wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT?
Zgodnie zaś z art. 43 ust. 21 ustawy o VAT, jeżeli udokumentowane działania organów egzekucyjnych lub komorników sądowych, o których mowa w art. 18, nie doprowadziły, na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od dłużnika, do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do dostawy towarów, o której mowa w art. 18, zwolnień od podatku, o których mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a, przyjmuje się, że warunki zastosowania zwolnień nie są spełnione.
Wobec powyższego, zdaniem Wnioskodawcy, należy przyjąć, że warunki zwolnienia określone art. 43 ust. 1 pkt. 2, pkt. 3, i 9-10a nie są spełnione.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 i 620) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.
Definicja płatnika została zawarta w art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.):
Płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.
Przepis art. 18 ustawy wprowadza szczególną na gruncie przepisów ustawy regulację, kiedy to należny podatek pobierany jest i odprowadzany do urzędu skarbowego przez płatnika, a nie przez podatnika. Płatnik pełni w tym przypadku rolę pośrednika pomiędzy podatnikiem a organem podatkowym, przekazując organowi środki pieniężne podatnika.
W świetle cyt. wyżej przepisów, płatnikami podatku od towarów i usług (czyli podmiotami zobowiązanymi do obliczania, poboru podatku od podatnika i wpłaty podatku na konto organu podatkowego) mogą być organy egzekucyjne oraz komornicy sądowi. Sytuacja taka ma miejsce, gdy w wykonaniu czynności egzekucyjnych organy te dokonują dostawy towarów należących do podatnika lub przez niego posiadanych z naruszeniem przepisów. Sformułowanie „płatnikami” oznacza, że organy te nie stają się z tytułu wykonania powyższych czynności podatnikami podatku od towarów i usług, lecz pełnią jedynie rolę płatnika w odniesieniu do podatku należnego z tytułu sprzedanych (zlicytowanych) towarów należących do podatnika, w stosunku do którego toczy się postępowanie egzekucyjne.
Komornik sądowy pełni w tym przypadku rolę pośrednika pomiędzy podatnikiem a organem podatkowym, przekazując organowi środki pieniężne podatnika. Uzasadnione jest to charakterem odpłatnej dostawy następującej w ramach wykonywania czynności egzekucyjnych. Jeżeli bowiem dłużnik niesolidnie spłaca swoje zobowiązania i w celu wyegzekwowania należności wszczęto przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne, to istnieją podstawy do uznania, że nie uiści również podatku należnego w związku z dostawą dokonaną w ramach egzekucji. Nie bez znaczenia jest także fakt, że podatnik, będący dłużnikiem, zazwyczaj nie otrzymuje kwot uzyskanych przez organ egzekucyjny ze sprzedaży towarów w wykonaniu czynności egzekucyjnych. Prawdopodobne jest zatem, że podatnik nie posiada innych środków finansowych umożliwiających uiszczenie należnego podatku. Ustanowienie organu egzekucyjnego płatnikiem zapewnia odprowadzenie należnego podatku przez organ przeprowadzający dostawę w ramach czynności egzekucyjnych.
Zaznaczenia wymaga, że komornik sądowy dokonuje transakcji w imieniu podatnika – dłużnika. Prowadzona przez niego sprzedaż towarów będących własnością dłużnika, będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, gdy do rozliczenia tego podatku byłby zobowiązany dłużnik. Natomiast w przypadku, gdy powyższa czynność nie podlegałaby opodatkowaniu tym podatkiem lub byłaby od niego zwolniona, komornik sądowy nie będzie obowiązany do odprowadzenia podatku.
Zatem komornik sądowy zobowiązany jest do przestrzegania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług i do uwzględnienia w trakcie sprzedaży licytacyjnej towarów okoliczności decydujących o jej opodatkowaniu podatkiem VAT.
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
W myśl art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
W świetle powołanych powyżej przepisów zarówno grunty, jak i budynki oraz budowle spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż stanowi dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.
Nie każda jednak czynność, która stanowi dostawę towarów podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Określona czynność jest opodatkowana VAT, jeśli zostanie wykonana przez podatnika, a więc osobę prowadzącą działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
Według art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
W kontekście powyższego, uwzględniając definicję działalności gospodarczej, stwierdzenia wymaga, że dostawa towarów będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług tylko w sytuacji, gdy dokonana zostanie przez podmiot o statusie podatnika, który będzie działał w takim charakterze w odniesieniu do tej konkretnie czynności. Natomiast dla stwierdzenia, że dla danej transakcji podmiot jest podatnikiem podatku od towarów i usług, konieczne jest prowadzenie przez niego działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy.
Uznanie, czy dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy.
Odnosząc regulacje zawarte w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy do art. 18 ustawy, wskazania wymaga, że w przypadku, gdy dłużnik – właściciel danej nieruchomości – jest podatnikiem podatku od towarów i usług, wówczas komornik jest płatnikiem podatku VAT z tytułu dostawy nieruchomości.
Z opisu sprawy wynika, że jako komornik sądowy, prowadzi Pan przeciwko Dłużnikowi postępowanie egzekucyjne z nieruchomości. Przedmiotem zbycia (dostawy) dokonanego w postępowaniu egzekucyjnym mają być udziały praw własności (1/2), tj.:
1. Nieruchomość położona na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym 1, nabyta przez Dłużnika na podstawie umowy sprzedaży z (…) 2009 r. wraz z małżonkiem do majątku wspólnego. W umowie sprzedaży Dłużnik jako kupujący wraz z małżonkiem oświadczyli, że nieruchomość będzie wykorzystywana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej Dłużnika. Umowa sprzedaży podlegała opodatkowaniu VAT. Notariusz pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych. Obecnie działka nr 1 zabudowana jest budynkiem użytkowym w zabudowie wolnostojącej. Teren działki jest częściowo utwardzony nawierzchnią betonową, w pozostałej części stanowi teren zielony porośnięty niską roślinnością okrywową Działka jest częściowo ogrodzona – ogrodzeniem z siatki na słupkach oraz panelowym ogrodzeniem w konstrukcji stalowej, wyposażonym w bramę rozwierną (otwieraną).
2. Nieruchomość położona na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym 3, nabyta przez Dłużnika na podstawie umowy sprzedaży z (…) 2009 r. wraz z małżonkiem z majątku wspólnego. W umowie sprzedaży kupujący oświadczyli, że nieruchomość będzie wykorzystywana przez Dłużnika w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Transakcja sprzedaży nieruchomości nie była obciążona podatkiem VAT. Obecnie działka nr 3 jest niezabudowana. Zgodnie z obecnym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego nieruchomość położona na działce nr 3 posiada następujące przeznaczenie – teren zabudowy mieszkaniowo-usługowej w granicach ochrony sanitarnej cmentarza (strefa ochrony krajobrazu). Teren działki nie jest ogrodzony, działka jest niezagospodarowana, porośnięta roślinnością okrywową segetalną, z zalegającymi odpadami.
3. Nieruchomość położona na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym 2, nabyta przez Dłużnika na podstawie umowy sprzedaży z (…) 2010 r. wraz z małżonkiem z majątku wspólnego. Transakcja sprzedaży nieruchomości nie była obciążona podatkiem VAT. Notariusz pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych. Obecnie na działce nr 2 znajdują się obiekty niezwiązane trwale z gruntem, przypominające urządzenia kontenerowe, który został ujęty jako inna budowla. Obiekt kontenerowy nie stanowi również urządzenia budowlanego. Działka jest częściowo ogrodzona ogrodzeniem z siatki na słupkach. Działka nr 2 na udziale wynoszącym 1/2 całości należącym do małżonka Dłużnika obciążona jest dożywotnim prawem użytkowania nieruchomości.
Komornik podjął udokumentowane działania zmierzające do ustalenia, czy Dłużnik w związku z planowanym zbyciem nieruchomości, stanowiących Jego własność, w trybie egzekucji, występuje w charakterze podatnika VAT w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług oraz, czy możliwe jest zastosowanie zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT określonego, art. 43 ust. 1 pkt 2, pkt 3, pkt 10, pkt 10a lub art. 113 ww. ustawy. Udokumentowane działania Komornika pozwalają na stwierdzenie, że Dłużnik w kontekście odpłatnego zbycia działek oznaczonych nr 1, nr 3 oraz nr 2, bez wątpienia działa w charakterze podatnika VAT. Planowana sprzedaż nieruchomości opisanych w niniejszym wniosku przekroczy kwotę, podlegającą zwolnieniu podmiotowemu określonemu art. 113 ust. 1 i ust. 9 ustawy.
Pana wątpliwości dotyczą ustalenia, czy sprzedaży zabudowanej budynkiem wraz udziałem w gruncie działki nr 1 i zabudowanej budowlą wraz udziałem w gruncie działki nr 2 oraz sprzedaż niezabudowanej działki nr 3 w trybie postępowania egzekucyjnego będzie zwolniona od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a ustawy oraz art. 113 ust. 1 i 9 ustawy.
Jak wynika z powołanych przepisów, warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek: po pierwsze – dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność wykonywana jest przez podmiot, który w jej ramach działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.
Z opisu sprawy wynika, że Dłużnik w kontekście odpłatnego zbycia działek nr 1, 3 i 2 działa w charakterze podatnika VAT, bowiem w aktach notarialnych nabycia działek nr 1 i nr 3 Dłużnik oświadczył, że nabywa je do celów prowadzenia działalności gospodarczej, a w przypadku działki nr 2 z urzędowych dowodów pozyskanych z Gminy wynika przeznaczenie do działalności gospodarczej.
W konsekwencji, dostawa przez Pana w drodze postępowania egzekucyjnego ww. działek będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy.
Przy czym, wykonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, może być albo opodatkowana właściwą stawką podatku VAT, albo może korzystać ze zwolnienia od tego podatku.
Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.
Dla dostawy gruntów niezabudowanych ustawodawca przewidział zwolnienie od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy.
W myśl art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane.
Powyższe oznacza, że zwolnienie przysługuje względem takiej dostawy, której przedmiotem jest grunt niezabudowany i jednocześnie o przeznaczeniu innym niż budowlane. Zatem ze zwolnienia od podatku korzystać będą dostawy gruntów o charakterze rolnym, leśnym itp.
Według art. 2 pkt 33 ustawy:
Przez tereny budowlane rozumie się grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu - zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
O przeznaczeniu nieruchomości stanowią zatem akty prawa miejscowego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego – jako źródło prawa miejscowego, a w przypadku jego braku, decyzja o warunkach zabudowy – jako akt indywidualny prawa administracyjnego.
W tym miejscu warto wyjaśnić, że stosownie do treści wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 28 marca 1996 r. w sprawie C-468/93 Gemeente Emmen – „teren budowlany” oznacza każdy nieuzbrojony lub uzbrojony teren uznany przez państwa członkowskie za teren z przeznaczeniem pod zabudowę.
Zatem, także w świetle orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości, za teren budowlany uznać można jedynie taki, który regulacjami prawa krajowego został przeznaczony pod zabudowę.
Ponadto, w art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy, ustawodawca przewidział zwolnienie od podatku VAT dla dostawy budynków, budowli lub ich części spełniających określone w tych przepisach warunki.
Stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:
a)dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
b)pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.
Z powyższego uregulowania wynika, że dostawa budynków, budowli lub ich części jest – co do zasady – zwolniona od podatku od towarów i usług. Wyjątek stanowi dostawa w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz jeżeli pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.
Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęcia „budynku”, „budowli”. W tym zakresie należy odnieść się do przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.).
W myśl art. 3 pkt 2 i 3 ustawy Prawo budowlane:
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1) budynku – należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach;
2) budowli – należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
Dla ustalenia zasad opodatkowania dostawy budynków, budowli lub ich części kluczowym jest więc ustalenie, kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie i jaki upłynął okres od tego momentu.
Zgodnie z art. 2 pkt 14 ustawy:
Ilekroć w przepisach jest mowa o pierwszym zasiedleniu rozumie się oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:
a)wybudowaniu lub
b)ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.
Zatem, w przypadku, gdy po wybudowaniu budynek, budowla lub jego część jest wykorzystywana, w tym używana na potrzeby własnej działalności, okoliczność ta powoduje, że ma już miejsce pierwsze zasiedlenie tego obiektu.
Jak wynika z powyższych uregulowań, zwolnienie na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy stosuje się w odniesieniu do dostawy całości lub części budynków, budowli, jeżeli w stosunku do nich nastąpiło pierwsze zasiedlenie, przy czym okres pomiędzy pierwszym zasiedleniem, a dostawą nie jest krótszy niż 2 lata. Wykluczenie z tego zwolnienia następuje w sytuacjach, gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz w sytuacji, gdy od momentu pierwszego zasiedlenia do chwili sprzedaży nie minęły co najmniej 2 lata.
Jednocześnie wskazać należy, że w przypadku nieruchomości zabudowanych niespełniających przesłanek do zwolnienia od podatku na podstawie powołanego wyżej przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ustawodawca umożliwia podatnikom – po spełnieniu określonych warunków – skorzystanie ze zwolnienia wskazanego w pkt 10a tego przepisu.
W myśl art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem że:
a) w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
b) dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów;
Z analizy powołanych wyżej przepisów wynika, że jeżeli dostawa budynków, budowli lub ich części będzie mogła korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, wówczas badanie przesłanek wynikających z przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy stanie się bezzasadne.
W tym miejscu należy wyjaśnić, że kwestię opodatkowania dostawy gruntu, na którym posadowione zostały budynki lub budowle bądź ich części, rozstrzyga przepis art. 29a ust. 8 ustawy, zgodnie z którym:
W przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.
W świetle tego przepisu, przy sprzedaży budynków lub budowli, dokonywanej wraz z dostawą gruntu, na którym są one posadowione, grunt dzieli byt prawny budynków, budowli lub ich części w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Oznacza to, że do dostawy gruntu stosuje się analogiczną stawkę podatku, jak przy dostawie budynków, budowli lub ich części trwale z gruntem związanych. Jeżeli dostawa budynków albo budowli lub ich części podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, opodatkowana jest również dostawa gruntu, na którym obiekt jest posadowiony.
Ponadto, jeżeli do dostawy nieruchomości (gruntów, budynków, budowli) nie znajdą zastosowania zwolnienia, o których mowa w powołanych wcześniej przepisach, należy rozważyć zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dotyczy wszystkich towarów – zarówno nieruchomości, jak i ruchomości – przy nabyciu (imporcie lub wytworzeniu) których nie przysługiwało podatnikowi prawo do odliczenia podatku VAT i wykorzystywanych – niezależnie od okresu ich używania przez podatnika (kilka dni, miesięcy czy lat) – wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT.
W celu zastosowania zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dla dostawy towarów, spełnione muszą być łącznie dwa warunki wskazane w tym przepisie, tj.:
- towary od momentu ich nabycia do momentu ich zbycia muszą służyć wyłącznie działalności zwolnionej, w żadnym momencie ich posiadania nie można zmienić ich przeznaczenia oraz sposobu wykorzystywania,
- przy nabyciu (imporcie, wytworzeniu) tych towarów nie może przysługiwać dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Niespełnienie choćby jednego z powyższych warunków daje podstawę do wyłączenia dostawy towarów ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w ww. art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Analiza przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, regulujących wyżej wskazane prawo do zwolnienia od podatku dostawy budynków, budowli lub ich części, prowadzi do wniosku, że w odniesieniu do tych towarów może wystąpić jedna z ww. podstaw do zastosowania zwolnienia od tego podatku. Istotne jest wobec tego każdorazowe kompleksowe zbadanie okoliczności towarzyszących dostawie danego obiektu. Stosowanie zwolnień od podatku ma charakter wyjątkowy i nie podlega ani wykładni rozszerzającej, ani zawężającej, natomiast możliwość wychodzenia poza wykładnię literalną jest niedopuszczalna. W efekcie, podatnik uprawniony jest do zastosowania ww. preferencji, gdy charakter dokonywanych przez niego czynności, w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, wyczerpuje znamiona ujęte w treści przepisu statuującego jego prawo do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług.
Jednocześnie wskazania wymaga, że zgodnie z art. 43 ust. 21 ustawy:
Jeżeli udokumentowane działania organów egzekucyjnych lub komorników sądowych, o których mowa w art. 18, nie doprowadziły, na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od dłużnika, do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do dostawy towarów, o której mowa w art. 18, zwolnień od podatku, o których mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a, przyjmuje się, że warunki zastosowania zwolnień od podatku nie są spełnione.
Zatem, dokonana w trybie egzekucji dostawa towarów, jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług według właściwej stawki, jeżeli udokumentowane działania w celu potwierdzenia zwolnienia podjęte przez komornika lub organ egzekucyjny były z powodu dłużnika bezskuteczne.
W analizowanej sprawie przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego nie pozwala na stwierdzenie, czy sprzedaż przez Pana w trybie postępowania egzekucyjnego działek nr 1, 3 i 2 będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2, pkt 3, pkt 9, pkt 10 i pkt 10a ustawy, gdyż brak jest informacji niezbędnych do jednoznacznego dokonania takiej oceny na podstawie ww. przepisu.
Mając na uwadze powyższe, a także powołane przepisy wskazać należy, że w rozpatrywanej sprawie przedstawiony we wniosku opis sprawy nie pozwala stwierdzić, czy sprzedaż przez Pana w trybiepostępowania egzekucyjnego działek nr 1, 3 i 2, będzie korzystać ze zwolnień od podatku VAT, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2, pkt 3, pkt 9, pkt 10 i pkt 10a ustawy, gdyż brak jest informacji niezbędnych do jednoznacznego dokonania takiej oceny na podstawie ww. przepisów. Przy czym, jak Pan wskazał w opisie sprawy, brak informacji jest wynikiem podjętych przez Komornika udokumentowanych działań potwierdzających brak możliwości uzyskania niezbędnych informacji od Dłużnika.
W związku z powyższym, w odniesieniu do dostawy działek nr 1, 3 i 2, znajdzie zastosowanie art. 43 ust. 21 ustawy, tj. należy przyjąć, że warunki zastosowania zwolnienia nie są spełnione, skoro podjęte przez Pana udokumentowane działania nie doprowadziły, na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od Dłużnika, do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do dostawy ww. nieruchomości zwolnienia od podatku VAT.
Jak wynika z art. 113 ust. 1 ustawy:
Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, u którego wartość sprzedaży, z wyłączeniem podatku, nie przekroczyła w poprzednim ani bieżącym roku podatkowym kwoty 240 000 zł.
Natomiast, zgodnie z art. 113 ust. 2 ustawy:
Do wartości sprzedaży, o której mowa w ust. 1, nie wlicza się:
1) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów oraz wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem na terytorium kraju;
1a) sprzedaży na odległość towarów importowanych, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem na terytorium kraju;
2) odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług, zwolnionych od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, z wyjątkiem:
a)transakcji związanych z nieruchomościami,
b)usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41,
c)usług ubezpieczeniowych
– jeżeli czynności te nie mają charakteru transakcji pomocniczych;
3) odpłatnej dostawy towarów, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.
Stosownie do art. 113 ust. 4 ustawy:
Podatnicy, o których mowa w ust. 1 i 9, mogą zrezygnować ze zwolnienia określonego w ust. 1 i 9 pod warunkiem zawiadomienia na piśmie o tym zamiarze naczelnika urzędu skarbowego przed początkiem miesiąca, w którym rezygnują ze zwolnienia, a w przypadku podatników rozpoczynających w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności określonych w art. 5 , którzy chcą zrezygnować ze zwolnienia od pierwszej wykonanej czynności - przed dniem wykonania tej czynności.
Na podstawie art. 113 ust. 5 ustawy:
Jeżeli wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 1 przekroczy kwotę, o której mowa w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.
Według art. 113 ust. 9 ustawy:
Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, rozpoczynającego w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności określonych w art. 5 , jeżeli przewidywana przez niego wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym, kwoty określonej w ust. 1.
Ponadto, w myśl art. 113 ust. 10 ustawy:
Jeżeli faktyczna wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 9, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej, przekroczy w trakcie roku podatkowego kwotę określoną w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.
Jak stanowi art. 113 ust. 10a ustawy:
Jeżeli udokumentowane działania organów egzekucyjnych lub komorników sądowych, o których mowa w art. 18 , nie doprowadziły, na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od dłużnika, do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do dostawy towarów, o której mowa w art. 18 , zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, przyjmuje się, że warunki zastosowania zwolnień od podatku nie są spełnione.
Według art. 113 ust. 11 ustawy:
Podatnik, który utracił prawo do zwolnienia sprzedaży od podatku lub zrezygnował z tego zwolnienia, może, nie wcześniej niż po upływie roku, licząc od końca roku, w którym utracił prawo do zwolnienia lub zrezygnował z tego zwolnienia, ponownie skorzystać ze zwolnienia określonego w ust. 1.
Powyższe oznacza, że podatnik, który utracił prawo do zwolnienia od podatku lub zrezygnował z tego zwolnienia, może na podstawie powołanego przepisu art. 113 ust. 11 ustawy, ponownie skorzystać z tego zwolnienia, jeżeli upłynął rok, licząc od końca roku, w którym utracił prawo do zwolnienia lub zrezygnował z tego zwolnienia, przy czym podatnik ma prawo do powrotu do zwolnienia od początku dowolnego miesiąca w trakcie roku podatkowego.
W świetle art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. c i d ustawy:
Zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, nie stosuje się do podatników: dokonujących dostaw:
c)budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b,
d)terenów budowlanych.
Jak wynika z powołanych przepisów prawa podatnik może korzystać ze zwolnienia od podatku na mocy art. 113 ust. 1 ustawy, jeżeli wartość sprzedaży dokonywanej przez tego podatnika, nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 240 000 zł.
Jednocześnie powołany przepis art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. c i d ustawy wyklucza możliwość korzystania ze zwolnienia podmiotowego przez podatników dokonujących dostaw budynków, budowlilub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b oraz terenów budowlanych.
Z opisu sprawy wynika, że działka nr 1 zabudowana jest budynkiem, natomiast na działce nr 2 posadowiona jest budowa. Z kolei, niezabudowana działka 3 stanowi, zgodnie z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego, teren zabudowy mieszkaniowo-usługowej w granicach ochrony sanitarnej cmentarza. Tym samym, działka nr 3 stanowi teren budowlany zdefiniowany w art. 2 pkt 33 ustawy.
Zatem, w opisanej sprawie nie znajdzie również zastosowania zwolnienie od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub ust. 9 ustawy, ponieważ zgodnie z art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. c i d ustawy, do podatników dokonujących dostaw budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b oraz terenów budowlanych zwolnienie to nie ma zastosowania.
Ponadto, zgodnie z art. 113 ust. 10a, jeżeli udokumentowane działania organów egzekucyjnych lub komorników sądowych, o których mowa w art. 18, nie doprowadziły, na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od dłużnika, do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do dostawy towarów, o której mowa w art. 18, zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, przyjmuje się, że warunki zastosowania zwolnień od podatku nie są spełnione.
Podsumowując, dla zaplanowanych przez Komornika sprzedaży budynku wraz udziałem w gruncie oznaczonego jako działka nr 1, sprzedaży budowli wraz udziałem w gruncie oznaczonego jako działka nr 2 oraz sprzedaży gruntu niezabudowanego oznaczonego jako działka nr 3, dokonywanych w trybie postępowania egzekucyjnego, nie będą spełnione warunki zastosowania zwolnień, określonych w art. 113 ust. 1 i 9 ustawy oraz art. 43 ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a ustawy. Zatem, sprzedaż budynku posadowionego na działce nr 1, budowli znajdującej się za działce nr 2 oraz niezabudowanej działki nr 3 będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT wg właściwej stawki podatku VAT.
Zatem, Pana stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:
Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Pan ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) podanym przez Pana w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
