Interpretacja indywidualna z dnia 6 lutego 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT2-2.4011.1110.2025.2.ACZ
Umorzenie przez bank części kredytu hipotecznego na cele mieszkaniowe stanowi przychód z nieodpłatnych świadczeń podlegający opodatkowaniu, lecz zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r., przychód ten może być objęty zaniechaniem poboru podatku, o ile umorzenie dotyczy kosztów niezbędnych do zawarcia umowy kredytowej, nieobejmujących kosztów dodatkowych.
Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest:
- nieprawidłowe w zakresie braku powstania przychodu z innych źródeł z tytułu umorzenia części zobowiązania kredytowego,
- prawidłowe w zakresie zastosowania zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe w odniesieniu do całego przychodu związanego z umorzeniem wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego na pokrycie części ceny budowy samodzielnego lokalu mieszkalnego, w tym kwoty opłat i kosztów - o ile poniesienie opłat i kosztów, których kwoty zostaną umorzone, było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego i nie stanowiły one kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń,
- prawidłowe w pozostałym zakresie.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej8 grudnia 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 2 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem złożonym 7 stycznia 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawczyni zawarła 18 lutego 2008 r. z poprzednikiem prawnym Banku (…) ((…) SA), umowę kredytu mieszkaniowego, indeksowanego do waluty CHF.
Bank na etapie przedsądowym zaproponował zawarcie ugody, na mocy której Wnioskodawczyni i Bank zrzekają się dalszych roszczeń wobec siebie, a Bank umorzy i zwolni z długu Wnioskodawczynię i Jej męża (według salda zadłużenia na dzień 6 października 2025 r. zadłużenie wynosiło 162 050,74 zł według kursu z 6 października 2025 r.). Dodatkowo, Wnioskodawczyni i drugi kredytobiorca zapłaci na rzecz Banku kwotę 10 000 zł tytułem rozliczenia.
Wnioskodawczyni zamieszkała w kredytowanej nieruchomości (mieszkaniu położonym w (…)) w 2009 r., mieszkała tam do 20 sierpnia 2020 r. W 2020 r. z powodu budowy trasy (…) wydano decyzję o wywłaszczeniu nieruchomości stanowiącej nabyty przez Wnioskodawczynię spadek za odszkodowaniem. Nieruchomość ta składała się z domu i części działki. Wnioskodawczyni była zwolniona z podatku dochodowego – wypłacone odszkodowanie nie było opodatkowane i zostało przeznaczone m.in. na zakup innej nieruchomości – domu w (…), gdzie Wnioskodawczyni obecnie zamieszkuje. W związku z powyższym, kredytowana nieruchomość od 2021 r. do 2022 r. oraz od maja 2025 r. jest wynajmowana. W 2023 r. Wnioskodawczyni sprzedała „resztówkę” – stodołę, która pozostała i nie była objęta wywłaszczeniem. Od kwoty uzyskanej ze sprzedaży, Wnioskodawczyni również nie musiała odprowadzać podatku z tytułu zwolnienia.
W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawczyni wskazała, że umowa o kredyt została zawarta na okres 30 lat – spłata kredytu wraz z odsetkami nastąpi w 360 równych miesięcznych ratach kapitałowo-odsetkowych. Umowa została zawarta przez A.A. (Wnioskodawczynię) oraz Jej męża – B.B. (1/2).
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy kredyt został udzielony przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów?”, Wnioskodawczyni wskazała, że tak, kredytu udzielił (…) Spółka Akcyjna, zarejestrowany w Sądzie Rejonowym (…) w (…), (…) Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod nr KRS (…).
Wszyscy Kredytobiorcy odpowiadają za pełną spłatę kredytu solidarnie.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Jaki dokładnie cel zaciągnięcia kredytu został wpisany w umowie o kredyt, zgodnie z treścią tej umowy?”, Wnioskodawczyni wskazała, że kredyt przeznaczony jest na pokrycie części ceny budowy samodzielnego lokalu mieszkalnego (zwanego dalej „nieruchomością”), realizowanego przez Spółdzielnię Mieszkaniową „(…)” z siedzibą w (…).
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy kredyt został zaciągnięty w ramach i na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej, a jeżeli tak – to przez kogo prowadzonej?”, Wnioskodawczyni wskazała, że żaden z Kredytobiorców nie prowadził nigdy działalności gospodarczej.
Kredyt został zaciągnięty przez osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej. Żaden Kredytobiorca nie prowadzi działalności gospodarczej i nie zalicza rat kredytu jako kosztów podatkowych.
Kredyt jest kredytem hipotecznym zaciągniętym na cele mieszkaniowe.
Kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej.
Kredyt został zaciągnięty na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych jednego gospodarstwa domowego.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Jaki tytuł prawny przysługuje Pani do mieszkania w (…), na który zaciągnięto kredyt (lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, inny – jaki)?”, Wnioskodawczyni wskazała, że przysługuje Jej odrębna własność lokalu mieszkalnego.
Wnioskodawczyni jest współwłaścicielem lokalu od (…) 2009 r.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy ww. kredyt został zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie? Na jakiej konkretnie nieruchomości (prawie majątkowym) kredyt został zabezpieczony hipoteką?”, Wnioskodawczyni wskazała, że ustanowiono hipotekę na nieruchomości będącej przedmiotem kredytowania.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Kiedy (w którym roku) dojdzie do zawarcia ugody z bankiem? W przypadku, jeżeli doszło już do zawarcia ugody z bankiem proszę podać dokładną datę zawarcia tej ugody (tj. dzień-miesiąc-rok)”, Wnioskodawczyni wskazała, że jeszcze nie doszło do zawarcia ugody, trwają negocjacje. Strony planują zawrzeć ugodę w 2026 r.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy w ugodzie z bankiem zostało/zostanie potwierdzone, że umowa kredytowa jest ważna, lecz strony zmieniają jej treść (umowa o kredyt nadal obowiązuje, ale zmienia się jej treść)?”, Wnioskodawczyni wskazała, że w treści ugody Strony ustalają, że Kredytobiorcy potwierdzają związanie potencjalnie abuzywnymi klauzulami, jednocześnie zgadzają się na zmianę Umowy w taki sposób, że zapłata kwoty wskazanej w ugodzie będzie skutkować całkowitym rozliczeniem udzielonego kredytu oraz wygaśnięciem Umowy, a tym samym zakończeniem jakiegokolwiek stosunku prawnego pomiędzy Klientem a Bankiem w odniesieniu do kredytu.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy w ramach ugody z bankiem, poza umorzeniem, nastąpiło/nastąpi również „przewalutowanie” zaciągniętego kredytu?”, Wnioskodawczyni wskazała, że nie, Strony oświadczają, że umowa wygaśnie na skutek zapłaty przez Kredytobiorców na rzecz Banku ustalonej przez Strony kwoty.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Co będzie składało się na kwotę objętą ugodą – kwotę, w stosunku do której Pani jako Kredytobiorca zostanie zwolniona z długu (kwotę umorzenia), tj. czy będzie to kwota kapitału, kwota odsetek skapitalizowanych, kwota tzw. odsetek karnych (odsetek od zadłużenia przeterminowanego) opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorców było niezbędne do zawarcia umowy kredytu, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń? Jeżeli w skład ww. kwoty będzie wchodziła kwota odsetek karnych (odsetek od zadłużenia przeterminowanego), to czy w zawartej umowie kredytu określone zostały jednoznacznie, wiążące dla stron umowy, zasady naliczenia takich odsetek? Proszę o udzielenie jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie, wybierając spośród wskazanych kwot”, Wnioskodawczyni wskazała, że zgodnie z treścią ugody: „Z dniem zapłaty w terminie przez Klienta pełnej kwoty, o której mowa w [§ 3 ust. 4] powyżej:
aBank zwalnia Klienta częściowo z długu (tj. umarza Aktualne Zadłużenie Klienta pomniejszone o kwotę, do której zapłaty zobowiązał się Klient zgodnie z [§ 3 ust. 4] powyżej) w kwocie [•] PLN oraz zrzeka się wszelkich dalej idących roszczeń wynikających z Umowy lub w związku z nią, przekraczających kwotę określoną w [§ 3 ust. 4] powyżej,
bKlient oświadcza i zgadza się, że przyjmuje to zwolnienie z długu”.
Na aktualne zadłużenie składa się kapitał kredytu, odsetki umowne i pozostałe odsetki, opłaty i koszty wyliczone przez Bank.
Zwolnienie z długu będzie dotyczyć wszystkich Kredytobiorców, a umowa wygasa.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy w przeszłości korzystała już Pani z zaniechania poboru podatku w związku z umorzeniem wierzytelności z tytułu innego kredytu mieszkaniowego? Jeśli tak, kiedy i w związku z jakim kredytem, na jakie cele zaciągniętym?”, Wnioskodawczyni wskazała, że ani Wnioskodawczyni ani drugi kredytobiorca nie korzystali dotychczas z tego zwolnienia. To jedyny kredyt indeksowany do CHF zaciągnięty przez Wnioskodawczynię i Jej męża.
Pytania
1.Czy umorzenie przez Bank części zobowiązania kredytowego (162 050,74 zł według salda na dzień 6 października 2025 r.) stanowi dla Wnioskodawczyni przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a jeżeli tak, to czy jest objęta zwolnieniem wskazanym w rozporządzeniu Ministra Finansów w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe?
2.Czy w świetle przedstawionych faktów — biorąc pod uwagę, że nieruchomość była wykorzystywana jako miejsce zamieszkania Wnioskodawczyni od 2009 r. do 2020 r. – należy uznać, że kredyt był kredytem mieszkaniowym zaciągniętym na własne cele mieszkaniowe?
3.Czy późniejsze okresy wynajmu (2021-2022 oraz od maja 2025 r.) wpływają na podatkowe skutki umorzenia kredytu zaciągniętego na własne cele mieszkaniowe?
4.Czy fakt otrzymania odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość (zwolnionego z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT) oraz przeznaczenia środków na zakup nowego domu ma jakikolwiek wpływ na rozliczenie podatkowe umorzenia kredytu dotyczącego innej nieruchomości (kredytowanego mieszkania)?
5.Czy z uwagi na to, że od 2021 r. mieszkanie było okresowo wynajmowane i rozliczane ryczałtem (PIT-28), umorzenie części kredytu może zostać uznane za przychód z najmu albo z działalności gospodarczej?
6.Czy fakt wynajmowania przez Wnioskodawczynię kredytowanego mieszkania w latach 2021-2022 oraz od maja 2025 r., ma wpływ na możliwość zastosowania w odniesieniu do kwoty umorzenia części zobowiązania kredytowego zwolnienia z opodatkowania wynikającego z rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe?
7.Czy sprzedaż „resztówki” (stodoły) w 2023 r., która została objęta zwolnieniem podatkowym na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT, ma wpływ na ocenę skutków podatkowych planowanej ugody z Bankiem?
Pani stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawczyni, w odniesieniu do pytania nr 1, umorzenie części kredytu nie powoduje powstania przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o PIT.
Ugoda zawierana z Bankiem jest wyłącznie technicznym sposobem usunięcia skutków abuzywnych postanowień umownych, a zatem nie prowadzi do powstania „nieodpłatnego świadczenia” ani realnego przysporzenia majątkowego. Wnioskodawczyni nie staje się w rezultacie bogatsza, lecz jedynie odzyskuje równowagę kontraktową naruszoną przez klauzule niedozwolone.
Nawet gdyby Organ uznał, że powstaje przychód z innych źródeł, to całe świadczenie korzystałoby ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie obowiązującego rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w odniesieniu do pytania nr 2, tak, kredyt został zaciągnięty w 2008 r. na zakup mieszkania, w którym Wnioskodawczyni zamieszkiwała nieprzerwanie od 2009 r. do 20 sierpnia 2020 r. Przez ponad jedenaście lat nieruchomość służyła wyłącznie zaspokajaniu własnych potrzeb mieszkaniowych. Nie była wykorzystywana w żadnym okresie do celów gospodarczych przed 2021 r.
W związku z powyższym, w świetle przepisów oraz utrwalonej linii interpretacyjnej, kredyt należy uznać za kredyt mieszkaniowy zaciągnięty na własne cele mieszkaniowe.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w odniesieniu do pytania nr 3, nie, sposób wykorzystywania nieruchomości po latach od jej nabycia, nie ma wpływu na charakter kredytu na moment jego zaciągnięcia.
Przepisy dotyczące zaniechania poboru podatku odnoszą się wyłącznie do tego, czy kredyt był udzielony na cele mieszkaniowe, a nie do tego, jak nieruchomość była wykorzystywana wiele lat później. Wynajem od 2021 r. i od 2025 r. nie zmienia faktu, że kredyt był od początku kredytem mieszkaniowym.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w odniesieniu do pytania nr 4, nie, odszkodowanie dotyczyło zupełnie innej nieruchomości – gospodarstwa rolnego odziedziczonego po matce, które zostało wywłaszczone pod drogę (…).
Środki z odszkodowania, zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT, zostały przeznaczone na zakup innego domu, w (…), który służy Wnioskodawczyni jako obecne miejsce zamieszkania.
Zdarzenie to:
·nie jest powiązane z kredytowanym mieszkaniem,
·nie wpływa na ocenę celu kredytu udzielonego w 2008 r.,
·nie ma żadnego znaczenia dla opodatkowania umorzenia kredytu.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w odniesieniu do pytania nr 5, nie, umorzenie kredytu nie jest przychodem z najmu ani z działalności gospodarczej. Przychód z najmu powstaje wyłącznie z tytułu odpłatnego udostępniania nieruchomości najemcy. Umorzenie kredytu to czynność dotycząca relacji z bankiem i pozostająca całkowicie poza zakresem działalności polegającej na najmie. Nie istnieje związek funkcjonalny ani ekonomiczny między wynajmem a restrukturyzacją kredytu.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w odniesieniu do pytania nr 6, fakt wynajmowania kredytowanego mieszkania w latach 2021-2022 oraz od maja 2025 r., nie ma wpływu na możliwość zastosowania zwolnienia z opodatkowania wynikającego z rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.
Z treści ww. rozporządzenia jednoznacznie wynika, że przesłanką zastosowania zaniechania poboru podatku jest to, aby kredyt hipoteczny został udzielony na cele mieszkaniowe, a więc aby w momencie jego zaciągnięcia służył zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych kredytobiorcy. Przepisy rozporządzenia nie uzależniają zastosowania zwolnienia od dalszego lub aktualnego sposobu wykorzystywania nieruchomości.
W przedmiotowej sprawie kredyt został zaciągnięty w 2008 r. na zakup mieszkania, w którym Wnioskodawczyni faktycznie zamieszkiwała w latach 2009-2020, realizując w pełnym zakresie własne cele mieszkaniowe. Okoliczność, że po zmianie miejsca zamieszkania nieruchomość była okresowo wynajmowana, pozostaje bez znaczenia dla oceny charakteru kredytu oraz możliwości zastosowania zwolnienia.
W konsekwencji należy uznać, że okresowy wynajem mieszkania nie pozbawia Wnioskodawczyni prawa do zastosowania zaniechania poboru podatku w odniesieniu do kwoty umorzenia części zobowiązania kredytowego, o którym mowa w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w odniesieniu do pytania nr 7, nie, sprzedaż pozostałej części nieruchomości w 2023 r. była odrębną transakcją, objętą zwolnieniem z art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT i nie jest w jakikolwiek sposób powiązana z kredytem hipotecznym z 2008 r.
Zdarzenie to nie wpływa na kwalifikację podatkową umorzenia kredytu ani na spełnienie warunków zwolnienia.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:
Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić, w każdej sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Wskazać również należy, że dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.
Źródła przychodów
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Źródłami przychodów są: inne źródła.
Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
W związku z tym, świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.
Umorzenie wierzytelności
Przystępując do oceny skutków podatkowych planowanego umorzenia Pani przez bank wierzytelności od zaciągniętego w 2008 r. kredytu hipotecznego, wskazać należy, że instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Instytucja zwolnienia z długu uregulowana została w art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):
Zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje.
Istota zwolnienia z długu sprowadza się do tego, że skoro wierzytelność jest prawem wierzyciela, nie ma przeszkód, aby wierzyciel zrzekł się tego prawa, tj. by umorzył zobowiązanie bez uzyskania świadczenia ze strony dłużnika. Zwolnienie z długu należy do czynności prawnych rozporządzających, bowiem skutkuje ono wygaśnięciem zobowiązania. Samo zrzeczenie się wierzyciela aktem jednostronnym nie wystarcza do zwolnienia z długu.
Dla umorzenia wierzytelności koniecznym jest zgoda dłużnika (np. uzyskana w wyniku ugody, zawartego układu, czy też poprzez oświadczenie, umowę). Wierzytelność będzie umorzona wówczas, gdy wierzyciel uzyska wiadomość od dłużnika, że przyjął on (dłużnik) zwolnienie z długu.
Konsekwencją rozporządzeniowego charakteru umowy o zwolnienie z długu jest przysporzenie po stronie dłużnika, które następuje przez zmniejszenie pasywów jego majątku. Skoro zatem dłużnik godzi się na zawarcie zwolnienia z długu to osiąga on przychód, bowiem uzyskuje on przysporzenie.
Wobec tego na skuteczne zwolnienie z długu, w myśl art. 508 Kodeksu cywilnego, składają się dwa elementy:
1)oświadczenie woli wierzyciela o umorzeniu zobowiązania,
2)akceptacja tego oświadczenia przez dłużnika.
Przy czym wskazuje się, że zwolnienie z długu może odnosić się do wierzytelności istniejących. Dopuszczalne jest także zwolnienie z długu przyszłego.
Tak więc dla umorzenia wierzytelności koniecznym jest zgoda dłużnika (np. uzyskana w wyniku ugody, czy poprzez oświadczenie).
Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Zatem, niewątpliwie wartość umorzonych Pani kwot wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego na podstawie ugody z bankiem, którą zawrze Pani w 2026 r., będzie dla Pani przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wobec tego należy ustalić, do jakiego źródła przychodów należało będzie zaliczyć przychód, który powstanie z tytułu umorzonego kredytu.
Stosownie do postanowień art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłami przychodów są: m.in.:
·pozarolnicza działalność gospodarcza (pkt 3),
·najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą (pkt 6),
·inne źródła (pkt 9).
Wskazany podział źródeł przychodów ma istotny wpływ na ustalenie podstawy opodatkowania, sposób opodatkowania i jego wysokość.
Zgodnie z art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej - oznacza to działalność zarobkową:
a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
- prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.
Pojęcie pozarolniczej działalności gospodarczej użyte w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych opiera się zatem na trzech przesłankach:
1)zarobkowym celu działalności,
2)wykonywaniu działalności w sposób zorganizowany i ciągły,
3)prowadzeniu działalności we własnym imieniu.
W myśl art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.
Na podstawie art. 14 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy:
Przychodem z działalności gospodarczej są również wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 6, w tym z tytułu zaciągniętych kredytów (pożyczek), z wyjątkiem umorzonych pożyczek z Funduszu Pracy.
Przy czym, stosownie do treści art. 14 ust. 3 pkt 6 ww. ustawy:
Do przychodów, o których mowa w ust. 1 i 2, nie zalicza się kwoty stanowiącej równowartość umorzonych zobowiązań, w tym także umorzonych pożyczek (kredytów), jeżeli umorzenie zobowiązań jest związane z postępowaniem restrukturyzacyjnym lub postępowaniem upadłościowym.
Co do zasady nie są przychodami z działalności gospodarczej takie przychody, które zostały zaliczone przez ustawodawcę do pozostałych źródeł przychodów znajdujących się w katalogu źródeł przychodów (art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ww. ustawy).
Na związek uzyskiwanych przychodów ze źródłem wymienionym w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych może wskazywać, rozpatrywany całościowo, zespół powiązanych ze sobą działań podatnika, powtarzalnych, uporządkowanych, konsekwentnie prowadzących do osiągnięcia zysku.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera bezpośredniej i legalnej definicji środków trwałych, dokonuje natomiast ich podziału na podlegające i niepodlegające amortyzacji.
Zgodnie z art. 22a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Amortyzacji podlegają, z zastrzeżeniem art. 22c, stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania:
1) budowle, budynki oraz lokale będące odrębną własnością,
2) maszyny, urządzenia i środki transportu,
3) inne przedmioty
- o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy określonej w art. 23a pkt 1, zwane środkami trwałymi.
W świetle powyższego, za składnik majątku w prowadzonej działalności można uznać taki składnik, który spełnia łącznie następujące warunki:
· składnik majątku wykorzystywano dla celów prowadzonej działalności gospodarczej,
- składnik ten stanowi/stanowił środek trwały w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,
- składnik majątku podlegał ujęciu w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.
Jak wynika z opisu sprawy, kredyt został zaciągnięty w 2008 r. przez osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej. Obecnie nie prowadzi Pani działalności gospodarczej, a zatem nie zalicza Pani rat kredytu jako kosztów podatkowych w działalności gospodarczej. Kredyt jest kredytem hipotecznym zaciągniętym na cele mieszkaniowe. Zamieszkała Pani w kredytowanej nieruchomości (mieszkaniu ) w 2009 r., mieszkała tam Pani do 20 sierpnia 2020 r. W 2020 r. wydano decyzję o wywłaszczeniu nieruchomości stanowiącej nabyty przez Panią spadek za odszkodowaniem. Wypłacone z tego tytułu odszkodowanie nie było opodatkowane i zostało przeznaczone m.in. na zakup innej nieruchomości – domu, gdzie Pani obecnie zamieszkuje. W związku z powyższym, kredytowany lokal mieszkalny od 2021 r. do 2022 r. oraz od maja 2025 r. jest wynajmowany.
Mając na uwadze powyższy opis sprawy oraz powołane przepisy prawa stwierdzam, że wartość umorzonych Pani kwot wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego (kwoty kapitału, odsetek, opłat i kosztów), na podstawie ugody z bankiem, którą zawrze Pani w 2026 r., nie będzie stanowić przychodu z działalności gospodarczej zgodnie z przepisem ww. art. 14 ust. 2 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ani źródła przychodu z tytułu najmu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Natomiast wartość umorzonych Pani kwot wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego (kwoty kapitału, odsetek, opłat i kosztów), na podstawie ugody z bankiem, którą zawrze Pani w 2026 r., będzie stanowić przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu nieodpłatnych świadczeń, klasyfikowany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy.
Zaniechanie poboru podatku
Zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1672):
1. Zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot:
1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy:
a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego - gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej, oraz
b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej;
2) otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu zastosowania ujemnego oprocentowania.
2. Kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują:
1) kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału);
2) odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje;
3) opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.
3. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty również na wydatki inne niż określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2025 r. poz. 163, z późn. zm.), zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje kwotę wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego w części, w jakiej kwota kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na wydatki określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 tej ustawy pozostaje do całkowitej kwoty zaciągniętego kredytu mieszkaniowego.
4. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zastąpiony kredytem refinansowym lub gdy na jego spłatę został zaciągnięty kredyt konsolidacyjny, zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje odpowiednio kwotę wierzytelności z tytułu kredytu refinansowego lub konsolidacyjnego w części odpowiadającej kwocie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.
5. Przez jedną inwestycję mieszkaniową, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, rozumie się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych:
1) jednego gospodarstwa domowego albo
2) więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku gdy osoby fizyczne mające zajmować wspólnie jeden budynek mieszkalny, nie mniej niż jedna osoba fizyczna z każdego takiego gospodarstwa, są osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2024 r. poz. 1837 oraz z 2025 r. poz. 769 i 1064).
6. Przez jedno gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 5, rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, samodzielnie lub wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi.
7. W przypadku gdy stroną umowy kredytu mieszkaniowego na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, są co najmniej dwie osoby fizyczne, zaniechanie poboru podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, ma zastosowanie wyłącznie do osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b.
Natomiast z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, że:
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o kredycie mieszkaniowym, należy przez to rozumieć kredyt, który został:
1)udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów, oraz
2)zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, oraz
3)zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z kolei § 4 ww. rozporządzenia stanowi, że:
Zaniechanie, o którym mowa w § 1 i § 2, ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.
Zgodnie z treścią art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wskazanego w § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia:
Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki poniesione na:
a)nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
b)nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
c)nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
d)budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
e)rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego
- położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej.
Dochody, od których zaniechano poboru podatku nie są wykazywane w zeznaniach rocznych i nie podlegają opodatkowaniu oraz zgłoszeniu do urzędu skarbowego.
Wobec powyższego, ww. zaniechanie poboru podatku znajdzie zastosowanie do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów zaciągniętych na cele mieszkaniowe i zabezpieczonych hipotecznie, udzielonych przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw, w przypadku, gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego – gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej oraz w przypadku, gdy osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a) inwestycji mieszkaniowej (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ww. rozporządzenia). Istotne jest, żeby kredyt mieszkaniowy został przeznaczony na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Pani skutki podatkowe z tytułu umorzenia wierzytelności
Jak wynika z opisu sprawy, kredyt został udzielony Pani i Pani mężowi przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw, został zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na lokalu mieszkalnym będącym przedmiotem kredytowania oraz został udzielony na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem, kredyt udzielony na pokrycie części ceny budowy samodzielnego lokalu mieszkalnego w celu zaspokajania potrzeb mieszkaniowych jednego gospodarstwa domowego, i w którym to lokalu mieszkalnym Pani zamieszkała od 2009 r. do sierpnia 2020 r., wypełnia przesłanki do uznania go za kredyt mieszkaniowy zaciągnięty na własne cele mieszkaniowe, o którym mowa w ww. rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.
Zatem, Pani stanowisko, w odniesieniu do pytania nr 2, należało uznać za prawidłowe.
Ponadto, z literalnego brzmienia cytowanego wyżej § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów wynika, że kwotami wierzytelności, które mogą korzystać z zaniechania są kwoty kapitału, odsetek, prowizji i opłat niezbędnych do zawarcia kredytu mieszkaniowego, zaś koszty usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, nie mogą z tego zaniechania skorzystać.
W konsekwencji, stwierdzam, że wartość umorzonych Pani kwot wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego (kwoty kapitału, odsetek, opłat i kosztów), na podstawie ugody z bankiem, którą zawrze Pani w 2026 r., nie będzie stanowić przychodu z działalności gospodarczej zgodnie z przepisem ww. art. 14 ust. 2 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ani źródła przychodu z tytułu najmu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem, Pani stanowisko, w odniesieniu do pytania nr 5, w którym wskazała Pani, że umorzenie kredytu nie jest przychodem z najmu ani z działalności gospodarczej, należało uznać za prawidłowe.
Kwota wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego w 2008 r., która zostanie Pani umorzona przez bank w 2026 r. (kwoty kapitału, odsetek, opłat i kosztów), będzie stanowić dla Pani przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu nieodpłatnych świadczeń, klasyfikowany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zatem, Pani stanowisko w odniesieniu do pytania nr 1, w którym wskazała Pani, że umorzenie części kredytu nie powoduje powstania przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należało w tej części uznać za nieprawidłowe.
W stosunku do tego przychodu związanego z umorzeniem wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego na pokrycie części ceny budowy samodzielnego lokalu mieszkalnego służącego w okresie od 2009 r. do sierpnia 2020 r. zaspokajaniu Pani potrzeb mieszkaniowych, który uzyska Pani w 2026 r. – kwoty kapitału, odsetek, opłat i kosztów – o ile poniesienie tych opłat i kosztów było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego i nie stanowiły one kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, zastosowanie znajdzie zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.
Wskazać bowiem należy, że w sytuacji, gdy kredyt został zaciągnięty tylko na cel mieszkaniowy a odrębnie poza ratami kapitałowymi spłacane są np. odsetki, raty ubezpieczenia, opłaty i umorzeniu podlegają kapitał, odsetki, koszty ubezpieczenia, opłaty, to w takiej sytuacji, z zaniechania będzie korzystać wyłącznie kwota umorzonego kapitału i odsetek od kapitału oraz opłat – w przypadku, jeżeli poniesienie tych opłat było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, a kwota umorzenia odpowiadająca kwocie ubezpieczenia nie będzie korzystać z zaniechania na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 ww. rozporządzenia w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych.
Zatem, Pani stanowisko w odniesieniu do pytania nr 1, w którym wskazała Pani, że całe świadczenie korzystałoby ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie obowiązującego rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, należało uznać za prawidłowe – o ile umorzona kwota opłat i kosztów będzie dotyczyć opłat i kosztów, których poniesienie było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego i nie stanowiły one kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.
Późniejsze okresy wynajmu przez Panią lokalu mieszkalnego, mając na uwadze całokształt przedstawionych przez Panią we wniosku i jego uzupełnieniu okoliczności sprawy, tj. lokal mieszkalny został nabyty w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych jednego gospodarstwa domowego, mieszkała Pani w tym lokalu mieszkalnym w okresie od 2009 r. do sierpnia 2020 r., nie zalicza Pani rat kredytu do kosztów uzyskania przychodów w działalności gospodarczej, ponieważ nie prowadzi Pani działalności gospodarczej – pozostaje bez wpływu w Pani przypadkuna podatkowe skutki umorzenia kredytu zaciągniętego na własne cele mieszkaniowe oraz na możliwość zastosowania zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w odniesieniu do przychodu związanego z umorzeniem wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego.
Zatem, Pani stanowisko, w odniesieniu do pytań nr 3 i nr 6, należało uznać za prawidłowe.
Również fakt otrzymania przez Panią odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oraz przeznaczenia środków z tego odszkodowania na zakup nowego domu, pozostaje bez wpływu na rozliczenie podatkowe umorzenia kredytu dotyczącego innej nieruchomości (kredytowanego mieszkania). Powyższe czynności dotyczą odrębnej kwestii podatkowej od skutków podatkowych umorzenia wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego i nie mają wpływu na sposób opodatkowania przychodu z tytułu tego umorzenia.
Zatem, Pani stanowisko, w odniesieniu do pytania nr 4, należało uznać za prawidłowe.
Również sprzedaż przez Panią „resztówki” (stodoły) w 2023 r. – która, jak Pani wskazała we wniosku została objęta zwolnieniem podatkowym na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - nie ma wpływu na ocenę skutków podatkowych planowanej ugody z bankiem. Należy zgodzić się z Panią, że zdarzenie to nie wpływa na kwalifikację podatkową umorzenia kredytu ani na spełnienie warunków zastosowania zaniechania poboru podatku.
Zatem, Pani stanowisko, w odniesieniu do pytania nr 7, należało uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Niniejsza interpretacja nie rozstrzyga kwestii zastosowania zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) do otrzymanego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, ponieważ kwestia ta nie wpływa na kwalifikację podatkową umorzenia kredytu ani na spełnienie warunków zastosowania zaniechania poboru podatku dochodowego na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1672).
Podkreślam, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretacje opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzę postępowania dowodowego. Postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej ma na celu wyjaśnienie wątpliwości co do sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego materialnego do określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli zatem, przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie różniło się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pani w zakresie przedstawionego zdarzenia przyszłego. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu opisu sprawy przedstawionego we wniosku, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Wskazuję również, że z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Pani. Nie wywołuje skutków prawnych dla innych osób (np. Pani męża).
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej
