Interpretacja indywidualna z dnia 11 marca 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL1-1.4012.21.2026.1.DS
Prawo do pełnego odliczenia VAT naliczonego przysługuje, gdy lokal użytkowy jest wykorzystywany wyłącznie do działalności opodatkowanej; odpłatne udostępnienie lokalu małżonce stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające VAT, niezależnie od wspólności majątkowej.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, żePanastanowiskowsprawieocenyskutkówpodatkowychopisanegozdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
2 stycznia 2026 r. wpłynął Pana wniosek 2 stycznia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie:
-prawa od odliczenia podatku naliczonego od zakupu lokalu użytkowego, nakładów na jego wykończenie i dostosowanie oraz bieżących kosztów utrzymania lokalu;
-podlegania opodatkowaniu podatkiem VAT czynności odpłatnego udostępnienia lokalu użytkowego małżonce.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Pozostaje Pan w ustroju ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej (nie ma Pan zawartej umowy o rozdzielność majątkową).
Prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem VAT jako czynny podatnik VAT. Przedmiotem działalności są usługi informatyczne (usługi IT, programistyczne, doradcze, w przyszłości także PKD dotyczące wynajmu lokalu).
Planuje Pan nabyć lokal użytkowy od dewelopera, który obecnie jest w trakcie budowy. Zakup zostanie sfinansowany ze środków objętych wspólnością majątkową małżeńską, jednak lokal zostanie nabyty na potrzeby prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej.
Faktury dokumentujące zakup lokalu oraz ponoszone nakłady inwestycyjne (wykończenie, adaptacja, wyposażenie) będą wystawiane na Pana jako podatnika VAT prowadzącego działalność gospodarczą.
Po wybudowaniu i oddaniu do użytkowania lokal zostanie wprowadzony do majątku związanego z Pana działalnością gospodarczą i będzie wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.
Po oddaniu lokalu do użytkowania ponosić będzie Pan również bieżące wydatki związane z jego funkcjonowaniem, w szczególności koszty mediów (energia elektryczna, ogrzewanie, woda), internetu, opłat administracyjnych oraz bieżącego utrzymania.
W przyszłości Pana małżonka planuje rozpocząć własną działalność gospodarczą (np. działalność edukacyjną), która będzie korzystać ze zwolnienia od podatku VAT. Po rozpoczęciu tej działalności planuje Pan odpłatnie udostępnić Jej część lokalu na potrzeby prowadzenia przez Nią działalności gospodarczej. Udostępnienie będzie miało charakter odpłatny, na podstawie umowy oraz ustalonego miesięcznego czynszu (będzie Pan wystawiał fakturę VAT z 23%, będzie to czynsz ustalony według wartości rynkowych).
Jednocześnie lokal nie zostanie wyłączony z Pana działalności gospodarczej. Nadal będzie Pan korzystał z lokalu w ramach własnej działalności IT, w szczególności do:
·pracy biurowej,
·organizacji spotkań,
·korzystania z infrastruktury technicznej (internet, drukarka, sprzęt),
·korzystania z części wspólnych lokalu (np. korytarz, łazienka, zaplecze techniczne).
Lokal w całym okresie pozostanie składnikiem majątku wykorzystywanym w Pana działalności gospodarczej i nie będzie przeznaczony na cele osobiste.
Pytania
1.Czy w opisanym zdarzeniu przyszłym przysługuje Panu prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego od:
·zakupu lokalu użytkowego,
·nakładów poniesionych na jego wykończenie i dostosowanie,
·bieżących kosztów utrzymania lokalu (media, internet, opłaty administracyjne),
– jeżeli lokal ten będzie wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, w tym do odpłatnego udostępnienia części lokalu Pana małżonce?
2.Czy odpłatne udostępnienie części lokalu Pana małżonce, pomimo istnienia ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej, stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT?
Pana stanowisko w sprawie
Ad 1. – prawo do odliczenia VAT
Pana zdaniem, przysługuje Panu prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego przy zakupie lokalu, poniesionych nakładach inwestycyjnych oraz bieżących kosztach jego utrzymania.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, prawo do odliczenia przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
W przedstawionym zdarzeniu przyszłym lokal będzie wykorzystywany:
·do prowadzonej przez Pana działalności IT (czynności opodatkowane VAT),
·do odpłatnego udostępnienia części lokalu Pana małżonce (czynność opodatkowana VAT).
W konsekwencji, lokal w całości będzie wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT, co uzasadnia pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego.
Ad 2. – opodatkowanie udostępnienia małżonce
Odpłatne udostępnienie części lokalu Pana małżonce stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, i podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.
Fakt istnienia ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej nie wyłącza opodatkowania tej czynności, ponieważ na gruncie podatku VAT małżonkowie są odrębnymi podatnikami, a decydujące znaczenie ma faktyczne wykonywanie odpłatnej usługi.
Podsumowanie stanowiska, Pana zdaniem:
·przysługuje Panu prawo do pełnego odliczenia VAT od zakupu lokalu, poniesionych nakładów oraz kosztów bieżących,
·odpłatne udostępnienie części lokalu Pana małżonce podlega opodatkowaniu VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) – zwanej dalej „ustawą”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Jak wynika z powyższego, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Uprawnienie do dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie przysługuje zatem w przypadku nabycia towarów i usług, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Należy zauważyć, że formułując w art. 86 ust. 1 ustawy, warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną, ustawodawca nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej.
Ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
W myśl art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.
Należy zauważyć, że formułując w art. 86 ust. 1 ustawy warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną, ustawodawca nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej. Przy czym związek dokonywanych zakupów z działalnością gospodarczą może mieć charakter pośredni lub bezpośredni.
O związku bezpośrednim dokonywanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą np. dalszej odsprzedaży (towary handlowe) lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług będących przedmiotem dostawy. Bezpośrednio wiążą się więc z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez podatnika. Natomiast pośredni związek nabywanych towarów i usług z działalnością przedsiębiorcy występuje wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania przedsiębiorstwa – mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym z osiąganym przez podatnika obrotem opodatkowanym. Aby jednak można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością podmiotu, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług, a powstaniem obrotu. O pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania obrotu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez podmiot obrotu.
Ponadto, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
I tak, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Jak stanowi art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły do celów zarobkowych.
Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Przy czym, w świetle przytoczonych wyżej przepisów status podatnika podatku od towarów i usług wynika z okoliczności dokonania czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.
Z opisu sprawy wynika, że:
- pozostaje Pan w ustroju ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej;
- prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem VAT jako czynny podatnik VAT w zakresie usług informatycznych (usługi IT, programistyczne, doradcze, w przyszłości także PKD dotyczące wynajmu lokalu);
- planuje Pan nabyć lokal użytkowy;
- zakup zostanie sfinansowany ze środków objętych wspólnością majątkową małżeńską, jednak lokal zostanie nabyty na potrzeby prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej;
- faktury dokumentujące zakup lokalu oraz ponoszone nakłady inwestycyjne (wykończenie, adaptacja, wyposażenie) będą wystawiane na Pana jako podatnika VAT prowadzącego działalność gospodarczą;
- po oddaniu lokalu do użytkowania ponosić będzie Pan również bieżące wydatki związane z jego funkcjonowaniem, w szczególności koszty mediów (energia elektryczna, ogrzewanie, woda), internetu, opłat administracyjnych oraz bieżącego utrzymania;
- po wybudowaniu i oddaniu do użytkowania lokal zostanie wprowadzony do majątku związanego z Pana działalnością gospodarczą i będzie wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.
Ponadto, wskazał Pan, że:
- w przyszłości Pana małżonka planuje rozpocząć własną działalność gospodarczą;
- zamierza Pan odpłatnie udostępnić Jej część lokalu na potrzeby prowadzenia przez Nią działalności gospodarczej;
- udostępnienie będzie miało charakter odpłatny, na podstawie umowy oraz ustalonego miesięcznego czynszu (będzie Pan wystawiał fakturę VAT z 23%, będzie to czynsz ustalony według wartości rynkowych);
- ww. lokal nie zostanie wyłączony z Pana działalności gospodarczej – nadal będzie Pan korzystał z lokalu w ramach własnej działalności IT;
- ww. lokal w całym okresie pozostanie składnikiem majątku wykorzystywanym w Pana działalności gospodarczej i nie będzie przeznaczony na cele osobiste.
W pierwszej kolejności Pana wątpliwości dotyczą ustalenia, czy w opisanym zdarzeniu przyszłym przysługuje Panu prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego od zakupu lokalu użytkowego, nakładów poniesionych na jego wykończenie i dostosowanie oraz bieżących kosztów utrzymania lokalu (media, internet, opłaty administracyjne), jeżeli lokal ten będzie wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, w tym do odpłatnego udostępnienia części lokalu Pana małżonce.
Jak wynika z powołanych wyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT, w ramach działalności gospodarczej, do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Tym samym, zasada ta wyłącza możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które są wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu.
Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny.
W omawianej sprawie warunki uprawniające do odliczenia będą spełnione, bowiem – jak Pan wskazał – prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem VAT jako czynny podatnik VAT, a faktury dokumentujące zakup lokalu oraz ponoszone nakłady inwestycyjne (wykończenie, adaptacja, wyposażenie) będą wystawiane na Pana jako podatnika VAT prowadzącego działalność gospodarczą. Ponadto, po oddaniu lokalu do użytkowania ponosić będzie Pan również bieżące wydatki związane z jego funkcjonowaniem, w szczególności koszty mediów (energia elektryczna, ogrzewanie, woda), internetu, opłat administracyjnych oraz bieżącego utrzymania. Wskazał Pan również, że po wybudowaniu i oddaniu do użytkowania, lokal zostanie wprowadzony do majątku związanego z Pana działalnością gospodarczą i będzie wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.
Planuje Pan także w przyszłości udostępnić przedmiotowy lokal małżonce, jednakże mimo tego, lokal ten nie zostanie wyłączony z Pana działalności gospodarczej – nadal będzie Pan korzystał z lokalu w ramach własnej działalności gospodarczej. Wskazał Pan, że udostępnienie to będzie miało charakter odpłatny, na podstawie umowy oraz ustalonego miesięcznego czynszu (będzie Pan wystawiał fakturę VAT z 23%, będzie to czynsz ustalony według wartości rynkowych).
Na tle przedstawionych informacji oraz przepisów prawa należy zatem stwierdzić, będzie miał Pan prawo do odliczenia podatku naliczonego od ww. wydatków, gdyż będą spełnione warunki określone w art. 86 ust. 1 ustawy.
Podsumowanie
W opisanym zdarzeniu przyszłym będzie Panu przysługiwać prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego od zakupu lokalu użytkowego, nakładów poniesionych na jego wykończenie i dostosowanie oraz bieżących kosztów utrzymania lokalu (media, internet, opłaty administracyjne), jeżeli lokal ten będzie wykorzystywany wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, w tym do odpłatnego udostępnienia części lokalu Pana małżonce. Prawo to będzie Panu przysługiwało pod warunkiem nie wystąpienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy.
Tym samym, Pana stanowisko w zakresie pytania nr 1 należało uznać za prawidłowe.
Kolejna Pana wątpliwość dotyczy ustalenia, czy odpłatne udostępnienie części lokalu Pana małżonce, pomimo istnienia ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej, stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT.
Celem rozstrzygnięcia ww. wątpliwej kwestii należy zwrócić uwagę na art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:
Towarami są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Natomiast z art. 8 ust. 1 ustawy wynika, że:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1)przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2)zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3)świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie fakt, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Zauważyć również należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę.
Jak wynika z przywołanych wyżej przepisów opodatkowaniu podatkiem VAT – co do zasady – podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę, a odbiorcą, a w zamian za wykonywanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Co istotne, ww. świadczenie musi zostać wykonane przez działającego w tym zakresie podatnika podatku VAT.
W tym miejscu wskazać należy, że najem został zdefiniowany w art. 659 § 1 i 2 z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):
- 1. Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.
- 2. Czynsz może być oznaczony w pieniądzach lub w świadczeniach innego rodzaju.
Najem jest umową dwustronnie zobowiązującą i wzajemną. Umowa najmu jest cywilnoprawną umową nakładającą na strony – zarówno wynajmującego, jak i najemcę – określone obowiązki. Odpowiednikiem świadczenia wynajmującego, polegającego na oddaniu rzeczy do używania, jest świadczenie najemcy – płacenie umówionego czynszu. Wobec tego umówiony między stronami czynsz jest wynagrodzeniem za możliwość korzystania z cudzej rzeczy. Czynsz stanowi świadczenie wzajemne należne za używanie przedmiotu najmu przez najemcę.
Zatem – na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług – najem stanowi świadczenie usług zdefiniowane w art. 8 ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Należy także podkreślić, że kwestię swobody umów reguluje art. 3531 Kodeksu cywilnego, w myśl którego:
Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
Zatem strony mogą dowolnie ustalać stosunki cywilnoprawne, jednakże postanowienia umów nie mogą pozostawać w sprzeczności z innymi przepisami prawa, do stosowania których strony są zobowiązane.
Analizując przedmiotową sprawę należy także wyjaśnić, że prawo dopuszcza, aby własność tej samej rzeczy przysługiwała niepodzielnie kilku osobom. Na tym polega współwłasność w świetle art. 195 ustawy Kodeks cywilny.
Współwłasność nie jest instytucją samodzielną, lecz stanowi odmianę własności i charakteryzuje się tym, że własność rzeczy (ruchomej lub nieruchomej) przysługuje kilku podmiotom. Do współwłasności stosuje się – jeśli co innego nie wynika z przepisów poświęconych specjalnie tej instytucji – przepisy odnoszące się do własności.
I tak, zgodnie z art. 196 § 1 Kodeksu cywilnego:
Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną.
Natomiast, ustrój majątkowy małżeński, definiowany jako sytuacja prawna małżonka wobec majątku drugiego małżonka, regulują przepisy ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).
W świetle art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.
W myśl art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.
Stosownie do art. 36 § 1 oraz § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Oboje małżonkowie są obowiązani współdziałać w zarządzie majątkiem wspólnym, w szczególności udzielać sobie wzajemnie informacji o stanie majątku wspólnego, o wykonywaniu zarządu majątkiem wspólnym i o zobowiązaniach obciążających majątek wspólny. Każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, chyba że przepisy poniższe stanowią inaczej. Wykonywanie zarządu obejmuje czynności, które dotyczą przedmiotów majątkowych należących do majątku wspólnego, w tym czynności zmierzające do zachowania tego majątku.
Jak stanowi art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.
Zatem, istotą wspólności majątkowej małżeńskiej, zarówno ustawowej, jak i umownej, jest to, że każdy z małżonków jest współwłaścicielem poszczególnych składników majątku wspólnego (dorobkowego) na zasadach współwłasności łącznej (bezudziałowej).
Z analizy powołanych wyżej regulacji prawnych wynika, że na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług zarówno Pan, jak i Pana małżonka, od momentu rozpoczęcia przez Pana małżonkę działalności gospodarczej, będziecie traktowani jako odrębne podmioty, spełniające definicję podatnika w rozumieniu powołanego wyżej przepisu art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzące działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2 tego przepisu. Autonomiczność prawa podatkowego wyklucza możliwość takiej interpretacji jego przepisów, która zakładałaby, że wspólność majątkowa istniejąca między małżonkami na podstawie przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, ma wpływ na zakres praw i obowiązków podatników podatku od towarów i usług. Dopuszczalne jest dokonywanie czynności cywilnoprawnych między małżonkami pozostającymi w małżeńskiej wspólności majątkowej, jeżeli czynności te dotyczą sfery objętej zakresem ich działalności gospodarczej.
W przedmiotowej sprawie wskazał Pan, że udostępnienie lokalu będzie miało charakter odpłatny – będzie Pan pobierał czynsz ustalony według wartości rynkowej i będzie Pan z tego tytułu wystawiał faktury.
W konsekwencji, odpłatne udostępnienie lokalu Pana małżonce będzie czynnością zdefiniowaną w art. 8 ust. 1 ustawy, która podlega opodatkowaniu podatkiem VAT zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Podsumowanie
Odpłatne udostępnienie części lokalu Pana małżonce, pomimo istnienia ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej, stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy.
Tym samym, Pana stanowisko w zakresie pytania nr 2 w należało uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
Podkreślam, że przedmiotowa interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Informuję, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
