Interpretacja indywidualna z dnia 9 kwietnia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL2-1.4011.141.2026.1.AK
Zwrot środków przez bank na rzecz kredytobiorców w ramach ugody, dotyczącej rozliczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego, nie stanowi przychodu podatkowego, gdyż owe kwoty są zwrotem uprzednio spłaconych środków, tym samym mając charakter neutralny podatkowo.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
9 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 6 lutego 2026 roku o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem (wpływ 13 marca 2026 r.). Treść wniosku wspólnego jest następująca:
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem
1)Zainteresowana będąca stroną postępowania:
A.
(...)
2)Zainteresowany niebędący stroną postępowania:
B.
(...)
Opis stanu faktycznego
W dniu 23 października 2008 r. strona postępowania A. oraz Zainteresowany B. (dalej łącznie: „Wnioskodawcy”) zawarli z Bankiem (...) z siedzibą w (...) (dalej: „Bank”) umowę kredytu mieszkaniowego numer (…), spłacanego w ramach annuitetowych w walucie wymienialnej, w kwocie (…) CHF na budowę domu jednorodzinnego w (...), na działce o numerze ewid. (…) (dalej: „Umowa” lub „Umowa kredytu”).
Pomiędzy Wnioskodawcami oraz Bankiem powstał spór dotyczący skuteczności poszczególnych postanowień umownych i całej Umowy (oraz jej ważności), który zawisł w sprawie za sygn. (…) o zapłatę, toczącej się przed Sądem Okręgowym w (...), z powództwa Wnioskodawców (Kredytobiorcy) przeciwko Bankowi.
Wnioskodawcy doszli do porozumienia z Bankiem i w dniu 2 czerwca 2025 r. zawarli z Bankiem ugodę pozasądową mającą na celu polubowne rozwiązanie ww. sporu („Ugoda”).
W dniu 15 października 2021 r. Wnioskodawcy (Kredytobiorcy) dokonali zgodnie z harmonogramem spłaty kredytu, na skutek czego w księgach Banku na dzień zawarcia Ugody nie figurowało żadne zobowiązanie z tytułu umowy.
Zgodnie z paragrafem 1 ust. 4 Ugody:
„Przedmiotem ugody jest zakończenie sporu oraz uchylenia niepewności co do roszczeń wynikających z Umowy, między innymi poprzez zmianę zasad rozliczenia Umowy w zakresie waluty, wysokości i zasad spłaty wierzytelności kredytowej wynikającej z Umowy.
Strony dokonują rozliczenia w oparciu o założenie zmiany waluty zadłużenia określonej w Umowie, na walutę polską na zasadach określonych w § 1 ust. 5 i nast.”.
Zgodnie z paragrafem 1 ust. 5, ust. 6 i ust. 7 Ugody - za podstawę ustalenia wysokości zadłużenia na dzień 15 października 2021 r. Strony przyjęły, iż kredyt udzielony na podstawie umowy zostanie rozliczony tak, jakby od daty zawarcia Umowy tj. od dnia 23 października 2008 r., stanowił kredyt złotowy udzielony na warunkach:
1.Kwota kredytu (kapitał) stanowiła sumę kwot wypłaconych tytułem kredytu i wyniosła (…) PLN; jeśli jakakolwiek część wypłaty nastąpiła w CHF Bank przeliczył ją na walutę polską po średnim kursie NBP z dnia wypłaty.
2.Oprocentowanie kredytu według zmiennej stopy procentowej zostało ustalone jako suma wskaźnika referencyjnego WIBOR 3M i marży w wysokości 1,89%, w dniu wypłaty kredytu lub pierwszej transzy kredytu wynosiła 6,87%; pierwszy okres obowiązywania wskaźnika WIBOR 3M obowiązywał od dnia wypłaty kredytu lub pierwszej transzy i mógł być krótszy niż kolejne okresy trzymiesięczne wyznaczone w dniu wymagalności raty kredytu i odsetek; kolejne trzymiesięczne okresy obowiązywania wskaźnika referencyjnego kończyły się w dniu poprzedzającym dzień, który datą odpowiada dniowi, w którym rozpoczął się poprzedni trzymiesięczny okres obowiązywania wskaźnika, z uwzględnieniem zasad liczenia terminów oznaczonych w miesiącach, przewidzianych w przepisach Kodeksu Cywilnego.
3.Wysokość marży, o której mowa w pkt 2 odpowiada wysokości marży kredytów mieszkaniowych ponad średnią wartość WIBOR dla miesiąca, w którym została zawarta Umowa; informacja o jej wysokości dla poszczególnych miesięcy dostępna jest w tabeli „Marża kredytów mieszkaniowych” w arkuszu „Marża ponad śr. WIBOR od 2005 r.”, opublikowanej przez Komisję Nadzoru Finansowego na stronie int. www.knf.gov.pl pod tytułem „Dane statystyczne opisujące marżę ponad WIBOR dla potrzeb ugód dotyczących walutowych kredytów mieszkaniowych” (dostęp do strony aktywny na dzień zawarcia Ugody).
4.Informacja o wysokości dziennej wartości wskaźnika referencyjnego WIBOR 3M, o którym mowa w pkt 2, dostępna jest w tabeli „Marża kredytów mieszkaniowych” w arkuszu „(…) w kolumnie „(…)” w pliku „Dane statystyczne”, o których mowa w pkt 3); informacja o wysokości dziennej wartości wskaźnika referencyjnego WIBOR 3M od roku 2021 dostępna jest w tabeli „(…)” opublikowanej przez (...) na stronie int: (...) - opóźnione z zachowaniem:
(1)(pozostałych parametrów kredytów wynikających z Umowy tj., jest okresu kredytowania - (…) miesięcy, licząc od daty zawarcia Umowy oraz formy spłaty kredytu w ratach annuitetowych, z uwzględnieniem § 1 ust. 7 Ugody w następującym brzmieniu: „Rozliczenie kredytu udzielonego, na podstawie Umowy na poczet kredytu w złotych, o którym mowa w § 1 ust. 5, a którego warunki udzielania zostały określone w § 1 ust. 6, nastąpiło w ten sposób, że wartość spłat dokonanych na podstawie Umowy została zaliczona w pierwszej kolejności na poczet rat odsetkowych, a następnie - rat kapitałowych w złotych. Powstała nadwyżka pomniejszała kapitał do spłaty kredytu, o którym mowa w § 1 ust. 6 pkt 1, od którego naliczane były kolejne odsetki, a niedobór - powiększał kapitał do spłaty, o którym mowa § 1 ust. 6 pkt 1, od którego naliczane były kolejne odsetki. Przed zawarciem niniejszej Ugody Bank przedłożył Kredytobiorcy zestawienie stanowiące podstawę wyliczenia nadpłaty kwoty kredytu w PLN na dzień 15 października 2021 r., a Kredytobiorca potwierdza jego otrzymanie”.
(2)poniesionych opłat, prowizji i składek ubezpieczeniowych.
Jeżeli chodzi o kwoty rozliczeń to:
-Zestawienie, o którym mowa w zdaniu poprzednim wskazuje, że Wnioskodawcy wykonując Umowę w okresie od dnia jej zawarcia do 15 października 2021 r. (po przeliczeniu przez Bank CHF na PLN według kursu średniego NBP z dnia płatności każdej raty) spłacili kapitał (…) zł, odsetki w wysokości (…) zł oraz odsetki skapitalizowane (…) zł, opłaty okołokredytowe (…) zł, co daje łącznie: (…) zł;
-Zgodnie z zapisami Ugody, kwota wypłacanego kredytu przez Bank pośrednim kursie NBP z dnia wypłaty kredytu wynosiła (…) zł.
Mając na uwadze powyższe, Bank w Ugodzie zobowiązał się do:
1.zwrotu na rzecz Wnioskodawców kwoty (…) zł (kapitał (…) zł, odsetki (…) zł);
2.wypłaty kwoty dodatkowej wysokości (…) zł (słownie: (…));
3.zwrotu połowy opłaty od pozwu (… zł);
4.zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (…) zł na rachunek pełnomocnika Wnioskodawców, w terminie 21 dni od podpisania Ugody.
Kwoty wymienione w pkt 1-3 Bank przelał na rachunek bankowy Wnioskodawców. Wnioskodawcy na dzień składania niniejszego wniosku otrzymali od Banku PIT-11, który za przychód uznaje odsetki od nadpłaty (… zł).
Jednocześnie Wnioskodawcy oświadczają, że:
-kredyt został zaciągnięty na własne potrzeby mieszkaniowe,
-kredyt został zabezpieczony hipoteką.
W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawcy wskazali, że kwoty, które Kredytobiorcy otrzymali od Banku w ramach zawartej ugody stanowią środki pieniężne w kwocie uprzednio spłaconej przez Kredytobiorców z uwzględnieniem wartości otrzymanego kredytu.
Jest to zwrot środków, które zostały spłacone przez Kredytobiorców do Banku tytułem spłaty kredytu, odsetek (rat kapitałowo-odsetkowych) i innych opłat związanych z kredytem i które w wyniku ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych wg postanowień zawartych w ugodzie stały się nienależne bankowi.
Ponadto podali, że kwota (…) zł stanowiąca zwrot kosztów zastępstwa procesowego, którą Bank zwrócił w ramach zawartej ugody jest równa kwocie poniesionych opłat i nie przewyższa faktycznie poniesionych przez Kredytobiorców wydatków z tego tytułu.
Pytania (sformułowane we wniosku i jego uzupełnieniu)
1.Istotą wątpliwości Wnioskodawców jest to, czy kwoty jakie otrzymali od Banku, o których mowa w poprzednim punkcie lub którakolwiek ze wskazanych kwot, będą stanowić przychód i czy w związku z tym powstanie po stronie Wnioskodawców obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych? Jeżeli tak na jakiej podstawie?
2.Czy kwota określona w Ugodzie jako kwota dodatkowa (…) zł podlega opodatkowaniu?
3.Czy znaczenie dla ewentualnych obowiązków podatkowych Wnioskodawców ma to, że Bank w Ugodzie wspomina o przychodzie podatkowym i wystawieniu PIT-11 oraz faktyczne otrzymanie od Banku PIT-11?
Państwa stanowisko w sprawie
W Państwa ocenie, kredyt otrzymany na podstawie umowy kredytu spełnia przesłanki definicji zawartej w § 3 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 roku w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (tj. Dz.U. z 2025 r., poz. 1672, z późn. zm.), ponieważ został zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. na budowę domu jednorodzinnego.
Stanowisko Wnioskodawców do przedstawionych powyżej stanu faktycznego oraz pytań jest takie, że kwoty wypłacone przez Bank, w tym także kwota dodatkowa w wysokości (…) zł nie stanowią przychodów Wnioskodawców, od których należy uiścić podatek dochodowy.
Zdaniem Wnioskodawców wypłata środków wynikających z Ugody stanowi jedynie odzyskanie nadpłaconych środków, a nie uzyskanie dodatkowego dochodu.
Otrzymanie wyżej wymienionych kwot nie stanowi dla Wnioskodawców dodatkowej korzyści, a jedynie prowadzi do zgodnego z prawem rozliczenia.
Zgodnie z brzmieniem § 1 ust. 9 Ugody „W celu zakończenia wszelkich sporów dotyczących abuzywności klauzul umownych i ważności Umowy, uwzględniając przyjęty przez strony w niniejszej Ugodzie sposób rozliczenia Umowy opisany w § 1 ust. 5-7 powyżej oraz wpłatę dokonaną przez Kredytobiorcę w dniu 15 października 2021 r., o której mowa w § 1 ust. 8 powyżej, Bank zobowiązuje się do zwrotu na rzecz Kredytobiorcy kwoty (…) zł, w tym: kapitał (…) zł i odsetki (…) zł.
Skoro w ww. zapisie jest mowa o zwrocie przez Bank Kredytobiorcy kwoty kapitału i kwoty odsetek, to wydaje się, że jest to zwrot kwot, które wcześniej się faktycznie zapłaciło.
Zdaniem Wnioskodawców nie należy tego traktować jako dochód.
Jednocześnie, skoro Bank poinformował Wnioskodawców o wystawieniu PIT-11 i traktowaniu kwoty odsetek w wysokości … zł jako przychód, a także z uwagi na otrzymanie takiego PIT-11, Wnioskodawcy chcą mieć pewność czy ich stanowisko jest prawidłowe.
Różnica pomiędzy sumą zapłaconych przez Kredytobiorców (Wnioskodawców) rat kredytu (przy przyjęciu najbardziej niekorzystnego założenia, że wszystkie wpłaty mają być przeliczane według kursu średniego NBP z dnia płatności każdej raty), a sumą wypłaconego przez Bank kapitału kredytu wynosi (…) zł. Jeżeli od tej kwoty odejmie się kwotę określoną w § 1 ust. 9 Ugody, t.j. (…) zł (zwracany przez Bank kapitał plus odsetki) to otrzymuje się kwotę (…) zł.
Kwota dodatkowa jaką zgodnie z § 4 ust. 3 Ugody Bank zobowiązał się zwrócić Wnioskodawcom wynosi (…) zł. Mimo, że zawarta Ugoda wprost na to nie wskazuje, ponieważ Bank posługuje się pojęciem „kwoty dodatkowej” to biorąc pod uwagę wskazane powyżej wyliczenia ww. kwotę dodatkową należy kwalifikować jako zwrot nadpłaconych przez Wnioskodawców kwot z tytułu Umowy kredytu.
Według Wnioskodawców nazwa „kwota dodatkowa” nie wpływa na charakter otrzymanych środków ani na cel ich wypłaty.
Także zwrot połowy opłaty od pozwu oraz kosztów zastępstwa procesowego nie stanowi realnego wzrostu majątku Wnioskodawców.
Należy bowiem zaznaczyć, że koszty te zostały rzeczywiście poniesione przez Wnioskodawców w przeszłości, a na skutek Ugody są im jedynie zwracane, nie doprowadzając tym samym do przysporzenia majątkowego po ich stronie.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wnioskodawcy zwracają się z wnioskiem o potwierdzenie prawidłowości ich stanowiska w interpretacji indywidualnej.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 9 ust. 1a ww. ustawy:
Jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest, z zastrzeżeniem art. 25e, art. 29-30cb, art. 30da-30dh, art. 30e-30g, art. 30j-30p oraz art. 44 ust. 7e i 7f, suma dochodów ze wszystkich źródeł przychodów.
Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1 ww. ustawy, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
Stosownie do przepisów tej ustawy odrębnym źródłem przychodów są określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 – inne źródła.
W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
Wskazali Państwo, że w dniu 15 października 2021 r. Kredytobiorcy dokonali zgodnie z harmonogramem spłaty kredytu, na skutek czego w księgach Banku na dzień zawarcia Ugody nie figurowało żadne zobowiązanie z tytułu umowy. Pomiędzy Kredytobiorcami a Bankiem powstał spór dotyczący skuteczności poszczególnych postanowień umownych i całej Umowy (oraz jej ważności), który zawisł w sprawie toczącej się przed sądem okręgowym. 2 czerwca 2025 r. Kredytobiorcy zawarli z Bankiem ugodę pozasądową mającą na celu polubowne rozwiązanie ww. sporu.
Bank w Ugodzie zobowiązał się do:
1.zwrotu na Państwa rzecz kwoty (…) zł, stanowiącej kapitał w kwocie (…) zł oraz odsetki w kwocie (…) zł;
2.wypłaty kwoty dodatkowej wysokości (…) zł;
3.zwrotu połowy opłaty od pozwu stanowiącej kwotę (…) zł;
4.zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w kwocie (…) zł.
Przystępując do oceny skutków podatkowych wypłaty przez Bank kwot, o których mowa ww. punkcie 1 i 2, na podstawie zawartej ugody dotyczącej zaciągniętego przez Państwa kredytu wskazuję, że instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38, ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Stosownie natomiast do treści art. 917 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1071):
Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór istniejący lub mogący powstać.
Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po pierwsze, ugoda jest zawierana w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie, celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie, strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. Poza tym, zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody.
Odnosząc się do skutków podatkowych wypłaty ustalonej w ugodzie kwoty wyjaśniam, że zgodnie z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Jednakże jak wyżej wyjaśniłem definicja przychodu podatkowego zawarta w art. 11 ust. 1 wskazuje, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.
Wskazali Państwo, że kwoty, które Kredytobiorcy otrzymali od Banku w ramach zawartej ugody stanowią środki pieniężne w kwocie uprzednio spłaconej przez Kredytobiorców z uwzględnieniem wartości otrzymanego kredytu. Jest to zwrot środków, które zostały spłacone przez Kredytobiorców do Banku tytułem spłaty kredytu, odsetek (rat kapitałowo-odsetkowych) i innych opłat związanych z kredytem i które w wyniku ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych wg postanowień zawartych w ugodzie stały się nienależne bankowi.
Zatem, otrzymanie przez Państwa od Banku kwot stanowiących zwrot środków, które zostały spłacone przez Państwa do Banku tytułem spłaty kredytu, odsetek (rat kapitałowo-odsetkowych) i innych opłat związanych z kredytem i które w wyniku ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych wg postanowień zawartych w ugodzie stały się nienależne Bankowi, nie spowodowało po Państwa stronie dodatkowego przysporzenia majątkowego. Wypłata ta jest dla Państwa neutralna podatkowo.
W konsekwencji, w odniesieniu do kwoty (…) zł oraz kwoty dodatkowej w wysokości (…) zł stwierdzam, że wypłata przez Bank ww. kwot nie spowodowała u Państwa powstania przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, klasyfikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Dlatego nie mają Państwo obowiązku ujmować w zeznaniu rocznym, uwzględnionej w sporządzonym przez Bank PIT-11, kwoty odsetek w wysokości (…) zł wypłaconej na podstawie ugody.
Przechodząc do skutków podatkowych wypłaty przez Bank na podstawie Ugody połowy opłaty od pozwu stanowiącej kwotę (…) zł oraz zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w kwocie (…) zł na rachunek pełnomocnika Kredytobiorców, w terminie 21 dni od podpisania Ugody wyjaśniam, że zgodnie z przepisem art. 95 § 1 i 2 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. 2025 r., poz. 1071, ze zm.):
Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych albo wynikających z właściwości czynności prawnej, można dokonać czynności prawnej przez przedstawiciela. Czynność prawna dokonana przez przedstawiciela w granicach umocowania pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego.
Na podstawie art. 96 ww. ustawy:
Umocowanie do działania w cudzym imieniu może opierać się na ustawie (przedstawicielstwo ustawowe) albo na oświadczeniu reprezentowanego (pełnomocnictwo).
Mając na względzie cytowane wyżej przepisy stwierdzam, że skutki podatkowe związane ze zwrotem przez Bank kosztów zastępstwa procesowego w kwocie (…) zł na rachunek pełnomocnika należy odnosić bezpośrednio do Kredytobiorców niezależnie od dalszych rozliczeń pomiędzy Kredytobiorcami - Państwem, a pełnomocnikiem.
W odniesieniu do skutków podatkowych dotyczących zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w kwocie (…) zł oraz zwrotu połowy opłaty od pozwu w kwocie (…) zł wskazuję, że stosownie do art. 98 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.):
Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu prowadzącego postępowanie.
Z kolei w myśl art. 98 § 3 tej ustawy:
Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:
Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.
Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu (w tym zastępstwa procesowego) mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez stronę.
Podali Państwo, że kwota (…) zł stanowiąca zwrot kosztów zastępstwa procesowego, którą Bank zwrócił w ramach zawartej Ugody jest równa kwocie poniesionych opłat i nie przewyższa faktycznie poniesionych przez Państwa wydatków z tego tytułu.
Mając powyższe na względzie, zwrot przez Bank w ramach zawartej Ugody kosztów zastępstwa procesowego w wysokości (…) zł oraz połowy opłaty od pozwu w kwocie (…) zł, nie spowodowało powstania po Państwa stronie przychodu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.
Zatem, zwrócone Państwu ww. koszty zastępstwa procesowego oraz połowa opłaty od pozwu nie stanowią dla Państwa przysporzenia i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ w związku z dokonanym zwrotem ww. kosztów postępowania sądowego nie nastąpiło realne przysporzenie majątkowe. Kwoty te stanowią jedynie zwrot części poniesionych wcześniej przez Państwa wydatków - nie są więc dochodem podlegającym opodatkowaniu. Dla celów podatkowych otrzymane ww. kwoty są obojętne podatkowo.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzam, że zwrot - na Państwa rzecz w ramach zawartej z Bankiem Ugody - kosztów zastępstwa procesowego w kwocie (…) zł oraz połowy opłaty od pozwu w kwocie (…) zł, nie spowodował powstania po Państwa stronie przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W konsekwencji nie są Państwo zobowiązani do zapłaty podatku dochodowego w związku z otrzymaniem od Banku w ramach Ugody ww. kwot.
Końcowo wyjaśniam, że kwestia spełnienia przez kredyt, o którym mowa we wniosku warunków określonych w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. nie była przedmiotem analizy, ponieważ rozporządzenie to nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania
Pani A. (Zainteresowana będąca stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.
