Interpretacja indywidualna z dnia 16 kwietnia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT2.4011.117.2026.2.MM
Zmiana kwalifikacji umowy uaktywniającej na umowę zlecenia przez ZUS nie powoduje dla podatnika obowiązku poboru zaliczek na podatek dochodowy ani obowiązku informacyjnego PIT-11, gdy umowa została zawarta poza działalnością gospodarczą i dotyczy przychodów z "innych źródeł".
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
10 lutego 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani – na wezwanie – pismami: z 16 marca 2026 r., 19 marca 2026 r. (wpływ do tutejszego organu 24 marca 2024 r.), z 10 lutego 2026 r. (wpływ 2 kwietnia 2026 r.) oraz z 2 kwietna 2026 r.
Opis stanu faktycznego
W okresie od września 2022 r. do czerwca 2023 r. zatrudniała Pani Nianię na umowie uaktywniającej dla dziecka urodzonego w (...) 2020 r.
W (...) 2023 r. urodziła Pani drugie dziecko, prowadząc własną działalność i przebywała Pani na urlopie macierzyńskim.
W (...) 2025 r. urodziła Pani trzecie dziecko, natomiast w lutym 2025 r. ponownie zatrudniła Pani i zgłosiła do ZUS Nianię. Jest Pani zatrudniona na umowę o pracę, więc od stycznia znowu była Pani na urlopie macierzyńskim i rodzicielskim, który skończył się w styczniu 2026 r.
W październiku otrzymała Pani przesyłkę poleconą, której nie zdążyła Pani odebrać i została ona uznana za doręczoną.
Dnia 12 grudnia 2025 r. przyszło do Pani zawiadomienie z ZUS o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Po kontakcie z ZUS-em, napisała Pani wyjaśnienie, do którego dziecka i w jakim okresie była zatrudniona Niania. W odpowiedzi dostała Pani informację, że stanowisko ZUS-u pozostaje takie jak po kontroli w październiku - z urzędu zmieniono zasady zatrudnienia Niani w terminach: styczeń 2023 r. - czerwiec 2023 r. oraz od lutego 2025 r. - do aktualnego dnia - na umowę zlecenie, z wyjaśnieniem, że będąc na urlopie macierzyńskim nie przysługuje Pani dofinansowanie do składek ZUS.
Między Panią, a Nianią cały czas obowiązywała umowa uaktywniająca, co za tym idzie w latach 2022/2023 oraz 2025 r. Niania rozliczała podatek dochodowy od przychodu z racji wykonywanej pracy i w zeznaniach rocznych wszystko zostało wykazywane zgodnie z zawartą umową uaktywniającą.
ZUS „zmienił” umowę na umowę zlecenie, co zmieniło wysokości składek do ZUS-u i formę zatrudnienia Niani, mimo że między Panią, a Nianią nic się nie zmieniło.
Z mężem nie ma Pani rozdzielności majątkowej, więc wynagrodzenie dla Niani przesyłała albo Pani, albo mąż.
Z posiadanej przez Panią wiedzy podatkowej wynika, że to Państwo powinni płacić podatek za zatrudnienie Niani na podstawie umowy zlecenia – której (w rzeczywistości) Państwo nie zawarli.
Kwota wpłaconego podatku dochodowego uiszczona została prawidłowo.
Uzupełnienie opis stanu faktycznego
W okresie prowadzonej działalności zatrudniała Pani Nianię jako osoba prywatna do opieki nad własnym dzieckiem.
Niania wykonuje pracę jako osoba prywatna.
Wynagrodzenie było wysyłane przelewem zgodnie z umową uaktywniającą, bez wystawiania rachunków.
ZUS nie wydał decyzji administracyjnej, wydał pismo informacyjne. Umowa uaktywniająca może być zawarta jedynie w wypadku kiedy przysługuje dofinansowanie składek ZUS od Państwa, natomiast w momencie gdy ZUS dopatrzył się, że owe dofinansowanie Pani nie przysługuje, przekwalifikował umowę uaktywniającą na umowę zlecenie w celu opłacenia składek ubezpieczeniowych.
Pytanie
Czy - w związku z przeprowadzeniem przez ZUS kontroli, na skutek której umowa uaktywniająca, którą zawarła Pani z nianią, została przekształcona w umowę zlecenia – ma Pani obowiązek poboru wstecz (za 2023 r. oraz 2025 r.) zaliczek na podatek od wynagrodzenia, które wypłaca Pani Niani oraz obowiązek wystawiania informacji PIT-11 o jej przychodach?
Pani stanowisko w sprawie
W Pani ocenie, w związku ze zmianą przeprowadzoną przez ZUS nie powinna Pani wystawiać PIT-11 oraz opłacać zaliczek na podatek dochodowy za lata 2023 i 2025. Podatki zostały rozliczone poprawnie, wszystkie obowiązki podatkowe są opłacone, zmiana umowy dokonana przez ZUS nie zmieniła kwoty podatku dochodowego. Nie widzi Pani potrzeby zmiany opłacania podatków. W Pani ocenie zaliczki zostały opłacone prawidłowo, jeżeli wystąpiłaby zmiana, to Niania musiałaby otrzymać zwrot zaliczek wpłaconych z tytułu dochodu, a Pani musiałabym te same zaliczki wpłacić. Wygląda to na działanie kosmetyczne.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Treść powyższego przepisu wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź, od których zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 2 i pkt 9 tej ustawy:
Źródłami przychodów są
pkt 2 - działalność wykonywana osobiście;
pkt 9 - inne źródła.
Na podstawie art. 13 pkt 8 ww. ustawy:
Za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od:
a)osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej,
b)właściciela (posiadacza) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub działającego w jego imieniu zarządcy albo administratora - jeżeli podatnik wykonuje te usługi wyłącznie dla potrzeb związanych z tą nieruchomością,
c)przedsiębiorstwa w spadku
- z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej oraz przychodów, o których mowa w pkt 9.
Z art. 13 pkt 9 ww. ustawy wynika, że:
Za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody uzyskane na podstawie umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, w tym przychody z tego rodzaju umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej - z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7.
Natomiast odnosząc się do obowiązku poboru zaliczek na podatek dochodowy od umów zlecenia należy odwołać się do art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który stanowi, że:
Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują świadczeń z tytułu działalności, o której mowa w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18, osobom określonym w art. 3 ust. 1, są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 4, zaliczki na podatek dochodowy, stosując do dokonywanego świadczenia, pomniejszonego o miesięczne koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 oraz o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b, najniższą stawkę podatkową określoną w skali, o której mowa w art. 27 ust. 1.
Zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Płatnicy, o których mowa w ust. 1, są obowiązani przesłać podatnikom, o których mowa:
1)w art. 3 ust. 1, oraz urzędom skarbowym przy pomocy których naczelnicy urzędów skarbowych właściwi według miejsca zamieszkania podatnika wykonują swoje zadania - imienne informacje o wysokości dochodu, o którym mowa w art. 41 ust. 1, sporządzone według ustalonego wzoru;
2)w art. 3 ust. 2a, oraz urzędom skarbowym, przy pomocy których naczelnicy urzędów skarbowych właściwi w sprawach opodatkowania osób zagranicznych wykonują swoje zadania, w terminie do końca lutego roku następującego po roku podatkowym - imienne informacje sporządzone według ustalonego wzoru, również gdy płatnik w roku podatkowym sporządzał i przekazywał informacje w trybie przewidzianym w ust. 4.
Z powyższych przepisów wynika, że za przychód z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej. Również obowiązek poboru zaliczek na podatek dochodowy od umów zlecenia oraz obowiązek wystawienia imiennych informacji o wysokości dochodu (PIT-11) ciąży jedynie na osobach fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, osobach prawnych i ich jednostkach organizacyjnych oraz jednostkach organizacyjnych niemających osobowości prawnej
Z opisanego zdarzenia w szczególności wynika, że w okresie od września 2022 r. do czerwca 2023 r. zatrudniała Pan Nianię na umowie uaktywniającej dla dziecka urodzonego w (...) 2020 r. W (...) 2023 r. urodziła Pani drugie dziecko, prowadząc własną działalność i przebywała Pani na urlopie macierzyńskim. W (...) 2025 r. urodziła Pani trzecie dziecko, natomiast w lutym 2025 r. znowu zatrudniła i zgłosiła Pani do ZUS Nianię. Jest Pani zatrudniona na umowę o pracę, więc od stycznia znowu była Pani na urlopie macierzyńskim i rodzicielskim, który skończył się w styczniu 2026 r. Niania rozliczała podatek dochodowy od przychodu z racji wykonywanej pracy i w zeznaniach rocznych wszystko zostało wykazywane zgodnie z zawartą umową uaktywniającą. Po wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne ZUS „zmienił” umowę na umowę zlecenie, co zmieniło wysokości składek do ZUS-u i formę zatrudnienia Niani, mimo że między Panią, a Nianią nic się nie zmieniło. W okresie prowadzonej działalności zatrudniała Pani Nianię jako osoba prywatna do opieki nad własnym dzieckiem.
Skoro umowy uaktywniające, które ZUS – dla potrzeb naliczenia składek na ubezpieczenie społeczne zmienił na umowy zlecenia – zostały zawarte przez Panią poza działalnością gospodarczą, to dochody uzyskane przez Nianię na podstawie tych umów, będących rodzajem umowy cywilnoprawnej, nie stanowią w tym przypadku przychodów z działalności wykonywanej osobiście wymienionych w art. 13 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem - związku z przekwalifikowaniem przez ZUS umów uaktywniających, które zawarła Pani z Nianią, na umowy zlecenia, nie ciąży na Pani obowiązek poboru zaliczek na podatek dochodowy, o którym mowa w art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ani obowiązek wystawienia dla Niani imiennych informacji o wysokości dochodu uzyskanego w 2023 r. i 2025 r.
Wynagrodzenie, które wypłacała Pani Niani w 2023 r. i 2025 r. na mocy zawartych z nią umów, należy zakwalifikować do przychodów z „innych źródeł”, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 , uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14 , dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17 .
Użyte w ww. przepisie sformułowanie „w szczególności”, świadczy o tym, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter przykładowy i otwarty, zatem do tej kategorii należy zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. W związku z tym, każde świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.
Przechodząc natomiast do obowiązków informacyjnych, wskazać należy na art. 42a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wedle którego:
Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21 , art. 52 , art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i przesłać ją podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika wykonuje swoje zadania, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a , urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych wykonuje swoje zadania.
Z powołanego przepisu wynika, że obowiązek informacyjny, w związku z wypłatą należności o których mowa w art. 20 ust. 1 cytowanej ustawy ciąży jedynie na osobach fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, osobach prawnych i ich jednostkach organizacyjnych oraz jednostkach organizacyjnych niemających osobowości prawnej.
W opisanym zdarzeniu taka sytuacja nie miała jednak miejsca, gdyż umowy uaktywniające z Nianią zawarła Pani poza prowadzoną działalnością gospodarczą. Wobec powyższego, na Pani nie ciążył również obowiązek informacyjny, o którym mowa w 42a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Niania natomiast zobowiązana była do samodzielnego rozliczenia dochodu, który uzyskiwała na podstawie zawartych z Panią umów, w rocznych zeznaniach podatkowych za 2023 r. i 2025 r.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.


