Interpretacja indywidualna z dnia 20 kwietnia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP3-2.4011.238.2026.4.JK2 0111-KDIB2-3.4015.79.2026.5.JS
Otrzymanie świadczenia z tytułu zagranicznej polisy ubezpieczeniowej na życie nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn oraz jest zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT, co zwalnia beneficjenta z obowiązku składania deklaracji podatkowych w tym zakresie.
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
25 lutego 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych otrzymania wypłaty z polisy ubezpieczeniowej z Niemiec. Uzupełniła go Pani pismem z 1 kwietnia 2026 r. - w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Urodziła się Pani 16 lutego 2007 r. Zamieszkuje Pani i ma Pani stałe miejsce pobytu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. 15 maja 2007 r. Pani babcia (…), na stałe zamieszkująca w Republice Federalnej Niemiec zawarła tam umowę ubezpieczeniową (polisa posagowa na tzw. dożycie) z Towarzystwem Ubezpieczeniowym (…) i wpłaciła jednorazową składkę w kwocie 26 000 euro (dwadzieścia sześć tysięcy euro).
Osobą uposażoną wskazaną w treści polisy została wnuczka ubezpieczającej, tj. Pani.
Postanowienia umowy ubezpieczenia przewidywały wypłatę świadczenia na Pani rzecz po osiągnięciu przez Panią pełnoletniości, tj. w dacie 1 czerwca 2025 r.
28 czerwca 2021 r. z uwagi na śmierć ubezpieczającej, zawarto aneks do umowy ubezpieczenia z 15 maja 2007 r. i jako ubezpieczającego wskazano dziadka uposażonej - Pani, Pana (…), obywatela RFN. Z uwagi na osiągnięcie przez ubezpieczoną - Panią pełnoletniości, pismem z 31 maja 2025 r. Towarzystwo Ubezpieczeniowe zawiadomiło ubezpieczającego, że samodzielnie obliczyło i opłaciło podatek w RFN według zasad prawa niemieckiego, wskazując, że należny podatek to: podatek od zysków kapitałowych; podatek solidarnościowy; podatek kościelny. W czerwcu 2025 r. Towarzystwo Ubezpieczeniowe wpłaciło przelewem bankowym świadczenie na Pani rachunek bankowy w Polsce.
Pytania ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku
1.Czy jest Pani zobowiązana do złożenia deklaracji SDZ-2 lub innej deklaracji podatkowej w podatku od spadków i darowizn?
2.Czy na Pani ciąży obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn w związku z otrzymanym świadczeniem od Towarzystwa Ubezpieczeniowego?
3.Czy na Pani ciąży obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z otrzymanym świadczeniem od Towarzystwa Ubezpieczeniowego?
4.Czy jest Pani zobowiązana do złożenia zeznania podatkowego za 2025 r. (PIT-37/PIT-36) w podatku dochodowym od osób fizycznych?
Pani stanowisko w sprawie ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku
Pani zdaniem, nie jest Pani zobowiązana do złożenia deklaracji SDZ-2 lub innej deklaracji podatkowej w podatku od spadków i darowizn. Na Pani nie ciąży również obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn w związku z otrzymanym świadczeniem od Towarzystwa Ubezpieczeniowego. Otrzymane świadczenie nie znajduje się bowiem w zakresie opodatkowania wskazanym w art. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 ze zm.).
Uważa Pani, że na Pani nie ciąży obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z otrzymanym świadczeniem od Towarzystwa Ubezpieczeniowego. Nie jest Pani zobowiązana do złożenia zeznania podatkowego za 2025 r. (PIT-37/PIT-36) w podatku dochodowym od osób fizycznych.
W Pani ocenie, w przypadku otrzymania świadczenia przez Uposażonego z tytułu umowy ubezpieczenia, świadczenie to podlega zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 ze zm.):
Podatkowi od spadków i darowizn, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tytułem:
1)dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;
2)darowizny, polecenia darczyńcy;
3)zasiedzenia;
4)nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
5)zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
6)nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.
W myśl art. 1 ust. 2 ww. ustawy:
Podatkowi podlega nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.
Jak z powyższego wynika, ustawa o podatku od spadków i darowizn ściśle określa granice przedmiotu opodatkowania, tj. nabycie według określonych tytułów, wyczerpująco wymieniając tytuły, na podstawie których nabycie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Powyższy katalog ujęty w art. 1 ww. ustawy ma charakter zamknięty. Zatem opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn podlega tylko takie nabycie, które zostało w nim wymienione w sposób wyraźny.
Ubezpieczenia osobowe uregulowane zostały w Kodeksie cywilnym.
Zgodnie z art. 829 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. -Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071):
Ubezpieczenie osobowe może w szczególności dotyczyć przy ubezpieczeniu na życie - śmierci osoby ubezpieczonej lub dożycia przez nią oznaczonego wieku.
Zgodnie z art. 831 § 1 i 3 ww. Kodeksu:
Ubezpieczający może wskazać jedną lub więcej osób uprawnionych do otrzymania sumy ubezpieczenia w razie śmierci osoby ubezpieczonej; może również zawrzeć umowę ubezpieczenia na okaziciela. Ubezpieczający może każde z tych zastrzeżeń zmienić lub odwołać w każdym czasie.
Suma ubezpieczenia przypadająca uprawnionemu nie należy do spadku po ubezpieczonym.
Z treści wniosku wynika, że zamieszkuje Pani i ma stałe miejsce pobytu w Polsce. W 2007 r. Pani babcia, zamieszkała na stale w Republice Federalnej Niemiec zawarła tam umowę ubezpieczeniową (polisa posagowa na tzw. dożycie) z niemieckim towarzystwem ubezpieczeniowym. W umowie tej została Pani wskazana jako osoba uposażona do otrzymania świadczenia a umowa przewidywała wypłatę świadczenia po osiągnięciu przez Panią pełnoletności, tj. w dacie 1 czerwca 2025 r. W 2021 r., z uwagi na śmierć ubezpieczającej - Pani babci, zawarto aneks do umowy ubezpieczenia i jako ubezpieczającego wskazano Pani dziadka, obywatela RFN. W czerwcu 2025 r. otrzymała Pani przelewem bankowym świadczenie na Pani rachunek bankowy w Polsce.
Podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy lub praw majątkowych z tytułów wymienionych enumeratywnie w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.
Świadczenie pieniężne otrzymane przez Panią z umowy ubezpieczenia osobowego w związku z osiągnięciem przez Panią pełnoletności (z polisy posagowej na tzw. dożycie) nie podlegało opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Takie nabycie nie zostało bowiem wymienione w katalogu zawartym w art. 1 ww. ustawy. W szczególności nie jest to, zgodnie z art. 831 § 3 Kodeksu cywilnego, świadczenie nabyte tytułem spadku.
Nie była więc Pani z tytułu otrzymania ww. świadczenia zobowiązana do złożenia deklaracji SD-Z2 lub innej deklaracji podatkowej w podatku od spadków i darowizn. Otrzymane świadczenie nie znajduje się bowiem w zakresie opodatkowania wskazanym w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, zatem nie ciąży na Pani obowiązek podatkowy z tytułu otrzymanego świadczenia.
Pani stanowisko w zakresie podatku od spadków i darowizn jest zatem prawidłowe.
Przechodząc na grunt ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.), należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy:
Osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).
Stosownie do treści art. 4a ww. ustawy:
Przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.
Natomiast podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Za przychód należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego – zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy:
Źródłami przychodów są inne źródła.
Na podstawie art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użyte w ww. przepisie sformułowanie „w szczególności”, świadczy o tym, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter przykładowy i otwarty, zatem do tej kategorii należy zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. W związku z tym, każde świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.
Ponieważ otrzyma Pani świadczenie z polisy ubezpieczeniowej z Niemiec, w niniejszej sprawie znajdą zastosowanie również postanowienia Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku, podpisanej w Berlinie dnia 14 maja 2003 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 12 poz. 90).
Umowa ta nie wymienia wprost w żadnym z artykułów dochodów związanych z wypłatą z polis ubezpieczeniowych. Oznacza to, że analizowane świadczenie należy zakwalifikować jako tzw. „inne dochody”, o których mowa w art. 22 tej Umowy.
Jak stanowi art. 22 ust. 1 ww. Umowy:
Dochody osoby mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie, bez względu na to, gdzie są osiągane, a które nie są objęte postanowieniami poprzednich artykułów niniejszej umowy, podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie.
Z tego względu otrzymana przez Panią wypłata z zagranicznej polisy ubezpieczeniowej stosownie do art. 22 ust. 1 tej Umowy podlega opodatkowaniu tylko w Polsce, tj. w państwie w którym Pani zamieszkuje i podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.
Świadczenie wypłacane z ubezpieczenia na rzecz osoby uposażonej – co do zasady – stanowi przychód w rozumieniu cytowanego wyżej art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Świadczenie to stanowi dla beneficjenta przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Jednakże na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem:
a)odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art. 27 ust. 1 lub art. 30c,
b)dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15 i 15a.
Zgodnie z art. 24 ust. 15 ww. ustawy:
Dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia zawartą na podstawie przepisów o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, w przypadku ubezpieczeń związanych z funduszami kapitałowymi, jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do zakładu ubezpieczeń, które zostały przekazane na fundusz kapitałowy.
W myśl art. 24 ust. 15a tej ustawy:
Dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia na życie lub dożycie, zawartą na podstawie odrębnych przepisów, w której świadczenie zakładu ubezpieczeń z tytułu dożycia jest:
1)ustalane na podstawie określonych indeksów lub innych wartości bazowych albo
2)równe składce ubezpieczeniowej powiększonej o określony w umowie ubezpieczenia wskaźnik
- jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a składką wpłaconą do zakładu ubezpieczeń.
Przepis art. 24 ust. 15 i 15a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma jednak zastosowania w niniejszej sprawie. Dyspozycja przepisu jasno wskazuje, że ten szczególny sposób ustalania dochodu do opodatkowania dotyczy podatników, którzy inwestowali składki na podstawie umowy. O inwestowaniu składki nie może być mowy w przypadku osoby wskazanej jako beneficjent uprawniony do otrzymania świadczenia z tytułu ubezpieczenia. Uposażony jest bowiem osobą, która jest uprawniona do otrzymania świadczenia z umowy ubezpieczenia na skutek zajścia zdarzenia ubezpieczeniowego w postaci śmierci ubezpieczonego. Po stronie beneficjenta nie mamy więc do czynienia z dochodem z tytułu inwestowania składki.
Ubezpieczenia osobowe uregulowane zostały w przytoczonych na wstępie przepisach art. 829 § 1 pkt 1, art. 831 § 1 i § 3 Kodeksu cywilnego.
W związku z powyższym, mając na uwadze powołane przepisy oraz przedstawione przez Panią okoliczności, środki pieniężne, które otrzyma Pani jako osoba uposażona w ramach zagranicznej polisy ubezpieczeniowej nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Środki te - jako wypłacone z tytułu ubezpieczenia osobowego - korzystają bowiem ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W związku z powyższym, przychodu uzyskanego z tego tytułu nie należy wykazywać w zeznaniu podatkowym. Zatem nie jest Pani zobowiązana do złożenia zeznania podatkowego za 2025 r.
Pani stanowisko w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
POTRZEBUJESZ POMOCY?