Interpretacja indywidualna z dnia 24 kwietnia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP3-1.4011.204.2026.5.EC
Prawomocnie zasądzona należność z tytułu wynagrodzenia za usługi hydrotechniczne wykonane w 2019 r., uzyskana po przedawnieniu zobowiązania podatkowego, nie wywołuje obowiązku podatkowego w PIT ze względu na przedawnienie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.
Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
16 lutego 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 12 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismami:
- z 23 marca 2026 r. (wpływ 25 marca 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwanie,
- z 10 kwietnia 2026 r. (wpływ 16 kwietnia 2026 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego
Opis zaistniałego stanu faktycznego
Wnioskodawca w 2019 r., prowadząc jednoosobową działalność gospodarczą jako czynny podatnik podatku od towarów i usług (VAT), wykonał na rzecz kontrahenta roboty hydrauliczne.
Za podstawowy zakres robót została wystawiona faktura VAT na kwotę 117 500 zł, która została zapłacona i prawidłowo rozliczona podatkowo (VAT oraz podatek dochodowy).
Strony uzgodniły, że po wykonaniu dodatkowych robót hydraulicznych zostanie sporządzony kosztorys powykonawczy różnicowy, a należność wynikająca z tego kosztorysu zostanie niezwłocznie uregulowana.
Po wykonaniu dodatkowych robót sporządzono kosztorys różnicowy i przekazano go kontrahentowi. Strony prowadziły rozmowy w celu polubownego rozliczenia należności. Kontrahent wnosił o obniżenie wskazanej kwoty. W toku negocjacji Wnioskodawca obniżył pierwotnie wyliczoną należność do kwoty około 81 000 zł. Mimo dokonanej korekty kontrahent nie uznał tej kwoty w całości.
Kontrahent dokonał następnie samodzielnej wyceny dodatkowych robót i wskazał, że w jego ocenie należna kwota wynosi 35 000 zł netto plus VAT, żądając wystawienia faktury na tę kwotę. Wnioskodawca wystawił fakturę VAT zgodnie z tą wyceną, a należność została uregulowana w 2020 r. i prawidłowo rozliczona podatkowo.
Pozostała część wynagrodzenia za roboty hydrauliczne wykonane w 2019 r. nie została uznana przez kontrahenta i stała się przedmiotem sporu pomiędzy stronami. W pozwie Wnioskodawca dochodził kwoty 57 000 zł tytułem wynagrodzenia za wykonane roboty hydrauliczne.
W toku postępowania sądowego przeprowadzono dowód z opinii biegłego sądowego w celu ustalenia rzeczywistego zakresu oraz wartości wykonanych robót. Wnioskodawca poniósł koszty związane z opinią biegłego. Opinia ta służyła zweryfikowaniu oraz skorygowaniu kosztorysu różnicowego, który był przedmiotem sporu między stronami.
Wyrokiem Sądu Rejonowego w A. Wydział Gospodarczy I instancji z dnia (...) 2024 roku, sygn. akt (...), zasądzono na rzecz Wnioskodawcy kwotę 28 749, 01 zł (dwadzieścia osiem tysięcy siedemset czterdzieści dziewięć złotych jeden grosz). Wyrok został utrzymany w mocy przez Sąd Okręgowy w (...) Wydział Gospodarczy II instancji z dnia 31 października 2025 roku, sygn. akt (...), który oddalił apelację. Tym samym prawomocnie ustalona należność wyniosła 28 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Ponadto Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.
Do czasu prawomocnego zakończenia postępowania roszczenie Wnioskodawcy miało charakter rzeczywiście sporny i niepewny zarówno co do zasady, jak i co do wysokości. Istniało realne ryzyko, że roszczenie nie zostanie uwzględnione w całości albo w ogóle, a jego ostateczna wartość wymagała ustaleń specjalistycznych.
W konsekwencji Wnioskodawca nie posiadał podstaw do uznania, że powstała bezsporna i definitywna wierzytelność mogąca stanowić podstawę do wystawienia faktury VAT oraz rozpoznania przychodu podatkowego w części spornej.
Działalność gospodarcza Wnioskodawcy jest obecnie zawieszona.
Opis zdarzenia przyszłego
Zapłata prawomocnie zasądzonej kwoty 28 749, 01 zł wraz z odsetkami ustawowymi może nastąpić dobrowolnie ze strony dłużnika albo - w przypadku braku zapłaty - w drodze postępowania egzekucyjnego. Wnioskodawca rozważa skierowanie sprawy do egzekucji komorniczej. Z uzyskanych informacji wynika, że komornik wykonuje wyrok poprzez ściągnięcie należności od dłużnika i nie odnosi się do kwestii podatkowych związanych z wystawianiem faktur ani momentem rozliczenia podatku.
W przypadku wszczęcia egzekucji należność może być przekazywana w nieokreślonych odstępach czasu i w różnych wysokościach, w zależności od skuteczności postępowania, które może trwać dłuższy okres czasu.
Nie można również wykluczyć, że dłużnik dokona zapłaty w całości lub w części przed podjęciem działań egzekucyjnych albo przed wydaniem interpretacji indywidualnej.
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego - pismo z 23 marca 2026 r.
Wnioskodawca prowadził jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie usług hydraulicznych oraz robót budowlano-instalacyjnych. Działalność była prowadzona od 15 sierpnia 1990 r. do 30 grudnia 2021 r. Z dniem 30 grudnia 2021 r. działalność została zawieszona i pozostaje w stanie zawieszenia do chwili obecnej.
W latach od 2019 r. do dnia zawieszenia działalności gospodarczej Wnioskodawca był opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych według podatku liniowego.
Wnioskodawca prowadził podatkową księgę przychodów i rozchodów.
Po wystawieniu Faktury do 15. dnia każdego następnego miesiąca Faktura podlegała opodatkowaniu - Wnioskodawca odprowadzał podatek w ramach działalności gospodarczej.
W ocenie Wnioskodawcy obowiązek wystawienia faktury w odniesieniu do kwoty 28 749,01 zł nie powstał do chwili obecnej.
Kwota ta wynika z prawomocnego wyroku sądu i stanowi dopłatę do wynagrodzenia za tę samą usługę budowlaną, a nie wynagrodzenie za odrębne świadczenie.
Na moment sporządzenia niniejszego pisma:
- Wnioskodawca nie otrzymał zapłaty tej kwoty,
- Kontrahent uchyla się od jej zapłaty,
- sprawa została skierowana do egzekucji komorniczej,
- brak jest pewności co do skutecznego wyegzekwowania należności.
W związku z powyższym, zdaniem Wnioskodawcy, obowiązek wystawienia faktury powstanie dopiero w momencie faktycznego otrzymania zapłaty lub podjęcia decyzji o udokumentowaniu tej należności.
Wnioskodawca był czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (VAT) w okresie 5 lipca 1993 r. do chwili obecnej i w tym czasie miał obowiązek wystawiania faktur VAT.
W 2019 r. Wnioskodawca wykonywał na rzecz kontrahenta roboty hydrauliczne w ramach jednej inwestycji i jednej umowy. W trakcie realizacji robót doszło do istotnej i nieprzewidywalnej zmiany zakresu prac w ramach tej samej inwestycji oraz tej samej umowy łączącej Wykonawcę i Kontrahenta. Już na etapie rozpoczęcia robót rzeczywisty przebieg trasy kanalizacji deszczowej odbiegał od tego, który był podstawą zawarcia umowy.
Kluczową okolicznością sprawy jest fakt, że Kontrahent dysponował projektem, który nie był zatwierdzony przez właściwy organ, tj. Urząd Miasta (...), a tym samym nie stanowił kompletnej i ostatecznej dokumentacji projektowej. W praktyce Wykonawcy nie przekazano jednolitej, spójnej dokumentacji technicznej obejmującej całość inwestycji. Zamiast tego przebieg trasy kanalizacji był przekazywany etapowo, w sposób nieformalny, na kartkach formatu A4, obejmujących jedynie fragmenty robót. Wykonawca nie miał możliwości zapoznania się z całościowym przebiegiem trasy ani z jej docelowym układem, w szczególności nie znał miejsca docelowego włączenia do istniejącej sieci kanalizacyjnej tzw. „wcinki”. W pierwotnym założeniu trasa kanalizacji była krótsza. Jednak ze względu na inne miejsce „wcinki” trasa uległa wydłużeniu, zwiększyła się liczba studni, a jednocześnie uległa zmianie średnica rur.
Powyższe okoliczności spowodowały, że zakres prac był w trakcie realizacji wielokrotnie modyfikowany, a Wykonawca był zmuszony do wykonywania dodatkowych prac wynikających bezpośrednio z narzucanych zmian. Prace te nie stanowiły odrębnych robót ani nowych zleceń, lecz były integralną częścią tej samej roboty budowlanej realizowanej w ramach jednej umowy. To właśnie brak docelowej, zatwierdzonej dokumentacji oraz etapowe i zmienne wytyczne dotyczące przebiegu trasy stanowiły główną przyczynę powstania różnic kosztowych.
Za podstawowy zakres robót została wystawiona faktura VAT na kwotę 117.500 zł, która została zapłacona i prawidłowo rozliczona podatkowo. Następnie kontrahent uznał dalszą część wynagrodzenia w kwocie 35.000 zł, która również została zafakturowana i prawidłowo rozliczona podatkowo. Od wskazanych kwot został należycie wykazany i odprowadzony podatek od towarów i usług (VAT), jak również podatek dochodowy opodatkowany według stawki liniowej.
Po zakończeniu prac sporządzono kosztorys różnicowy powykonawczy, którego celem było odzwierciedlenie rzeczywistego zakresu i kosztów wykonania tej samej roboty budowlanej, z uwzględnieniem wszystkich zmian wynikających z przekazywanej w trakcie realizacji dokumentacji. Kosztorys ten wykazał istotną różnicę pomiędzy pierwotnie przyjętym wynagrodzeniem a faktycznymi kosztami poniesionymi przez Wykonawcę, w szczególności w zakresie materiałów oraz robocizny.
Kontrahent nie uznał sporządzonego kosztorysu i dokonał jednostronnej wyceny wykonanych prac, określając ich wartość na kwotę 35.000 zł, która nie odpowiadała rzeczywistemu zakresowi robót ani poniesionym kosztom. Wobec powyższego powstał spór pomiędzy stronami, który został skierowany na drogę postępowania sądowego. W toku postępowania przeprowadzono dowód z opinii biegłego sądowego, który w sposób obiektywny ustalił rzeczywisty zakres robót oraz zasadność roszczenia Wykonawcy.
Wyrokiem Sądu Rejonowego w A. z dnia (...) 2024 r., sygn. akt (...), zasądzono na rzecz Wnioskodawcy kwotę 28.749,01 zł. Wyrok ten został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w B. z dnia 31 października 2025 r., sygn. akt (...), wskutek czego należność została prawomocnie ustalona.
Kwota 28.749,01 zł stanowi dopłatę do wynagrodzenia za wykonanie tej samej roboty budowlanej, odpowiadającą rzeczywiście poniesionym kosztom, które nie zostały uwzględnione przez Kontrahenta. Kwota ta nie stanowi odszkodowania ani wynagrodzenia za nowe, odrębne świadczenie, lecz wyłącznie uzupełnienie wynagrodzenia za tę samą usługę budowlaną, której zakres był w trakcie realizacji wielokrotnie i istotnie modyfikowany przez Kontrahenta.
Mając powyższe na uwadze, zasądzona kwota 28.749,01 zł stanowi korektę zwiększającą wynagrodzenie za tę samą usługę budowlaną, wynikającą z ostatecznego ustalenia jej wartości w toku postępowania sądowego, a nie wynagrodzenie za nowe zdarzenie gospodarcze.
Na dzień sporządzenia niniejszego uzupełnienia Wnioskodawca nie wystawił faktury VAT na kwotę zasądzoną przez sąd. Wnioskodawca nie otrzymał zapłaty tej kwoty. Kontrahent mimo wezwania do zapłaty uchyla się od jej uregulowania. Z dniem 13 marca 2026 r. należność została skierowana do postępowania egzekucyjnego - Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w A. syg. (...).
W konsekwencji całość wynagrodzenia za wykonaną robotę budowlaną w zakresie uznanym przez kontrahenta została już uprzednio opodatkowana. Kwota 28.749,01 zł nie dokumentuje nowego zdarzenia gospodarczego, lecz stanowi dopłatę do wynagrodzenia za tę samą usługę, której wartość została ostatecznie ustalona dopiero na podstawie prawomocnego wyroku sądu.
W 2019 r. doszło do faktycznego wykonania robót budowlanych w zakresie objętym zawartą umową, obejmujących prace hydrauliczne związane z realizacją kanalizacji deszczowej. Należy podkreślić, że mimo iż zakres tych prac w toku realizacji ulegał zmianom, modyfikacje te wynikały wyłącznie z okoliczności leżących po stronie inwestycji - niezatwierdzonej dokumentacji projektowej oraz ze zmieniającego się przebiegu trasy kanalizacji.
W konsekwencji wykonywane prace nie stanowiły odrębnych, dodatkowych robót, lecz były integralną częścią jednej i tej samej usługi budowlanej realizowanej w ramach jednej umowy.
Zmiany zakresu miały charakter techniczny i organizacyjny, typowy dla procesu budowlanego, i nie prowadziły do powstania nowego, niezależnego świadczenia.
Tym samym wszystkie wykonane w 2019 r. roboty należy traktować jako element jednego, niepodzielnego świadczenia, realizowanego w ramach tej samej inwestycji i tego samego stosunku umownego.
Wnioskodawca nie wystawił faktury na całość wynagrodzenia za wykonane prace, ponieważ pomiędzy stronami powstał rzeczywisty spór co do zakresu robót, ich zasadności i wysokości należnego wynagrodzenia. Kontrahent nie uznał kosztorysu powykonawczego, różnicowego odzwierciedlającego rzeczywisty zakres i koszt wykonanych prac, przyjmując własną, niższą wycenę. Wysokość należności została ostatecznie ustalona dopiero w toku postępowania sądowego.
Kwota 28.749,01 zł zasądzona przez sąd stanowi dopłatę do wynagrodzenia za wykonanie tej samej roboty budowlanej, a więc korektę zwiększającą wynagrodzenie za usługę już wcześniej wykonaną. Nie jest to odszkodowanie ani zapłata za nowe, odrębne świadczenie.
W sprawie wystąpiły okoliczności mające znaczenie dla biegu przedawnienia w postaci postępowania sądowego dotyczącego tej należności oraz skierowania należności do egzekucji - Wyrok Sądu Rejonowego w A. z dnia (...) 2024 r. syg. akt. (...) zaopatrzony w klauzulę wykonalności z dnia 17 lutego 2026 r.; wyrok Sądu Okręgowego w B. z dnia 31 października 2025 r. syg. akt (...) zaopatrzony w klauzulę wykonalności z dnia 17 lutego 2026 r. oraz Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w A. syg. akt (...) z dnia 13 marca 2026 r. (złożono).
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego - pismo z 10 kwietnia 2026 r.
W związku ze złożonym wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej oraz jego uzupełnieniem, Wnioskodawca niniejszym informuje o zmianie stanu faktycznego, która nastąpiła po dacie złożenia wniosku.
Po złożeniu wniosku, w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komornika sądowego, doszło do wyegzekwowania należności objętej prawomocnym wyrokiem sądu, tj. kwoty 28 749,01 zł wraz z należnymi odsetkami. Tym samym należność, która na moment składania wniosku pozostawała nieotrzymana i niepewna, została faktycznie uzyskana przez Wnioskodawcę.
W pozostałym zakresie przedstawiony we wniosku stan faktyczny pozostaje bez zmian, w szczególności charakter zasądzonej kwoty jako dopłaty do wynagrodzenia za tę samą usługę budowlaną.
Wnioskodawca wnosi o uwzględnienie powyższej zmiany przy rozpatrywaniu wniosku oraz dokonanie oceny skutków podatkowych w odniesieniu do aktualnego stanu faktycznego.
Pytanie
Czy w przedstawionym stanie faktycznym zasądzona prawomocnym wyrokiem sądu kwota 28.749,01 zł, stanowiąca dopłatę do wynagrodzenia za tę samą usługę budowlaną już wcześniej wykonaną i opodatkowaną, powoduje powstanie po stronie Wnioskodawcy obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług (VAT) oraz w podatku dochodowym od osób fizycznych przed momentem faktycznego otrzymania zapłaty, jeżeli kwota ta nie została jeszcze uregulowana, nie została udokumentowana fakturą VAT i jest dochodzona w postępowaniu egzekucyjnym?
Niniejsza interpretacja dotyczy rozstrzygnięcia w podatku dochodowym od osób fizycznych. W zakresie podatku od towarów i usług zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.
Pana stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym stanie faktycznym nie powstaje obowiązek podatkowy ani w podatku od towarów i usług, ani w podatku dochodowym od osób fizycznych w odniesieniu do kwoty 28.749,01 zł zasądzonej prawomocnym wyrokiem sądu do momentu faktycznego otrzymania zapłaty.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zasądzona kwota nie stanowi wynagrodzenia za odrębne świadczenie, lecz jest wyłącznie dopłatą do wynagrodzenia za tę samą usługę budowlaną, która została już uprzednio wykonana i opodatkowana. Wnioskodawca od wynagrodzenia udokumentowanego fakturami na kwoty 117.500 zł oraz 35.000 zł odprowadził należny podatek od towarów i usług oraz podatek dochodowy opodatkowany według stawki liniowej.
Obowiązek podatkowy co do zasady wiąże się z wykonaniem usługi oraz powstaniem rzeczywistego wynagrodzenia za jej wykonanie. W niniejszej sprawie świadczenie zostało wykonane wcześniej i było już przedmiotem rozliczenia oraz opodatkowania w zakresie uznanym przez kontrahenta.
Kwota 28.749,01 zł została ustalona dopiero w wyniku postępowania sądowego i stanowi wyrównanie, czyli korektę zwiększającą wynagrodzenie za tę samą usługę, a nie zapłatę za nowe świadczenie ani odrębne zdarzenie gospodarcze.
Na dzień sporządzenia wniosku i jego uzupełnienia Wnioskodawca nie otrzymał zapłaty zasądzonej kwoty i nie wystawił faktury dokumentującej tej należności. Co istotne, należność ta jest obecnie dochodzona w postępowaniu egzekucyjnym, a jej faktyczne uzyskanie pozostaje niepewne i uzależnione od skuteczności działań egzekucyjnych.
W konsekwencji, w ocenie Wnioskodawcy, brak jest podstaw do uznania, że obowiązek podatkowy powstał już na moment wydania wyroku, skoro dopłata nie została faktycznie otrzymana, nie została udokumentowana fakturą, a jej uzyskanie nie ma charakteru pewnego i definitywnego.
Analogicznie należy wskazać, że dla powstania przychodu podatkowego konieczne jest, aby miał on charakter realny, definitywny i niebudzący wątpliwości co do jego otrzymania. W niniejszej sprawie należność ta przez długi okres miała charakter sporny, a jej wysokość została ostatecznie ustalona dopiero prawomocnym wyrokiem sądu.
Obecnie należność ta pozostaje nieotrzymana i jest dochodzona w egzekucji. Kontrahent uchyla się od zapłaty mimo wezwania do zapłaty, co dodatkowo potwierdza brak pewności co do jej faktycznego uzyskania.
Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do sytuacji, w której Wnioskodawca byłby zobowiązany do zapłaty podatku od kwoty, której faktycznie nie otrzymał i co do której brak jest pewności jej uzyskania, co pozostawałoby w sprzeczności z zasadą realności opodatkowania.
W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy, obowiązek podatkowy zarówno w podatku od towarów i usług, jak i w podatku dochodowym od osób fizycznych może powstać dopiero w momencie faktycznego otrzymania zapłaty zasądzonej kwoty, ewentualnie w momencie wystawienia faktury dokumentującej tę należność.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualne
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy źródłem przychodu jest pozarolnicza działalność gospodarcza.
Zgodnie z art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowy od osób fizycznych:
Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej oznacza to działalność zarobkową:
a)wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
b)polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
c)polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
- prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9;
Z powyższego wynika, że co do zasady, wszelkie przysporzenia majątkowe uzyskane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, stanowią przychód z tej działalności, chyba że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych zalicza określony przychód do innego źródła niż pozarolnicza działalność gospodarcza.
W świetle art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.
Oznacza to, że przychód z działalności gospodarczej w rozumieniu tego przepisu powstaje w chwili dokonania (spełnienia) świadczenia, przy czym dla określenia chwili powstania przychodu bez wpływu pozostaje okoliczność, czy zapłata należności za świadczenie została rzeczywiście otrzymana.
W myśl art. 14 ust. 1c ww. ustawy:
Za datę powstania przychodu, o którym mowa w ust. 1, uważa się, z zastrzeżeniem ust. 1e, 1h-1j i 1n-1p, dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi, albo częściowego wykonania usługi, nie później niż dzień:
1)wystawienia faktury albo
2)uregulowania należności.
W myśl tego przepisu, przychód podatkowy dla celów podatku dochodowym od osób fizycznych powstaje w dniu wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi.
Wyjątek od tej zasady stanowi:
- wystawienie faktury przed datą wydania towaru, zbycia prawa lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi - datą powstania przychodu będzie w tym przypadku dzień wystawienia faktury,
- uregulowanie należności przed wydaniem towaru, zbyciem prawa lub wykonania usługi albo częściowym wykonaniem usługi - datą powstania przychodu będzie w tym przypadku dzień otrzymania należności.
Przytoczony powyżej przepis należy traktować jako generalną zasadę określającą moment powstania przychodów dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych.
Wyjątek od tak skonstruowanej zasady wprowadza art. 14 ust. 1e, 1h oraz 1i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Stosownie do art. 14 ust. 1e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Jeżeli strony ustalą, że usługa jest rozliczana w okresach rozliczeniowych, za datę powstania przychodu uznaje się ostatni dzień okresu rozliczeniowego określonego w umowie lub na wystawionej fakturze, nie rzadziej niż raz w roku.
Natomiast w myśl art. 14 ust. 1i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
W przypadku otrzymania przychodu z działalności gospodarczej, do którego nie stosuje się ust. 1c, 1e i 1h, za datę powstania przychodu uznaje się dzień otrzymania zapłaty.
Zgodnie z art. 14 ust. 1m ustawy o podatku dochodowy od osób fizycznych:
Jeżeli korekta przychodu nie jest spowodowana błędem rachunkowym lub inną oczywistą omyłką, korekty dokonuje się poprzez zmniejszenie lub zwiększenie przychodów osiągniętych w okresie rozliczeniowym, w którym została wystawiona faktura korygująca lub, w przypadku braku faktury, inny dokument potwierdzający przyczyny korekty.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęć „błędu rachunkowego” i „oczywistej omyłki”. Pojęcia te zatem należy rozumieć zgodnie z ich znaczeniem potocznym. Zatem - za „błąd rachunkowy” należy uznać sytuację, gdy przychód lub koszt został niewłaściwie ujęty ze względu na błąd w toku wykonywania obliczeń; może to dotyczyć zarówno okoliczności leżących po stronie wystawcy faktury czy innego dokumentu księgowego (np. błędne podanie na fakturze cen lub wartości towarów), jak i po stronie odbiorcy takiego dokumentu (np. wprowadzenie do ksiąg rachunkowych nieprawidłowej cyfry, zastosowanie wadliwego kursu waluty obcej przy przeliczaniu wartości kosztu na złote etc.).
Zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego PWN (wersja internetowa www.sjp.pwn.pl) przez „omyłkę” należy rozumieć „spostrzeżenie, sąd niezgodny z rzeczywistością, niewłaściwe postępowanie, posunięcie”. W konsekwencji za „inną oczywistą omyłkę” należy uznać inny oczywisty błąd, który nie jest jednocześnie błędem rachunkowym. Takim błędem będzie np. ujęcie w kosztach podatkowych faktury wystawionej na podmiot inny niż faktyczny nabywca towaru. „Omyłka” wiązać się również będzie z błędem polegającym albo na nieprawidłowym wystawieniu albo nieprawidłowym ujęciu dowodu księgowego. Okoliczność taka musi mieć zatem charakter „pierwotny”. Co więcej, „omyłka” musi być „oczywista”. Oznacza to, że w przypadku jakichkolwiek wątpliwości co do charakteru przyczyn korekty, korekta dokonywana winna być w okresie otrzymania faktury korygującej (bądź innego dokumentu potwierdzającego stosowną korektę). Tylko w przypadku jednoznacznego stwierdzenia, że nieprawidłowe ujęcie przychodu czy kosztu było bezpośrednim wynikiem błędu rachunkowego lub oczywistej omyłki, korekta przychodu czy kosztu winna być uwzględniana „wstecznie”, tj. w okresie, w którym przychód lub koszt taki został pierwotnie ujęty przez podatnika.
Stosownie do treści art. 14 ust. 1o ust. 1 tej ustawy:
Przepisów ust. 1m i 1n nie stosuje się do korekty dotyczącej przychodu związanego z zobowiązaniem podatkowym, które uległo przedawnieniu.
Zatem moment ujęcia faktury korygującej, po stronie przychodów, powinien być uzależniony od okoliczności, jakich dotyczy ta faktura. Jeżeli pierwotnie sporządzona faktura błędnie dokumentowała stan faktyczny, a więc korekta jest wynikiem błędu (zawierała pomyłki np. w ilości, cenie lub kwocie podatku VAT), wówczas korekta powinna być przyporządkowana wstecznie do okresu, którego dotyczy, czyli do daty wystąpienia przychodu należnego, wynikającego z faktury pierwotnej. Natomiast w przypadku, gdy faktura pierwotna prawidłowo dokumentowała zdarzenie gospodarcze, które miało miejsce w dacie jej wystawienia (stan faktyczny), a faktura korygująca została wystawiona z powodu późniejszych zdarzeń, a więc okoliczności mających wpływ na zmianę przychodów powstałych już po wystawieniu faktury pierwotnej, to fakturę korygującą należy rozliczyć na bieżąco, z datą jej wystawienia.
W analizowanej sprawie nie ulega wątpliwości, że w 2019 r. wyświadczył Pan usługę na rzecz Kontrahenta w postaci robót hydraulicznych, za którą otrzymał Pan za podstawowy zakres robót wynagrodzenie w kwocie 117.500 zł, następnie za dodatkowe roboty wystawił Pan fakturę na kwotę 35 000 zł, która to należność została rozliczona i opodatkowana. Natomiast część wynagrodzenia za roboty hydrauliczne pozostała sporna i nie została przez Kontrahenta uregulowana. Wystąpił Pan do sądu z pozwem przeciwko kontrahentowi. 31 października 2025 r. Sąd Okręgowy w B. utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w A., którym zasądzono na Pana rzecz kwotę 28.749,01 zł. W 2026 r. w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komornika sądowego, doszło do wyegzekwowania należności objętej prawomocnym wyrokiem sądu, tj. kwoty 28 749,01 zł wraz z należnymi odsetkami - i ją Pan otrzymał.
Pana wątpliwości dotyczą momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu otrzymania kwoty zasądzonej przez Sąd.
Z uwagi na przedstawiony we wniosku zakres oraz Pana wątpliwości należy wskazać na przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.), zwanej dalej „Ordynacją podatkową” dotyczące przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej:
Zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania.
Art. 59 § 1 pkt 9 Ordynacji podatkowej:
Zobowiązanie podatkowe wygasa w całości lub w części wskutek przedawnienia.
Art. 70 § 1, § 6, § 7 Ordynacji podatkowej:
§ 1. Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
§ 6. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem:
1)wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania;
2)wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą tego zobowiązania;
3)wniesienia żądania ustalenia przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa;
4)doręczenia postanowienia o przyjęciu zabezpieczenia, o którym mowa w art. 33d § 2, lub doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji;
5)doręczenia zawiadomienia o przystąpieniu do zabezpieczenia w przypadkach określonych w art. 32a § 3 i art. 35 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2023 r. poz. 2505 z późn. zm.);
6)wystąpienia przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, na wniosek strony, o którym mowa w art. 119h § 2, o opinię Rady do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania, zwanej dalej „Radą”, co do zasadności zastosowania art. 119a lub środków ograniczających umowne korzyści.
§ 7. Bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następującego po dniu:
1)prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe;
2)doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego, ze stwierdzeniem jego prawomocności;
3)uprawomocnienia się orzeczenia sądu powszechnego w sprawie ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa;
4)wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu;
5)zakończenia postępowania zabezpieczającego w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji;
6)doręczenia stronie opinii Rady wydanej po wystąpieniu przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, na wniosek strony, o którym mowa w art. 119h § 2, co do zasadności zastosowania art. 119a lub środków ograniczających umowne korzyści, lub po dniu upływu terminu na wydanie tej opinii.
Jak już wskazano, Pana wątpliwości dotyczą momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu otrzymania kwoty zasądzonej przez Sąd.
Za datę wykonania usługi - robót hydraulicznych należy przyjąć zgodnie z art. 14 ust. 1c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych datę faktycznego wykonania usługi, tj. dzień, w którym - w związku z wykonaniem określonej umową usługi lub jej części (jeżeli usługa jest przyjmowana częściowo) doszło do faktycznego zakończenia prac lub ich części - wykonawca zgłasza je do odbioru.
Zatem obowiązek podatkowy z tytułu wykonania robót hydraulicznych na rzecz Kontrahenta powstał w 2019 r.
Jednak w zaistniałej sytuacji należy przeanalizować regulacje prawne dotyczące przedawnienia.
W odniesieniu do okresu, który uległ przedawnieniu nie mogą być dokonywane żadne czynności ani zwiększające zobowiązanie podatkowe, ani zmniejszające zobowiązanie podatkowe, ani potwierdzające za pomocą faktur wykonanie czynności (dostaw/usług). Podatnik nie jest tym samym zobowiązany do wystawiania, posiadania dokumentów oraz ewidencji prowadzonych dla celów rozliczania podatku za okresy, które uległy przedawnieniu.
Przedawnienie oznacza, że po upływie określonego czasu od momentu powstania zobowiązania podatkowego zobowiązanie to wygasa, a organ podatkowy, po upływie terminu przedawnienia, nie może domagać się uregulowania (nie ma możliwości wyegzekwowania) należnego świadczenia. Należy przy tym zauważyć, że przedawnienie następuje z mocy prawa.
Z Pana wniosku wynika, że w pozwie dochodził Pan kwoty 57.000 zł tytułem wynagrodzenia za wykonane roboty hydrauliczne. W toku postępowania sądowego przeprowadzono dowód z opinii biegłego sądowego w celu ustalenia rzeczywistego zakresu oraz wartości wykonanych robót. Opinia ta służyła zweryfikowaniu oraz skorygowaniu kosztorysu różnicowego, który był przedmiotem sporu między Panem a Kontrahentem. Sąd rejonowy zasądził na Pana rzecz kwotę z 28.749,01 zł, a wyrok ten utrzymany został przez sąd okręgowy. Ponadto wskazał Pan, że na skutek postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komornika sądowego uzyskał Pan już zasądzoną należność.
Należy podkreślić, że roboty hydrauliczne wykonał Pan w 2019 r.
Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego zaczyna biec od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności, czyli z pierwszym dniem następnego roku, a kończy się z upływem 5 lat. Zatem termin początkowy i końcowy przedawnienia podatkowego wyznacza termin płatności tegoż zobowiązania (z zastrzeżeniem instytucji zawieszenia i przerwania biegu przedawnienia, które wpływają na końcowy termin przedawnienia).
Zatem zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres rozliczeniowy 2019 r. uległo już przedawnieniu zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.
W Pana ocenie w sprawie wystąpiły okoliczności mające znaczenie dla biegu przedawnienia w postaci postępowania sądowego dotyczącego tej należności oraz skierowania należności do egzekucji.
Jak już wyżej wskazano, zgodnie z art. 70 § 6 pkt 3 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu z dniem wniesienia żądania ustalenia przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.
Regulacja ta jest skorelowana z treścią art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym:
Jeżeli z dowodów zgromadzonych w toku postępowania, w szczególności zeznań strony, chyba że strona odmawia składania zeznań, wynikają wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, z którym związane są skutki podatkowe, organ podatkowy występuje do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia tego stosunku prawnego lub prawa.
Art. 189 i 1891ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 463):
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.
Uprawnienie, o którym mowa w art. 189, przysługuje również, w toku prowadzonego postępowania, organowi podatkowemu, jeżeli ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa jest niezbędne dla oceny skutków podatkowych.
Wprowadzenie przewidzianej w art. 70 § 6 pkt 3 Ordynacji przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego podyktowane było tym, by w sytuacji stwierdzenia przez organ w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy istotnych wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, uzasadniających wystąpienie w trybie art. 199a do sądu cywilnego o ich rozstrzygnięcie, organ ten miał szansę uwzględnić wynik tego postępowania w wydanym rozstrzygnięciu. W przeciwnym razie występowanie do sądu cywilnego o rozstrzygnięcie istotnych wątpliwości, co do okoliczności mających wpływ na kształt zobowiązania podatkowego byłoby pozbawione sensu, z uwagi na brak możliwości zastosowania się do uzyskanego w tym postępowaniu orzeczenia sądu.
W orzecznictwie sądów administracyjnych stwierdza się, że do skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 Ordynacji podatkowej dochodzi tylko w sytuacji, gdy organ prowadzący postępowanie podatkowe sam zwróci się do właściwego sądu powszechnego, w trybie przewidzianym w art. 199a Ordynacji podatkowej, o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa.
W wyroku z 2 kwietnia 2019 r. sygn. akt II FSK 3385/18 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że:
„Z zagadnieniem wstępnym mamy do czynienia w przypadku wystąpienia do sądu z powództwem w celu rozstrzygnięcia kwestii istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa na podstawie art. 199a § 3 O.p. Pomimo, że jest to instytucja związana z postępowaniem dowodowym i ustaleniem stanu faktycznego w postępowaniu podatkowym, to orzeczenie o istnieniu bądź nieistnieniu stosunku prawnego lub prawa spełnia przesłanki zagadnienia wstępnego. Należy podkreślić, że przepis art. 199a § 3 O.p. przyznaje organowi podatkowemu kompetencję do wystąpienia do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia tego stosunku prawnego lub prawa - w przypadku ziszczenia się sytuacji określonych w tym przepisie.
Przenosząc powyższe rozważania na przedstawione przez Pana okoliczności należy zauważyć, że z powództwem cywilnym do sądu powszechnego wystąpiła jedna ze stron umowy o świadczenie usług hydraulicznych, a nie organ podatkowy w trybie art. 199a Ordynacji podatkowej.
Zatem nie ma podstaw do stwierdzenia, że w Pana sprawie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, ponieważ to Pan, a nie organ podatkowy wystąpił z powództwem do sądu powszechnego. Oznacza to - jak wskazano powyżej - że zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres rozliczeniowy 2019 r. uległo już przedawnieniu zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.
Prawomocnie zasądzona kwota 28.749,01 zł z tytułu wynagrodzenia za wykonane w 2019 r. roboty hydrauliczne otrzymana w 2026 r., nieobjęta wcześniej fakturą i nierozliczona podatkowo, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, nie będzie skutkowała powstaniem obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych.
Istotą przedawnienia jest bowiem to, że wskutek upływu określonego czasu zobowiązanie podatkowe wygasa z mocy prawa (przestaje istnieć stosunek zobowiązaniowy pomiędzy wierzycielem publicznoprawnym a podatnikiem). Tym samym podatnik po upływie terminu z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej nie ma obowiązku i nie ma możliwości wykazania przychodu z tytułu wykonanych czynności (nie można wykazać przychodu z tytułu zdarzenia objętego zobowiązaniem podatkowym, które uległo już przedawnieniu).
Instytucja przedawnienia ma to do siebie, że w odniesieniu do okresu, który uległ przedawnieniu, nie mogą być dokonywane żadne czynności, ani zwiększające zobowiązanie podatkowe, ani zmniejszające zobowiązanie podatkowe. Z chwilą upływu terminu przedawnienia nie jest możliwa ani modyfikacja już dokonanego rozliczenia podatkowego przez podatnika, ani też kontrola (weryfikacja) jego prawidłowości przez organ podatkowy. Nie ma też możliwości złożenia korekty deklaracji za okresy, w stosunku do których w podatku dochodowego od osób fizycznych nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego.
Tym samym wobec faktu, że do zakończenia wykonywania przez Pana usług na rzecz Kontrahenta, doszło w 2019 r., prawomocnie zasądzona kwota 28.749,01 zł z tytułu wynagrodzenia za wykonane w 2019 r. roboty hydrauliczne, nieobjęta wcześniej fakturą i nierozliczona podatkowo, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, nie powoduje powstania obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych.
Wobec powyższego Pana stanowisko jest nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy:
- stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
- zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

