Interpretacja indywidualna z dnia 24 kwietnia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP1-1.4012.162.2026.2.MKA

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłegow podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

26 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy uznania, że przekazywane w drodze darowizny na syna składniki majątkowe materialne i niematerialne stanowią zorganizowaną część przedsiębiorstwa, a tym samym transakcja ta będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy oraz uznania, że ani po stronie darczyńcy, jak i obdarowanego syna nie wystąpi obowiązek dokonania korekty podatku VAT.

Uzupełnili go Państwo – pismem, które wpłynęło 2 marca 2026 r. i w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 31 marca 2026 r. (wpływ 2 kwietnia 2026 r.).

Treść wniosku wspólnego jest następująca:

Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

1.Zainteresowana będąca stroną postępowania:

• A.A

2. Zainteresowani niebędący stroną postępowania:

• A.B
• A.C

Opis zdarzenia przyszłego

Jest Pani obywatelką Polski i prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą X. Pozostaje Pani w związku małżeńskim z A.B(zainteresowany niebędący stroną postępowania), w którym obowiązuje wspólność ustawowa małżeńska obejmująca również ww. przedsiębiorstwo. Małżonek jako współwłaściciel przedmiotowego przedsiębiorstwa oraz jako małżonek przedsiębiorcy posiada interes prawno-podatkowy w zakresie skutków podatkowych wynikających z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług mających wpływ na prawidłowe rozliczenie przez Panią ww. podatku.

Przedmiotem prowadzonej przez Panią działalności jest głównie produkcja opakowań z tworzyw sztucznych (PKD 22.22.Z). Zgodnie z wpisem w CEIDG do pozostałych wykonywanych działalności gospodarczych zalicza Pani: Obróbka i wykończanie wyrobów z tworzyw sztucznych (PKD 22.25.Z), Sprzedaż hurtowa pozostałych maszyn i urządzeń (PKD 46.64.Z), Pozostała sprzedaż detaliczna niewyspecjalizowana (PKD 47.12.Z), Sprzedaż detaliczna pozostałych nowych wyrobów (PKD 47.78.Z).

W przyszłości planowane jest również rozpoczęcie działalności w zakresie wynajmu budynków niemieszkalnych.

Podatek dochodowy od osób fizycznych rozlicza Pani w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Podlega Pani nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów na terenie Polski.

Sprzedaż w ramach prowadzonej działalności gospodarczej jest w całości sprzedażą opodatkowaną i jest Pani czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Planowana w przyszłości sprzedaż usług najmu również podlegać będzie w całości opodatkowaniu podatkiem VAT.

W skład przedsiębiorstwo prowadzonego pod firmą X wchodzą między innymi:

1)Środki trwałe w postaci:

‒maszyn służących do produkcji wyrobów z tworzyw sztucznych,

‒środków transportu,

‒nieruchomości w postaci gruntu i budynków, w których umiejscowiona jest działalność produkcyjna,

‒innych środków trwałych służących prowadzonej działalności.

2)Materiały do produkcji oraz wyroby gotowe;

3)Umowy współpracy z dostawcami i odbiorcami towarów i usług;

4)Należności i zobowiązania handlowe związane z prowadzoną działalnością produkcyjną;

5)Środki pieniężne;

6)Kadra pracownicza w postaci ponad 20 pracowników.

Elementy wskazane w pkt 1-6 stanowią całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, obejmują zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań) podlegających wyodrębnieniu na płaszczyźnie: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej. Przedmiot ten stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków, nieruchomości i ruchomości, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

Dodatkowo, na osobnej działce nabytej na potrzeby działalności gospodarczej, prowadzone są obecnie prace budowlane związane z budową budynku magazynowanego. Budynek ma zostać oddany do użytku w 2026 r. i ma być wykorzystywany do celów najmu. Przedmiotowy budynek nie jest związany z działalnością produkcyjną. Ma stanowić odrębny i wydzielony element działalności w postaci najmu.

W niedalekiej przyszłości planuje Pani przekazać w ramach darowizny zorganizowaną część przedsiębiorstwa (zwaną dalej ZCP) związaną z produkcją synowi A.C (zainteresowany niebędący stroną postępowania). Syn jest obywatelem Polski i posiada nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce. Przed dokonaniem darowizny A.C dokona wpisu do CEIDG jednoosobowej działalności gospodarczej w zakresie między innymi produkcji opakowań z tworzyw sztucznych oraz zarejestruje się jako czynny podatnik VAT niekorzystający ze zwolnień wynikających z art. 113 ustawy o VAT.

Po dokonaniu darowizny działalność produkcyjna będzie kontynuowana przez syna w ramach jego działalności gospodarczej poprzez wstąpienie przez syna na Pani miejsce do umów z odbiorcami towarów. Przekazane składniki materialne i niematerialne w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa pozwolą na kontynuowanie działalności gospodarczej przez syna w takim zakresie, w jakim dany zespół działa i działać będzie do dnia przekazania w ramach Pani przedsiębiorstwa. Na dzień składania wniosku przedmiotowe składniki stanowią całość prowadzonego przez Panią przedsiębiorstwa.

W ciągu 2026 r. zostanie dodatkowo, niezależnie od obecnie prowadzonej działalności produkcyjnej, ukończona budowa hali magazynowej, która będzie stanowiła osobny i niezależny fragment działalności, tak więc zespół opisanych składników (bez hali magazynowej przeznaczonej do najmu) stanowi samodzielną i dającą się wyodrębnić na płaszczyźnie organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej całość.

Przedmiot darowizny będzie posiadał potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy.

Po dokonaniu darowizny będzie Pani prowadziła dalej działalność jedynie w zakresie najmu nieruchomości będącej obecnie w budowie i nie będzie Pani prowadziła działalności produkcyjnej (całość produkcji będzie kontynuowana przez syna).

Jako darczyńca nie nałoży Pani na obdarowanego obowiązku spełnienia żadnych świadczeń.

Syn występuje w planowanej transakcji jako zainteresowany w przedmiocie podatku od towarów i usług, a jego interes prawno-podatkowy w zakresie skutków podatkowych wynikających z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług mających wpływ na prawidłowe rozliczenie przez zainteresowanego niebędącego stroną postępowania ww. podatku wynika w szczególności z potrzeby potwierdzenia, że w przyszłości (jako nabywca zorganizowanej części przedsiębiorstwa) nie będzie zobowiązany do dokonywania korekty podatku naliczonego, o której mowa w art. 91 ust. 9 ustawy VAT, w sytuacji, gdy kontynuując prowadzoną przez Panią działalność gospodarczą zorganizowanej części przedsiębiorstwa opodatkowaną podatkiem VAT będzie wykonywał wyłącznie czynności opodatkowane i nie wystąpi zmiana przeznaczenia wykorzystywanych towarów np. do czynności zwolnionych.

W nadesłanym do wniosku uzupełnieniu wskazała Pani, że składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa będącej przedmiotem darowizny będą wyodrębnione zarówno na płaszczyźnie organizacyjnej, jak i finansowej.

Całość Pani przedsiębiorstwa na moment darowizny składać się będzie z dwóch odrębnych obszarów działalności. Jedna to część związana z produkcją zawierająca wszystkie elementy i aspekty umożliwiające prowadzenie produkcji. W jej zakres wchodzą składniki opisane w wniosku w pkt 1-6. Na moment dokonania darowizny wszystkie składniki opisane w pkt 1-6 będą wyraźnie i dokładnie określone w umowie darowizny. Z uwagi na przedmiot darowizny zawierający również nieruchomości umowa darowizny będzie zawarta w formie aktu notarialnego. Druga całkowicie niezależna część to budowany obecnie budynek, który będzie służył działalności w zakresie najmu. Budynek ten jest posadowiony na osobnej działce, koszty jego wytworzenia są wydzielone i można go w sposób całkowity wyodrębnić z całości Pani przedsiębiorstwa.

Taka forma rozdzielenia dwóch części działalności pozwala w sposób jednoznaczny wyodrębnić w każdy z możliwych sposobów wszystkie obszary związane zarówno z działalnością produkcyjną, jak i usługami najmu.

Pytanie

Czy zbycie na podstawie umowy darowizny opisanej zorganizowanej części przedsiębiorstwa przez Panią (przedsiębiorcę prowadzącego ww. ZCP) i Pani małżonka (nieprowadzącą działalności gospodarczej, pozostającego z Panią w związku małżeńskim, w którym obowiązuje ustrój ustawowej wspólności majątkowej) na rzecz syna skutkować będzie obowiązkiem zapłaty podatku od towarów i usług, bądź też obowiązkiem dokonania korekty podatku VAT po Pani stronie lub po stronie obdarowanego?

Państwa stanowisko w sprawie

Pani zdaniem, opisana czynność przyszła nie będzie podlegać podatkowi VAT, albowiem przedmiot tej czynności (umowy darowizny) stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa (art. 55¹ Kodeksu cywilnego, art. 5a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 2 pkt 27e ustawy o podatku VAT).

W tym przypadku mamy do czynienia ze zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej, w szczególności: własność nieruchomości, własność ruchomości stanowiących środki trwałe służące do produkcji, prawa i obowiązki wynikające z prowadzenia zorganizowanej części przedsiębiorstwa (w tym z umowy z kontrahentami, umowy o pracę, umowy cywilnoprawne ), kontakty związane z prowadzoną działalnością.

Opisany przedmiot przyszłej umowy darowizny, stanowi całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, obejmuje zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań) podlegających wyodrębnieniu na płaszczyźnie: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej.

Obecnie opisany zorganizowany zespół składników wykorzystywany jest przez Panią do prowadzenia działalności produkcyjnej.

Przedmiot ten stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków, nieruchomości i ruchomości, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

Jakkolwiek na gruncie podatku VAT darowizna traktowana jest jako odpłatna dostawa towarów i darczyńca powinien rozliczyć podatek VAT, jednakże zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług jej przepisów nie stosuje się m.in. do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części.

Przyjmuje się, że zorganizowana część przedsiębiorstwa powinna spełniać wymogi zawarte w art. 55¹ Kodeksu cywilnego (zespół składników materialnych i niematerialnych wyodrębnionych finansowo i organizacyjnie, za pomocą których podmiot może samodzielnie realizować określone zadania gospodarcze) oraz w art. 2 pkt 27e ustawy VAT, który definiuje zorganizowaną część przedsiębiorstwa jako organizacyjnie i finansowo wyodrębniony, w istniejącym przedsiębiorstwie, zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

W Pani ocenie, opisany przedmiot przyszłej umowy darowizny wypełnia wszelkie wymogi niezbędne dla uznania go za zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Mając na względzie, że przedmiotem opisanego zdarzenia przyszłego będzie zorganizowana część przedsiębiorstwa, to czynność ta, zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy, będzie wyłączona spod opodatkowania podatkiem VAT.

Należy również podkreślić, że przepis art. 91 ust. 9 ustawy VAT stanowi, iż w przypadku, gdy przedmiotem zbycia jest przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, do korekt, o których mowa w art. 91 ustawy, zobowiązany jest nabywca przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, w sytuacji, gdy nabyte przez niego składniki majątku nie będą wykorzystywane wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych, tj. będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych, jak i zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, lub wyłącznie do czynności zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Tym samym nie będzie Pani zobowiązana do dokonania korekty podatku naliczonego, gdyż zgodnie z art. 91 ust. 9 ustawy, ewentualny obowiązek korekty podatku naliczonego może ewentualnie ciążyć wyłącznie na nabywcy zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Podkreślenia wymaga fakt, że prowadzi Pani wyłącznie sprzedaż opodatkowaną i nie jest zobowiązana do dokonywania korekt, o których mowa w art. 91 ust. 1-8 ustawy o podatku od towarów i usług.

Tym samym również nabywca zorganizowanej części przedsiębiorstwa nie będzie zobowiązany do dokonywania korekty podatku naliczonego, o której mowa w art. 91 ust. 9 ustawy, w sytuacji, gdy kontynuując prowadzoną przez Panią działalność gospodarczą zorganizowanej części przedsiębiorstwa, opodatkowaną podatkiem VAT będzie wykonywał wyłącznie czynności opodatkowane i nie wystąpi zmiana przeznaczenia wykorzystywanych towarów np. do czynności zwolnionych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Zgodnie z art. 2 pkt 6 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Kwestie stosunków majątkowych pomiędzy małżonkami reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks Rodzinny i Opiekuńczy (t. j. Dz. U. 2026 r. poz. 236).

Stosownie do art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Zatem, istotą wspólności majątkowej małżeńskiej, zarówno ustawowej, jak i umownej, jest to, że każdy z małżonków jest współwłaścicielem poszczególnych składników majątku wspólnego (dorobkowego) na zasadach współwłasności łącznej (bezudziałowej).

W świetle art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

W myśl art. 36 § 1 oraz § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Z uwagi na powyższe regulacje prawne w akcie notarialnym dokumentującym tego rodzaju nabycie nieruchomości wymieniani są oboje małżonkowie, jeżeli istnieje między nimi ustawowa wspólność majątkowa. Wspólność wynikająca ze stosunku małżeństwa jest współwłasnością łączną uprawniającą do współposiadania rzeczy wchodzących w skład majątku wspólnego, a w czasie jej trwania żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego.

Na mocy zapisu zawartego w art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy o podatku od towarów i usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Należy wskazać, że małżeństwo nie należy do żadnej kategorii podmiotów wymienionych w cytowanym wyżej art. 15 ust. 1 ustawy. Powyższe stwarza dla małżonków prowadzących działalność gospodarczą szczególną sytuację prawną. Żaden z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług nie zabrania małżonkom prowadzenia działalności gospodarczej jako odrębnym podatnikom. Nie ma przy tym przeszkód, aby pomiędzy małżonkami prowadzącymi odrębne działalności istniała ustawowa wspólność majątkowa.

W konsekwencji, podatnikiem podatku od towarów i usług jest ten z małżonków, który dokonał czynności podlegającej opodatkowaniu.

Autonomiczność prawa podatkowego wyklucza bowiem możliwość interpretacji przepisów, która zakładałaby, że stosunki majątkowe między małżonkami, regulowane przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, mogą kształtować zakres praw i obowiązków podatników podatku od towarów i usług.

Jeżeli zatem przedmiotem dokonywanej dostawy/lub świadczonej usługi jest majątek wspólny małżonków, to podatnikiem podatku od towarów i usług w okolicznościach wskazanych w art. 15 ustawy będzie ten małżonek, który dokonuje dostawy lub świadczy usługę we własnym imieniu (który jest stroną czynności prawnej) – jako podatnik VAT.

Należy zaznaczyć, że zbycie składników wykorzystywanych w działalności gospodarczej podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z opisu sprawy wynika, że prowadzi Pani jednoosobową działalność gospodarczą, której głównym przedmiotem jest produkcja opakowań z tworzyw sztucznych. Sprzedaż w ramach prowadzonej działalności gospodarczej jest w całości opodatkowana i jest Pani z tego tytułu czynnym podatnikiem podatku VAT. Pozostaje Pani w związku małżeńskim, w którym obowiązuje wspólność ustawowa małżeńska obejmująca również prowadzone przez Panią przedsiębiorstwo, przy czym to Pani jest wyłącznie przedsiębiorcą prowadzącym opisane we wniosku ZCP, a Pani małżonek nie prowadzi działalności gospodarczej.

W skład prowadzonego przez Panią przedsiębiorstwa produkcyjnego wchodzą między innymi:

1) Środki trwałe w postaci:

‒maszyn służących do produkcji wyrobów z tworzyw sztucznych,

‒środków transportu,

‒nieruchomości w postaci gruntu i budynków, w których umiejscowiona jest działalność produkcyjna,

‒innych środków trwałych służących prowadzonej działalności;

2) Materiały do produkcji oraz wyroby gotowe;

3) Umowy współpracy z dostawcami i odbiorcami towarów i usług;

4) Należności i zobowiązania handlowe związane z prowadzoną działalnością produkcyjną;

5) Środki pieniężne;

6) Kadra pracownicza w postaci ponad 20 pracowników.

Wskazane w pkt 1-6 składniki majątku stanowią całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, obejmują zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań) wyodrębniony na płaszczyźnie: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej. Składniki te stanowią na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków, nieruchomości i ruchomości, że zdolny jest on do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

W niedalekiej przyszłości planuje Pani przekazać w ramach darowizny synowi wymienione w pkt 1-6 składniki związane z produkcją opakowań stanowiące zorganizowaną część Pani przedsiębiorstwa. Przed dokonaniem darowizny syn dokona wpisu do CEIDG jednoosobowej działalności gospodarczej w zakresie między innymi produkcji opakowań z tworzyw sztucznych oraz zarejestruje się jako czynny podatnik VAT niekorzystający ze zwolnień wynikających z art. 113 ustawy o VAT. Po dokonaniu darowizny działalność produkcyjna będzie kontynuowana przez syna w ramach jego działalności gospodarczej, która będzie w całości działalnością opodatkowaną podatkiem VAT.

Po dokonaniu darowizny ZCP na rzecz syna będzie Pani prowadziła dalej działalność, ale jedynie w zakresie najmu budynku magazynowego będącego obecnie w budowie i nie będzie Pani prowadziła działalności produkcyjnej, gdyż całość produkcji będzie kontynuowana przez syna. Budynek, który powstanie na zakupionej do działalności działce, ma zostać oddany do użytku w 2026 r. i ma być wykorzystywany przez Panią do celów najmu. Nie jest on związany z działalnością produkcyjną.

Pani wątpliwości dotyczą kwestii, czy zbycie na podstawie umowy darowizny opisanego ZCP na rzecz syna skutkować będzie obowiązkiem zapłaty podatku od towarów i usług, bądź też obowiązkiem dokonania korekty podatku VAT po Pani stronie lub po stronie syna.

Należy zauważyć, że warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie:

‒po pierwsze - dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,

‒po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Dostawa towarów podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana jest przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działający w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy. Dopiero po zdefiniowaniu podmiotu jako podatnika VAT – co do zasady – mają dla określenia jego praw i obowiązków zastosowanie przepisy ustawy o podatku od towarów i usług.

W odniesieniu do opisanej czynności przekazania synowi w formie darowizny składników majątku składających się na ZCP, to wyłącznie Pani będzie spełniała przesłanki do uznania za podatnika podatku od towarów i usług.

W tym miejscu należy podkreślić, że pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na gruncie analizowanych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, jednakże wynika z wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE z 4 października 1995 r. w sprawie C-291/92 (...), które dotyczyło kwestii opodatkowania sprzedaży przez osobę, będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów prywatnych. „Majątek prywatny” to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej.

Ze wskazanego orzeczenia C-291/92 wynika bowiem, że podatnik musi w całym okresie posiadania majątku wykazywać zamiar wykorzystywania go w ramach majątku osobistego. Potwierdzone to zostało również w wyroku TSUE z 21 kwietnia 2005 r. w sprawie C-25/03 Finanzamt Bergisch Gladbach v. HE, w którym stwierdzono, że majątek prywatny to mienie wykorzystywane dla zaspokojenia potrzeb własnych.

W analizowanej sprawie wymienione w pkt 1-6 składniki majątkowe materialne i niematerialne przypisane do Pani firmy, które planuje Pani przekazać synowi, służą do prowadzonej przez Panią działalności gospodarczej w zakresie m.in. produkcji opakowań z tworzyw sztucznych, z tytułu której jest Pani zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku VAT.

Zatem przekazanie w formie darowizny synowi składników wymienionych w pkt 1-6 będzie stanowiło dostawę dokonywaną przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 ustawy, a więc przez podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w ust. 1 tego przepisu.

W rozpatrywanej sprawie, pomimo że składnikami majątku opisane we wniosku, stanowią majątek wspólny małżonków, to jednak są wykorzystywane wyłącznie przez Panią do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Oznacza to, że Pani prowadząc działalność gospodarczą w oparciu o składniki majątku wspólnego ma nad tym majątkiem kontrolę ekonomiczną.

Jak wskazano powyżej, małżeństwo nie należy do żadnej kategorii podmiotów wymienionych w cytowanym wyżej art. 15 ust. 1 ustawy. W świetle przytoczonych wyżej przepisów zauważyć należy, że status podatnika podatku od towarów i usług, wynika z okoliczności dokonania czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Dla ustalenia, czy podmiot dokonujący transakcji zbycia nieruchomości jest podatnikiem podatku VAT, istotnym jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą.

Pani małżonek nie posiada tzw. władztwa ekonomicznego nad składnikami przekazywanego przedsiębiorstwa, gdyż całością procesów gospodarczych, decyzyjnością oraz ryzykiem ekonomicznym obciążona jest wyłącznie Pani. Mąż, mimo pozostawania współwłaścicielem majątku w ramach wspólności ustawowej małżeńskiej, nie ma wpływu na sposób wykorzystania tych składników w obrocie gospodarczym i nie wykonuje w sposób samodzielny i ciągły żadnych czynności podlegających opodatkowaniu (nie prowadzi działalności gospodarczej). Skoro więc składniki majątkowe będące przedmiotem planowanej darowizny są wykorzystywane wyłącznie przez Panią do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy, to Pani jest w sensie ekonomicznym ich właścicielem i w efekcie to Pani dokona tej darowizny na rzecz syna.

Wskazać należy, że przepis art. 6 ustawy wskazuje na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy. Są w nim wskazane czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszczące się w zakresie odpłatnej dostawy towarów, czy też odpłatnego świadczenia usług, z uwagi jednak na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.

Na mocy art. 6 pkt 1 ustawy:

Zatem, w przypadku, gdy przedmiotem transakcji jest zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, czynność ta nie podlega przepisom ustawy.

Pojęcie „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej.

Ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy, powinien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa (w rozumieniu Kodeksu cywilnego) lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

W myśl art. 2 pkt 27e ustawy:

Podstawowym wymogiem wynikającym z powyższego przepisu jest więc to, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa stanowiła zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań).

Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.

Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych).

W wyroku z 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt II FSK 79/17, który choć dotyczył ustaleń w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych, NSA przedstawił wskazówki, co należy rozumieć jako zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Należy zaznaczyć, że definicja tego pojęcia jest identyczna w dwóch podatkach (podatku VAT i podatku dochodowym od osób prawnych). I tak:

1)w przypadku wyodrębnienia organizacyjnego należy mieć m.in. na uwadze, czy zorganizowana część przedsiębiorstwa występuje w strukturze podatnika w sposób, w który pozwoli samodzielnie realizować określone zadania gospodarcze;

2)wyodrębnienie finansowe oznacza możliwość prawidłowego przyporządkowania do tej zorganizowanej części przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań. Ponadto, wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie;

3)wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa powinna stanowić funkcjonalnie odrębną całość - obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. (…) Składniki majątkowe materialne i niematerialne, wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa, powinny zatem umożliwić podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego samodzielnego przedsiębiorstwa. Przy ocenie wyodrębnienia określonych składników majątkowych pod uwagę należy brać sytuację istniejącą w podmiocie wnoszącym wkład, w którym winny one stanowić pewną całość.

Zatem, aby w rozumieniu przepisów podatkowych określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.

Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich, by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.

Reasumując, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1. istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;

2. zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

3. składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

4. zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Ponadto, przy ocenie czy składniki majątku powinny być uznane za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy, uwzględnić należy następujące okoliczności:

1.zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz

2.faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.

Zaznaczenia wymaga, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy natomiast zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.

Zakres powyższego wyłączenia zdefiniował w wyrokach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 27 listopada 2003 r. sprawa C-497/01, Zita Modes Sarl stwierdził, że:

W wyroku z 10 listopada 2011 r., w sprawie C-444/10 Finanzamt Ludenscheid przeciwko Christel Schriever, TSUE wywiódł, że regulacja art. 5 (8) VI Dyrektywy Rady (obecnie art. 19 Dyrektywy 112) obejmuje przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części, w tym składników materialnych i ewentualnie niematerialnych, łącznie składających się na przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa zdolną prowadzić samodzielną działalność gospodarczą, nie obejmuje natomiast samego zbycia towarów, jak sprzedaż zapasu produktów. Jak wskazuje Trybunał, stwierdzenie, że nastąpiło przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części w rozumieniu art. 19 Dyrektywy 112, wymaga, by całość przekazanych składników pozwalała na prowadzenie samodzielnej działalności gospodarczej. W wyroku tym Trybunał wywiódł, że jeżeli działalność gospodarcza tego nie wymaga, przedmiotem zbycia nie muszą być wszystkie składniki z nią związane, aby czynność ta wyłączona była z opodatkowania na podstawie art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy.

Mając na uwadze powyższe orzeczenia TSUE należy stwierdzić, że zawarta w art. 2 pkt 27e ustawy definicja legalna zorganizowanej części przedsiębiorstwa musi być interpretowana przez pryzmat treści art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE i w powiązaniu z rozumieniem pojęcia „przekazania całości lub części majątku”, wyłożonym przez Trybunał w ww. orzeczeniu. Trybunał Sprawiedliwości główny nacisk kładzie na badanie konkretnego przypadku, dopuszczając w pewnych przypadkach zbycie samych składników rzeczowych. Tym samym, w myśl orzecznictwa Trybunału, składniki niematerialne nie stanowią konstytutywnego elementu uznania części majątku za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w każdym przypadku. Trybunał uznał, że pojęcie zbycia całości lub części majątku należy interpretować tak, że obejmuje ono zbycie przedsiębiorstwa lub niezależnej części przedsiębiorstwa, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub jego część zdolną do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej.

Wątpliwości w sprawie w pierwszej kolejności dotyczą ustalenia, czy ww. składniki majątkowe będące przedmiotem darowizny na syna, będą stanowiły zorganizowaną część przedsiębiorstwa i w konsekwencji, czy darowizna będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem VAT.

Dla uznania, że zbywana część przedsiębiorstwa stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa istotne znaczenie ma ocena, czy ta zbywana część jest zdolna do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej. Oznacza to, że zespół składników materialnych i niematerialnych pozwala z uwagi na swoje zorganizowanie, infrastrukturę, itp., na prowadzenie określonej działalności gospodarczej. Podkreśla się przy tym, że możliwość stanowienia przez ten zespół składników niezależnego przedsiębiorstwa samodzielnie realizującego zadania gospodarcze, powinna mieć wymiar rzeczywisty, a nie jedynie potencjalny. Oznacza to, że majątek ten powinien stanowić już u zbywcy zorganizowany zespół składników gotowy realizować określone zadania gospodarcze jako samodzielne przedsiębiorstwo, a po przeniesieniu powinno być możliwe kontynuowanie działalności gospodarczej przez nabywcę, w oparciu o nabyte składniki.

Analiza przedstawionego opisu sprawy prowadzi do wniosku, że przekazywane składniki majątkowe wymienione w pkt 1-6 stanowić będą na dzień darowizny zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, ponieważ odznaczać się będą odrębnością organizacyjną, finansową i funkcjonalną z możliwością samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym oraz będą obejmowały zobowiązania.

Jak wskazała Pani bowiem we wniosku, elementy wskazane w pkt 1-6 (w tym należności i zobowiązania związane z przekazywaną działalnością) stanowią całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, obejmującą zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań) wyodrębniony na płaszczyźnie: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej. Przedmiot darowizny będzie posiadał potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy, gdyż stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków, nieruchomości i ruchomości, że jest zdolny do realizacji zadań gospodarczych. Całość Pani przedsiębiorstwa na moment darowizny składać się będzie z dwóch całkowicie odrębnych od siebie obszarów działalności (produkcyjnej i związanej z najmem). Taka forma rozdzielenia dwóch części Pani działalności pozwala w sposób jednoznaczny wyodrębnić w każdy z możliwych sposobów wszystkie obszary związane zarówno z działalnością produkcyjną, jak i usługami najmu. W ramach darowizny przeniesione zostaną na syna wszelkie zobowiązania związane z przekazywaną działalnością produkcyjną. Darowiźnie będzie także towarzyszył transfer wszystkich pracowników przypisanych do działalności produkcyjnej.

Po dokonaniu darowizny działalność produkcyjna będzie kontynuowana przez syna w ramach jego działalności gospodarczej poprzez wstąpienie syna w Pani miejsce do umów z odbiorcami towarów. Przekazane składniki pozwolą na kontynuowanie działalności gospodarczej przez syna w takim zakresie, w jakim dany zespół działa i działać będzie do dnia przekazania w ramach Pani przedsiębiorstwa.

Po dokonaniu darowizny będzie Pani prowadziła dalej działalność jedynie w zakresie najmu nieruchomości będącej obecnie w budowie, nie będzie Pani prowadziła działalności produkcyjnej, która będzie kontynuowana w całości przez syna.

Tym samym uznać należy, że zespół składników majątkowych wymienionych w pkt 1-6 będący przedmiotem darowizny na rzecz syna będzie stanowił w chwili darowizny zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy i w związku z tym ww. darowizna, stosownie do art. 6 pkt 1 ustawy, nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zagadnienie korekty związane jest z prawem do odliczenia podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1 ustawy:

I tak, stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Zasady dotyczące sposobu i terminu dokonywania korekty podatku naliczonego oraz podmiotu zobowiązanego do ich dokonania zostały określone w art. 91 ustawy.

Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy:

Przepisy art. 91 ust. 2-8 ustawy regulują zasady dokonywania korekty, o której mowa w ust. 1.

Zgodnie z art. 91 ust. 9 ustawy:

Jak wynika z cytowanego wyżej art. 91 ust. 9 ustawy, w przypadku gdy przedmiotem zbycia jest przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część do korekt, o których mowa w art. 91 ustawy zobowiązany jest nabywca przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, w sytuacji, gdy nabyte przez niego składniki majątku nie będą wykorzystywane wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych, tj. będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych, jak i zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, lub wyłącznie do czynności zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Analiza przedstawionego opisu sprawy oraz powołanych przepisów prawa prowadzi do wniosku, że skoro darowizna na rzecz syna zespołu składników materialnych i niematerialnych związanych z Pani działalnością gospodarczą polegającą na produkcji opakowań z tworzyw sztucznych, będzie stanowić – jak ustalono powyżej – zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, to na podstawie art. 91 ust. 9 ustawy, nie będzie Pani zobowiązana do dokonania korekty podatku naliczonego, o której mowa w art. 91 ust. 1-8 ustawy. Zgodnie z art. 91 ust. 9 ustawy, ewentualny obowiązek korekty podatku naliczonego będzie ciążył na nabywcy ZCP.

Jednakże, w przedmiotowej sytuacji, skoro Pani syn nabyty w drodze darowizny zespół składników majątkowych, będzie wykorzystywał do takich samych co Pani czynności opodatkowanych podatkiem VAT, a po dokonaniu darowizny również nie zmieni się przeznaczenie wykorzystywania składników ZCP, to po stronie syna, w związku z otrzymaniem zorganizowanej części przedsiębiorstwa, nie powstanie obowiązek dokonania korekty podatku naliczonego, w świetle art. 91 ust 9 ustawy.

Oceniając całościowo stanowisko Zainteresowanych uznaję je za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy stan faktyczny/zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będzie ze stanem faktycznym/zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania

Pani A.A (Zainteresowana będąca stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.