Interpretacja indywidualna z dnia 29 kwietnia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP1-2.4012.51.2026.2.RM
Wnioskodawca, jako członek brytyjskiej grupy VAT, nie ma prawa do odliczenia VAT w Polsce z tytułu nabycia towarów, które są wykorzystywane przez grupę do działalności poza Polską, pomimo formalnej rejestracji VAT oddziału w Polsce.
Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe w zakresie pytania 1 i 2.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
27 stycznia 2026 r., za pośrednictwem systemu e-Doręczenia wpłynął Państwa wniosek z 26 stycznia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia kart płatniczych, ustalenia proporcji, według której należy określić podatek VAT do odliczenia w zakresie Zakupów oraz wykazywania podatku VAT związanego z Zakupami w pliku JPK. Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 20 lutego 2026 r. (wpływ 20 lutego 2026 r.). Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca jest podatnikiem podatku od wartości dodanej obowiązującego w Wielkiej Brytanii.
Wnioskodawca podlega nadzorowi Financial Conduct Authority (FCA), będącej brytyjskim odpowiednikiem polskiego Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego. Na podstawie ustawy o elektronicznych instrumentach płatniczych z 2011 r., FCA udzieliła Wnioskodawcy stosownego zezwolenia. Wnioskodawca posiada licencję na świadczenie usług płatniczych i specjalizuje się w rozwiązaniach fintech. Zakres działalności obejmuje świadczenie usług płatniczych, inwestycyjnych oraz ubezpieczeniowych dla klientów indywidualnych i biznesowych na rynku globalnym.
Jednym z kluczowych produktów Wnioskodawcy, obok standardowych usług płatniczych, jest aplikacja mobilna „(…)”, umożliwiająca użytkownikom kompleksowe zarządzanie finansami, realizację i odbiór płatności, dokonywanie inwestycji oraz wykonywanie innych operacji finansowych w sposób szybki i wygodny.
Wnioskodawca od (...) 2020 r. jest członkiem grupy VAT utworzonej zgodnie z przepisami prawa brytyjskiego i zarejestrowanej w Wielkiej Brytanii. Na gruncie brytyjskich regulacji podatkowych Grupa VAT jest traktowana jako jeden podatnik VAT, jednak nie posiada odrębnej osobowości prawnej - jest konstrukcją wyłącznie na potrzeby rozliczeń VAT w Wielkiej Brytanii. Grupa posługuje się nadanym numerem identyfikacji podatkowej. Rozliczenia VAT są prowadzone pod nazwą przedstawiciela grupy (representative member), którym jest Wnioskodawca, i który de facto rozlicza całość transakcji w imieniu wszystkich członków grupy. Jednocześnie, wskazać należy, że faktyczne nabycia towarów i usług oraz zawieranie umów odbywa się na poziomie poszczególnych członków grupy, a nie przez Grupę VAT jako odrębny podmiot.
Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w Polsce m.in. poprzez stałe miejsce prowadzenia działalności, obejmujące pracowników, powierzchnię biurową oraz aktywa materialne w formie oddziału (dalej: „Oddział”). Wnioskodawca jest zarejestrowany w Polsce jako czynny podatnik VAT.
W ramach działalności gospodarczej Wnioskodawcy w Polsce wyróżnić można dwa zasadnicze obszary operacyjne.
Pierwszy z nich realizowany jest poprzez Oddział, który świadczy usługi wspierające obsługę grupy VAT funkcjonującej w Wielkiej Brytanii, zapewniając jej niezbędne zasoby i kompetencje w zakresie procesów administracyjnych oraz rozliczeniowych.
Drugi obszar działalności prowadzony jest bezpośrednio przez Wnioskodawcę, który niezależnie od Oddziału wykonuje czynności związane z obrotem kartami oraz elementami z nimi związanymi (opakowania, koperty itp.), które pełnić mają funkcję kart płatniczych (dalej: „karty”), w Polsce, w ramach odrębnej struktury operacyjnej.
Wnioskodawca podkreśla, że w ramach niniejszego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej pod pojęciem „kart” oraz „Zakupów” rozumie również odpowiednio nabywane przez Wnioskodawcę materiały do pakowania (np. koperty, opakowania) oraz transakcje związane z nabyciem tych materiałów przeprowadzane na zasadach opisanych poniżej. W celu uczynienia wniosku bardziej przejrzystym, Wnioskodawca posługuje się dalej pojęciami „karty” i „Zakupy” dla określenia również opisanych powyżej towarów i transakcji.
Charakter działalności i świadczonych usług
Wnioskodawca realizuje usługi związane z kartami, które dostarcza klientom końcowym w następujących modelach (dalej: „Usługi”):
1)Usługi otwarcia rachunku płatniczego - usługi finansowe, w ramach, których karta jest wydawana bezpłatnie klientowi (osobie fizycznej lub podatnikowi w rozumieniu art. 28a ustawy o VAT);
2)Kompleksowe usługi pozyskiwania klientów i obsługi rachunków – samodzielne usługi finansowe świadczone na rzecz innych podmiotów z grupy kapitałowej, zarówno z UE, jak i spoza UE. Odbiorcami są wyłącznie podatnicy w rozumieniu art. 28a ustawy o VAT;
3)Samodzielne świadczenie usług związanych z kartami – samodzielna usługa polegająca np. na personalizacji kart na życzenie klienta.
W praktyce karty są zazwyczaj elementem świadczenia złożonego, stanowiącego część usług finansowych (np. prowadzenie rachunków, obsługa płatności). W takich przypadkach przekazanie kart nie jest odrębną transakcją, lecz podlega opodatkowaniu zgodnie z zasadami właściwymi dla całego świadczenia, tj. usługi finansowej. Odrębnie oceniać należy sytuacje, gdy klient zamawia specjalne karty lub dodatkowe usługi – wówczas naliczana jest dodatkowa opłata z tytułu usługi np. personalizacji kart, która nie stanowi usługi finansowej.
Klienci i miejsce świadczenia usług
Klientami Wnioskodawcy są zarówno osoby fizyczne nieprowadzące działalności, jak i podatnicy w rozumieniu art. 28a ustawy o VAT. Możliwość świadczenia usług finansowych na rzecz klientów mających siedzibę bądź miejsce zamieszkania w określonych krajach zależy od posiadanych przez Wnioskodawcę zezwoleń regulacyjnych – przed Brexitem działalność Wnioskodawcy obejmowała Wielką Brytanię, UE i wybrane kraje spoza UE (np. Szwajcarię), a po Brexicie – Wielką Brytanię i kraje spoza UE. Podmioty z grupy kapitałowej, na rzecz których Wnioskodawca świadczy usługi, mają siedziby w różnych krajach UE i poza UE.
Zakupy kart
Wnioskodawca nabywa karty w trzech modelach (dalej: „Zakupy”):
1)Krajowa dostawa w Polsce - od polskich dostawców, z naliczeniem 23% VAT.
2)Wewnątrzwspólnotowe nabycie - np. z Łotwy do Polski,
3)Import spoza UE - z wykorzystaniem agencji celnej, udzielającej wsparcia w zakresie odprawy i procedur celnych. Od marca 2022 r. Wnioskodawca posiada własny numer EORI, a od (...) r. co do zasady figuruje jako importer w na większości dokumentów celnych.
Import kart spoza UE
1)Transakcje importowe, dla których Wnioskodawca nie został wskazany jako importer (realizowane co do zasady do (...) r.)
W przypadku transakcji importowych realizowanych do (...) r. kontrahent Wnioskodawcy – polski podmiot odpowiedzialny za personalizację kart i logistykę („Kontrahent”) wykazywany był w dokumentacji celnej jako importer towarów. Powyższe wiązało się z faktem, że w opisywanym okresie na podstawie ustaleń z Kontrahentem, to Kontrahent odpowiedzialny był za dopełnienie procedur celnych związanych z importem kart. Kontrahent działał jako pośrednik Wnioskodawcy, nie był właścicielem kart i nie dokonywał ich dalszej dostawy. W przypadku gdy Kontrahent był wskazany w dokumentacji celnej jako importer i był odpowiedzialny za uiszczenie cła, Wnioskodawca zwracał mu faktycznie poniesione koszty ceł i podatków. Jeśli towary były zwolnione z cła lub cło było zawieszone, Wnioskodawca nie ponosił tych kosztów. Wnioskodawca wskazuje, że nie stosował żadnego specjalnego reżimu, zwolnienia ani zawieszenia w związku z importem kart do Polski.
Jednocześnie Kontrahent nie odliczał VAT naliczonego w związku z powyższymi czynnościami, a Wnioskodawca posiada dokumenty celne wskazujące kwotę VAT należną w związku z importem kart, uzyskiwane od agenta celnego Kontrahenta lub od producenta kart.
2)Transakcje importowe, dla których Wnioskodawca jest formalnie wskazany jako importer (realizowane co do zasady od (...) r.)
W przypadku transakcji importowych realizowanych od (...) r. Wnioskodawca był co do zasady wykazany w większości przypadków dokumentacji celnej jako importer towarów, natomiast agencja celna działała jako jego przedstawiciel celny. W powyższym okresie Wnioskodawca we własnym imieniu realizował procedury celne i był dłużnikiem celnym w związku z importem kart, ponosił także koszty VAT importowego. Wnioskodawca posiada dokumenty celne wskazujące kwotę VAT należną w związku z importem kart, uzyskiwane od agenta celnego i producenta.
Brak powiązania z działalnością Oddziału
Karty są przez Wnioskodawcę wykorzystywane do świadczenia:
(i)usług finansowych na rzecz klientów (w tym w sytuacjach, w których miejsce świadczenia usług znajduje się poza terytorium Polski),
(ii)usług B2B na rzecz podmiotów z grupy kapitałowej oraz
(iii)samodzielnych usług związanych z kartami.
Wydatki na nabycie kart stanowią koszty ogólne i/lub bezpośrednie komponenty świadczeń Wnioskodawcy oraz są niezbędne do realizacji świadczeń przez Wnioskodawcę.
Wnioskodawca wskazuje jednocześnie, że zakupy kart dokonywane są przez Wnioskodawcę na terytorium Polski, jednakże nie pozostają w związku z działalnością prowadzoną przez Oddział. Karty są wysyłane bezpośrednio z lokalizacji w Polsce do klientów Wnioskodawcy lub do klientów przedstawicieli grupy A., dla których to przedstawicieli Wnioskodawca świadczy usługę.
W związku z powyższym, podatek VAT naliczony przy zakupie kart pozostaje związany z dostawami realizowanymi przez Wnioskodawcę na rzecz klientów oraz podmiotów z grupy A. Płatności za nabywane karty dokonywane są wyłącznie przez Wnioskodawcę i wyłącznie w ramach jego działalności polegającej na dostarczaniu kart klientom oraz świadczeniu usług płatniczych. Zasoby ludzkie i techniczne Oddziału nie są zaangażowane w zakup kart przez Wnioskodawcę oraz wykorzystanie kart w ramach dalszych świadczeń.
Zgodnie z przepisami ustawy o VAT, miejscem opodatkowania dostaw kart na rzecz Wnioskodawcy jest Polska. Jednocześnie Wnioskodawca posiada dokumentację potwierdzającą związek Zakupów z następującymi świadczeniami Wnioskodawcy
(i)usługami finansowymi, dla których miejsce świadczenia usług znajduje się poza terytorium Polski,
(ii)usług B2B na rzecz podmiotów z grupy kapitałowej oraz
(iii)samodzielnymi usługami świadczonymi przez Wnioskodawcę w związku z kartami.
Opis sposobu kalkulacji proporcji (pro-rata)
Jak wynika z powyższego opisu, karty były i są wykorzystywane przez Wnioskodawcę zarówno do czynności dających prawo do odliczenia podatku VAT w Polsce (m.in. usługi finansowe świadczone poza terytorium Unii Europejskiej, wewnątrzgrupowe usługi B2B świadczone poza terytorium UE, a także samodzielne usługi związane z kartami świadczone poza terytorium UE i na terytorium UE), jak również do czynności niedających prawa do odliczenia w Polsce (usługi finansowe świadczone na terytorium UE). W związku z powyższym Wnioskodawca rozważa możliwość odliczenia podatku VAT od Zakupów przy zastosowaniu proporcji odliczenia.
Proporcja będzie obliczana według wzoru:
Licznik (obrót opodatkowany VAT+ część obrotu zwolniona z VAT (świadczenie poza UE)
Proporcja = -----------------------------------------------------------------------------------------------------
Mianownik (całość obrotu opodatkowanego VAT + całość obrotu zwolnionego z VAT)
Przy czym zarówno w liczniku jak i w mianowniku proporcji Wnioskodawca uwzględniać planuje wyłącznie obrót Wnioskodawcy realizowany w krajach UE i poza UE, z którym związane będą Zakupy.
Pytania
1)Czy w związku z nabywaniem kart płatniczych w Polsce, wewnątrzwspólnotowym nabyciem kart w Polsce oraz importem kart w Polsce, w przypadku których Wnioskodawca wskazany jest w dokumentacji celnej jako importer, wykorzystywanych w celu świadczenia Usług Wnioskodawcy przysługiwało, przysługuje i będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w Polsce?
2)Czy w związku z importem kart płatniczych w celu świadczenia Usług, w przypadku którego Kontrahent jest oznaczony w dokumentacji celnej jako importer, Wnioskodawcy przysługiwało, przysługuje i będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w Polsce?
3)Jeśli odpowiedź na co najmniej jedno z pytań nr 1 i 2 będzie prawidłowa, czy w przypadku niemożności przypisania Zakupów wyłącznie do czynności dających lub nie dających prawa do odliczenia VAT w Polsce Wnioskodawca postąpi prawidłowo określając proporcję, pozwalającą na ustalenie wartości VAT naliczonego możliwego do odliczenia, w oparciu o obrót Wnioskodawcy, z którym związane będą Zakupy, tj. uwzględniając w jej liczniku wartość obrotu z tytułu czynności wiążących się z prawem do odliczenia VAT naliczonego w Polsce, zaś w mianowniku wartość obrotu z tytułu czynności wiążących oraz nie wiążących się z prawem do odliczenia VAT naliczonego w Polsce?
4)Jeśli odpowiedź na co najmniej jedno z pytań nr 1 i 2 będzie prawidłowa, czy Wnioskodawca był, jest i będzie uprawniony do wykazania związanego z Zakupami VAT naliczonego możliwego do odliczenia w ramach części deklaracyjnej i ewidencyjnej plików JPKV7 składanych przez Wnioskodawcę w Polsce, w ramach których raportowane są również usługi wspierające obsługę brytyjskiej grupy VAT?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy:
Ad 1
W związku z nabywaniem kart płatniczych w Polsce, wewnątrzwspólnotowym nabyciem kart w Polsce oraz importem kart w Polsce, w przypadku których Wnioskodawca wskazany jest w dokumentacji celnej jako importer, wykorzystywanych w celu świadczenia Usług Wnioskodawcy przysługiwało, przysługuje i będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w Polsce.
Ad 2
W związku z importem kart płatniczych w celu świadczenia Usług, w przypadku którego Kontrahent jest oznaczony w dokumentacji celnej jako importer, Wnioskodawcy przysługiwało, przysługuje i będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w Polsce.
Ad 3
W przypadku niemożności przypisania Zakupów wyłącznie do czynności dających lub nie dających prawa do odliczenia VAT w Polsce, Wnioskodawca postąpi prawidłowo określając proporcję pozwalającą na ustalenie wartości VAT naliczonego możliwego do odliczenia w oparciu o obrót Wnioskodawcy, z którym związane będą Zakupy, tj. uwzględniając w jej liczniku wartość obrotu z tytułu czynności wiążących się z prawem do odliczenia VAT naliczonego w Polsce, zaś w mianowniku wartość obrotu z tytułu czynności wiążących oraz nie wiążących się z prawem do odliczenia VAT naliczonego w Polsce.
Ad 4
W ocenie Wnioskodawcy, był on, jest i będzie uprawniony do wykazania związanego z Zakupami VAT naliczonego możliwego do odliczenia w ramach części deklaracyjnej i ewidencyjnej plików JPKV7 składanych przez Wnioskodawcę w Polsce, w ramach których raportowane są również usługi wspierające obsługę brytyjskiej grupy VAT.
Uzasadnienie
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania pierwszego
1. Prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z nabyciem kart płatniczych
Wnioskodawca wskazuje, że nabywane karty są wykorzystywane przez Wnioskodawcę działającego w ramach brytyjskiej grupy VAT co do zasady do świadczenia usług finansowych i płatniczych na rzecz klientów zlokalizowanych w krajach UE oraz poza terytorium Unii Europejskiej, do świadczenia usług na rzecz spółek powiązanych z innych niż Polska krajów UE oraz do świadczenia samodzielnych usług związanych z kartami dla klientów z UE oraz spoza UE.
W świetle przepisów ustawy o VAT, w szczególności art. 86 ust. 1 ustawy o VAT prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego przysługuje podatnikowi w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Ponadto, zgodnie z art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy o VAT, prawo do odliczenia przysługuje również w przypadku, gdy towary i usługi dotyczą dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju, pod warunkiem, że kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane w Polsce, a podatnik posiada dokumenty potwierdzające związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.
Dodatkowo, art. 86 ust. 9 ustawy o VAT przewiduje, że podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego także w przypadku, gdy importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą czynności zwolnionych od podatku (w szczególności usług finansowych wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37-41 ustawy o VAT), jeżeli są one wykonywane na terytorium kraju, a miejscem świadczenia tych usług zgodnie z art. 28b lub art. 28l ustawy jest terytorium państwa trzeciego, pod warunkiem, że podatnik posiada dokumenty potwierdzające związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.
Oznacza to, że nawet w przypadku świadczenia usług finansowych zwolnionych z VAT, jeżeli są one świadczone na rzecz podmiotów spoza UE, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, które są wykorzystywane do tych czynności.
Analogiczne zasady wynikają z przepisów Dyrektywy VAT w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej.
Zgodnie z art. 168 Dyrektywy VAT, podatnik ma prawo do odliczenia VAT od towarów i usług wykorzystywanych do opodatkowanych transakcji. Natomiast art. 169 lit. a Dyrektywy VAT stanowi, że prawo do odliczenia przysługuje również w przypadku, gdy towary i usługi są wykorzystywane do transakcji podatnika dokonywanych poza terytorium państwa członkowskiego, w którym VAT jest należny, o ile VAT byłby odliczalny, gdyby czynności te były wykonywane w tym państwie członkowskim.
Z kolei zgodnie z art. 169 lit. c Dyrektywy VAT, prawo do odliczenia przysługuje też podatnikowi w sytuacji, gdy nabywane towary i usługi wykorzystywane są w ramach transakcji finansowych i ubezpieczeniowych zwolnionych z VAT zgodnie z art. 135 ust. 1 lit. a-f Dyrektywy VAT, jeżeli nabywca ma siedzibę poza terytorium UE lub jeżeli transakcje te są bezpośrednio związane z towarami, które mają być przedmiotem eksportu poza terytorium UE.
W konsekwencji, w świetle powyższych przepisów krajowych i unijnych, Wnioskodawca, jako podatnik VAT zarejestrowany w Polsce, jest uprawniony do odliczenia podatku VAT naliczonego od nabycia kart płatniczych w Polsce, w ramach transakcji krajowych, WNT oraz importu (w przypadku których to transakcji Wnioskodawca wskazany jest w dokumentacji celnej jako importer), w zakresie, w jakim karty te są wykorzystywane do świadczenia:
- usług poza terytorium kraju, które dawałyby prawo do odliczenia w przypadku ich realizacji w Polsce, oraz
- usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37-41 ustawy o VAT, i miejscem świadczenia których jest terytorium państwa trzeciego,
a związek nabytych towarów z tymi czynnościami jest należycie udokumentowany.
Prawidłowość powyższego stanowiska znajduje potwierdzenie w licznych indywidualnych interpretacjach podatkowych wydawanych przez organy podatkowe, jak również w orzecznictwie polskich sądów administracyjnych oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej („TSUE”).
Przykładem potwierdzającym powyższą wykładnię jest wyrok TSUE z dnia 21 czerwca 2016 r. w sprawie C‑393/15 (ESET). W uzasadnieniu wskazanego orzeczenia przypomniano, że prawo do odliczenia VAT stanowi integralną część mechanizmu VAT i nie może co do zasady podlegać ograniczeniu, zaś przepis art. 169 Dyrektywy VAT (implementowany na gruncie art. 86 ust. 8¬9 ustawy o VAT) przewiduje możliwość odliczenia podatku VAT w sytuacjach, które nie spełniają przesłanki terytorialności.
Analogiczne podejście prezentowane jest również w indywidualnych interpretacjach podatkowych wydawanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej („DKIS”). Przykładem jest interpretacja indywidualna z dnia 18 marca 2024 r., sygn. 0114-KDIP1-2.4012.526.2024.1.RST, w której organ potwierdził, że podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego od nabywanych towarów i usług, jeżeli są one wykorzystywane do czynności opodatkowanych lub zwolnionych z VAT - w przypadku świadczenia usług na rzecz podmiotów spoza Unii Europejskiej. W interpretacji tej podkreślono, że kluczowe znaczenie ma faktyczny związek nabywanych towarów i usług z czynnościami uprawniającymi do odliczenia, a nie formalna struktura organizacyjna podatnika czy miejsce świadczenia usług.
Powyższe przykłady potwierdzają, że zarówno na gruncie prawa unijnego, jak i krajowego, prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego przysługuje podatnikowi w sytuacji, gdy nabyte towary i usługi są wykorzystywane do usług świadczonych poza terytorium kraju, które dawałyby prawo do odliczenia w przypadku ich realizacji w Polsce, oraz usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37-41 ustawy o VAT, których miejscem świadczenia jest terytorium państwa trzeciego, pod warunkiem należytego udokumentowania związku tych wydatków z działalnością uprawniającą do odliczenia.
2. Działalność Oddziału w Polsce a funkcjonowanie grupy VAT w Wielkiej Brytanii
W ocenie Wnioskodawcy, jego działalność oraz funkcjonowanie w ramach grupy VAT w Wielkiej Brytanii nie mają wpływu na działalność Wnioskodawcy w Polsce związaną z kartami, a także nie determinują skutków podatkowych związanych z nabywaniem towarów przez Wnioskodawcę na terytorium Polski.
Zgodnie z oficjalnym stanowiskiem Komisji Europejskiej wyrażonym w „Komunikacie Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego w sprawie możliwości grupowego rozliczania VAT przewidzianej w art. 11 dyrektywy Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej” (COM(2009) 325 final, Bruksela, 2 lipca 2009 r.), system grupowego rozliczania VAT jest konstrukcją o ściśle terytorialnym charakterze. Skutki utworzenia grupy VAT ograniczają się wyłącznie do państwa członkowskiego, w którym grupa została utworzona i zarejestrowana, a fakt wprowadzenia tego systemu przez jedno państwo nie wywołuje skutków prawnych poza jego terytorium. Okoliczność, że (1) Wnioskodawca posiada oddział w Polsce oraz (2) Wnioskodawca jest częścią brytyjskiej grupy VAT, nie wpływa na prawo Wnioskodawcy do odliczenia podatku VAT naliczonego w Polsce. Wskazane czynniki mogą mieć wpływ na administracyjny proces odzyskiwania VAT przez Wnioskodawcę, ale nie na to, czy podatek podlega odliczeniu po stronie Wnioskodawcy.
W praktyce oznacza to, że brytyjska grupa VAT funkcjonuje wyłącznie w ramach brytyjskiego systemu podatkowego i nie powinna ona wywierać żadnych skutków prawnych na rozliczenia podatkowe prowadzone przez Wnioskodawcę w Polsce, w sytuacji, gdy nie wynika to wprost z polskich przepisów podatkowych. Wnioskodawca jako podatnik VAT zarejestrowany w Polsce, podlega wyłącznie polskim przepisom w zakresie VAT, a jego prawa i obowiązki podatkowe są niezależne od statusu grupy VAT w innym państwie.
W tym miejscu Wnioskodawca pragnie wskazać, że Grupa VAT w Wielkiej Brytanii jest konstrukcją prawną, która umożliwia traktowanie kilku podmiotów jako jednego podatnika dla celów rozliczeń VAT. Należy jednak podkreślić, że w praktyce grupa VAT w Wielkiej Brytanii nie funkcjonuje jako odrębny podmiot gospodarczy, lecz jako zbiorowy podatnik działający pod nazwą i numerem VAT jej przedstawiciela. W konsekwencji, w ocenie Wnioskodawcy istnieje bezpośredni związek pomiędzy nabyciami dokonywanymi w Polsce przez Wnioskodawcę a działalnością prowadzoną przez Wnioskodawcę w ramach grupy VAT w Wielkiej Brytanii. W ocenie Wnioskodawcy, zasady funkcjonowania grupy VAT obowiązujące w Wielkiej Brytanii potwierdzają, że grupa VAT nie jest podatnikiem niezależnym względem przedstawiciela grupy VAT w sensie materialnym, lecz rozlicza się poprzez swojego przedstawiciela – w tym przypadku Wnioskodawcę.
Tym samym, nabycia kart w Polsce dotyczą świadczeń Wnioskodawcy wykonywanych poza terytorium kraju, do których – przy spełnieniu przesłanek formalnych – znajduje zastosowanie art. 86 ust. 8 i 9 ustawy o VAT oraz art. 169 lit. a i c Dyrektywy VAT.
Jednocześnie warto podkreślić, iż w orzecznictwie dotychczas analizowano głównie relację oddziału funkcjonującego w danym kraju do grupy VAT funkcjonującej w innym kraju, której członkiem jest podmiot macierzysty.
Wnioskodawcy nie są znane przepisy krajowe dotyczące przypadków, w których to przedstawiciel grupy VAT z innego kraju, wykorzystując zasoby w państwie siedziby, z pominięciem oddziału w Polsce, dokonuje zakupu świadczeń w Polsce na cele działalności w państwie siedziby, które to świadczenia, zgodnie z uregulowaniami ustawy o VAT, mają miejsce opodatkowania w Polsce. Wnioskodawca nie spotkał się również z żadnymi wypowiedziami przedstawicieli orzecznictwa w zakresie tego zagadnienia.
Mając na względzie powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, do takiej sytuacji należałoby zatem podejść analogicznie jak do przypadku, w którym przedsiębiorca zagraniczny, działając poprzez swój oddział w Polsce lub bezpośrednio, nabywa świadczenia służące wykonywaniu działalności w kraju siedziby.
W kontekście powyższego, warto przywołać orzeczenie TSUE C-393/15 (ESET), gdzie Trybunał wskazał na fundamentalne znaczenie zasady neutralności VAT oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego, które nie może być ograniczane z powodów formalnych, jeśli istnieje bezpośredni związek między nabyciem a działalnością opodatkowaną. TSUE podkreślił, że zasada neutralności VAT wymaga, aby podatnik miał możliwość odliczenia podatku naliczonego, nawet jeśli struktura organizacyjna jest nietypowa. Wnioskodawca stoi na stanowisku, że analogiczna logika powinna znaleźć zastosowanie w przypadku zakupów dokonywanych w Polsce przez podmiot należący do zagranicznej grupy VAT, gdy zasoby wykorzystywane w procesie zakupowym znajdują się w państwie siedziby.
Zdaniem Wnioskodawcy, nie można również twierdzić, że w takim ujęciu brytyjska Grupa VAT jest podatnikiem odrębnym od podmiotu zagranicznego dokonującego zakupu w Polsce - skoro w ramach procesu zakupowego wykorzystywane są zasoby znajdujące się na terytorium państwa, w którym przedsiębiorca funkcjonuje w ramach grupy VAT. Takie rozróżnienie prowadziłoby do naruszenia zasady neutralności VAT oraz do nieuzasadnionego ograniczenia prawa do odliczenia. Brytyjska grupa VAT, uznana w takim ujęciu za podatnika odrębnego od jej przedstawiciela, nie posiadałaby tego statusu w Polsce, faktycznie zatem VAT uregulowany w cenach nabywanych w Polsce produktów byłby nieodliczalny, pomimo spełnienia formalnych przesłanek wynikających z przepisów krajowych (art. 86 ust. 8 i 9 ustawy o VAT). Możliwość rejestracji jedynie przedstawiciela grupy VAT, a nie samej grupy (tj. formalny brak możliwości rejestracji brytyjskiej grupy VAT do celów VAT w Polsce), nie powinna uniemożliwiać odzyskania podatku naliczonego przedstawiciela grupy w Polsce.
Mając na względzie powyższe, należy więc przyjąć, że Wnioskodawca ma prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT w Polsce od Zakupu kart, przy spełnieniu warunków ustawowych, w sytuacji, gdy karty są wykorzystywane do działalności za granicą przez Wnioskodawcę będącego częścią grupy VAT.
Końcowo, warto przywołać stanowisko zaprezentowane w sprawie Unitel (C‑653/18), w której TSUE jednoznacznie stwierdził, że formalności nie mogą stać na przeszkodzie realizacji prawa do odliczenia VAT, jeśli materialne przesłanki zostały spełnione.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania drugiego
Wnioskodawca prezentuje stanowisko, zgodnie z którym w przypadku importu kart płatniczych do Polski, nawet jeśli w dokumentacji celnej jako importer wskazany jest Kontrahent, prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego przysługuje Wnioskodawcy, pod warunkiem, że to ona jest rzeczywistym nabywcą towarów i wykorzystuje je w działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu lub zwolnionej z VAT, gdy importowane karty są wykorzystywane do usług świadczonych poza terytorium kraju, które dawałyby prawo do odliczenia w przypadku ich realizacji w Polsce, oraz usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37–41 ustawy o VAT, których miejscem świadczenia jest terytorium państwa trzeciego, pod warunkiem należytego udokumentowania związku tych wydatków z działalnością uprawniającą do odliczenia.
Kluczowe znaczenie ma tu faktyczny związek pomiędzy nabyciem kart a czynnościami wykonywanymi przez Wnioskodawcę oraz posiadanie dokumentów celnych potwierdzających zakończenie odprawy celnej i zwolnienie importowanych towarów do obrotu na terytorium Polski (ZC299).
Zgodnie z przepisami ustawy o VAT, w szczególności art. 86 ust. 1, podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Dodatkowo, art. 86 ust. 8 pkt 1 oraz art. 86 ust. 9 ustawy o VAT rozszerzają to prawo na przypadki, gdy towary i usługi są związane z dostawami lub świadczeniem usług poza terytorium kraju, pod warunkiem spełnienia wymogów materialnych oraz posiadania odpowiedniej dokumentacji przez podatnika.
Analogiczne zasady wynikają z art. 168 i art. 169 lit. a i c Dyrektywy VAT, które potwierdzają, że prawo do odliczenia VAT przysługuje w odniesieniu do towarów i usług wykorzystywanych do transakcji opodatkowanych, w tym realizowanych poza granicami państwa członkowskiego oraz poza terytorium Unii Europejskiej. Prawo to obejmuje sytuacje, w których towary i usługi są wykorzystywane do świadczeń, które dawałyby prawo do odliczenia, gdyby były realizowane w Polsce, a także do usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37-41 ustawy o VAT, jeżeli miejscem ich świadczenia jest terytorium państwa trzeciego. Przy czym warunkiem jest należyte udokumentowanie związku nabytych towarów i usług z tymi czynnościami.
Okres od (...) r.
Zdaniem Wnioskodawcy, od (...) r., kiedy to Wnioskodawca jest wskazywany w dokumentacji celnej jako importer oraz jest dłużnikiem celnym w związku z importem kart, przy spełnieniu przesłanek materialnych (tj. wykorzystaniu kart w działalności opodatkowanej lub działalności realizowanej poza terytorium UE) oraz posiadaniu dokumentów celnych, Wnioskodawcy powinno przysługiwać prawo do odliczenia VAT importowego na podstawie art. 86 ust. 2 pkt 2 lit. a oraz art. 86 ust. 1 w zw. z art. 86 ust. 8 i 9 ustawy o VAT. Wnioskodawca uważa, że analogiczne zasady wynikają z art. 168 i 169 lit. a i c Dyrektywy VAT.
Okres do (...) r.
W odniesieniu do wcześniejszego okresu, tj. (...) r., Wnioskodawca wskazuje, że w dokumentacji celnej jako importer był wskazany Kontrahent. Zdaniem Wnioskodawcy, w takim przypadku przysługuje jej prawo do odliczenia VAT, ponieważ Kontrahent działał wyłącznie jako przedstawiciel Wnioskodawcy. Wnioskodawca posiada dokumentację sprzedaży kart w postaci faktury oraz wskazał sprzedawcy miejsce dostawy kart, czyli siedzibę Kontrahenta. Jednocześnie Wnioskodawca zwrócił Kontrahentowi wszelkie koszty związane z importem, w szczególności koszty cła oraz podatku VAT. Tym samym, w ocenie Wnioskodawcy, to Wnioskodawca poniósł ekonomiczny i faktyczny ciężar należności importowych.
W ocenie Wnioskodawcy, powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie zarówno w orzecznictwie TSUE, jak i w interpretacjach indywidualnych wydawanych przez DKIS. Wnioskodawca zwraca uwagę, że w wyroku C‑187/14 (DSV Road) Trybunał potwierdził, iż przewoźnik, który zapłaci podatek importowy VAT w procedurze odprawy celnej, nie ma prawa do odliczenia VAT, jeśli nie jest właścicielem towaru ani importerem – prawo to przysługuje importerowi, czyli właścicielowi towaru. Podobnie w sprawie C‑621/19 (Weindel Logistik Service) TSUE wskazał, że VAT importowy może odliczyć wyłącznie podmiot będący właścicielem towaru, nawet jeśli operację celną przeprowadził przewoźnik lub agent celny. Wnioskodawca zauważa również, że w sprawach C‑385/09 (Nidera Handelscompagnie BV) oraz C‑438/09 (Dankowski) Trybunał podkreślił, iż decydujące znaczenie dla prawa do odliczenia VAT mają przesłanki materialne, a nie formalne aspekty transakcji.
Analogiczne podejście, zdaniem Wnioskodawcy, prezentują organy podatkowe w interpretacjach indywidualnych. W interpretacji 0114-KDIP1‑2.4012.163.2021.1.RD (DKIS, 25 czerwca 2021 r.) wskazano, że agencja celna działająca jako przedstawiciel pośredni, która zapłaciła VAT importowy w imieniu importera, nie ma prawa do odliczenia tego podatku, ponieważ nie nabywa własności towarów będących przedmiotem importu.
Mając na względzie powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, jeśli Kontrahent działa wyłącznie jako pośrednik w procesie importu, a Wnioskodawca ponosi ekonomiczny ciężar podatku i wykorzystuje karty płatnicze w działalności gospodarczej, to właśnie Wnioskodawca powinien być uprawniony do odliczenia VAT naliczonego. Takie podejście jest zgodne zarówno z polskimi przepisami, jak i z zasadą neutralności podatku VAT wyrażoną w prawie unijnym oraz potwierdzoną w interpretacjach indywidualnych wydawanych przez DKIS.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania trzeciego
W ocenie Wnioskodawcy, w przypadku niemożności przypisania Zakupów kart płatniczych wyłącznie do czynności dających lub nie dających prawa do odliczenia VAT w Polsce, Wnioskodawca postąpi prawidłowo, określając proporcję pozwalającą na ustalenie wartości VAT naliczonego możliwego do odliczenia w oparciu o obrót Wnioskodawcy realizowany w krajach UE i poza UE, z którym związane będą Zakupy. Zdaniem Wnioskodawcy, w takiej sytuacji w liczniku tej proporcji powinna zostać uwzględniona wartość obrotu z tytułu czynności wiążących się z prawem do odliczenia VAT naliczonego w Polsce, natomiast w mianowniku – łączna wartość obrotu z tytułu czynności zarówno wiążących, jak i niewiążących się z prawem do odliczenia VAT naliczonego w Polsce, o ile czynności te pozostają w związku z daną kategorią Zakupów.
Wnioskodawca uważa, że takie podejście jest zgodne z art. 90 ustawy o VAT oraz z zasadami wynikającymi z Dyrektywy VAT, w szczególności art. 168, 169 oraz 173-175 Dyrektywy VAT, a także z utrwalonym orzecznictwem TSUE. W ocenie Wnioskodawcy, proporcja powinna możliwie wiernie odzwierciedlać rzeczywisty związek Zakupów z działalnością podlegającą VAT, a metodologia jej ustalania powinna uwzględniać specyfikę działalności Wnioskodawcy oraz strukturę obrotu, z którym związane są Zakupy.
Zdaniem Wnioskodawcy, przy budowie proporcji zasadne jest pomocnicze zastosowanie podejścia „look-through”, rozumianego jako ocena charakteru świadczeń, którym służą poszczególne kategorie nabywanych świadczeń. Podejście to nie polega na mechanicznym doliczaniu obrotów zagranicznych do polskiej proporcji, lecz na analizie, czy dane świadczenia - gdyby były wykonywane w Polsce - dawałyby prawo do odliczenia VAT naliczonego w Polsce, lub też czy mieszczą się one w kategorii usług, które świadczone poza terytorium UE wiążą się z prawem do odliczenia w kraju. Wartość takich świadczeń może zostać ujęta w liczniku proporcji. Takie rozumienie „looking-through” dotyczące świadczeń w innym kraju znajduje potwierdzenie w wyroku TSUE w sprawie C‑165/17 (Morgan Stanley), gdzie Trybunał dopuścił możliwość uwzględniania w proporcji obrotu z czynności realizowanych przez jednostkę macierzystą, o ile koszty ponoszone przez oddział służą tym czynnościom i gdyby były wykonywane w Polsce, to dawałyby prawo do odliczenia.
Wnioskodawca podkreśla, że proporcja pozostaje konstrukcją krajową, co potwierdza wyrok TSUE w sprawie C‑388/11 (Le Crédit Lyonnais), zgodnie z którym przy ustalaniu proporcji nie dolicza się „wprost” obrotów zagranicznych jednostek organizacyjnych. Jednak, w ocenie Wnioskodawcy nie wyklucza to stosowania podejścia „looking-through” dla świadczeń realizowanych w innym kraju na potrzeby kwalifikacji charakteru świadczeń, do których dana kategoria kosztów jest przypisana.
Mając na względzie powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, w przypadku braku możliwości jednoznacznego przypisania Zakupów kart płatniczych wyłącznie do czynności dających lub nie dających prawa do odliczenia VAT w Polsce, prawidłowe jest zastosowanie proporcji ustalanej w oparciu o obrót dotyczący świadczeń realizowanych przez Wnioskodawcę przy użyciu Zakupów. Proporcja powinna wiernie odzwierciedlać rzeczywisty związek kosztów z działalnością opodatkowaną, zgodnie z art. 90 ustawy o VAT oraz art. 168-175 Dyrektywy VAT, przy uwzględnieniu specyfiki działalności Wnioskodawcy.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania czwartego
W ocenie Wnioskodawcy, był, jest i będzie uprawniony do wykazywania podatku VAT naliczonego związanego z Zakupami w części deklaracyjnej i ewidencyjnej plików JPK_V7 składanych przez Wnioskodawcę w Polsce.
Podstawą tego stanowiska jest fakt, że Wnioskodawca jako podatnik VAT zarejestrowany w Polsce realizuje czynności opodatkowane oraz czynności, do których stosuje się art. 86 ust. 8 i 9 ustawy o VAT (tj. świadczenia wykonywane poza terytorium kraju, które – gdyby były wykonane w Polsce - dawałyby prawo do odliczenia VAT, oraz usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37-41 ustawy o VAT, których miejscem świadczenia jest terytorium państwa trzeciego). Wydatki związane z Zakupami, stanowią koszty ogólne lub bezpośrednie świadczeń podlegających VAT, które są realizowane przez Wnioskodawcę.
Należy przy tym podkreślić, że polskie przepisy nie przewidują formalnej możliwości oddzielania działalności Oddziału od działalności centrali. Rejestracja dla celów VAT następuje na poziomie podmiotu zagranicznego, a nie Oddziału, co oznacza, że Oddział nie uzyskuje odrębnego numeru identyfikacji podatkowej dla celów VAT. Nawet w sytuacji, gdy centrala w innym państwie (w Wielkiej Brytanii) działa w ramach grupy VAT, polskie regulacje nie przewidują odrębnego traktowania oddziału w tym zakresie. W konsekwencji transakcje realizowane pomiędzy Oddziałem a centralą działającą w ramach grupy VAT podlegają szczególnemu ujęciu zgodnie z polskimi przepisami.
Konkludując powyższe, skoro brak jest przepisów umożliwiających wyodrębnienie działalności Oddziału od działalności centrali, a na gruncie ustawy o VAT Oddział nie może posiadać odrębnego numeru VAT od spółki zagranicznej będącej centralą, naturalną konsekwencją takiego stanu prawnego jest to, że wszelka aktywność spółki zagranicznej realizowana poza Oddziałem w Polsce podlega raportowaniu w tym samym pliku JPK_V7, w którym ujmowane są również czynności wykonywane przez Oddział, w tym usługi świadczone na rzecz grupy VAT w Wielkiej Brytanii.
Stanowisko to znajduje również potwierdzenie w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 16 lipca 2009 r., sygn. C-244/08. W orzeczeniu tym Trybunał uznał za niezgodne z przepisami Dyrektywy VAT rozwiązanie, na gruncie którego podmiot zagraniczny posiadający stałe miejsce prowadzenia działalności w państwie członkowskim nie jest uprawniony do odzyskania VAT uregulowanego w cenach towarów nabytych w tym państwie i niezwiązanych ze stałym miejscem prowadzenia działalności gospodarczej, poprzez odliczenie w ramach deklaracji.
Tym samym, w ocenie Wnioskodawcy, nie istnieją podstawy prawne do rozdzielania obowiązków sprawozdawczych w zakresie VAT pomiędzy Oddział a centralę, co potwierdza jednolity charakter rejestracji podatkowej w Polsce.
Mając na względzie powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, spełnione są przesłanki materialne do odliczenia VAT naliczonego, a prawo to realizowane jest poprzez wykazanie podatku w części deklaracyjnej JPK_V7 oraz ujęcie w części ewidencyjnej faktur dokumentujących nabycie.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe w zakresie pytania 1 i 2.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają:
1. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2. eksport towarów;
3. import towarów na terytorium kraju;
4. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5. wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Z powołanego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wymienione czynności, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia jest terytorium kraju.
W myśl art. 2 pkt 1, 3 i 5 ustawy:
Przez terytorium kraju rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a.
Przez terytorium Unii Europejskiej rozumie się terytoria państw członkowskich Unii Europejskiej (...).
Przez terytorium państwa trzeciego rozumie się terytorium państwa niewchodzące w skład terytorium Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem art. 2a ust. 1 i 3.
Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Na mocy art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...).
Natomiast w myśl art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 i 2 ustawy:
1. Przez wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4, rozumie się nabycie prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz.
2. Przepis ust. 1 stosuje się pod warunkiem, że:
1) nabywcą towarów jest:
a) podatnik, o którym mowa w art. 15, lub podatnik podatku od wartości dodanej, a nabywane towary mają służyć działalności gospodarczej podatnika,
b) osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w lit. a
- z zastrzeżeniem art. 10;
2) dokonujący dostawy towarów jest podatnikiem, o którym mowa w pkt 1 lit. a.
Według art. 25 ust. 1 ustawy:
Wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów uznaje się za dokonane na terytorium państwa członkowskiego, na którym towary znajdują się w momencie zakończenia ich wysyłki lub transportu.
Na podstawieart. 2 pkt 7 ustawy:
Przez import towarów rozumie się przywóz towarów z terytorium państwa trzeciego na terytorium Unii Europejskiej.
Stosownie do art. 28a ustawy:
Na potrzeby stosowania niniejszego rozdziału:
1. ilekroć jest mowa o podatniku – rozumie się przez to:
a. podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6;
b. osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;
2. podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.
Powyższy artykuł wprowadza drugą definicję podatnika do ustawy, która ma zastosowanie tylko w przypadku ustalenia miejsca świadczenia usług. Podatnikiem według tej regulacji, jest podmiot wykonujący samodzielnie działalność gospodarczą, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Za podatników uznawane również podmioty wykonujące działalność gospodarczą zgodnie z regulacjami innych państw członkowskich oraz państw trzecich.
W myśl art. 28b ust. 1 ustawy:
Miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n.
Zgodnie z art. 28l pkt 5 ustawy:
W przypadku świadczenia na rzecz podmiotów niebędących podatnikami, posiadających siedzibę, stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu poza terytorium Unii Europejskiej, usług bankowych, finansowych, ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, z wyjątkiem wynajmu sejfów przez banki - miejscem świadczenia usług jest miejsce, gdzie podmioty te posiadają siedzibę, stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 3 ustawy:
Podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne dokonujące wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.
Z opisu sprawy wynika, żeWnioskodawca (Spółka) świadczy usługi płatnicze, inwestycyjne i ubezpieczeniowe oraz udostępnia aplikację mobilną. Spółka jest podatnikiem podatku od wartości dodanej w Wielkiej Brytanii. Od (...) 2020 r. Spółka należy do grupy VAT, która została utworzona i zarejestrowana w Wielkiej Brytanii. Spółka posiada w Polsce stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, w postaci Oddziału i jest zarejestrowana w Polsce jako czynny podatnik. Na terytorium Polski, Spółka prowadzi działalność gospodarczą w dwóch obszarach operacyjnych - poprzez Oddział, oraz niezależnie od Oddziału. Oddział świadczy usługi wspierające obsługę grupy VAT w Wielkiej Brytanii. Drugi obszar działalności prowadzony jest bezpośrednio przez Spółkę i polega na tym, że Spółka, w ramach odrębnej struktury operacyjnej, wykonuje czynności związane z obrotem kartami oraz elementami z nimi związanymi (opakowania, koperty itp.), które mają pełnić funkcję kart płatniczych (karty) (pojęcie „karty” i „Zakupy” obejmuje również nabywane przez Spółkę materiały do pakowania oraz transakcje związane z ich nabyciem).
Zakupione w Polsce karty Spółka dostarcza klientom końcowym (osoby fizyczne nieprowadzące działalności oraz podatnicy w rozumieniu art. 28a ustawy) w ramach:
- usługi otwarcia rachunku płatniczego - usługi finansowe, w ramach, których karta jest wydawana bezpłatnie klientowi będącemu osobą fizyczną lub podatnikiem, w rozumieniu art. 28a ustawy,
- w ramach kompleksowych usług pozyskiwania klientów i obsługi rachunków - samodzielne usługi finansowe świadczone na rzecz innych podmiotów z grupy kapitałowej, zarówno z UE, jak i spoza UE; odbiorcami są wyłącznie podatnicy w rozumieniu art. 28a ustawy,
- w ramach samodzielnego świadczenia usług związanych z kartami - samodzielna usługa polegająca np. na personalizacji kart na życzenie klienta.
Ad 1 i 2
Państwa wątpliwości dotyczą m.in. prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w Polsce w związku z nabywaniem kart płatniczych w Polsce, wewnątrzwspólnotowym nabyciem kart w Polsce oraz importem kart w Polsce. Przy czym, w przypadku prawa do odliczenia z tytułu importu towarów przedstawione wątpliwości dotyczą przypadku, gdy w dokumentacji celnej jako importer wskazana jest Spółka (pytanie 1) oraz sytuacji, gdy w dokumencie celnym jako importer wskazany jest Kontrahent (pytanie 2).
Odnosząc się do przedstawionych wątpliwości należy wskazać, że zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Z powołanego art. 86 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Przy czym, ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
W myśl art. 86 ust. 2 pkt 2 lit. a) ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi w przypadku importu towarów - kwota podatku wynikająca z otrzymanego dokumentu celnego.
Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 4 lit. c) ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi kwota podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, o którym mowa w art. 9.
Ponadto, w myśl art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy:
Podatnik ma również prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, jeżeli importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju, innych niż te, do których stosuje się zwolnienie, o którym mowa w art. 113b ust. 1, jeżeli kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a podatnik posiada dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.
Według art. 86 ust. 10 ustawy:
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym w odniesieniu do nabytych lub importowanych przez podatnika towarów i usług powstał obowiązek podatkowy.
Stosownie do art. 86 ust. 10b ustawy:
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w przypadkach, o których mowa w:
1) ust. 2 pkt 1 oraz pkt 2 lit. a - powstaje nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny;
2) ust. 2 pkt 4 lit. c - powstaje zgodnie z ust. 10, pod warunkiem że podatnik:
a)(uchylona),
b) uwzględni kwotę podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów w deklaracji podatkowej, w której jest on obowiązany rozliczyć ten podatek;
3) ust. 2 pkt 4 lit. a, b i d - powstaje zgodnie z ust. 10, pod warunkiem że podatnik uwzględni kwotę podatku należnego z tytułu tych transakcji w deklaracji podatkowej, w której jest on obowiązany rozliczyć ten podatek.
Z powołanego art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy wynika, że podatnik podatku od towarów i usług, który dokonuje dostawy towarów lub świadczenia usług poza terytorium kraju, zachowuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, pod warunkiem, że wykonując takie czynności na terytorium kraju miałby również prawo do odliczenia. Istotne jest również, że omawiany przepis nie wprowadza odrębnej definicji podatnika co oznacza, że za podatnika w rozumieniu tego przepisu uznać należy każdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą (w rozumieniu ustawy), niezależnie od tego, gdzie ma on „rezydencję” podatkową. Zatem, prawo do odliczenia podatku naliczonego w takiej sytuacji przysługuje zarówno podatnikom z kraju, jak i z innych państw.
Ponadto, zgodnie z art. 86 ust. 9 ustawy:
Podatnik ma również prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, jeżeli importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą czynności zwolnionych od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37-41, wykonywanych na terytorium kraju, w przypadku gdy miejscem świadczenia tych usług zgodnie z art. 28b lub art. 28l jest terytorium państwa trzeciego lub gdy usługi dotyczą bezpośrednio towarów eksportowanych, pod warunkiem że podatnik posiada dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.
Wskazane warunki dotyczące skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego zawarte w ustawie o podatku od towarów i usług odzwierciedlają zapisy wynikające z art. 168 i art. 169 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 str. 1 ze zm.).
Zgodnie z art. 168 Dyrektywy:
Jeżeli towary i usługi wykorzystywane są na potrzeby opodatkowanych transakcji podatnika, podatnik jest uprawniony, w państwie członkowskim, w którym dokonuje tych transakcji, do odliczenia następujących kwot od kwoty VAT, którą jest zobowiązany zapłacić:
a) VAT należnego lub zapłaconego w tym państwie członkowskim od towarów i usług, które zostały mu dostarczone lub które mają być mu dostarczone przez innego podatnika;
b) VAT należnego od transakcji uznanych za dostawy towarów i świadczenie usług zgodnie z art. 18 lit. a) i art. 27;
c) VAT należnego od wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. b) pkt (i);
d) VAT należnego od transakcji uznanych za wewnątrzwspólnotowe nabycia towarów zgodnie z art. 21 i 22;
e) VAT należnego lub zapłaconego z tytułu importu towarów na terytorium tego państwa członkowskiego.
Według art. 169 lit. a) Dyrektywy:
Poza prawem do odliczenia, o którym mowa w art. 168, podatnik ma prawo do odliczenia VAT określonego w tym artykule, jeżeli towary i usługi są wykorzystywane do następujących celów:
a) transakcji podatnika, innych niż te, które są zwolnione zgodnie z art. 284, związanych z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi, dokonywanych poza terytorium państwa członkowskiego, w którym podatek jest należny lub został zapłacony, w odniesieniu do których VAT podlegałby odliczeniu, gdyby transakcje te miały miejsce na terytorium tego państwa członkowskiego.
Regulacja ta rozszerza prawo podatnika do dokonywania odliczeń wyłącznie podatku związanego z działalnością opodatkowaną podatnika, wyrażoną w art. 168, o prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług wykorzystywanych następnie w takich transakcjach podatnika, które w ogóle nie podlegają opodatkowaniu VAT w kraju nabycia (kraju odliczenia podatku naliczonego). Transakcjami, które nie podlegają opodatkowaniu w kraju nabycia, mogą być zarówno czynności wykonane za granicą w związku z prowadzoną tam działalnością gospodarczą, jak i czynności wykonane w ramach działalności prowadzonej w kraju zakupu, w stosunku do których za miejsce powstania obowiązku podatkowego uważana jest zagranica.
Kwestie dotyczące funkcjonowania oddziału podmiotu zagranicznego działającego w Polsce regulują przepisy ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 89 ze zm.), zwanej dalej ustawą o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych.
W myśl art. 14 ust. 1 ustawy o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych:
Dla wykonywania działalności gospodarczej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przedsiębiorcy zagraniczni z państw członkowskich mogą tworzyć oddziały z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Według art. 3 pkt 4 ustawy o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych:
Oddział stanowi wyodrębnioną i samodzielną organizacyjnie część działalności gospodarczej, wykonywaną przez przedsiębiorcę poza siedzibą przedsiębiorcy lub głównym miejscem wykonywania działalności.
Stosownie do art. 15 ustawy o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych:
Przedsiębiorca zagraniczny w ramach oddziału może wykonywać działalność gospodarczą wyłącznie w zakresie, w jakim prowadzi tę działalność za granicą.
Zgodnie z art. 19 pkt 1 ustawy o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych:
Przedsiębiorca zagraniczny, który utworzył oddział, jest obowiązany używać do oznaczenia oddziału oryginalnej nazwy przedsiębiorcy zagranicznego wraz z przetłumaczoną na język polski nazwą formy prawnej przedsiębiorcy oraz dodaniem wyrazów "oddział w Polsce".
Z powołanych regulacji wynika, że podmiot zagraniczny prowadzący działalność na terytorium Polski w formie oddziału, zarejestrowany dla potrzeb podatku od towarów i usług, traktowany jest jako jeden podmiot – przedsiębiorca zagraniczny. Rejestracja oddziału jest jednoznaczna z rejestracją przedsiębiorcy zagranicznego. Oddział posiada więc jedynie samodzielność organizacyjną (jest wydzielony ze struktur firmy macierzystej), nie ma jednak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej we własnym imieniu i na własny rachunek. Działalność prowadzona przez oddział stanowi jedynie część działalności gospodarczej przedsiębiorcy zagranicznego. Zatem, pomimo utworzenia i funkcjonowania oddziału w Polsce, podmiotem prowadzącym działalność w Polsce pozostaje przedsiębiorca zagraniczny. W kontekście posiadanej podmiotowości prawnej należy stwierdzić, że oddział nie jest odrębnym podmiotem w stosunku do jednostki macierzystej, lecz jest jej częścią.
Tym samym, oddział nie stanowi odrębnego podatnika podatku od towarów i usług. Przedsiębiorstwo zagraniczne rejestrując swój oddział w Polsce nie dokonuje rejestracji odrębnego podatnika, lecz rejestracji własnego przedsiębiorstwa. Pomimo, że na terytorium kraju funkcjonuje oddział przedsiębiorcy zagranicznego, to podatnikiem podatku od towarów i usług pozostaje przedsiębiorca zagraniczny prowadzący działalność za pośrednictwem utworzonego w tym celu oddziału. Natomiast czynności wykonywane pomiędzy oddziałem a macierzystym podmiotem zagranicznym mają charakter tzw. czynności wewnątrzzakładowych (realizowanych na rzecz jednostki macierzystej).
Pogląd ten jest zgodny z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przykładowo, w wyroku z 23 marca 2006 r. w sprawie FCE Bank, sygn. C-210/04, Trybunał stwierdził, że stały zakład mający siedzibę w innym państwie członkowskim, niebędący pod względem prawnym podmiotem odrębnym od spółki (będącej nierezydentem), do której należy (…) pozbawiony jest niezależności i stanowi jedynie część składową spółki. Tak więc spółkę oraz jej oddział należy uznać za jednego i tego samego podatnika w rozumieniu art. 4 ust. 1 Szóstej Dyrektywy.
Istotny w analizowanej sprawie jest fakt, że Spółka jest członkiem (przedstawicielem) brytyjskiej Grupy VAT.
Zgodnie z art. 15a ust. 1 ustawy:
Podatnikiem, o którym mowa w art. 15, może być również grupa podmiotów powiązanych finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie, które zawrą umowę o utworzeniu grupy VAT.
Przy czym, jak stanowi art. 2 pkt 47 ustawy:
Przez grupę VAT - rozumie się przez to grupę podmiotów powiązanych finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie, zarejestrowaną jako podatnik podatku.
W myśl art. 2 pkt 48 ustawy:
Przez przedstawiciela grupy VAT rozumie się podmiot reprezentujący grupę VAT w zakresie obowiązków tej grupy.
Według art. 15a ust. 2 ustawy:
Grupę VAT mogą utworzyć podatnicy:
1) posiadający siedzibę na terytorium kraju lub
2) nieposiadający siedziby na terytorium kraju, w zakresie, w jakim prowadzą działalność gospodarczą na terytorium kraju za pośrednictwem oddziału położonego na terytorium kraju.
Grupę VAT mogą więc utworzyć podmioty, które mają ze sobą jednocześnie powiązania o charakterze finansowym, ekonomicznym i organizacyjnym. Obowiązki związane z rozliczaniem podatku VAT takiej grupy przejmuje przedstawiciel, natomiast transakcje pomiędzy członkami grupy nie podlegają opodatkowaniu.
Na podstawie art. 8c ustawy:
1. Dostawa towarów i świadczenie usług dokonane przez członka grupy VAT na rzecz innego członka tej samej grupy VAT nie podlegają opodatkowaniu.
2. Dostawę towarów i świadczenie usług dokonane przez członka grupy VAT na rzecz podmiotu spoza tej grupy VAT uważa się za dokonane przez tę grupę VAT.
3. Dostawę towarów i świadczenie usług dokonane na rzecz członka grupy VAT przez podmiot spoza tej grupy VAT uważa się za dokonane na rzecz tej grupy VAT.
4. Dostawę towarów i świadczenie usług dokonane przez oddział będący członkiem grupy VAT na rzecz:
1) podatnika nieposiadającego siedziby na terytorium kraju, który utworzył ten oddział,
2) innego oddziału podatnika, o którym mowa w pkt 1, położonego poza terytorium kraju
- uważa się za dokonane przez grupę VAT na rzecz podmiotu, który do niej nie należy.
5. Dostawę towarów i świadczenie usług dokonane na rzecz oddziału będącego członkiem grupy VAT przez:
1) podatnika nieposiadającego siedziby na terytorium kraju, który utworzył ten oddział,
2) inny oddział podatnika, o którym mowa w pkt 1, położony poza terytorium kraju
- uważa się za dokonane na rzecz grupy VAT przez podmiot spoza tej grupy.
6. Dostawę towarów i świadczenie usług dokonane na rzecz oddziału będącego członkiem grupy VAT utworzonej w państwie członkowskim innym niż Rzeczpospolita Polska, przez podatnika posiadającego siedzibę na terytorium kraju, który utworzył ten oddział, uważa się za dokonane na rzecz tej grupy VAT.
7. Dostawę towarów i świadczenie usług dokonane przez oddział będący członkiem grupy VAT utworzonej w państwie członkowskim innym niż Rzeczpospolita Polska, na rzecz podatnika posiadającego siedzibę na terytorium kraju, który utworzył ten oddział, uważa się za dokonane przez tę grupę VAT.
Spółka uważa, że w związku z Zakupami kart w Polsce (dostawy krajowe, wewnątrzwspólnotowe nabycie oraz import towarów), ma/będzie miała prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w Polsce (zarówno w przypadku gdy jako importer w dokumentach celnych wskazany jest Wnioskodawca jak i w sytuacji, gdy jako importer wskazany jest Kontrahent), na podstawie art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy lub na podstawie art. 86 ust. 9 ustawy ponieważ jest w Polsce zarejestrowana jako czynny podatnik VAT i jednocześnie wykorzystuje karty nabyte w Polsce do świadczenia Usług opisanych we wniosku. Powołując się na „Komunikat Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego w sprawie możliwości grupowego rozliczania VAT przewidzianej w art. 11 dyrektywy Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej”, Spółka wskazuje, że system grupowego rozliczania VAT jest konstrukcją o ściśle terytorialnym charakterze, co oznacza, że na prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w Polsce przez Spółkę nie ma wpływu fakt, iż Spółka ma oddział w Polsce i jednocześnie jest częścią brytyjskiej Grupy VAT. Spółka, jako podatnik VAT zarejestrowany w Polsce, podlega wyłącznie polskim przepisom w zakresie VAT, a jej prawa i obowiązki podatkowe są niezależne od statusu Grupy VAT w Wielkiej Brytanii. Działalność i funkcjonowanie Spółki w grupie VAT w Wielkiej Brytanii nie ma wpływu na działalność Spółki w Polsce i nie determinuje skutków podatkowych związanych z nabywaniem towarów przez Spółkę na terytorium kraju. Spółka podkreśla, że podatek VAT naliczony przy zakupie kart związany jest z dostawami realizowanymi przez Spółkę na rzecz klientów i podmiotów z Grupy. Płatności za nabywane karty dokonywane są wyłącznie przez Spółkę w ramach jej działalności polegającej na dostarczaniu kart klientom oraz świadczeniu usług płatniczych, niezależnie od polskiego Oddziału.
Aby odnieść się do wątpliwości związanych z prawem do odliczenia podatku naliczonego z tytułu zakupów kart dokonanych w Polsce, w pierwszej kolejności należy ustalić jak należy traktować na gruncie podatku VAT transakcje pomiędzy Spółką, która działa w Polsce poprzez swój Oddział i grupą VAT w Wielkiej Brytanii, której Spółka jest członkiem. Kwestia ta jest istotna, w kontekście świadczeń pomiędzy podmiotami wchodzącymi do grupy VAT oraz nie będącymi członkami grupy VAT. Wskazówki, w tym zakresie daje również orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
I tak, w wyroku z dnia 17 września 2014 r. w sprawie Skandia America Corp. (USA), filial Sverige v Skatteverket, sygn. C-7/13, TSUE objął oceną transakcje polegające na wykonywaniu świadczeń przez spółkę położoną w państwie trzecim na rzecz jej zagranicznego oddziału, położonego w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej i należącym do grupy VAT. TSUE wskazał, że:
„uczestnictwo w grupie VAT zmienia status oddziału względem jego zakładów znajdujących się na innych terytoriach. W takim stanie faktycznym TSUE orzekł, że jeżeli oddział jest członkiem grupy osób, które mogą zostać uznane za jednego podatnika podatku od wartości dodanej, to usługi świadczone przez główny zakład spółki położony w państwie trzecim na rzecz oddziału spółki znajdującego się w państwie członkowskim stanowią transakcje podlegające opodatkowaniu. TSUE wskazał także, że zasada ta ma również zastosowanie, gdy usługi świadczone są pomiędzy oddziałem głównym zlokalizowanym w danym państwie UE i należącym w tym państwie do grupy VAT a oddziałem zlokalizowanym w innym państwie unijnym.
W wyroku z dnia 11 marca 2021 r. w sprawie Danske Bank A/S, Danmark, Sverige Filial, sygn. C-812/19, TSUE odniósł się do sytuacji świadczeń pomiędzy szwedzkim oddziałem Danske Bank a zakładem głównym Danske Bank (tzw. Head Office) w Danii, gdy zakład główny należy do grupy VAT w Danii, a oddział szwedzki nie należy do żadnej szwedzkiej grupy VAT. Zdaniem TSUE przedstawionym w tym wyroku:
„uczestnictwo w grupie VAT wiąże daną jednostkę z grupą VAT jako podatnikiem pod względem finansowym, ekonomicznym i organizacyjnym, a jednocześnie jednostki firmy znajdujące się poza grupą VAT powinny być traktowane jako oddzielny podmiot dla VAT, który świadczenia może realizować / otrzymywać do/od grupy VAT”.
Powyższe orzeczenia TSUE uznaje się za uniwersalne w tym sensie, że powinny mieć zastosowanie do transakcji między centralą a jej oddziałami, gdy jedno z nich należy do grupy podatku od wartości dodanej lub grupy brytyjskiego VAT, bowiem przynależność jednostki do takiej grupy oznacza, że przestaje ona na potrzeby tego podatku być rozpatrywana jako odrębny podatnik, a w jej miejsce staje się nim grupa podmiotów jako całość. W konsekwencji, w świetle powyższych orzeczeń TSUE, centrala oraz jej oddział, jeżeli jedno z nich należy do takiej grupy, podczas gdy drugie z nich jest poza tą grupą, powinni zostać uznani za odrębnych podatników.
Do wyroku TSUE z 17 września 2014 r. sygn. C-7/13 nawiązuje wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2021 r. sygn. I FSK 2386/18. W wyroku tym, NSA wskazał, że:
„przynależność podmiotu do grupy VAT modyfikuje relacje dotyczące stron w ramach świadczonych usług na gruncie podatku od wartości dodanej. (...) W przypadku utworzenia grupy podatkowej VAT, to grupa staje się podatnikiem w miejsce poszczególnych podmiotów ją tworzących. Skoro jest ona pod każdym względem porównywalna do podatnika składającego się tylko z jednej jednostki, to usługi świadczone przez podmiot trzeci na rzecz członka grupy należy uznać do celów VAT za wykonywane nie na rzecz tego członka, lecz samej grupy VAT”.
Z powołanych orzeczeń wynika więc, że transakcje pomiędzy centralą a oddziałami co do zasady nie podlegają opodatkowaniu - są traktowane jako czynności wewnątrzzakładowe. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy transakcje dokonywane są pomiędzy podmiotami, które należą do grupy VAT i tymi nie należącymi do tej grupy.
Z opisu sprawy wynika, że od (...) 2020 r. Spółka jest członkiem grupy VAT utworzonej zgodnie z przepisami prawa brytyjskiego i zarejestrowanej w Wielkiej Brytanii. Na gruncie brytyjskich regulacji podatkowych Grupa VAT jest traktowana jako jeden podatnik VAT, jednak nie posiada odrębnej osobowości prawnej – jest konstrukcją wyłącznie na potrzeby rozliczeń VAT w Wielkiej Brytanii. Grupa posługuje się nadanym numerem identyfikacji podatkowej. Rozliczenia VAT są prowadzone pod nazwą przedstawiciela grupy (representative member), którym jest Spółka, i który de facto rozlicza całość transakcji w imieniu wszystkich członków grupy. Spółka wskazała również, że faktyczne nabycia towarów i usług oraz zawieranie umów odbywa się na poziomie poszczególnych członków grupy, a nie przez Grupę VAT jako odrębny podmiot.
Dodatkowo, Spółka prowadzi działalność gospodarczą w Polsce m.in. poprzez stałe miejsce prowadzenia działalności, obejmujące pracowników, powierzchnię biurową oraz aktywa materialne w formie oddziału. Spółka poprzez oddział w Polsce jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT.
Spółka wskazała, że nabywa karty płatnicze m.in. od dostawcy z siedzibą w Łotwie. Transakcja ta stanowi opodatkowane w Polsce wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów. Natomiast odnośnie transakcji stanowiących import towarów, Spółka wskazała, że korzysta z usług agencji celnej. Od marca 2022 r. Wnioskodawca posiada własny numer EORI. W przypadku importu towarów realizowanego do (...) r., w dokumentacji celnej jako importer towarów był wskazywany kontrahent Spółki, tj. polski podmiot odpowiedzialny za personalizację kart i logistykę (Kontrahent). Przy czym Kontrahent nie był właścicielem kart i nie dokonywał ich dalszej dostawy. Kontrahent działał jako pośrednik Spółki i był odpowiedzialny za dopełnienie procedur celnych związanych z importem kart. Jeżeli Kontrahent był odpowiedzialny za uiszczenie cła, wówczas Spółka zwracała mu faktycznie poniesione koszty ceł i podatków. Jednocześnie, Spółka nie stosowała żadnego specjalnego reżimu, zwolnienia ani zawieszenia w związku z importem kart do Polski. Spółka posiada dokumenty celne wskazujące kwotę VAT należną w związku z importem kart, uzyskiwane od agenta celnego Kontrahenta lub od producenta kart. Kontrahent nie odliczał VAT naliczonego w związku z powyższymi czynnościami. Natomiast odnośnie transakcji importowych realizowanych od (...) r., Spółka wskazała, że realizowała procedury celne we własnym imieniu i była wskazana w dokumentacji celnej jako importer towarów. Z kolei agencja celna działała jako przedstawiciel celny Spółki. Spółka była dłużnikiem celnym i ponosiła koszty VAT importowego. Również w tym przypadku Spółka posiada dokumenty celne wskazujące kwotę VAT należną w związku z importem kart, uzyskiwane od agenta celnego i producenta.
Mając na uwadze przedstawione informacje, w szczególności te dotyczące przynależności do grupy VAT należy zauważyć, że Spółka jest członkiem Grupy VAT w Wielkiej Brytanii, gdzie jak podkreśliła Spółka, Grupa VAT jest traktowana na gruncie brytyjskiego VAT jako jeden podatnik. Powyższe pozwala uznać Spółkę będącą członkiem brytyjskiej Grupy VAT i jej Odział w Polsce jako odrębnych podatników VAT, nie działających w ramach jednego podmiotu. To, że Spółka należy do Grupy VAT w Wielkiej Brytanii, która jest obecnie państwem trzecim w rozumieniu art. 2 ust. 5 ustawy, nie powoduje, że tezy wynikające z ww. orzeczeń TSUE nie będą miały zastosowania, tym bardziej, że brytyjska Grupa VAT w skład której wchodzi Spółka działa jako jeden podatnik w świetle lokalnych regulacji dotyczących tworzenia oraz funkcjonowania Grup VAT.
Jak podkreślił NSA w cytowanym wyżej orzeczeniu „przynależność podmiotu do grupy VAT modyfikuje relacje dotyczące stron w ramach świadczonych usług na gruncie podatku od wartości dodanej”. W konsekwencji czynności dokonywane między Spółką (członkiem Grupy VAT), a Oddziałem Spółki w Polsce powinny być rozpoznane jako mieszące się w zakresie opodatkowania VAT.
Podsumowując, skoro Spółka należy do grupy brytyjskiego VAT w Wielkiej Brytanii (jest osobnym podatnikiem VAT), to czynności dokonywane przez Spółkę, dokonywane są w efekcie przez Grupę VAT, do której Spółka przynależy. Nie ma w tej sytuacji znaczenia fakt, że Spółka posiada w Polsce Oddział zarejestrowany do podatku VAT, gdyż z racji przynależności Spółki do Grupy VAT w Wielkiej Brytanii, Oddział Spółki położony w Polsce i Grupa VAT (do której przynależy Spółka) są niezależnymi/odrębnymi podatnikami.
Przechodząc do kwestii prawa do odliczenia podatku VAT od nabycia przedmiotowych kart płatniczych (zakup krajowy/WNT/ import towarów) należy wskazać, że aby takie prawo Wnioskodawcy przysługiwało to dokonane nabycia muszą służyć działalności gospodarczej podatnika, który wnioskuje o takie prawo do odliczenia oraz zakupy zasadniczo powinny służyć czynnościom opodatkowanym.
Należy również dodać, że poza ww. zasadą ogólną istnieje dodatkowa reguła zawarta w powołanym art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy, która rozszerza prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego również na importowane lub nabyte towary i usługi dotyczące dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju, jeżeli kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a podatnik posiada dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.
Z ww. przepisów dotyczących prawa do odliczenia wynika, że nawet jeśli w Polsce nie powstanie podatek VAT należny, do którego można przypisać podatek VAT naliczony z tytułu zakupów towarów lub usług, podatnik ma prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego, jeżeli VAT naliczony można przypisać do dostawy towarów lub świadczenia usług dokonanych poza Polską, jeśli charakter tych czynności powodowałby ich opodatkowanie, gdyby miejscem ich świadczenia było terytorium Polski.
Dodatkowo w art. 86 ust. 9 ustawy ustawodawca wskazał, że podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:
1)importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą jedynie wybranych czynności tj. czynności zwolnionych od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37-41,
2)czynności powyższe są wykonywane na terytorium kraju, a miejscem świadczenia jest terytorium państwa trzeciego.
Przepis art. 86 ust. 9 ustawy określa przypadki, gdy podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego w sytuacji wykonania czynności o charakterze zwolnionym. Zasadą jest brak prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z czynnościami zwolnionymi. Dlatego regulacja art. 86 ust. 9 ustawy tworzy wyjątek od powyższej reguły.
Analizując zatem powyższe regulacje należy wskazać, że elementem warunkującym prawo do odliczenia podatku VAT jest fakt, powiązania poniesionych wydatków z czynnościami wykonywanymi przez podatnika, który chce skorzystać z takiego prawa do odliczenia. Dodatkowym warunkiem jest posiadanie przez podatnika dokumentacji, z której wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.
Z okoliczności analizowanej sprawy wynika, że Spółka dokonuje w Polsce zakupu „kart” w ramach WNT, importu towarów oraz nabyć krajowych z naliczonym podatkiem VAT 23%. Zakupy te jak wskazała Spółka służą temu obszarowi działalności, który jest niezależny i niezwiązany z działalnością prowadzoną przez Spółkę w formie Oddziału w Polsce (drugi obszar działalności). Jak zostało wskazane, Oddział Spółki świadczy usługi wspierające obsługę grupy VAT funkcjonującej w Wielkiej Brytanii, zapewniając jej niezbędne zasoby i kompetencje w zakresie procesów administracyjnych oraz rozliczeniowych.
Natomiast drugi obszar działalności z którym de facto powiązany jest zakup kart jest prowadzony bezpośrednio przez Spółkę (członka Grupy VAT), która niezależnie od Oddziału wykonuje czynności związane z obrotem kartami oraz elementami z nimi związanymi (opakowania, koperty itp.), które pełnić mają funkcję kart płatniczych w Polsce, w ramach odrębnej struktury operacyjnej. Jak podkreśliła Spółka, w praktyce, karty są zazwyczaj elementem świadczenia złożonego, stanowiącego część usług finansowych (np. prowadzenie rachunków, obsługa płatności). W takich przypadkach przekazanie kart nie jest odrębną transakcją, lecz podlega opodatkowaniu zgodnie z zasadami właściwymi dla całego świadczenia, tj. usługi finansowej. Odrębnie oceniać należy sytuacje, gdy klient zamawia specjalne karty lub dodatkowe usługi – wówczas naliczana jest dodatkowa opłata z tytułu usługi np. personalizacji kart, która nie stanowi usługi finansowej.
Spółka podkreśliła również, że wydatki na nabycie kart stanowią koszty ogólne i/lub bezpośrednie komponenty świadczeń Spółki oraz są niezbędne do realizacji świadczeń przez Spółkę.
Spółka wskazuje jednocześnie, że zakupy kart dokonywane są przez Spółkę na terytorium Polski i nie pozostają w związku z działalnością prowadzoną przez Oddział. Karty są wysyłane bezpośrednio z lokalizacji w Polsce do klientów Spółki (członka Grupy VAT) lub do klientów przedstawicieli grupy A., dla których to przedstawicieli Spółka świadczy usługę. W związku z powyższym, podatek VAT naliczony przy zakupie kart pozostaje związany z dostawami realizowanymi przez Spółkę na rzecz klientów oraz podmiotów z grupy A. Płatności za nabywane karty dokonywane są wyłącznie przez Spółkę i wyłącznie w ramach jej działalności polegającej na dostarczaniu kart klientom oraz świadczeniu usług płatniczych. Zasoby ludzkie i techniczne Oddziału nie są zaangażowane w zakup kart przez Spółkę oraz wykorzystanie kart w ramach dalszych świadczeń.
Analizując powyższe skoro Spółka z uwagi na dokonaną w Polsce rejestrację do podatku VAT działając jako Oddział w Polsce dokonywała zakupu „kart”, które w efekcie służą/mają służyć wyłącznie działalności/sprzedaży dokonywanej przez Spółkę jako członka Grupy VAT (tym samym brytyjskiej Grupie VAT) Spółce nie przysługuje/nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT od powyższych nabyć (tj. zakupów krajowych, WNT czy importu towarów bez względu kto był wskazany jako importer towarów – Spółka czy Kontrahent). Prawo to zasadniczo powinno być przypisane Grupie VAT, której Spółka jest członkiem oraz przedstawicielem, gdyż w efekcie to Grupa VAT dokonuje czynności, które związane są z zakupem przedmiotowych kart (tj. sprzedaż usług finansowych).
Jak wskazałem, przynależność podmiotu do grupy VAT modyfikuje jego status podatkowy. Zatem, w analizowanej sprawie Spółkę jako Odział w Polsce i Grupę VAT w Wielkiej Brytanii, do której przynależy Spółka należy traktować na gruncie podatkowym jako odrębnych i niezależnych podatników. Na prawo do odliczenia nie wpływa również fakt, że to Spółka dokonuje płatności za przedmiotowe karty, bowiem oprócz posiadanych dokumentów potwierdzających poniesiony wydatek musi istnieć jeszcze powiązanie tego wydatku z czynnościami wykonywanymi przez podatnika, który chce skorzystać z prawa do odliczenia.
Z przyjętego rozstrzygnięcia wynika, że Spółka nie wykorzystuje kart zakupionych w Polsce do czynności opodatkowanych. Nabycia dokonuje Spółka - zarejestrowany podatnik VAT Oddział w Polsce, a wykorzystywane są one przez odrębny od Spółki podmiot, tj. przez Grupę VAT z Wielkiej Brytanii. Prawo do odliczenia podatku VAT mogłoby wystąpić jedynie w sytuacji wykorzystania nabytych kart do czynności opodatkowanych realizowanych przez Spółkę np. w postaci dostawy kart dokonanej przez Spółkę na rzecz Grupy VAT w Wielkiej Brytanii, co jednak nie wynika z opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego.
Mając na uwadze obowiązujące przepisy prawa oraz powołane orzecznictwo należy uznać, że w sytuacji opisanej we wniosku, Spółka nie ma/nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego w Polsce z tytułu nabycia kart płatniczych w Polsce, wewnątrzwspólnotowego nabycia oraz importu kart w Polsce (zarówno wtedy, gdy w dokumentach celnych jako importer wskazana jest Spółka jak i wtedy gdy w dokumentach celnych jako importer wskazany jest Kontrahent) na podstawie art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy oraz art. 86 ust. 9 ustawy.
Podsumowując, należy wskazać, że stanowisko w zakresie pytania 1 i 2, z których wynika, że Spółka ma/będzie miała prawo do odliczenia podatku naliczonego w Polsce z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów oraz importu towarów (zarówno wtedy, gdy w dokumentach celnych jako importer wskazana jest Spółka jak i wtedy gdy w dokumentach celnych jako importer wskazany jest Kontrahent) w przypadku, gdy zakupione karty są/będą wykorzystywane do świadczenia:
- usług poza terytorium kraju, które dawałyby prawo do odliczenia w przypadku ich realizacji w Polsce, oraz
- usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7 oraz pkt 37-41 ustawy, których miejscem świadczenia jest terytorium państwa trzeciego
jest nieprawidłowe.
Z uwagi na to, że jak wskazałem, Spółka nie ma prawa do odliczenia podatku w Polsce z tytułu nabycia kart płatniczych w Polsce, wewnątrzwspólnotowego nabycia kart w Polsce oraz importu kart w Polsce (zarówno wtedy, gdy w dokumentach celnych jako importer wskazana jest Spółka jak i wtedy gdy w dokumentach celnych jako importer wskazany jest Kontrahent) na podstawie art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy oraz art. 86 ust. 9 ustawy - odpowiedź na pytanie 3 dotyczące ustalenia proporcji, według której należy określić podatek naliczony możliwy do odliczenia w zakresie Zakupów oraz na pytanie 4 dotyczące wykazania związanego z Zakupami VAT naliczonego możliwego do odliczenia w ramach części deklaracyjnej i ewidencyjnej plików JPKV7 składanych przez Spółkę w Polsce, w ramach których raportowane są również usługi wspierające obsługę brytyjskiej grupy VAT jest bezprzedmiotowa.
Dodatkowe informacje
Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Podkreślam, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Końcowo, odnosząc się do powołanych przez Wnioskodawcę wyroków i interpretacji indywidualnych, należy wskazać, że interpretacje wydawane są w indywidualnych sprawach podatników w oparciu o aktualnie obowiązujące przepisy prawa i stan faktyczny/zdarzenie przyszłe przedstawione przez danego podatnika, zatem nie mogą przesądzać o niniejszym rozstrzygnięciu. Powołane interpretacje nie stanowią źródła prawa, więc zawartego w nich stanowiska organu podatkowego nie można wprost przenosić na grunt innej sprawy. Każda bowiem sprawa rozpatrywana jest indywidualnie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

