Interpretacja indywidualna z dnia 4 maja 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP4-2.4012.142.2026.2.AA
Osoba fizyczna, dokonując sprzedaży działek pochodzących z darowizny, korzysta z prawa do rozporządzania majątkiem osobistym, co nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT i nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem.
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
18 lutego 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 11 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 7 kwietnia 2026 r. (wpływ 8 kwietnia 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
A.A. (zwana dalej: Stroną lub Wnioskodawczynią) dokonywała przez wiele lat sprzedaży gruntów będących częścią gospodarstwa rolnego, razem ze swoim małżonkiem, to jest B.B. (zwanym dalej Małżonkiem). Poniżej zostanie przedstawiona chronologia zdarzeń mając zaznaczenie dla właściwej interpretacji ewentualnych skutków podatkowych w kontekście podatku VAT. Chronologia ta będzie obejmować także okres, w którym Wnioskodawczyni nie była jeszcze współwłaścicielem gruntów, ale jako że kwestia ta ma istotne znaczenie dla niniejszej sprawy, zostanie ona opisana.
30 czerwca 2006 r. rodzice przekazali Małżonkowi w drodze darowizny gospodarstwo rolne zgodnie z Aktem Notarialnym Rep. Nr (…), było to warunkiem otrzymania przez rodziców renty strukturalnej. Małżonek na tym gospodarstwie rolnym prowadził działalność rolniczą będąc rolnikiem ryczałtowym. Od tego momentu, tj. 2006 roku, aż do momentu przekazania połowy gospodarstwa przez Małżonka Wnioskodawczyni, tj. 2018 roku, transakcje sprzedaży poszczególnych działek będących częścią gospodarstwa rolnego otrzymanego od rodziców dotyczyły tylko Małżonka jako jedynego właściciela gospodarstwa rolnego. Małżonek, jako jedyny właściciel, do momentu darowizny Wnioskodawczyni połowy gospodarstwa rolnego dokonał następujących transakcji sprzedaży:
- Akt notarialny sprzedaży z 3 sierpnia 2011 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 29 września 2011 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 29 września 2011 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 27 marca 2013 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 2 grudnia 2015 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 10 maja 2016 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 29 marca 2018 roku repertorium numer (…).
3 sierpnia 2018 roku ma miejsce wskazana powyżej okoliczność, tj. przekazanie połowy własności gospodarstwo rolnego, które do tego momentu, było własnością Małżonka na rzecz Wnioskodawczyni. Czynność ta potwierdzona jest aktem notarialnym umowy darowizny z 3 sierpnia 2018 roku repertorium numer (…). Należy wyraźnie też wskazać, iż Strona i Małżonek zawarli związek małżeński w 2011 roku. W związku z tym, jako że Małżonek nabył gospodarstwo rolne od rodziców w 2006 roku, to do momentu darowizny jego połowy na rzecz Wnioskodawczyni, tj. 2018 roku, był on jedynym właścicielem tego gospodarstwa rolnego. Zawarcie związku małżeńskiego pomiędzy Wnioskodawczynią a Małżonkiem nie miało więc znaczenia dla własności gospodarstwa rolnego, którego jedynym właścicielem do momentu darowizny w 2018 roku był Małżonek, ponieważ stanowiło to jego majątek odrębny, który nie był objęty współwłasnością majątkową.
Jeżeli chodzi o transakcję sprzedaży poszczególnych działek będących częścią gospodarstwa rolnego od momentu nabycia jego połowy przez Wnioskodawczynię na podstawie wymienionej wyżej umowy darowizny pomiędzy nią, a Małżonkiem to były one następujące:
- Akt notarialny sprzedaży z 17 kwietnia 2019 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 15 kwietnia 2019 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 4 listopada 2019 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 2 marca 2020 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 14 sierpnia 2020 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 23 grudnia 2020 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 23 czerwca 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 2 lutego 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 6 kwietnia 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 6 sierpnia 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 15 kwietnia 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 9 marca 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 22 listopada 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 8 grudnia 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 7 września 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 17 sierpnia 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 1 grudnia 2021 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 4 października 2022 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 23 czerwca 2023 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 11 sierpnia 2023 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 23 czerwca 2023 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny umowa darowizny z 29 grudnia 2023 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 19 stycznia 2024 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 17 maja 2024 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 9 sierpnia 2024 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 9 sierpnia 2024 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 13 sierpnia 2024 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 30 stycznia 2024 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 21 listopada 2025 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 2 czerwca 2025 roku repertorium numer (…);
- Akt notarialny sprzedaży z 10 listopada 2025 roku repertorium numer (…).
Status sprzedawanych działek w ewidencji gruntów to działki rolne i opłacany był od nich podatek rolny przez Stronę i Małżonka. Jest to okoliczność oczywista, ponieważ pierwotnie sam Małżonek, a później Wnioskodawczyni wraz z nim (od 2018 roku), tj. uzyskania współwłasności gospodarstwa rolnego w związku z darowizną dokonaną przez Małżonka na rzecz Strony), do momentu sprzedaży każdej z ww. działek prowadzili na tych działkach działalność rolniczą. Jako, że działki te zostały sprzedane, Kupujący mieli prawo je wykorzystać w dowolny sposób.
W planach zagospodarowania przestrzennego gminy (…), działki te są przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową. Jednakże, jak wskazano powyżej, Strona i Małżonek wykorzystywali grunty rolne do działalności rolniczej i te, które pozostają nadal w ich współwłasności służą działalności rolniczej.
Wnioskodawczyni uzyskuje dodatkowy dochód, poza działalnością rolniczą, z tytułu umowy zlecenia. Jeżeli chodzi o Małżonka, to jedynym jego dochodem jest dochód z działalności rolniczej.
Należy także wyjaśnić kontekst podpisania aktu notarialnego umowy darowizny z 29 grudnia 2023 roku repertorium numer (…). Darowizna ta została dokonana na rzecz gminy (…) w celu możliwości wybudowania przez gminę drogi do nieruchomości znajdujących przy gospodarstwie rolnym. Wybudowanie drogi przez gminę było konieczne dla możliwości rozwoju terenu, tj. rozwoju budownictwa mieszkaniowego.
Bardzo istotną kwestią z punktu widzenia przedmiotowej interpretacji jest fakt, iż dochody uzyskane ze sprzedaży gruntów będących częścią gospodarstwa rolnego służyły przede wszystkim finansowaniu budowy wspólnego domu przez Wnioskodawczynię i Małżonka. Środki finansowe, które nie służyły budowie domu były wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej przez Stronę i Małżonka.
W przeszłości Wnioskodawczyni, ani Małżonek nie kupowali jakichkolwiek nieruchomości. W związku z tym nie było żadnych transakcji mających znamiona handlu nieruchomościami.
Tak naprawdę w sytuacji Strony mamy do czynienia ze sprzedażą jednej nieruchomości podzielonej tylko na mniejsze części (działki) co wymuszone jest warunkami transakcji. Ponadto, nie można nawet mówić o zakupie, ponieważ jak wskazano powyżej, Małżonek uzyskał gospodarstwo rolne w drodze darowizny od swoich rodziców, co wyklucza samo w sobie charakter handlowy tej transakcji, ponieważ nie mamy do czynienia z zakupem i późniejszą sprzedażą, będącą skutkiem tego zakupu.
Wskazane działki nie były nigdy wykorzystywane w działalności gospodarczej Wnioskodawczyni i w związku tym nie były także wprowadzone do ewidencji środków trwałych, ponieważ Wnioskodawczyni i Małżonek takiej działalności nie prowadzą i nie będą prowadzić. Po prostu działki te stanowią ich majątek prywatny i dlatego brak jest związku z czynnościami wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej.
Strona na gruntach gospodarstwa rolnego przed sprzedażą danej działki dokonywała zbioru produktów rolnych jako rolnik ryczałtowy. Oczywiście część będąca nadal współwłasnością Strony wykorzystywana jest do działalności rolniczej.
Wnioskodawczyni i Małżonek w celu sprzedaży działek nie podpisywali umowy pośrednictwa z firmą zajmującą się pośrednictwem w obrocie nieruchomościami. Jedyną rzeczą jaką robili w celu sprzedaży działek było umieszczenie ogłoszenia w serwisie ogłoszeniowym (…). Nie planują tego typu czynności w przypadku ewentualnych późniejszych sprzedaży działek będących częścią gospodarstwa rolnego.
W związku z powyższym, powstały u Strony wątpliwości co do hipotetycznych skutków w podatku VAT, które zaowocowały przedstawionym poniżej pytaniami.
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego
Zadane wniosku pytanie numer jeden dotyczy działek, które zostały sprzedane.
Wniosek dotyczy wszystkich sprzedaży wskazanych w stanie faktycznym i ewentualnie hipotetycznych sprzedaży w przyszłości. Takie rozumienie wynika z faktu, iż Wnioskodawczyni zastanawia się czy w związku z dokonywaniem opisanych w stanie faktycznym transakcji sprzedaży staje się podatnikiem podatku VAT czy też nie, ponieważ dokonuje wyprzedaży majątku prywatnego nie nabytego w celach komercyjnych.
Reasumując wniosek dotyczy wszystkich transakcji wykazanych w stanie faktycznym wniosku pod kątem stania się, czy też nie, przez Wnioskodawczynię podatnikiem podatku VAT oraz hipotetycznych sprzedaży w przyszłości.
Przedmiotem sprzedaży były lub też będą w przyszłości działki, które Wnioskodawczyni w związku z faktem darowizny przez małżonka stała się ich współwłaścicielką, co wynika jednoznacznie ze stanu faktycznego wskazanego we wniosku. Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem dokonali sprzedaży prawa własności działek w związku z czym kupujący stał się ich 100% właścicielem.
Podziału działek dokonała Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem ze względu na problemy finansowe w gospodarstwie rolnym oraz budową domu. Podział dokonywany był poprzez zgłaszanie go do wydziału geodezji, aby wyodrębnić daną działkę pod sprzedaż. Jak wskazano w stanie faktycznym środki finansowe uzyskane ze sprzedaży służyły budowie domu oraz potrzebom gospodarstwa rolnego.
Celem darowizny na rzecz gminy było to, aby powstały drogi wewnętrzne na których możliwy byłby ruch pojazdów samochodowych, czy też jednośladów. Bez dokonania tejże darowizny gmina nie miałaby możliwości wybudowania drogi. Takie działanie było niezbędne, ponieważ w innym przypadku nabywcy działek nie mieliby możliwości dojazdu do swojej działki. Oczywistą konsekwencją jest także to, że wyodrębnione drogi wewnętrzne mogłyby zostać drogami asfaltowymi, które wybuduje gmina.
W zamian za darowiznę na rzecz gminy organ ten nie był zobowiązany do jakiegokolwiek świadczenia na rzecz Wnioskodawczyni, w związku z czym nie otrzymała ona żadnej gratyfikacji.
Działki będące przedmiotem wniosku, które zostały sprzedane i te, które hipotetycznie w przyszłości mogą zostać sprzedane nigdy nie były wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT, w tym też nie były przedmiotem umów najmu, dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze oraz nie były udostępniane odpłatnie osobom trzecim. Działki już sprzedane do momentu ich sprzedaży były już wykorzystywane w gospodarstwie rolnym.
Przed sprzedażą działki Wnioskodawczyni nie podejmowała jakichkolwiek czynności wymagających zaangażowania środków finansowych zmierzających do podniesienia wartości przedmiotowych działek, w tym uzyskania decyzji/pozwoleń, uzbrojenia terenu, doprowadzenia mediów, ogrodzenia czy też innych. Także w odniesieniu do hipotetycznych przyszłych sprzedaży nie planuje wykonywania tego typu czynności.
Wnioskodawczyni ani mąż nigdy nie udzielali innej osobie pełnomocnictwa do działania w związku ze sprzedażą działek. W przyszłości nie planują także udzielania jakiegokolwiek pełnomocnictwa przy hipotetycznych sprzedażach działek.
Wnioskodawczyni nie występowała o zmianę przeznaczenia gruntu.
Wnioskodawczyni nie występowała o uzyskanie warunków technicznych przyłączy kanalizacyjnych lub energetycznych w związku ze sprzedażą działek. Także w odniesieniu do hipotetycznych przyszłych sprzedaży nie planuje wykonywania tego typu czynności.
Pytania
1.Czy sprzedaż przez Wnioskodawczynię ww. działek biorąc pod uwagę opisany powyżej stan faktyczny, będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT?
2.Czy sprzedaż przez Wnioskodawczynię w przyszłości kolejnych działek będących częścią gospodarstwa rolnego otrzymanego od Małżonka, biorąc pod uwagę opisany powyżej stan faktyczny, będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT?
Pani stanowisko w sprawie
Ad. 1
Sprzedaż przez Wnioskodawczynię działek rolnych opisanych w stanie faktycznym nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT.
Wnioskodawczyni nie działa w przypadku sprzedaży gruntów w charakterze podatnika podatku VAT.
Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza, według art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności, konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik" tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Przez ciągłe wykorzystywanie składników majątku należy rozumieć takie wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania.
Zatem czerpanie dochodów ze składnika majątku wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej.
Analizując powyższe przepisy stwierdzić należy, że dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.
Na mocy art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006 r., str. 1, z późn. zm.) - zwanej dalej Dyrektywą 112, „podatnikiem" jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.
„Działalność gospodarcza" obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.
Właściwym zatem jest wykluczenie osób fizycznych z grona podatników w przypadku, gdy dokonują sprzedaży, przekazania, bądź darowizny towarów stanowiących część majątku osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży, bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej.
W kontekście powyższych rozważań nie jest podatnikiem podatku VAT ten, kto jako osoba fizyczna dokonuje jednorazowych lub okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej, czy zarejestrowanej działalności gospodarczej, a tylko np. wyzbywa się majątku osobistego. Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, również nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności. Przyjęcie, że dany podmiot sprzedając grunt działa w charakterze podatnika prowadzącego handlową działalność gospodarczą (jako handlowiec) wymaga ustalenia, czy jego działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną). Przejawem zaś takiej aktywności określonej osoby w zakresie obrotu nieruchomościami, która może wskazywać, że jej czynności przybierają formę zorganizowaną może być np.: nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym, na tego rodzaju aktywność „handlową" wskazywać musi ciąg powyżej przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.
Zwykłe nabycie lub sprzedaż rzeczy nie stanowi wykorzystywania w sposób ciągły majątku rzeczowego w celu uzyskania z tego tytułu dochodu w rozumieniu art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady (a tym samym art. 15 ust. 2 UVAT) jako, że jedynym przychodem z takich transakcji może być ewentualny zysk ze sprzedaży tej rzeczy.
Dodatkowo należy wskazać, że działalność gospodarcza powinna cechować się stałością, powtarzalnością i niezależnością jej wykonywania, bowiem związana jest z profesjonalnym obrotem gospodarczym. Nie jest natomiast działalnością handlową, a zatem i gospodarczą, sprzedaż majątku osobistego, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży i nie jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że uznanie, że dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług, wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy.
Z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej TSUE) z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C 181/10) wynika, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej. Sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie mogą stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania Dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą. Podobnie - zdaniem Trybunału - okoliczność, że przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na działki w celu osiągnięcia wyższej ceny łącznej. Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego. Inaczej jest natomiast - wyjaśnił TSUE - w wypadku gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy. Zatem za podatnika należy uznać osobę, która w celu dokonania sprzedaży gruntów angażuje podobne środki wykazując aktywność w przedmiocie zbycia nieruchomości porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem, tj. działania wykraczające poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym. Chodzi tu przykładowo o nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym na tego rodzaju aktywność „handlową” wskazywać musi ciąg powyżej przykładowo przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.
W niniejszej sprawie konieczne stało się zatem ustalenie, czy w świetle przedstawionych informacji Wnioskodawczyni w celu sprzedaży nieruchomości, podjęła aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 15 ust. 2 UVAT, co skutkować będzie koniecznością uznania go za podmiot prowadzący „działalność gospodarczą" w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od towarów i usług, czy też sprzedaż ta nastąpi w ramach zarządu majątkiem prywatnym.
W rozumieniu powyższych twierdzeń pomóc mogą zapisy orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej NSA) z 29 października 2007 r., sygn. akt I FPS 3/07, w myśl którego formalny status danego podmiotu jako podatnika zarejestrowanego, a także okoliczność, że dana czynność została wykonana wielokrotnie lub jednorazowo, lecz z zamiarem częstotliwości nie mogą przesądzać o opodatkowaniu tej czynności bez każdorazowego ustalenia, czy w odniesieniu do konkretnej czynności podmiot ten występował w charakterze podatnika podatku VAT.
Biorąc pod uwagę powołane przepisy oraz opis sprawy należy stwierdzić, że w analizowanej sytuacji brak jest podstaw do uznania Strony - w związku ze sprzedażą działek - za podatnika podatku VAT prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie handlu nieruchomościami. Powyższe wynika z faktu, że nieruchomość rolna, o której mowa we wniosku, nie została nabyta przez Wnioskodawczynię z zamiarem ich dalszej odsprzedaży a otrzymała ją od Małżonka w drodze darowizny. Tak więc Strona intencjonalnie nie nabyła omawianej nieruchomości stając się jej współwłaścicielem, tylko Małżonek darował jej połowę, co biorąc pod uwagę fakt bycia małżeństwem i posiadania dzieci jest sytuacją naturalną. Połowa udziału we własności gospodarstwa rolnego została darowane Stronie dla celów rolniczych, przy czym sam fakt prowadzenia działalności rolniczej na przedmiotowych gruntach nie przesądza o konieczności opodatkowania dostawy działek.
Wnioskodawczyni nie prowadziła i nie prowadzi związanej z przedmiotową nieruchomością działalności gospodarczej.
Ponadto, Wnioskodawczyni nie podejmowała szeregu czynności przygotowawczych zmierzających do zbycia przedmiotowej nieruchomości.
Sam fakt podziału działek na mniejsze tego nie zmienia, bo ma tylko ma ułatwić ich sprzedaż. Jak zauważył NSA w wyroku z 9 marca 2016 r. sygnatura II FSK 1423/14, samo tylko wyodrębnienie z jednej nieruchomości działek gruntu, powiązane także z koniecznością uprzedniego uzyskania stosownych decyzji administracyjnych (zatwierdzenie podziału, ustalenie warunków zabudowy - w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) nie wykracza poza działania mieszczące się w zwykłym zarządzie własnymi sprawami majątkowymi. Z kolei w wyroku z 4 marca 2015 r, o sygnaturze II FSK 855/14 NSA stwierdził, iż nie przekraczają granic takiego zarządu czynności stanowiące naturalną konsekwencję prawidłowego gospodarowania własnym mieniem. Działań z zachowaniem - normalnych w takich przypadkach - reguł gospodarności nie należy z gruntu utożsamiać z działalnością gospodarczą. Także w judykaturze zauważa się (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2014 r., sygn. akt II FSK 867/12), że błędne jest automatyczne wiązanie z działalnością gospodarczą takich działań podatnika, jak jednostkowe zlecenie sprzedaży rzeczy profesjonalnej agencji, czy też poszukiwanie przezeń nabywcy za pomocą Internetu. Takie zachowania, w szczególności w XXI wieku, nie wykraczają poza normalny zarząd własnymi sprawami majątkowymi. Z kolei w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy o sygnaturze I SA/Bd 540/17 z 20 czerwca 2017 r. stwierdzono: „Jednak w kontekście wyroku Trybunału Sprawiedliwości w sprawach połączonych Słaby i in., C-180/10 i C-181/10 sama liczba i zakres transakcji sprzedaży, fakt, że przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na działki w celu osiągnięcia wyższej ceny, długość okresu, w jakim te transakcje następowały, jak i wysokość osiągniętych z nich przychodów nie ma znaczenia dla przesądzenia, w jakim charakterze działa podatnik dokonujący sprzedaży gruntów, bowiem całość powyższych elementów może odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego (pkt 37-38 wyroku)”.
W niniejszej sprawie brak jest zatem przesłanek świadczących o takiej aktywności Strony w przedmiocie zbycia ww. nieruchomości, która byłaby porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem (brak przesłanek zawodowego - stałego i zorganizowanego charakteru takiej działalności). Nie wystąpił bowiem ciąg zdarzeń, które jednoznacznie przesądzają, że sprzedaż wskazanych we wniosku działek wypełnia przesłanki działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni nie podjęła takich aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, które świadczyłyby o angażowaniu środków w sposób podobny do wykorzystywanych przez handlowców. Działania podejmowane przez Wnioskodawczynię należą do zakresu zwykłego zarządu majątkiem prywatnym. Sprzedając przedmiotowe działki skorzysta z przysługującego jej prawa do rozporządzania własnym majątkiem, która to czynność oznacza działanie w sferze prywatnej i do której nie mają zastosowania przepisy UVAT. Wobec powyższego należy uznać, że Strona dokonując sprzedaży ww. nieruchomości korzysta z przysługującego prawa do rozporządzania majątkiem osobistym, co nie jest wykonywaniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 UVAT. Brak tego statusu pozbawia Wnioskodawczynię cech podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie sprzedaży wskazanych działek, a ich dostawę, cech czynności podlegającej opodatkowaniu, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. W konsekwencji, mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz okoliczności analizowanej sprawy należy stwierdzić, że sprzedaż przedmiotowych działek nie będzie stanowiła działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Tym samym Strona z tego tytułu, nie wystąpi w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, a czynność ta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT.
Wnioskodawczyni sprzedała grunty rolne, a nie handlowała nimi.
Oceniając sprawę należy uwzględnić kontekst sprawy. Grunty sprzedawane przez Wnioskodawczynię nie były nabyte z zamiarem ich dalszej odsprzedaży, ale zostały otrzymane przez nią od Małżonka w drodze darowizny, który to Małżonek w taki sam sposób (darowizna) otrzymał je od rodziców w 2006 roku w celu prowadzenia na nich działalności rolniczej. Takie zresztą były wymogi uzyskania przez rodziców Małżonka renty strukturalnej.
Oceniając sprawę należy podkreślić, że decydującym czynnikiem dla rozważań o prowadzeniu/ nieprowadzeniu przez Wnioskodawczynię działalności gospodarczej polegającej na handlu gruntami był i jest cel nabycia przez nią gruntów będących w przyszłości przedmiotem sprzedaży. Innymi słowy, momentem mającym kluczowe znaczenie dla rozpatrywania charakteru sprzedaży gruntów (sprzedaż składnika gospodarstwa rolnego czy też sprzedaż towaru handlowego) były dla gruntów lata ich zakupu i intencje, jakie w tej chwili towarzyszy Wnioskodawczyni. Jak wskazano powyżej, Strona nie nabyła gruntu w celach handlowych (nie na potrzeby działalności gospodarczej w zakresie handlu), lecz dla potrzeb gospodarstwa rolnego, w którym te grunty były faktycznie wykorzystywane. Ponadto same nabycie zostało dokonane w wyniku darowizny a nie zakupu, co wyklucza poniesienie wydatku przez nią, rozumianego jako nabycie towarów handlowych, w celu dalszej ich odsprzedaży. Taka sytuacja oznacza, iż nie ma możliwości zaliczenia sprzedaży tych gruntów do działalności gospodarczej w zakresie handlu gruntami. Poza tym fakt prowadzenia działalności rolniczej na gruntach rolnych otrzymanych od Małżonka, który sam otrzymał je od rodziców, na całości tych gruntów, do chwili obecnej w pełni pokazuje, iż rozpatrywanie tej kwestii w kontekście działalności gospodarczej jest absurdalne. Prowadzenie działalności rolniczej jako rolnik ryczałtowy nie jest prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 UVAT. Takie uproszczenie byłoby bezprawne i niezgodne z interpretacją tego przepisu - art. 15 UVAT. Poza tym Wnioskodawczyni nie dokonała od początku otrzymania połowy własności nieruchomości od Małżonka ani jednej transakcji zakupu i sprzedaży innych nieruchomości poza będącymi przedmiotem wniosku o wydanie interpretacji. W takim stanie faktycznym szukanie celu handlowego w działaniach Wnioskodawczyni, znamionującego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 UVAT jest nie do przyjęcia. To, że Wnioskodawczyni wraz z Małżonkiem sprzedali ww. działki będące częścią gospodarstwa rolnego otrzymanego przez Małżonka od swoich rodziców wynika ze zmiany sytuacji życiowej (budowa domu + inwestycja w gospodarstwo rolne) a nie z zamiaru sprzedaży tychże gruntów, zaplanowanej już w momencie ich zakupu/otrzymania. To właśnie ten zamiar w momencie zakupu jest decydujący dla uznania danej czynności za działalność gospodarczą. Poza tym, w omawianej sprawie nie mamy de facto do czynienia z zakupem, którego skutkiem w przypadku działalności gospodarczej jest sprzedaż i w konsekwencji powstanie zysku będącego różnicą pomiędzy ceną zakupu i sprzedaży, tylko darowizną, którą przyjął Małżonek od swoich rodziców. Późniejsza darowizna połowy udziałów w gospodarstwie rolnym przez Małżonka na rzecz Strony jest wtórna w odniesieniu do otrzymania gospodarstwa rolnego przez Małżonka od rodziców. Powyższą wykładnię potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów we wskazanej już uchwale z 29 października 2007 r. (sygn. I FPS 3/07) oraz w wielu innych orzeczeniach. W związku z powyższym, aby dostawę towarów uznać za działalność gospodarczą, należy wykazać, że w momencie zakupu gruntu podatnik miał zamiar dokonywać takich czynności (zakupu i następnie sprzedaży) wielokrotnie, którego to zamiaru nie było.
Należy wyraźnie rozróżnić zamiar Wnioskodawczyni z chwili nabycia rzeczonych gruntów (a co jest dla sprawy najważniejsze, bo decyduje czy dana osoba już w chwili zakupu miała mieć znamiona podatnika podatku VAT), od jego późniejszych zamiarów, które powstały na skutek różnych okoliczności. Innymi słowy, kluczowa w analizie przedmiotowej sprawy jest intencja Małżonka w momencie, w którym powziął on decyzję o przyjęciu gruntów od rodziców w formie darowizny. Jak wskazano powyżej, intencją w tym czasie było nabycie gruntu na potrzeby gospodarstwa rolnego. Trudno zaakceptować sytuację, w której grunty nabyte (otrzymane w darowiźnie przez Małżonka od jego rodziców) pod potrzeby gospodarstwa rolnego i w tym celu przez nią wykorzystywane, potraktować ich sprzedaż - nie planowaną z powodów komercyjnych, a wymuszoną potrzebami osobistymi - jako sprzedaż towarów handlowych, którymi nigdy te grunty nie były.
Brak działań przygotowujących zbycie działek jako wyróżnik działalności gospodarczej.
Nie wymaga chyba większej argumentacji teza, że każdy podmiot - czy to komercyjny, czy prywatny - np. osoba fizyczna sprzedająca swoje mieszkanie - wykonuje w tym celu jakieś zaplanowane i przemyślane logicznie czynności, bo inaczej się po prostu nie da tego zrobić (bez przemyślenia kiedy, za ile i może komu co sprzedać). Dlatego to nie może być uznane za wyróżnik działalności gospodarczej, bo ten element towarzyszy także niekomercyjnym (prywatnym) transakcjom. Aby stwierdzić, że występuje przesłanka czynności wskazujących na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie handlu nieruchomościami konieczne jest stwierdzenie, że podjęto szereg działań - od momentu zbycia do nabycia - potwierdzający profesjonalny, zarobkowy charakter działań. Pierwszym zatem momentem oceny czy działalność ma taki charakter, są okoliczności nabycia. Przeciwko takiemu charakterowi przemawiać będzie zwłaszcza nabycie w okolicznościach niezależnych od podatnika (czyli w niniejszej sprawie gospodarstwo rolne otrzymane od rodziców przez Małżonka w 2006 r. w formie darowizny), brak negocjacji ceny, prowadzenie na nieruchomości jakiejkolwiek działalności (u Wnioskodawczyni działalności rolniczej), a zatem wszystko, co wskazuje, iż w chwili zakupu (w niniejszej sprawie darowizna) podatnik nie podporządkowywał swych działań planom późniejszej sprzedaży z zyskiem. O braku komercyjnego charakteru działalności świadczyć może również w szczególności dokonanie sprzedaży ze względu na okoliczności życiowe, w pośpiechu (nagła potrzeba uzyskania pieniędzy na inny cel, nieziszczenie celu, dla którego realizacji nieruchomość nabyto) - krótko mówiąc wszystko, co wskazuje na to, iż osiągnięcie jak najwyższego zysku nie było priorytetem zbywcy. U podstaw przyszłych transakcji sprzedaży nieruchomości przez Wnioskodawczynię jest budowa domu bez zaciągania kredytu i dalszy rozwój gospodarstwa rolnego. Poza tym jak wskazano powyżej przedmiotowe nieruchomości nigdy nie były, nie są i nie będą wykorzystywane w działalności gospodarczej, ponieważ stanowiły one i te które nie zostały sprzedane stanowią jej prywatny majątek. Czynności Strony są po prostu działaniami niezbędnymi do zaistnienia zbycia nieruchomości.
Jak już wskazano powyżej brak jest ciągu określonych działań przygotowujących działki do ich zbycia - jako wyróżniku działalności gospodarczej przez Wnioskodawczynię. Działania Strony, tj. zbycia działek rolnych nie miały jakichkolwiek znamion prowadzenia działalności gospodarczej co wyklucza rozważania w tej materii.
Podział nieruchomości na mniejsze działki.
Argumentem, który mógłby hipotetycznie świadczyć o prowadzeniu przez Wnioskodawczynię działalności gospodarczej (w zakresie handlu nieruchomościami) nie jest fakt podziału gospodarstwa rolnego na mniejsze działki. Taka argumentacja jest błędna, ponieważ pozbawiona jest podstaw logicznych i odbiega od realiów życia. Przecież fakt dokonania podziału nieruchomości stanowiącej gospodarstwo rolne nie ma żadnego związku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Dokonanie podziału podyktowane jest tym, że wtedy łatwiej to sprzedać.
Ponadto, co oczywiste Wnioskodawczyni dalej wykorzystuje część, która nie została sprzedana do prowadzenia działalności rolniczej wraz z Małżonkiem. Działanie Wnioskodawczyni, tj. podział gruntu rolnego na mniejsze działki w związku z planowanym zbyciem jest działaniem racjonalnym i powszechnie spotykanym. Dlatego uznanie tego działania (w takich realiach stanu faktycznego), jako działalności gospodarczej jest pozbawione podstaw prawnych w przepisach ustawy o VAT, a konkretnie w art. 15 ust. 1 i 2. Należy zadać sobie pytanie, czy takie działanie Wnioskodawczyni ma charakter gospodarczy/handlowy i wykonywane jest w sposób ciągły, zorganizowany z dużą częstotliwością. Oczywiście odpowiedź na to pytanie jest jedna, czyli przecząca, co oznacza brak znamion prowadzenia przez Wnioskodawczynię działalności gospodarczej w rozumieniu wskazanych przepisów.
Kierując się tą błędną ideologią równie dobrze można zrobić z podatnika każdego, kto kupuje grunt pod budowę budynku mieszkalnego, ale po pewnym czasie dochodzi do wniosku, że grunt jest za duży (nie podoła finansowo budując duży dom) i dzieli go na dwie mniejsze działki, z których na pierwszej będzie się budował, a drugą wystawi do sprzedaży. Wtedy sprzedając ową drugą działkę winien od niej zapłacić podatek VAT (jako handlarz gruntami). Wnioskodawczyni wraz z Małżonkiem, aby łatwiej sprzedać swój prywatny majątek dokonali podziału gruntu i była to jedyna droga do sprzedaży tego gruntu, nie mająca cech działalności gospodarczej, co czyni ich działania racjonalnymi.
Niewątpliwie sprzedaż poszczególnych działek tworzy efekt skali. Gdyby sprzedano całą nieruchomość rolną (bez jej uprzedniego podziału) to nie byłoby problemu (jedna transakcja), ale sprzedaż poszczególnych działek - mimo istnienia czynników te sprzedaże tłumaczących, jako nie z powodów handlowych wywołuje uzyskanie efektu skali. To jednak fałszywy trop. Sam podział składnika majątku na mniejsze i ich późniejsza sprzedaż nie może być uznany za działalność gospodarczą, jak to nie ma obiektywnie charakteru takiej działalności. Mierzenie działalności głównie ilością dokonanych transakcji, bez uwzględnienia ich kontekstu, stanowi naruszenie reguł oceny materiału dowodowego. Tutaj ponownie trzeba zacytować fragment orzeczenia NSA z wyroku z 9 marca 2016 r. sygnatura II FSK 1423/14: „Samo tylko wyodrębnienie z jednej nieruchomości działek gruntu, powiązane także z koniecznością uprzedniego uzyskania stosownych decyzji administracyjnych (zatwierdzenie podziału, ustalenie warunków zabudowy - w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) nie wykracza poza działania mieszczące się w zwykłym zarządzie własnymi sprawami majątkowymi”. Wyrok wprost dotyczy gruntów, dlatego ma pełne przełożenie na sprzedawane działki przez Wnioskodawczynię.
Nie można tutaj także zapomnieć o innym ważnym, czynniku przeczącym koncepcji prowadzenia przez Stronę działalności gospodarczej w zakresie handlu gruntami - taki podział gruntu na mniejsze działki ułatwił jego zbycie, bo trudniej się zbywa większe działki. Gdyby nie było tego podziału, nikt by nie kupił danej działki rolnej ponieważ pojedynczej stronie umowy nie byłaby potrzebna aż tak duża powierzchnia, a poza tym Strona dalej prowadzi gospodarstwo wraz z Małżonkiem i nie chcą sprzedać w całości gruntów rolnych.
Brak umieszczenia oferty sprzedaży w biurze pośrednictwa w obrocie nieruchomościami.
Fakt braku podpisania umowy pośrednictwa z firmą zajmującą się pośrednictwem w obrocie nieruchomościami w celu sprzedaży ww. działek przez Stronę jest kolejnym dowodem braku prowadzenia przez Wnioskodawczynię działalności gospodarczej. Oczywiście takie działania wykonują także osoby sprzedające swój prywatny majątek tak jak Wnioskodawczyni, jak i podmioty gospodarcze zajmujące się prowadzeniem działalności w tej materii i sama w sobie okoliczność ta nie decyduje o fakcie prowadzenia czy też nie działalności gospodarczej. Deweloperzy często podpisują umowy pośrednictwa z biurem pośrednictwa w celu prezentacji przez tych pośredników jego oferty i tak samo osoby prywatne chcące sprzedać swoje mieszkania. Trzeba to jeszcze raz mocno podkreślić - takie ogłoszenia robi większość osób chcących sprzedaż swój majątek prywatny. Jak zauważył NSA w wyroku z 4 marca 2015 r., o sygnaturze Il FSK 855/14, nie przekraczają granic takiego zarządu czynności stanowiące naturalną konsekwencję prawidłowego gospodarowania własnym mieniem. Działań z zachowaniem - normalnych w takich przypadkach - reguł gospodarności nie należy z gruntu utożsamiać z działalnością gospodarczą. Także w judykaturze zauważa się (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2014 r., sygn. akt Il FSK 867/12), że błędne jest automatyczne wiązanie z działalnością gospodarczą takich działań podatnika, jak jednostkowe zlecenie sprzedaży rzeczy profesjonalnej agencji, czy też poszukiwanie przezeń nabywcy za pomocą Internetu. Takie zachowania, w szczególności w XXI wieku, nie wykraczają poza normalny zarząd własnymi sprawami majątkowymi. W świetle powyższego wyroku nie jest niczym dziwnym poszukiwanie nabywcy przez biuro nieruchomości i to nie jest żaden wyróżnik działalności gospodarczej, ale nawet tej czynności Strona nie wykonała. Jedyną czynnością było umieszczenie ogłoszenia na portalu ogłoszeniowym (…).
Dochody ze sprzedaży działek rolnych nie podlegają pod dyspozycję art. 15 ust. 1 i 2 UVAT oraz dyspozycję art. 5 ust. 1 pkt 1 UVAT.
Jak już wyżej udowodniono, w kontekście stanu faktycznego sprawy działania Wnioskodawczyni nie mają znamion działania podatnika podatku VAT. Uważna analiza sprawy winna doprowadzić do wniosku, iż w kontekście omawianych działań Strona nie spełnia przymiotu bycia podatnikiem podatku VAT, na tle tak skonstruowanej definicji podatnika w art. 15 ust. 1 i 2 UVAT. Wobec tego nie można zastosować w sprawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ) UVAT, a który to przepis nie ma zastosowania w sprawie i wyklucza opodatkowanie wymienionych wyżej transakcji sprzedaży działek rolnych.
Ad. 2
Argumentacja zawarta w Ad. 1 znajduje tutaj odpowiednie zastosowanie tzn. późniejsze sprzedaże nie powodują uznania Wnioskodawczyni za podatnika podatku VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Według art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Zatem, grunty spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż jest traktowana jako czynność odpłatnej dostawy towarów na terytorium kraju.
Towarem jest także udział w prawie własności lub użytkowania wieczystego nieruchomości. Jest to zgodne z normami unijnymi, bowiem w myśl art. 15 ust. 2 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. s. 1, ze zm.), zwanej dalej „Dyrektywą 2006/112/WE”:
Państwa członkowskie mogą uznać za rzeczy:
1) określone udziały w nieruchomości,
2) prawa rzeczowe dające ich posiadaczowi prawo do korzystania z nieruchomości,
3) udziały i inne równoważne udziałom tytuły prawne dające ich posiadaczowi prawne lub faktyczne prawo własności lub posiadania nieruchomości lub jej części.
Podkreślić więc należy, że współwłaściciel ma względem swego udziału pozycję wyłącznego właściciela, a rozporządzanie udziałem polega na tym, że współwłaściciel może zbyć swój udział.
Wskazać należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
W myśl art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Natomiast stosownie do art. 15 ust. 4 ustawy:
W przypadku osób fizycznych prowadzących wyłącznie gospodarstwo rolne, leśne lub rybackie za podatnika uważa się osobę, która złoży zgłoszenie rejestracyjne, o którym mowa w art. 96 ust. 1.
W myśl art. 15 ust. 5 ustawy:
Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio do osób fizycznych prowadzących wyłącznie działalność rolniczą w innych niż wymienione w ust. 4 przypadkach.
Z kolei stosownie do art. 2 pkt 16 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o gospodarstwie rolnym - rozumie się przez to gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym.
Zgodnie z art. 2 pkt 19 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o rolniku ryczałtowym - rozumie się przez to rolnika dokonującego dostawy produktów rolnych lub świadczącego usługi rolnicze, korzystającego ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3, z wyjątkiem rolnika obowiązanego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych.
Należy zauważyć, że przepisy ustawy o podatku od towarów i usług zawierają pewne szczególne rozwiązania dotyczące podatników, którzy prowadzą wyłącznie gospodarstwo rolne, leśne lub rybackie oraz podatników, którzy prowadzą wyłącznie działalność rolniczą w innych ramach niż gospodarstwo rolne, leśne lub rybackie. Wówczas za podatnika jest uważana osoba, która złoży zgłoszenie rejestracyjne, o którym stanowi art. 96 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności, konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik.
Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Przez ciągłe wykorzystywanie składników majątku należy rozumieć takie wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Zatem, czerpanie dochodów ze składnika majątku wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej.
Analizując powyższe przepisy należy stwierdzić, że dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.
W oparciu o art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady:
„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.
„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.
Jednocześnie, w art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady wskazano, że:
Państwa członkowskie mogą uznać za podatnika każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi, w szczególności jednej z następujących transakcji:
a)dostawa budynku lub części budynku oraz związanego z nim gruntu, przed pierwszym zasiedleniem;
b)dostawa terenu budowlanego.
Według art. 2 ust. 1 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE Rady:
Opodatkowaniu VAT podlegają następujące transakcje: odpłatna dostawa towarów na terytorium państwa członkowskiego przez podatnika działającego w takim charakterze.
Z przytoczonych regulacji wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług może być każda osoba, która okazjonalnie dokonuje czynności opodatkowanych, przy czym czynności te powinny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców i osób świadczących usługi, włącznie z działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.
Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług w świetle powyższych przepisów, jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Właściwym zatem jest wykluczenie osób fizycznych z grona podatników w przypadku, gdy dokonują sprzedaży, przekazania bądź darowizny towarów stanowiących część majątku prywatnego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej.
W kontekście powyższych rozważań, nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług ten, kto jako osoba fizyczna dokonuje jednorazowych lub okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej, czy zarejestrowanej działalności gospodarczej, a tylko np. wyzbywa się majątku prywatnego. Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, również nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności.
Przyjęcie, że dany podmiot sprzedając grunt działa w charakterze podatnika prowadzącego handlową działalność gospodarczą (jako handlowiec) wymaga ustalenia, czy jego działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną). Przejawem zaś takiej aktywności określonej osoby w zakresie obrotu nieruchomościami, która może wskazywać, że jej czynności przybierają formę zorganizowaną może być np.: nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym, na tego rodzaju aktywność „handlową” wskazywać musi ciąg powyżej przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.
Zatem, w kwestii ustalenia, czy sprzedaż udziału w działkach wydzielonych z Nieruchomości należącej do gospodarstwa rolnego podlega opodatkowaniu podatkiem VAT istotne jest, czy w świetle zaprezentowanego opisu sprawy, w celu dokonania sprzedaży ww. działek, podjęła Pani aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producenta, handlowca i usługodawcę w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, co skutkuje koniecznością uznania Pani za podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od towarów i usług, czy też sprzedaż nastąpiła w ramach zarządu majątkiem prywatnym.
Zwykłe nabycie lub sprzedaż rzeczy nie stanowi wykorzystywania w sposób ciągły majątku rzeczowego w celu uzyskania z tego tytułu dochodu w rozumieniu art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady (a tym samym art. 15 ust. 2 ustawy) jako, że jedynym przychodem z takich transakcji może być ewentualny zysk ze sprzedaży tej rzeczy.
Dodatkowo należy wskazać, że działalność gospodarcza powinna cechować się stałością, powtarzalnością i niezależnością jej wykonywania, bowiem związana jest z profesjonalnym obrotem gospodarczym. Nie jest natomiast działalnością handlową, a zatem i gospodarczą, sprzedaż majątku prywatnego, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży i nie jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10) wynika, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej. Sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie mogą stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania Dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą. Podobnie – zdaniem Trybunału – okoliczność, że przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na działki w celu osiągnięcia wyższej ceny łącznej. Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego.
Co istotne – jak wskazał TSUE - dla uznania, że czynność sprzedaży działek następuje w ramach zarządu majątkiem prywatnym nie ma znaczenia fakt, że podmiot dokonujący dostawy jest „rolnikiem ryczałtowym”. Według TSUE, sprzedaż działek przekształconych z rolnych na budowlane nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, jeżeli następuje w ramach zarządzania majątkiem prywatnym. Trybunał orzekł, że „osoby fizycznej, która prowadziła działalność rolniczą na gruncie nabytym ze zwolnieniem z podatku od wartości dodanej i przekształconym wskutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego niezależnej od woli tej osoby w grunt przeznaczony pod zabudowę, nie można uznać za podatnika podatku od wartości dodanej w rozumieniu prawa UE, kiedy dokonuje ona sprzedaży tego gruntu, jeżeli sprzedaż ta następuje w ramach zarządu majątkiem prywatnym tej osoby”.
Inaczej jest natomiast - jak wyjaśnił Trybunał - w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy. Zatem, za podatnika należy uznać osobę, która w celu dokonania sprzedaży gruntów angażuje podobne środki wykazując aktywność w przedmiocie zbycia nieruchomości porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem, tj. działania wykraczające poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym.
W rozumieniu powyższych twierdzeń pomóc mogą zapisy orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 października 2007 r., sygn. akt I FPS 3/07, w myśl którego formalny status danego podmiotu jako podatnika zarejestrowanego, a także okoliczność, że dana czynność została wykonana wielokrotnie lub jednorazowo, lecz z zamiarem częstotliwości nie mogą przesądzać o opodatkowaniu tej czynności bez każdorazowego ustalenia, czy w odniesieniu do konkretnej czynności podmiot ten występował w charakterze podatnika podatku VAT.
Jak wynika z dokonanej wyżej analizy przepisów, warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze - dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie - czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Jak wyjaśniono wyżej - odwołując się zarówno do treści przepisów ustawy, jak i stanowiska judykatury - w przypadku osób fizycznych, które dokonują sprzedaży, przekazania, bądź darowizny towarów stanowiących część majątku osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej, należy szczególnie wnikliwie przeanalizować okoliczności, w jakich będzie realizowana transakcja. Co do zasady bowiem osoby fizyczne, które dokonują transakcji w ramach zarządu majątkiem prywatnym, wykluczone są z grona podatników VAT.
W tym miejscu podkreślić należy, że pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na gruncie analizowanych przepisów ustawy, jednakże wynika z wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE w sprawie C-291/92 (Finanzamt Uelzenv. Dieter Armbrecht), które dotyczyło kwestii opodatkowania sprzedaży przez osobę, będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów prywatnych. „Majątek prywatny” to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Ze wskazanego orzeczenia wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części nieruchomości w ramach majątku osobistego. Przykładem takiego wykorzystania nieruchomości mogłoby być, np. wybudowanie domu dla zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. Potwierdzone to zostało również w wyroku TSUE z 21 kwietnia 2005 r., sygn. akt C-25/03 Finanzamt Bergisch Gladbach v. HE, który stwierdził, że majątek prywatny to mienie wykorzystywane dla zaspokojenia potrzeb własnych.
W opisie sprawy podała Pani informacje, z których wynika, że:
- 3 sierpnia 2018 roku mąż przekazał Pani – drogą darowizny - połowę udziałów w Nieruchomości, tj. posiadanym gospodarstwie;
- Od tego czasu dokonywała Pani sprzedaży udziałów w działkach będących częścią gospodarstwa rolnego, tj. :
o Akt notarialny sprzedaży z 17 kwietnia 2019 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 15 kwietnia 2019 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 4 listopada 2019 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 2 marca 2020 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 14 sierpnia 2020 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 23 grudnia 2020 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 23 czerwca 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 2 lutego 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 6 kwietnia 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 6 sierpnia 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 15 kwietnia 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 9 marca 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 22 listopada 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 8 grudnia 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 7 września 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 17 sierpnia 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 1 grudnia 2021 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 4 października 2022 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 23 czerwca 2023 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 11 sierpnia 2023 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 23 czerwca 2023 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny umowa darowizny z 29 grudnia 2023 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 19 stycznia 2024 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 17 maja 2024 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 9 sierpnia 2024 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 9 sierpnia 2024 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 13 sierpnia 2024 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 30 stycznia 2024 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 21 listopada 2025 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 2 czerwca 2025 roku repertorium numer (…);
oAkt notarialny sprzedaży z 10 listopada 2025 roku repertorium numer (…);
- od momentu uzyskania współwłasności gospodarstwa rolnego do momentu sprzedaży każdej z ww. działek prowadziła Pani wraz z Małżonkiem na tych działkach działalność rolniczą. Na gruntach przed sprzedażą danej działki dokonywała Pani zbioru produktów rolnych jako rolnik ryczałtowy. Część będąca nadal Pani współwłasnością wykorzystywana jest do działalności rolniczej;
- poza działalnością rolniczą uzyskuje Pani dodatkowy dochód z tytułu umowy zlecenia;
- 29 grudnia 2023 r. dokonała Pani darowizny na rzecz gminy (…) w celu możliwości wybudowania przez gminę drogi do nieruchomości znajdujących przy gospodarstwie rolnym. Takie działanie było niezbędne, ponieważ w innym przypadku nabywcy działek nie mieliby możliwości dojazdu do swojej działki;
- dochody uzyskane ze sprzedaży gruntów będących częścią gospodarstwa rolnego służyły przede wszystkim finansowaniu budowy wspólnego domu przez Panią i Małżonka. Środki finansowe, które nie służyły budowie domu były wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej przez Panią i Małżonka;
- w przeszłości nie nabywała Pani jakichkolwiek nieruchomości;
- wskazane działki nie były nigdy wykorzystywane przez Panią w działalności gospodarczej. Nie prowadzi i nie będzie Pani prowadzić takiej działalności;
- działki stanowią Pani majątek prywatny;
- w celu sprzedaży działek nie podpisywała Pani umowy pośrednictwa z firmą zajmującą się pośrednictwem w obrocie nieruchomościami. Jedyną rzeczą, jaką robiła Pani w celu sprzedaży działek było umieszczenie ogłoszenia w serwisie ogłoszeniowym (…). Nie planuje Pani tego typu czynności w przypadku ewentualnych późniejszych sprzedaży działek będących częścią gospodarstwa rolnego;
- podziału działek dokonała Pani wraz z małżonkiem ze względu na problemy finansowe w gospodarstwie rolnym oraz w związku z budową domu. Podział dokonywany był poprzez zgłaszanie go do wydziału geodezji, aby wyodrębnić daną działkę pod sprzedaż;
- działki będące przedmiotem wniosku, które zostały sprzedane i te które w przyszłości mogą zostać sprzedane nigdy nie były wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT w tym też nie były przedmiotem umów najmu, dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze oraz nie były udostępniane odpłatnie osobom trzecim;
- przed sprzedażą działek nie podejmowała Pani jakichkolwiek czynności wymagających zaangażowania środków finansowych zmierzających do podniesienia wartości przedmiotowych działek, w tym uzyskania decyzji/pozwoleń, uzbrojenia terenu, doprowadzenia mediów, ogrodzenia czy też innych. Także w odniesieniu do ewentualnych przyszłych sprzedaży nie planuje wykonywania tego typu czynności;
- nigdy nie udzielała Pani innej osobie pełnomocnictwa do działania w związku ze sprzedażą działek. W przyszłości nie planuje Pani udzielania jakiegokolwiek pełnomocnictwa przy ewentualnych sprzedażach działek;
- nie występowała Pani o zmianę przeznaczenia gruntu;
- nie występowała Pani o uzyskanie warunków technicznych przyłączy kanalizacyjnych lub energetycznych w związku ze sprzedażą działek. Także w odniesieniu do ewentualnych przyszłych sprzedaży nie planuje Pani wykonywania tego typu czynności.
Pani wątpliwości w analizowanej sprawie dotyczą ustalenia, czy sprzedaż przez Panią opisanych we wniosku udziałów w Nieruchomości (działek należących do opisanego gospodarstwa rolnego) podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.
Dostawa towarów (np. udziału w nieruchomości) podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana jest przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy. Dopiero po zdefiniowaniu podmiotu jako podatnika VAT dla danej czynności - co do zasady - mają dla określenia jego praw i obowiązków zastosowanie przepisy ustawy. Należy zatem ustalić, czy w odniesieniu do czynności sprzedaży udziału w działkach wydzielonych z Nieruchomości należącej do gospodarstwa rolnego, będzie Pani spełniała przesłanki do uznania Pani za podatnika podatku od towarów i usług.
W kontekście powyższych rozważań istotna jest więc ocena, czy z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, że w celu sprzedaży posiadanego udziału w działkach podjęła Pani działania charakterystyczne dla profesjonalnego obrotu nieruchomościami. Ocena ta powinna przy tym uwzględniać nie tylko samodzielne znaczenie poszczególnych kryteriów kwalifikacji określonych działań jako cech charakteryzujących działalność handlową, ale też brać pod uwagę całokształt tychże działań, ich wzajemne uzupełnianie się i przydatność z punktu widzenia tego rodzaju działalności gospodarczej.
Analiza sprawy w kontekście powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że sprzedaż udziału w działkach, o których mowa we wniosku (zarówno dokonana, jak i ewentualna późniejsza sprzedaż) nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż brak jest przesłanek, aby w związku z tą transakcją uznać Panią za podatnika tego podatku. Z zawartego we wniosku opisu sprawy nie wynika bowiem taka Pani aktywność, która wykraczałaby poza ramy czynności związanych ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Nie wystąpił bowiem ciąg zdarzeń, które jednoznacznie przesądzają, że sprzedaż udziałów w działkach będzie wypełniać przesłanki działalności gospodarczej.
Otrzymała Pani udział w Nieruchomości od małżonka drogą darowizny, działki użytkowane były przez Panią w działalności rolniczej, jako rolnik ryczałtowy. Nie podejmowała Pani jakichkolwiek czynności wymagających zaangażowania środków finansowych zmierzających do podniesienia wartości przedmiotowych działek, w tym uzyskania decyzji/pozwoleń, uzbrojenia terenu, doprowadzenia mediów, ogrodzenia czy też innych. Także w odniesieniu do ewentualnych przyszłych sprzedaży nie planuje wykonywania tego typu czynności. Nigdy nie udzielała i nie planuje Pani udzielić innej osobie pełnomocnictwa do działania w związku ze sprzedażą udziałów w działkach. Nie występowała Pani o zmianę przeznaczenia gruntu. Nie występowała Pani o uzyskanie warunków technicznych przyłączy kanalizacyjnych lub energetycznych w związku ze sprzedażą udziałów w działkach. Także w odniesieniu do ewentualnych przyszłych sprzedaży nie planuje Pani wykonywania tego typu czynności. Środki finansowe uzyskane ze sprzedaży udziałów w nieruchomości przeznacza Pani na budowę domu oraz do celów prowadzenia gospodarstwa rolnego. W celu sprzedaży udziału w działkach nie podpisywała Pani umowy pośrednictwa z firmą zajmującą się pośrednictwem w obrocie nieruchomościami. Jedyną rzeczą jaką robiła Pani w celu sprzedaży udziałów w działach było umieszczenie ogłoszenia w serwisie ogłoszeniowym (…). Nie planuje Pani tego typu czynności w przypadku ewentualnych późniejszych sprzedaży działek będących częścią gospodarstwa rolnego.
Zatem nie podjęła Pani aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, które świadczyłyby o angażowaniu środków w sposób podobny do wykorzystywanych przez handlowców. Tym samym w odniesieniu do sprzedaży udziału w działkach wydzielonych z Nieruchomości należącej do gospodarstwa rolnego (dokonanej, jak i ewentualnych późniejszych sprzedaży) nie zachowuje się Pani jak handlowiec. Podział gruntu oraz darowizna dokonana na rzecz gminy nie stanowią czynności, w myśl tez wynikających z wyroku TSUE C-180/10 i 181/10, wystarczających do uznania, że w odniesieniu do sprzedaży udziału w opisanych działkach zachowuje się Pani jak handlowiec.
W konsekwencji, dokonując sprzedaży udziału w działkach wydzielonych z Nieruchomości należącej do gospodarstwa rolnego (dokonanych w przeszłości oraz ewentualnych późniejszych sprzedaży) korzysta Pani z przysługującego Pani prawa do rozporządzania majątkiem osobistym, co nie jest wykonywaniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Brak tego statusu pozbawia Panią cech podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, w zakresie sprzedaży udziału w działkach, a dostawę cech czynności podlegającej opodatkowaniu, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Zatem sprzedaż udziału w działkach wydzielonych z Nieruchomości należącej do gospodarstwa rolnego (dokonanych w przeszłości oraz ewentualnych późniejszych sprzedaży) nie jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Tym samym, Pani stanowisko uznałem za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa:
składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym, ponosi Pani ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
W konsekwencji, w zakresie ewentualnych późniejszych sprzedaży w przyszłości, niniejsza interpretacja ma zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny będzie pokrywał się z opisem sprawy przedstawionym przez Panią we wniosku.
Zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej:
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).
W związku z powyższym, wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Pani wniosku (pytań). Inne kwestie przedstawione w opisie stanu faktycznego, bądź we własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być, zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, rozpatrzone. Zatem, należy zaznaczyć, że niniejsza interpretacja dotyczy tylko Pani i nie wywołuje skutków podatkowych dla Pani małżonka.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
