Interpretacja indywidualna z dnia 11 maja 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0111-KDIB1-1.4010.68.2026.3.SG
Podział przez wydzielenie działalności Budynek A1 ze Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej nie skutkuje powstaniem przychodu po stronie wspólników ani spółek, gdyż obie działalności stanowią zorganizowane części przedsiębiorstwa zgodnie z art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest prawidłowe.
Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
6 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z tego samego dnia o wydanie interpretacji indywidualnej m.in. w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 13 marca 2026 r. (data wpływu w tym samym dniu).
Treść wniosku wspólnego jest następująca:
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem
I. Zainteresowany będący stroną postępowania:
- A. Sp. z o.o. (dalej: „Wnioskodawca”)
II. Zainteresowani niebędący stroną postępowania:
- B. Sp. z o.o. (poprzednio: C. Sp. z o.o.)
(…)
- D. Sp. z o.o.
(….)
- E. Sp. z o.o.
(…)
Opis zdarzenia przyszłego
Planowany Podział
Wnioskodawca, A. sp. z o.o. (dalej również jako: „Spółka Dzielona”) ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jest polskim rezydentem podatkowym. Wspólnikami Spółki Dzielonej są E. sp. z o.o. i D. sp. z o.o. (dalej: „Wspólnicy Spółki Dzielonej”). Wspólnicy Spółki Dzielonej są polskimi rezydentami podatkowymi.
Podstawowym przedmiotem działalności Spółki Dzielonej jest prowadzenie działalności inwestycyjnej związanej z wznoszeniem budynków, ich komercjalizacją i zarządzaniem nieruchomościami. Wnioskodawca prowadzi działania mające na celu wybudowanie i przystosowanie takich nieruchomości do dalszego wynajmu. Wnioskodawca prowadzi prace związane z budową kompleksu składającego się z budynków usługowych, w tym biurowych oraz budynków mieszkalnych z usługami na parterze (z zastrzeżeniem, że działki przeznaczone na część projektu, na której planowane jest wzniesienie budynków z mieszkaniami na sprzedaż, mogą zostać sprzedane przez Spółkę Dzieloną innemu podmiotowi realizującemu tę część przedsięwzięcia inwestycyjnego; nie jest wykluczone, że w przyszłości powstaną też budynki z mieszkaniami/lokalami przeznaczonymi na wynajem (dalej: „Inwestycja”). Kompleks jest realizowany na działkach położonych w (…) u zbiegu ulic (…).
Z uwagi na skalę, złożoność Inwestycji i jej różnorodne funkcje, została ona podzielona na różne etapy, w ramach których realizowane są różne przedsięwzięcia, przy czym każdy ze zrealizowanych etapów Inwestycji może po zakończeniu realizacji stanowić samodzielny przedmiot obrotu. W pierwszym etapie została już zrealizowana inwestycja polegająca na budowie budynku biurowo-usługowego zlokalizowanego w okolicach ulic (…), wraz z garażem podziemnym, drogami wewnętrznymi oraz niezbędną infrastrukturą techniczną (dalej: „Inwestycja Budynek B”).
Na moment składania Wniosku, na podstawie Decyzji Prezydenta (…) z dnia (…) września 2025 r., zatwierdzającej projekt architektoniczny i udzielającej pozwolenia na budowę budynku biurowego A1 z garażem podziemnym („Budynek A1”) oraz budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami, garażem podziemnym (budynek A2) oraz drogą wewnętrzną wraz z zagospodarowaniem terenu i infrastrukturą techniczną, które służyć będą obu budynkom („Pozwolenie na Budowę”), Spółka Dzielona prowadzi prace deweloperskie dotyczące inwestycji Budynek A1 w postaci robót ziemnych oraz realizacji elementów konstrukcyjnych podziemnej części budynku („Inwestycja Budynek A1”). W dniu (…) stycznia 2026 r. do (…) został złożony wniosek o przeniesienie Pozwolenia na Budowę w części dotyczącej budynku A2.
Od samego początku procesu inwestycyjnego, Wnioskodawca traktuje Inwestycję Budynek A1 jako odrębną działalność od pozostałych przedsięwzięć deweloperskich Wnioskodawcy. Spowodowane jest to odmienną specyfiką działalności związanej z Inwestycją Budynek A1, polegającą w szczególności na:
-odrębności architektonicznej Inwestycji Budynek A1, w tym samodzielnej części projektu architektonicznego zatwierdzonego na podstawie pozwolenia na budowę;
-odrębnych budżetach;
-odrębnym Pozwoleniu na Budowę;
-innych planowanych terminach realizacji Inwestycji Budynek A1 i pozostałych etapów Inwestycji;
-odrębności procesu komercjalizacji Inwestycji Budynek A1 i pozostałych etapów Inwestycji;
-różnej wartości Inwestycji Budynek A1 i pozostałych etapów Inwestycji, a tym samym innej wysokości przypisanego finansowania;
-odrębnych źródłach finansowania;
-różnych planach biznesowych związanych z Inwestycją Budynek A1 (ten etap Inwestycji, jak i inne etapy, które były/będą realizowane, może po zakończeniu realizacji stanowić samodzielny przedmiot obrotu).
Wnioskodawca planuje prawne wyodrębnienie działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 (budowa i późniejsza komercjalizacja budynku) od pozostałych przedsięwzięć deweloperskich realizowanych przez Wnioskodawcę w ramach Inwestycji (realizacja budowy kolejnych budynków oraz ich wynajem lub sprzedaż). W konsekwencji, planowany jest podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie i przeniesienie Inwestycji Budynek A1 (wraz ze związanymi z nią składnikami majątkowymi) (dalej: „Podział”) do istniejącej Spółki Przejmującej.
Powyższe zamierzenie jest spójne z dotychczasową strategią Spółki Dzielonej. W przeszłości Spółka Dzielona w związku z realizacją innego przedsięwzięcia – Inwestycji Budynek B wyodrębniła go w swojej strukturze jako segment działalności nazwany „Zorganizowana Część Przedsiębiorstwa Projekt B” (nazwa skrócona: „ZCP Projekt B”) w dniu (…) listopada 2023 r. ZCP Projekt B i związana z nim działalność została następnie przeniesiona do spółki przejmującej w związku z podziałem Spółki Dzielonej przez wydzielenie, stosownie do postanowienia Sądu Rejonowego dla (…), z dnia (…) lipca 2025 r.
Analogiczne działania są planowane w stosunku do Inwestycji Budynek A1.
Nie jest wykluczone, że poza dokonanym już wydzieleniem Inwestycji Budynek B, oraz planowanym wydzieleniem Inwestycji Budynek A1, ze Spółki Dzielonej będą wydzielane w przyszłości kolejne przedsięwzięcia (kolejne działalności) związane ze wznoszeniem kolejnych budynków w ramach dalszych podziałów przez wydzielenie.
W konsekwencji Podziału, Spółka Przejmująca będzie zajmowała się kontynuacją realizacji działalności związanej z Inwestycją Budynek A1. W przypadku Spółki Dzielonej, po jej stronie pozostanie działalność dotycząca pozostałych po Podziale elementów Inwestycji, w tym przygotowywanie oraz realizacja budowy kolejnych budynków (usługowych/mieszkalnych) oraz ich wynajem lub sprzedaż („Działalność Pozostała”).
Wnioskodawca pragnie zaznaczyć, że udziały w Spółce Dzielonej nie zostały nabyte lub objęte przez Wspólników Spółki Dzielonej w wyniku wymiany udziałów ani przydzielone w wyniku innego łączenia lub podziału podmiotów. Wspólnicy Spółki Dzielonej są wspólnikami w Spółce Przejmującej i będą nimi na moment Podziału oraz przyjęta przez Wspólników Spółki Dzielonej dla celów podatkowych wartość udziałów (akcji) przydzielonych przez Spółkę Przejmującą nie będzie wyższa niż wartość udziałów w Spółce Dzielonej, jaka byłaby przyjęta przez Wspólników Spółki Dzielonej dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do Podziału.
Podział Spółki Dzielonej nastąpi na podstawie przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych („k.s.h.”) przez wydzielenie (art. 529 § 1 pkt 4 k.s.h.). Podział nastąpi poprzez przeniesienie części przedsiębiorstwa Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej. Jednocześnie, w wyniku Podziału, część przedsiębiorstwa pozostanie w Spółce Dzielonej.
Należy podkreślić, że planowany Podział i przeniesienie Inwestycji Budynek A1 ze Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej będzie skutkować podwyższeniem kapitału zakładowego i ew. kapitału zapasowego Spółki Przejmującej oraz odpowiednim obniżeniem kapitałów własnych Spółki Dzielonej. W ramach Podziału nie jest przewidziane wniesienie żadnych dopłat, o których mowa w art. 529 § 3 i 4 k.s.h.
W toku realizacji Inwestycji Budynek A1, w oparciu i zgodnie z Uchwałą nr (…) Rady Miasta (…) z (…) lipca 2024 r. w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obejmującego m.in. teren Inwestycji Budynek A1, Spółka Dzielona uzyskała w dniu (…) sierpnia 2025 r. Decyzję Prezydenta (…) zatwierdzającą podział nieruchomości uregulowanej w księdze wieczystej nr (…), stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 z obrębu (…), na następujące działki: nr 2 o pow. (…) ha, nr 3 o pow. (…), nr 4 o pow. (…). Inwestycja Budynek A1 będzie zlokalizowana na działce nr 4. Powyższe działki mogą podlegać dalszym podziałom geodezyjnym lub ewentualnym wywłaszczeniom bądź przejściem na własność gminy lub Skarbu Państwa z mocy prawa.
W wyniku planowanego Podziału, w stosunku do otrzymanych składników majątku, Spółka Przejmująca przyjmie dla celów podatkowych wartości wynikające z ksiąg Spółki Dzielonej (kontynuacja wartości podatkowych). Dodatkowo, w Spółce Przejmującej całość przejętego majątku będzie dedykowana do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Wartość przenoszonych składników majątkowych w wyniku Podziału określona w stosownej uchwale w sprawie podziału przez wydzielenie, nie będzie niższa od wartości rynkowej. Ponadto, cena (wartość) emisyjna udziałów Spółki Przejmującej, przydzielonych Wspólnikom Spółki Dzielonej w planie Podziału, będzie odpowiadać wartości rynkowej wskazanej w planie Podziału.
Spółka Dzielona planuje w drugim kwartale 2026 r. dokonanie formalnego wydzielenia Inwestycji Budynek A1 w ramach Spółki Dzielonej, w szczególności zostaną dokonane następujące działania:
i. podjęcie uchwały zarządu Spółki Dzielonej o wydzieleniu Inwestycji Budynek A1 jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa, z dwoma dyrektorami zarządzającymi, każdy z ramienia Wspólników Spółki Dzielonej (pełniącymi również funkcję członków zarządu Spółki Dzielonej), oraz określającej przedmiot działalności zorganizowanej części przedsiębiorstwa;
ii. przyjęcie odrębnego regulaminu organizacyjnego uwzględniającego wewnętrzną samodzielność finansową, organizacyjną i funkcjonalną, w tym określającego podstawy działania, zadania, zasady kierowania oraz
iii. przyjęcie własnej polityki rachunkowości.
Prowadzona ewidencja składników majątkowych umożliwi identyfikację majątku należącego do działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 na potrzeby Podziału. W szczególności, system księgowy używany przez Spółkę Dzieloną da możliwość zidentyfikowania i alokacji należności, zobowiązań oraz wszelkich przychodów i kosztów związanych z działalnością Inwestycji Budynek A1.
Przypisanie do Inwestycji Budynek A1 niektórych kategorii przychodów i kosztów oraz aktywów i zobowiązań będzie możliwe na skutek zastosowania odpowiednich kluczy alokacji względem danych księgowych w tym również, w przypadku niektórych dostawców usług, na podstawie uzyskanych osobno faktur dotyczących działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 i Działalności Pozostałej Spółki Dzielonej.
Spółka Dzielona i Spółka Przejmująca są i będą na moment Podziału czynnymi podatnikami VAT.
Przedmiot przeniesienia w ramach Podziału
W ramach planowanego Podziału, przedmiotem wydzielenia w Spółce Dzielonej będzie zespół składników materialnych i niematerialnych oraz zobowiązań w zakresie działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 (dalej: „Działalność Przenoszona”). Przeniesieniu do Spółki Przejmującej będą podlegały składniki związane z Inwestycją Budynek A1, takie jak:
1. Prawo użytkowania wieczystego działki nr 4 (dalej: „Działka”) powstałej z podziału działki nr 1 z obrębu (…), księga wieczysta nr (…). Na Działce (tzw. kwartał A1) rozpoczęto realizację części podziemnej budynku (wykonywane są ściany szczelinowe). Na Działce nie znajdują się żadne sieci doprowadzające media. Prace budowlane będą kontynuowane przez Spółkę Przejmującą po zakończeniu procesu Podziału i przeniesieniu na Spółkę Przejmującą niezbędnych pozwoleń.
Jeśli realizacja Inwestycji Budynek A1 wymagała będzie czasowego udostępnienia Spółce Przejmującej dostępu do innych działek Spółki Dzielonej, Spółka Dzielona zapewni Spółce Przejmującej prawo do korzystania z tych nieruchomości, w tym do korzystania na cele budowlane, bądź obie spółki ustanowią na swoją rzecz wzajemnie służebności;
2. Prawa i obowiązki wynikające między innymi z:
a. umowy o wykonanie prac projektowych, zawartej z F. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, w związku z inwestycją polegającą na budowie Budynku A1;
b. umów z wykonawcami dotyczących realizacji Inwestycji Budynek A1;
c. umowy o świadczenie usług nadzoru inwestorskiego w zakresie, w jakim dotyczy to Inwestycji Budynek A1;
d. umowy o zarządzanie Inwestycją Budynek A1 ((…));
e. umów pożyczek, w tym zobowiązanie do zwrotu pożyczek, finansujących Inwestycję Budynek A1;
f. umów o prowadzenie rachunków bankowych (złotówkowy i walutowy), dedykowanych i przyporządkowanych do Inwestycji Budynek A1 wraz ze środkami pieniężnymi znajdującymi się na tych rachunkach;
g. umowy przyłączeniowej przyłącza energetycznego;
h. umowy na realizację ścian szczelinowych;
3. Decyzje administracyjne, takie jak np. decyzja o pozwoleniu na budowę, która zostanie przeniesiona w części dotyczącej Inwestycji Budynek A1. Aktualnie pozwolenie na budowę obejmuje budowę zarówno Budynku A1 jak i budynku A2. Wnioskodawca złożył już do Prezydenta (…) wniosek o przeniesienie pozwolenia na budowę w części dotyczącej budynku A2, dzięki czemu pozwolenie na budowę dla Inwestycji Budynek A1 będzie docelowo obejmować tylko ten budynek;
4. Prawa autorskie do wykonanego projektu architektonicznego budynku, roszczenia wynikające z umowy o wykonanie prac projektowych, zawartej z F. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, oraz pełna dokumentacja – w części, w jakiej umowa zostanie zrealizowana do momentu Podziału;
5. Prawa i obowiązki wynikające z umów najmu budynku w Inwestycji Budynek A1, o ile na moment Podziału taka umowa lub umowy zostaną zawarte przez Spółkę Dzieloną. Na moment złożenia Wniosku, Spółka Dzielona podpisała list intencyjny z przyszłym kluczowym najemcą budynku w Inwestycji Budynek A1, na obszar powierzchni stanowiący ponad 36% powierzchni użytkowej budynku. Ten list intencyjny zostanie przeniesiony na Spółkę Przejmującą wraz z pozostałymi elementami Inwestycji Budynek A1;
6. Prawa i obowiązki oraz należności wynikające z umowy na dzierżawę powierzchni reklamowej na Działce;
7. Bieżące zobowiązania związane z Inwestycją Budynek A1, wynikające m.in. z ww. umów;
8. Umowa o obsługę księgową, w części dotyczącej obsługi Inwestycji Budynek A1, zgodnie z poniższym wyjaśnieniem.
Umowa wskazana w pkt 2 lit. h. powyżej, dotyczy łącznie Inwestycji Budynek A1 oraz budynku A2. Stąd, po przeniesieniu tej umowy do Spółki Przejmującej, Spółka Przejmującą będzie refakturować część kosztów wynikających z tej umowy na spółkę, która będzie właścicielem gruntu, na którym powstaje budynek A2 i która będzie zajmowała się realizacją inwestycji związanej z budynkiem A2 (będzie to spółka G. sp. z o.o.). Podobny mechanizm (refaktury kosztów) może znaleźć zastosowanie do ewentualnych innych umów, w zakresie w jakim dotyczyłyby prac dotyczących Budynku A1 oraz budynku A2.
Obecnie, w Spółce Dzielonej zawarte są dwie umowy o świadczenie usług księgowych – umowa dotycząca działalności dotyczącej Inwestycji Budynek A1 oraz umowa dotycząca pozostałej części działalności Spółki Dzielonej. Umowa dotycząca działalności w ramach Inwestycji Budynek A1 zostanie przeniesiona do Spółki Przejmującej jako element składników przenoszonej działalności. Prawdopodobne jest, że umowa ta zostanie odpowiednio aneksowana i dostosowana. Jeśli na moment Podziału Spółka Przejmująca będzie podsiadała własną umowę na obsługę księgową, jest prawdopodobne, że umowa ta zostanie rozwiązana (zastąpi ją przejęta umowa o świadczenie usług księgowych dla Działalności Przenoszonej).
Możliwe jest, że część praw i obowiązków z ww. umów nie zostanie przeniesiona w ramach Podziału na Spółkę Przejmującą jeśli np. wystąpią ograniczenia natury prawnej, jak brak zgody drugiej strony umowy na przeniesienie praw i obowiązków z umowy. W takim jednak wypadku, Spółka Dzielona podejmie odpowiednie działania, w tym zawarcie dodatkowych umów w celu realizacji Inwestycji Budynek A1.
Ponadto, istnieją umowy, zawarte przez Spółkę Dzieloną, które dotyczą całej Inwestycji (całego terenu), a które to umowy ze względu na ograniczenia natury prawnej (w tym administracyjne) nie mogą zostać przeniesione ani zawarte osobno w odniesieniu wyłącznie do Inwestycji Budynek A1. W przypadku takich umów, skutki prawne ich realizacji będą dotyczyły odpowiednio działalności związanej z Inwestycją Budynek A1, a ponoszone koszty, ze względu na ich wykonywanie przez Spółkę Dzieloną, zostaną przypisane do Przenoszonej Działalności odpowiednim kluczem podobnie jak są przypisywane te i inne koszty obecnie do wyodrębnionej w ramach Spółki Dzielonej działalności związanej z Inwestycją Budynek A1. Spółka Przejmująca będzie miała zapewniony dostęp do usług na podstawie tych umów.
Wyodrębnienie Działalności Przenoszonej
Wyodrębnienie organizacyjne
Przejawem wyodrębnienia organizacyjnego Działalności Przenoszonej w Spółce Dzielonej są przede wszystkim odpowiednio przyporządkowane aktywa i zobowiązania pozwalające na prowadzenie wyżej opisanego przedsięwzięcia i odpowiednio przyporządkowane umowy, które służą realizacji Inwestycji Budynek A1.
W drugim kwartale 2026 r. Inwestycja Budynek A1 zostanie formalnie wyodrębniona w Spółce Dzielonej w drodze uchwały zarządu. W dokumentach związanych z wyodrębnieniem, nastąpi alokacja ww. elementów do Inwestycji Budynek A1 poprzez odpowiednie przyporządkowanie:
-majątku w ramach Inwestycji Budynek A1, w tym prawa użytkowania wieczystego Działki;
-umów dotyczących realizacji Inwestycji Budynek A1, odrębnych od umów związanych z pozostałymi etapami Inwestycji realizowanej przez Spółkę Dzieloną w ramach pozostałej działalności deweloperskiej, w tym umowy o wykonanie prac projektowych zawartej z F. sp. z o.o. oraz pełna dokumentacja – w części, w jakiej umowa zostanie zrealizowana do momentu Podziału;
-decyzji koniecznych do realizacji Inwestycji Budynek A1 zgodnie z pozwoleniem na budowę (w części odpowiadającej Inwestycji Budynek A1);
-umów najmu dotyczących Inwestycji Budynek A1, o ile na moment Podziału taka umowa lub umowy zostaną zawarte przez Spółkę Dzieloną. Na moment złożenia Wniosku, Spółka Dzielona podpisała list intencyjny z przyszłym kluczowym najemcą budynku, na obszar powierzchni stanowiący ponad 36% powierzchni użytkowej Budynku A1, który będzie przeniesiony na Spółkę Przejmującą w ramach Podziału;
-umowy najmu (dzierżawy) powierzchni reklamowej na Działce;
-umów pożyczek dotyczących finansowania Inwestycji Budynek A1;
-zobowiązań związanych z Inwestycją Budynek A1, wynikających m.in. z ww. umów;
-umowy o obsługę księgową;
-nazwy dla wyodrębnionej części i Inwestycji Budynek A1.
Wyodrębnienie funkcjonalne
Wyodrębnienie funkcjonalne Inwestycji Budynek A1 przejawia się w tym, że składające się na tę działalność składniki majątkowe oraz zobowiązania jak np.
-Działka;
-prace budowlane w toku dotyczące Inwestycji Budynek A1 i związane ze wznoszonym budynkiem w ramach Inwestycji Budynek A1;
-prawa i obowiązki z umów na projekt architektoniczny, zarządzanie oraz finansowanie Inwestycji Budynek A1;
-zasoby osobowe dedykowane do zarządzania realizacją Inwestycji Budynek A1 (dyrektorzy zarządzający)
- są powiązane poprzez cel, jakiemu służą. Celem tym jest prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wybudowania budynku usługowego i czerpania z tego tytułu pożytków z najmu komercyjnego lub sprzedaży budynku w przyszłości.
Cele te różnią się od zasadniczego celu, który jest realizowany przez zespół składników, który pozostanie w Spółce Dzielonej, a który służył będzie odrębnej Działalności Pozostałej i prac związanych z budową i komercjalizacją pozostałych budynków w ramach Inwestycji. W ramach Podziału dojdzie więc do przeniesienia działalności, która już obecnie jest i na moment podziału będzie odrębna od pozostałej działalności deweloperskiej Spółki Dzielonej, pełni odrębne funkcje i realizuje odrębne cele (budowa i komercyjne wykorzystanie Budynku A1).
Bezpośrednio po Podziale, Spółka Przejmująca będzie miała faktyczną możliwość prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o nabyte składniki majątku (wchodzące w skład Działalności Przenoszonej). Kontynuacja ta będzie możliwa dzięki kompleksowemu charakterowi Inwestycji Budynek A1, w skład której będą wchodzić w szczególności pozwolenie na budowę, prace budowlane w toku, środki finansowe i umowy finansujące działalność czy umowa o zarządzanie Inwestycją Budynek A1.
Co do zasady, bezpośrednio po Podziale nie będzie więc konieczne podjęcie dodatkowych działań niezbędnych do prowadzenia i kontynuowania działalności. W przypadku tych umów lub składników majątku, które pomocniczo służyły działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 oraz jednocześnie innej działalności Spółki Dzielonej (obsłudze pozostałych etapów Inwestycji) – w przypadku pozostawienia ww. usług lub składników majątku w Spółce Dzielonej, Spółka Przejmująca zapewni we własnym zakresie kontynuację pomocniczych usług/korzystanie z określonych składników majątku na podstawie odrębnych umów zawartych przez Spółkę Przejmującą ze Spółką Dzieloną, bądź też zawartych przez Spółkę Przejmującą z zewnętrznymi dostawcami lub przy wykorzystaniu własnych zasobów Spółki Przejmującej. Usługi te, jako pomocnicze, nie będą jednak decydować o możliwości realizacji działalności w ramach Inwestycji Budynek A1 lecz jedynie będą wspomagać funkcjonowanie w ramach niezależnego podmiotu gospodarczego.
Wyodrębnienie finansowe
Jeśli chodzi o wyodrębnienie finansowe, w drugim kwartale 2026 r., w systemie księgowym Spółki Dzielonej, nastąpi wyodrębnienie działalności związanej z Inwestycją Budynek A1. Zmiana pozwoli na pełne ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych związanych z Inwestycją Budynek A1. W ramach systemu księgowego Spółki Dzielonej, prowadzona będzie szczegółowa ewidencja zdarzeń gospodarczych, pozwalająca na wyodrębnienie wszystkich pozycji bilansowych przypisanych do Inwestycji Budynek A1. W związku z powyższym, dla potrzeb Podziału, możliwe będzie sporządzenie odrębnych bilansu oraz rachunku zysków i strat ilustrujących od strony finansowej Działalności Przenoszonej i Działalności Pozostałej.
Prowadzona ewidencja składników majątkowych Spółki Dzielonej przed Podziałem będzie umożliwiać identyfikację majątku należącego do Inwestycji Budynek A1 na potrzeby Podziału. W szczególności, system księgowy będzie zapewniał możliwość zidentyfikowania i alokacji należności, zobowiązań oraz wszelkich przychodów i kosztów związanych z Inwestycją Budynek A1. Przypisanie do Inwestycji Budynek A1 przychodów i kosztów oraz aktywów i zobowiązań będzie możliwe na skutek zastosowania odpowiednich kluczy alokacji względem danych księgowych, w tym również, w przypadku niektórych dostawców usług, na podstawie uzyskanych osobno faktur dotyczących Działalności Przenoszonej i Działalności Pozostałej.
Możliwe będzie przygotowanie dla celów zarządczych wyniku finansowego, sprawozdań finansowych, czy też innych kluczowych wskaźników finansowych, a także bilansu aktywów oraz pasywów dotyczących Inwestycji Budynek A1. Podział Spółki Dzielonej nastąpi właśnie w oparciu o taki bilans sporządzony na potrzeby Podziału.
Inwestycja Budynek A1 ma również przyporządkowane dwa własne rachunki bankowe służące do rozliczeń transakcji przeprowadzanych w ramach tej części działalności. Dedykowane rachunki bankowe w PLN i EUR będą przeniesione w ramach Podziału wraz ze środkami na tych rachunkach dedykowanych działalności Inwestycji Budynek A1. Inwestycja Budynek A1 posiada odrębny budżet od pozostałej działalności w Spółce Dzielonej.
Majątek pozostający w Spółce Dzielonej po Podziale
Na skutek planowanego Podziału w Spółce Dzielonej pozostanie zespół składników materialnych i niematerialnych związanych z pozostałymi etapami Inwestycji realizowanymi przez Spółkę Dzieloną, w zakresie Działalności Pozostałej, na który będą się składać m.in:
1. Prawo użytkowania wieczystego działek nr 5, 6, 7, 8, u zbiegu ulic (…) w (…), powstałych z podziału działki (…), obręb (…), księga wieczysta (…), (...), (…), (…), (będące również przedmiotem postępowań w zakresie dalszych podziałów geodezyjnych) oraz prawo użytkowania wieczystego działki nr (…), położonej w okolicach ul. (…) w (…), obręb (…), księga wieczysta (…);
2. Inny majątek rzeczowy Spółki Dzielonej związany z pozostałymi etapami Inwestycji obejmujący m.in.:
a. budynek o funkcji usługowej, w którym Spółka Dzielona prowadzi aktualnie prace zabezpieczające, zlokalizowany na działce 6;
b. zaplecze budowlane, w tym wykorzystywane na podstawie umów z podmiotami trzecimi (kontenery, ogrodzenia terenu budowy, utwardzenie terenu budowy);
c. elementy konstrukcji zadaszenia, pozostałe po rozbiórce budynku, do zagospodarowania w Inwestycji;
d. przyłącza tymczasowe dla potrzeb placu budowy;
3. Prawa i obowiązki z umów powiązanych z aktywnością deweloperską i przygotowaniem działek pod budowę pozostałych budynków wznoszonych w ramach Inwestycji, w tym:
a. udokumentowana wiedza dotycząca prac w toku/prac przygotowawczych dotyczących kolejnych etapów Inwestycji m.in. w postaci korespondencji mailowej, raportów merytorycznych, notatek ze spotkań z projektantami czy inżynierami;
b. umowy o obsługę prawną;
c. umowy o wykonanie map dla celów projektowych;
d. umowy o świadczenie usług ochrony i monitoringu;
e. umów o zarządzanie ((…)) w zakresie
pozostałych projektów realizowanych przez Spółkę Dzieloną (tj. budynek biurowy, budynek usługowy, budynki z mieszkaniami na sprzedaż);
f. umowy o wykonanie przebudowy sieci;
g. umowy najmu biura na cele prowadzenia działalności gospodarczej;
h. umowy pożyczek niedotyczące Inwestycji Budynek A1;
4. Prawa i obowiązki wynikające z umów o prowadzenie i obsługę rachunków bankowych Spółki Dzielonej, w zakresie, w jakim dotyczą one pozostałych etapów Inwestycji;
5. Środki pieniężne na rachunkach bankowych.
W opinii Wnioskodawcy, zarówno Spółka Dzielona, jak i Spółka Przejmująca będą wyposażone w odpowiednie środki materialne i niematerialne, które pozwolą im na dalsze funkcjonowanie i prowadzenie odpowiednio Działalności Przenoszonej oraz Działalności Pozostałej po Podziale.
Wyodrębnienie Działalności Pozostałej w Spółce Dzielonej
Wyodrębnienie organizacyjne w Spółce Dzielonej Działalności Pozostałej na moment Podziału przejawiać się będzie przede wszystkim poprzez przyporządkowanie do niej określonych zasobów – tj. pozostałych działek, umów i planów biznesowych związanych z kolejnymi etapami Inwestycji, zakończeniem budowy budynków o funkcjach usługowych i handlowych oraz ich przystosowaniem do komercyjnego wykorzystania. Przy czym możliwe jest, że w miarę postępu prac, realizacja budowy /adaptacja poszczególnych budynków będzie odbywać się w ramach odrębnych podmiotów gospodarczych. W ramach prowadzonej przez Spółkę Dzieloną ewidencji, jest możliwe i będzie możliwe na moment Podziału zidentyfikowanie elementów majątku Spółki Dzielonej przyporządkowanych do pozostałych etapów Inwestycji.
Wyodrębnienie funkcjonalne w Spółce Dzielonej Działalności Pozostałej na moment Podziału przejawiać się będzie powiązaniem działek, praw i obowiązków z umów realizacji pozostałych etapów Inwestycji, należności i zobowiązań, z celem jakiemu służą. Celem tym jest prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie robót budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych, w celu osiągnięcia przychodów z ich komercjalizacji lub ich sprzedaży. W oparciu o przedmiot pozostający w Spółce Dzielonej, będzie możliwe samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej, takiej jak dotychczas. W miarę postępu przygotowawczych i wstępnych prac związanych z pozostałymi etapami Inwestycji, Spółka Dzielona będzie zawierać kolejne umowy z dostawcami usług czy też zaciągać finansowania służące realizacji przedsięwzięcia.
Z kolei wyodrębnienie finansowe Działalności Pozostałej na moment Podziału przejawiać się będzie w tym, że ewidencja księgowa prowadzona przez Spółkę Dzieloną (w szczególności od drugiego kwartału 2026) pozwalać będzie na przyporządkowanie w ramach Spółki Dzielonej kosztów, należności i zobowiązań związanych z Działalnością Pozostałą, odrębną od Działalności Przenoszonej. Możliwe będzie również, dla celów zarządczych, sporządzenie sprawozdań finansowych, czy też innych kluczowych wskaźników finansowych, a także bilansu aktywów oraz pasywów dotyczących Działalności Pozostałej. Dla potrzeb Podziału, będzie sporządzony taki bilans.
Spółka Dzielona posiada i posiadać będzie na moment Podziału również rachunki bankowe przypisane do Pozostałej Działalności służące do rozliczeń transakcji przeprowadzanych w ramach tej części działalności oraz odrębny od Działalności Przenoszonej budżet. Rachunki bankowe pozostaną w Spółce Dzielonej wraz z gotówką znajdującą się na nich.
Wnioskodawca wskazuje, że Spółka Dzielona ma zawarte osobne umowy o zarządzanie dot. innych etapów Inwestycji niż Inwestycja Budynek A1, które pozostaną w Spółce Dzielonej, co umożliwi kontynuację działalności gospodarczej w Spółce Dzielonej w takim zakresie jak dotychczas.
Z kolei składniki materialne i niematerialne niewchodzące w skład majątku przenoszonego w ramach Podziału będą wykorzystywane do kontynuowania działalności związanej z Działalnością Pozostałą w Spółce Przejmującej.
Podział Spółki Dzielonej nie będzie związany z przejęciem pracowników (Spółka Dzielona nie zatrudnia pracowników).
Nie jest wykluczone, że w ramach postępu prac i dalszych faz Inwestycji, ze Spółki Dzielonej będą wydzielane w przyszłości kolejne przedsięwzięcia (odrębne działalności) związane z komercyjnym wykorzystaniem innych budynków w celu oddzielenia ich od Działalności Pozostałej z tożsamych względów jak wydzielenie Działalności Przenoszonej.
Uzasadnienie planowanego Podziału
Podział powodowany jest (oprócz potrzeby sformalizowania istniejącej odrębności Inwestycji Budynek A1 od pozostałych etapów Inwestycji) utrwaloną na rynku praktyką, tj. prowadzeniem tylko jednej dużej inwestycji nieruchomościowej przez jedną spółkę celową.
Taki mechanizm realizowania inwestycji ma również na celu zabezpieczenie finansowania (jeden projekt – odrębne źródło finansowania). Jednym z warunków uzyskania pełnego finansowania jest formalne wydzielenie części działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 oraz następnie Podział.
Takie samo założenie przewiduje model biznesowy Wnioskodawcy (i jego inwestorów – grup kapitałowych do których należą Wspólnicy Spółki Dzielonej). Stąd, dokonanie Podziału Spółki Dzielonej ma w istocie doprowadzić do realizacji opisywanej strategii biznesowej.
Ponadto, jednym z zakładanych celów Podziału Spółki Dzielonej jest uproszczenie i wzrost przejrzystości prowadzonych etapów Inwestycji poprzez przypisanie Spółce Dzielonej i Spółce Przejmującej praw/obowiązków oraz przychodów/kosztów dotyczących danego etapu. W wyniku tej czynności, każdy podmiot odpowiedzialny będzie jedynie za właściwy mu etap Inwestycji, co powinno wpłynąć na jego efektywność ekonomiczną. Przeprowadzenie Podziału powinno umożliwić także m.in. sprawniejsze zarządzanie danym procesem inwestycyjnym i jego komercjalizację w późniejszym okresie.
Brak wyraźnego rozdzielenia poszczególnych etapów Inwestycji w odrębnych podmiotach prowadziłby do niepożądanego mieszania się w Spółce Dzielonej ryzyk prawnych (np. proces budowy, odpowiedzialność za zobowiązania wobec wykonawców) czy też biznesowych (np. odmienne wskaźniki rentowności, odmienna specyfika bieżącego i strategicznego zarządzania) w zakresie nieruchomości o odmiennej specyfice (budynki biurowe/usługowe/mieszkaniowe na wynajem).
Ponadto, Wnioskodawca chce zaznaczyć, że przedmiotem pytań we wniosku nie jest ocena czy przeniesienie Działalności Przenoszonej w drodze podziału przez wydzielenie do Spółki Przejmującej przeprowadzone zostanie z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych.
Wnioskodawca pragnie również podkreślić, że był stroną sporu dotyczącego skargi na interpretację indywidualną w zakresie podziału przez wydzielenie i przeniesienie do spółki przejmującej inwestycji związanej z budową budynku w ramach Inwestycji Budynek B. Sprawa została rozstrzygnięta na korzyść Wnioskodawcy, zarówno w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych (przez WSA i NSA), jak i podatku od towarów i usług (na razie wyłącznie przez WSA).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 26 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 852/24, uchylił w zakresie CIT interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Następnie równie pozytywnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 maja 2025 r., sygn. II FSK 1356/24.
Konsekwencją pozytywnego wyroku NSA było ponowne rozpatrzenie sprawy przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w zakresie podatku CIT i wydanie w 23 września 2025 r. interpretacji indywidualnej uwzględniającej wyroki WSA i NSA, stwierdzającej prawidłowość stanowiska Wnioskodawcy. Dyrektor KIS ponownie rozpatrując sprawę wskazał, że Inwestycja Budynek B może stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa nawet jeśli trwa jeszcze proces budowlany i tym samym budynek nie jest w pełni skomercjalizowany.
W sprawie podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 19 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 849/24, dotyczącym podatku VAT. Wnioskodawca oczekuje obecnie na rozstrzygnięcie sprawy przez NSA również w tym zakresie.
Wnioskodawca kieruje Wniosek w zbliżonym stanie faktycznym do poprzedniej sprawy (przy uwzględnieniu pewnych różnic biznesowych), jednak cel jego działania jest analogiczny i zgodny z praktyką rynkową, tj. oddzielenie do odrębnego podmiotu działalności związanej z Inwestycją Budynek A1.
W uzupełnieniu wniosku z 13 marca 2026 r. wskazali Państwo ponadto, że przedmiot przeniesiony (Działalność Przenoszona) w ramach podziału przez wydzielenie do Spółki Przejmującej, będzie mógł samodzielnie funkcjonować jako odrębny podmiot samodzielnie realizujący określone zadania gospodarcze. Zadania te będą polegały dokończeniu budowy Budynku A1, a następnie procesie jego pełnej komercjalizacji i wynajmu powierzchni w budynku i czerpaniem z tego tytułu pożytków.
W drugim kwartale 2026 r. Inwestycja Budynek A1 zostanie formalnie wyodrębniona w Spółce Dzielonej w drodze uchwały zarządu. Natomiast Podział (podział przez wydzielenie) zgodnie z obowiązującym prawem nastąpi dopiero w momencie wydania postanowienia dotyczącego wpisu podziału przez wydzielenie w Krajowym Rejestrze Sądowym. Wnioskodawca szacuje, że Podział powinien nastąpić z końcem sierpnia lub na początku września 2026 r.
Ściany szczelinowe na moment składania odpowiedzi na niniejsze wezwanie zostały już wykonane. Obecnie są wykonywane prace pomocnicze związane ze ścianami szczelinowymi, tak by zacząć w kolejnym kroku wykonywać płytę fundamentową. Do tych prac pomocniczych należą prace dotyczące wykonania oczepów, przepony przeciwfiltracyjnej i wykonywania baret. Zakończenie ww. prac pomocniczych zakładane jest na koniec czerwca/ początek lipca. Natomiast niezależnie, z początkiem czerwca prace na budowie rozpoczyna wykonawca stanu surowego który będzie wykonywał część podziemną budynku tzw. metodą podstropową.
Zgodnie z harmonogramem dyrektywnym budowy na dzień Podziału (tj. na dzień, w którym spodziewamy się stosownego postanowienia sądu – koniec sierpnia/ początek września) będą prowadzone prace związane z wykonywaniem wykopu i stropów kondygnacji podziemnych (budynek ma 5 kondygnacji podziemnych).
Ściany szczelinowe Budynku A1 i Budynku A2 są powiązane technologiczne, ale są oddylatowane (tj. oddzielone fizycznie), a tym samym w przyszłości będą stanowić odrębny ustrój budowlany. W przypadku gdyby wystąpiła (czysto hipotetyczna) konieczność wstrzymania prac nad Budynkiem A2, Spółka Przejmująca będzie mogła wykonać prace budowlane potrzebne dla Inwestycji Budynek A1.
Spółka Dzielona podpisała list intencyjny z przyszłym kluczowym najemcą budynku, na obszar powierzchni stanowiący ponad 36% powierzchni użytkowej Budynku A1. Obecnie, w związku z podpisaniem tego listu, trwają zaawansowane negocjacje dotyczące podpisania umowy najmu z tym najemcą. Prawa i obowiązki z listu intencyjnego zostaną przeniesione jako składnik majątkowy w ramach Podziału do Spółki Przejmującej, bądź prawa i obowiązki z umowy najmu, jeśli zostanie zawarta przed Podziałem.
System księgowy w wydzielonej w Inwestycji Budynek A1 będzie zapewniał możliwość zidentyfikowania i alokacji należności, zobowiązań oraz wszelkich przychodów i kosztów związanych z Inwestycją Budynek A1 w szczególności kosztów ponoszonych w związku z przyszłymi przychodami z najmu powierzchni w Inwestycji Budynek A1 (np. kosztów projektowych i aranżacyjnych na rzecz ww. najemcy, bądź innych kosztów np. marketingowych). Inwestycja Budynek A1 będzie też na moment podziału uzyskiwać przychody z najmu powierzchni reklamowej umiejscowionej na terenie Inwestycji.
Ustalona na dzień poprzedzający dzień Podziału wartość rynkowa majątku Spółki Dzielonej otrzymanego przez Spółkę Przejmującą, nie będzie przewyższać wartości składników tego majątku przyjętej dla celów podatkowych.
Ustalona na dzień poprzedzający dzień Podziału wartość rynkowa majątku Spółki Dzielonej otrzymanego przez Spółkę Przejmującą nie będzie przewyższać wartości emisyjnej udziałów przydzielonych udziałowcom Spółki Dzielonej.
Spółka Przejmująca nie posiada i nie będzie posiadać udziałów w Spółce Dzielonej.
Podział zostanie przeprowadzony z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych. Celem Podziału nie jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania.
Podział powodowany jest (oprócz potrzeby sformalizowania istniejącej odrębności Inwestycji Budynek A1 od pozostałych etapów Inwestycji) utrwaloną na rynku praktyką, tj. prowadzeniem tylko jednej dużej inwestycji nieruchomościowej przez jedną spółkę celową. Taki mechanizm realizowania inwestycji ma również na celu zabezpieczenie finansowania (jeden projekt – odrębne źródło finansowania). Jednym z warunków uzyskania pełnego finansowania jest formalne wydzielenie części działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 oraz następnie Podział.
Takie samo założenie przewiduje model biznesowy Wnioskodawcy (i jego inwestorów – grup kapitałowych do których należą Wspólnicy Spółki Dzielonej). Stąd, dokonanie Podziału Spółki Dzielonej ma w istocie doprowadzić do realizacji opisywanej strategii biznesowej.
Ponadto, jednym z zakładanych celów Podziału Spółki Dzielonej jest uproszczenie i wzrost przejrzystości prowadzonych etapów Inwestycji poprzez przypisanie Spółce Dzielonej i Spółce Przejmującej praw/obowiązków oraz przychodów/kosztów dotyczących danego etapu. W wyniku tej czynności, każdy podmiot odpowiedzialny będzie jedynie za właściwy mu etap Inwestycji, co powinno wpłynąć na jego efektywność ekonomiczną. Przeprowadzenie Podziału powinno umożliwić także m.in. sprawniejsze zarządzanie danym procesem inwestycyjnym i jego komercjalizację w późniejszym okresie.
Brak wyraźnego rozdzielenia poszczególnych etapów Inwestycji w odrębnych podmiotach prowadziłby do niepożądanego mieszania się w Spółce Dzielonej ryzyk prawnych (np. proces budowy, odpowiedzialność za zobowiązania wobec wykonawców) czy też biznesowych (np. odmienne wskaźniki rentowności, odmienna specyfika bieżącego i strategicznego zarządzania) w zakresie nieruchomości o odmiennej specyfice (budynki biurowe/usługowe/mieszkaniowe na wynajem).
Pytania w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych
1. Czy wydzielana ze Spółki Dzielonej i przejmowana przez Spółkę Przejmującą Działalność Przenoszona będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT?
2. Czy pozostała po wydzieleniu w Spółce Dzielonej Działalność Pozostała będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT?
3. Jeżeli stanowisko w zakresie pytania nr 1 oraz 2 zostanie uznane za prawidłowe, to czy w związku z rozważanym Podziałem, powstanie dla Wspólników Spółki Dzielonej przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
4. Jeżeli stanowisko w zakresie pytania nr 1 oraz 2 zostanie uznane za prawidłowe, to czy w związku z rozważanym Podziałem, po stronie Spółki Dzielonej powstanie przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu CIT?
5. Czy w związku z rozważanym Podziałem, powstanie dla Spółki Przejmującej przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
(pytania oznaczone we wniosku nr 1-5)
Stanowisko Zainteresowanych w sprawie
Zdaniem Zainteresowanych:
Ad 1
Wydzielana ze Spółki Dzielonej i przejmowana przez Spółkę Przejmującą Działalność Przenoszona będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Ad 2
Pozostała po wydzieleniu w Spółce Dzielonej Działalność Pozostała będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Ad 3
W związku z rozważanym Podziałem, nie powstanie dla Wspólników Spółki Dzielonej przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.
Ad 4
W związku z rozważanym Podziałem, po stronie Spółki Dzielonej nie powstanie przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.
Ad 5
W związku z rozważanym Podziałem, nie powstanie dla Spółki Przejmującej przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.
Uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych:
Ad 1
Zdaniem Zainteresowanych, wydzielana ze Spółki Dzielonej i przejmowana przez Spółkę Przejmującą Działalność Przenoszona będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Zgodnie z art. 4a pkt 4 ustawy o CIT, przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa rozumie się organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.
Biorąc pod uwagę brzmienie powyższego przepisu oraz stanowiska prezentowane przez organy skarbowe i sądy administracyjne, ustawodawca ustanowił dla uznania zbioru składników za zorganizowaną część przedsiębiorstwa następujące warunki:
a) zbiór ten musi mieć charakter zespołu składników majątkowych i niemajątkowych, w tym zobowiązań, mogącego samodzielnie służyć wykonywaniu określonej działalności gospodarczej (wyodrębniony pod względem funkcjonalnym);
b) powinien być on wyodrębniony pod względem organizacyjnym;
c) powinien być on wyodrębniony pod względem finansowym.
W ocenie Zainteresowanych, wszystkie powyższe warunki zostaną spełnione w przypadku Działalności Przenoszonej.
Pierwszą przesłanką warunkującą uznanie składników za zorganizowaną część przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o CIT jest udział składników materialnych, jak i niematerialnych, w tym zobowiązań. Co więcej, taki zbiór musi stanowić zespół. Jakkolwiek ustawodawca nie sprecyzował, jak należy rozumieć sformułowanie „zespołu składników”, wielokrotnie w temacie tym wypowiadały się zarówno sądy administracyjne, organy podatkowe, jak doktryna prawa podatkowego.
Zgodnie z powszechnie przyjętą wykładnią, składniki majątkowe mające zostać uznane za „zespół składników”, nie mogą stanowić przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.
Oznacza to, że zespół taki nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj gospodarcza rola, jaką odgrywają one w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa.
Jak wskazuje art. 4a pkt 4 ustawy o CIT, zespół składników majątkowych musi zawierać zarówno elementy materialne, jak i niematerialne, w tym zobowiązania. Do elementów materialnych w tym zakresie zalicza się przede wszystkim środki trwałe, do elementów niematerialnych prawa i obowiązki z umów i innych stosunków prawnych związanych z bieżącym prowadzeniem danej działalności gospodarczej, w tym zobowiązania.
Na gruncie przedstawionego zdarzenia przyszłego należy stwierdzić, że zbiór składników materialnych i niematerialnych składających się na Działalność Przenoszoną będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa.
Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, Działalność Przenoszona obejmuje m.in. Działkę, prawa i obowiązki wynikające z umów związanych z realizacją Inwestycji Budynek A1, decyzje administracyjne, prawa autorskie do wykonanego projektu architektonicznego budynku, roszczenia wynikające z umowy o wykonanie prac projektowych, prawa i obowiązki z umowy o zarządzanie, prawa i obowiązki z listów intencyjnych dot. zawarcia umów najmu oraz umów najmu budynku w Inwestycji Budynek A1 (zakładając, że takie umowy zostaną zawarte na moment Podziału), należności i zobowiązania wynikające z ww. umów.
Opisana bieżąca działalność i jej koszty, zobowiązania oraz składniki majątkowe są powiązane poprzez cel, jakiemu służą. Celem tym jest prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wybudowania i odpowiedniego przystosowania budynku biurowo-usługowego zlokalizowanego w (…) w okolicach ulic (…), wraz z garażem podziemnym, drogami wewnętrznymi oraz niezbędną infrastrukturą techniczną, a następnie czerpanie z tego tytułu pożytków. Co więcej, uznać należy, że są to składniki wystarczające, aby Działalność Przenoszona była prowadzona przez Spółkę Przejmującą samodzielnie. Wskazać również należy, że intencją Spółki Dzielonej oraz Spółki Przejmującej jest, aby w ramach Działalności Przenoszonej prowadzono działalność gospodarczą o takim profilu jak dotychczas. Wchodzące w skład majątku przenoszonego w ramach Podziału składniki materialne i niematerialne mają być wykorzystywane do kontynuowania działalności związanej z Działalnością Przenoszoną.
Zainteresowani stoją na stanowisku, że Działalność Przenoszona będzie stanowić w momencie Podziału wyodrębniony funkcjonalnie zespół składników majątkowych i niemajątkowych, w tym zobowiązań, spełniając tym samym pierwszą przesłankę uznania jej za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Kolejnym warunkiem niezbędnym dla uznania zespołu składników materialnych i niematerialnych za zorganizowaną część przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o CIT jest jego odpowiednie wyodrębnienie organizacyjne.
W tym kontekście podkreśla się, że najpełniejszym przejawem wyodrębnienia organizacyjnego jednostki w ramach przedsiębiorstwa jest jej faktyczne wyodrębnienie, nawet jeśli nie będzie ono miało charakteru sformalizowanego. Przejawem takiego faktycznego wyodrębnienia organizacyjnego może być przede wszystkim odpowiednio przyporządkowany majątek (aktywa, zobowiązania), pozwalający na prowadzenie danej działalności, odpowiednio przyporządkowane umowy, które służą obsłudze danej działalności.
W ocenie Wnioskodawcy, Działalność Przenoszona będzie cechować się odpowiednim wyodrębnieniem organizacyjnym pozwalającym na uznanie jej za zorganizowaną część przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o CIT. Przejawem wyodrębnienia organizacyjnego Działalności Przenoszonej w Spółce Dzielonej będą przede wszystkim odpowiednio przyporządkowane aktywa i zobowiązania pozwalające na prowadzenie działalności gospodarczej i odpowiednio przyporządkowane umowy, które będą służyć realizacji Inwestycji Budynek A1, budowie budynku oraz jego komercyjnym wykorzystaniu.
W drugim kwartale 2026 r. Inwestycja Budynek A1 zostanie formalnie wyodrębniona w Spółce Dzielonej w drodze uchwały zarządu. W dokumentach związanych z wyodrębnieniem nastąpi alokacja ww. elementów do Inwestycji Budynek A1 poprzez odpowiednie przyporządkowanie:
-majątku w ramach Inwestycji Budynek A1, w tym prawa użytkowania wieczystego Działki;
-umów dotyczących realizacji Inwestycji Budynek A1, odrębnych od umów związanych z pozostałymi etapami Inwestycji realizowanej przez Spółkę Dzieloną w ramach pozostałej działalności deweloperskiej, w tym umowy o wykonanie prac projektowych zawartej z F. sp. z o.o. oraz pełnej dokumentacji – w części, w jakiej umowa zostanie zrealizowana do momentu Podziału;
-decyzji koniecznych do realizacji Inwestycji Budynek A1 zgodnie z pozwoleniem na budowę (w części odpowiadającej Inwestycji Budynek A1);
-umów najmu dotyczących Inwestycji Budynek A1, o ile na moment Podziału taka umowa lub umowy zostaną zawarte przez Spółkę Dzieloną. Na moment złożenia wniosku, Spółka Dzielona podpisała list intencyjny z przyszłym kluczowym najemcą budynku, na obszar powierzchni stanowiący ponad 36% powierzchni użytkowej Budynku A1;
-umowy wynajmu (dzierżawy) powierzchni reklamowej na Działce;
-umów pożyczek dotyczących finansowania Inwestycji Budynek A1;
-zobowiązań związanych z Inwestycją Budynek A1, wynikających m.in. z ww. umów;
-umowy o obsługę księgową;
-nazwy dla wyodrębnionej części i Inwestycji Budynek A1.
Mając powyższe na uwadze, Działalność Przenoszona spełniać będzie przesłankę wyodrębnienia organizacyjnego, która warunkuje uznanie jej za zorganizowaną część przedsiębiorstwa.
Kolejnym aspektem wyodrębnienia zespołu składników materialnych i niematerialnych kluczowym dla uznania go za zorganizowaną część przedsiębiorstwa jest jego wyodrębnienie finansowe.
Wyodrębnienie finansowe jednostki nie musi oznaczać jej samodzielności finansowej. Przyjmuje się bowiem, że wyodrębnienie finansowe nie wiąże się z koniecznością prowadzenia odrębnej księgowości i sporządzania bilansu, ale sytuację, w której poprzez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Innymi akceptowanymi przejawami odpowiedniego wyodrębnienia finansowego zorganizowanej części przedsiębiorstwa są np.: posiadanie odrębnego planu finansowego, oddzielnego rachunku bankowego, własnych rejestrów środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych, a także możliwość generowania w systemach finansowo-księgowych własnych raportów.
Zdaniem Zainteresowanych, wyodrębnienie finansowe Działalności Przenoszonej będzie przejawiać się tym, że ewidencja księgowa prowadzona przez Spółkę Dzieloną będzie pozwalać na przyporządkowanie Działalności Przenoszonej ponoszonych kosztów i związanych z Działalnością Przenoszoną zobowiązań. Dodatkowo, w drugim kwartale 2026 r. w systemie księgowym Spółki Dzielonej, nastąpi wyodrębnienie Inwestycji Budynek A1. Zmiana pozwoli na pełne ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych związanych z Inwestycją Budynek A1. W ramach systemu księgowego Spółki Dzielonej, prowadzona będzie szczegółowa ewidencja zdarzeń gospodarczych, pozwalająca na wyodrębnienie wszystkich pozycji bilansowych przypisanych do Działalności Przenoszonej. W związku z powyższym, na moment Podziału, możliwe będzie sporządzenie bilansu oraz rachunku zysków i strat odrębnie dla Działalności Przenoszonej.
Prowadzona ewidencja składników majątkowych Spółki Dzielonej przed Podziałem będzie umożliwiać identyfikację majątku należącego do Działalności Przenoszonej na potrzeby Podziału. W szczególności, system księgowy będzie zapewniał możliwość zidentyfikowania i alokacji należności, zobowiązań oraz wszelkich przychodów i kosztów związanych z Działalnością Przenoszoną. Przypisanie do Działalności Przenoszonej przychodów i kosztów oraz aktywów i zobowiązań będzie możliwe na skutek zastosowania odpowiednich kluczy alokacji względem danych księgowych w tym również, w przypadku niektórych dostawców usług, na podstawie uzyskanych osobno faktur dotyczących Działalności Przenoszonej i Działalności Pozostałej.
Możliwe będzie przygotowanie dla celów zarządczych wyniku finansowego, czy też innych kluczowych wskaźników finansowych, a także bilansu aktywów oraz pasywów dotyczących Działalności Przenoszonej. Podział Spółki Dzielonej nastąpi właśnie w oparciu o taki bilans sporządzony na potrzeby Podziału. Inwestycja Budynek A1 ma również przyporządkowane dwa własne rachunki bankowe służące do rozliczeń transakcji przeprowadzanych w ramach tej części działalności. Dedykowane rachunki bankowe w PLN i EUR będą przeniesione w ramach Podziału wraz ze środkami na tych rachunkach dedykowanych Działalności Przenoszonej. Działalność Przenoszona posiada odrębny budżet od pozostałej działalności w Spółce Dzielonej.
Wnioskodawca pragnie także zwrócić uwagę na treść Objaśnień Podatkowych wydanych przez Ministerstwo Finansów z dnia 11 grudnia 2018 r. „Opodatkowanie podatkiem od towarów i usług transakcji zbycia nieruchomości komercyjnych” („Objaśnienia”). Objaśnienia te zostały wydane dla potrzeb odpowiedniej kwalifikacji nieruchomości na gruncie podatku od towarów i usług niemniej jednak zawarte tam rozważania dotyczące oceny istnienia zorganizowanej części przedsiębiorstwa mają zastosowanie również w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych.
Dodatkowo, Objaśnienia dotyczą co prawda transakcji zbycia nieruchomości komercyjnych, jednak płynące z nich wnioski można również odnieść do Podziału i uznania Działalności Przenoszonej za ZCP. W Objaśnieniach wskazano, że przy ocenie czy składniki majątku powinny być uznane za (i) przedsiębiorstwo czy też (ii) zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy o VAT uwzględnić należy następujące okoliczności:
1. zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz
2. faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.
Jak wskazano w Objaśnieniach, w celu ustalenia czy przenoszony na nabywcę zespół składników umożliwia kontynuację działalności prowadzonej przez zbywcę należy ustalić czy oprócz przeniesienia standardowych elementów typowych dla transakcji nieruchomościowych opodatkowanych VAT na nabywcę są przeniesione wszystkie poniżej wskazane elementy:
i. prawa i obowiązki z umów, na podstawie których udzielono zbywcy finansowania dłużnego na realizację, nabycie, modernizację, adaptację lub przebudowę przenoszonej nieruchomości, o ile zbywca korzystał z takiego finasowania i jest stroną takich umów;
ii. umowy o zarządzanie nieruchomością;
iii. umowy zarządzania aktywami;
iv. należności o charakterze pieniężnym związane z przenoszonym majątkiem.
W opisywanym we Wniosku Podziale przedmiotem przeniesienia będą m.in. umowa o zarządzanie Inwestycją Budynek A1, umowy o świadczenie usług nadzoru inwestorskiego w zakresie Inwestycji Budynek A1 oraz należności wynikające np. z umowy na wynajem powierzchni reklamowej na Działce. Jest to istotna okoliczność dowodząca, że przedmiotem przeniesienia będzie zorganizowana część przedsiębiorstwa. Biorąc pod uwagę treść ww. Objaśnień oraz składniki majątku, które Spółka Dzielona ma zamiar przekazać Spółce Przejmującej w wyniku Podziału, należy stwierdzić, że po stronie Spółki Przejmującej będzie istniała możliwość samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na budowie budynku biurowo- usługowego wraz z towarzyszącą infrastrukturą w celu późniejszego usługowego, komercyjnego wykorzystania bez konieczności angażowania innych składników majątku. Ponadto, w oparciu o przekazany majątek, Spółka Przejmująca będzie kontynuowała realizację Inwestycji Budynek A1, zapoczątkowanej w Spółce Dzielonej.
Również w interpretacjach indywidualnych przepisów prawa podatkowego wydawanych przez organy podatkowe, potwierdzane jest, że inwestycja lub projekt budowlany w toku lub odrębne typy działalności funkcjonujące w jednej spółce nieruchomościowej mogą stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa np. interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 2 stycznia 2023 r., Znak: 0111-KDIB2-1.4010.1.2023.2.KK, z 14 lipca 2022 r., Znak: 0111-KDIB2-1.4010.263.2022.3.AP, z 12 lutego 2018 r., Znak: 0114-KDIP2-1.4010.368.2017.1.JF, interpretacje Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 22 grudnia 2016 r., Znak: 1462-IPPB5.4510.979.2016.1.AJ, czy z 29 września 2015 r., Znak: IPPP2/4512-682/15-2/MMa.
Wnioskodawca pragnie w tym miejscu podkreślić, że był stroną sporu dotyczącego skargi na interpretację indywidualną w zakresie podziału przez wydzielenie i przeniesienie do spółki przejmującej inwestycji związanej z budową budynku B w ramach Inwestycji Budynek B. Sprawa była rozpatrywana w podobnym stanie faktycznym opisywanym we Wniosku i została rozstrzygnięta na korzyść Wnioskodawcy, zarówno w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych (przez WSA i NSA), jak i podatku od towarów i usług (na razie wyłącznie przez WSA). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 26 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 852/24, uchylił interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, wskazując: „Podkreślić należy, że dokonywanie oceny zespołu składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań) w świetle definicji zorganizowanej części przedsiębiorstwa, zwłaszcza z perspektywy związku funkcjonalnego łączącego owe elementy (składniki), wymaga uwzględnienia charakteru prowadzonej aktywności gospodarczej. Z tego punktu widzenia odmiennie zostanie oceniony zbiór wyodrębnionych składników materialnych i niematerialnych w przypadku przedsiębiorcy zajmującego produkcją (np. produktów żywnościowych), który opiera swoją działalność na funkcjonowaniu fabryk wraz z liniami produkcyjnymi i pracownikami, a inaczej przedsiębiorcy działającego na runku nieruchomości komercyjnych. Tego rodzaju aktywność cechuje - jak zasadnie podnosił autor skargi - realizacja zarówno fazy projektowej i deweloperskiej (która może być czasochłonna i nierentowna), jak i fazy komercjalizacji (stabilizacji), polegającej na sprzedaży bądź najmie istniejących nieruchomości (i czerpaniu z tego tytułu zysku). (…) Choć zatem zespół składników majątkowych i niemajątkowych tworzących zorganizowaną część przedsiębiorstwa (jego zawartość) może się kształtować odmiennie w zależności od etapu zaawansowania działań przedsiębiorcy, to nie może być utożsamiany wyłącznie z takim zbiorem owych składników, jakimi dysponuje przedsiębiorca w fazie stabilizacji, która nota bene może stanowić jedynie (krótkie) zwieńczenie wieloletniej fazy działalności projektowej i deweloperskiej w przypadku finalnego sprzedaży nieruchomości. Przyjęcie przeciwnego założenia prowadziłoby do nieuprawnionych wniosków, że w istocie Spółka Dzielona w ogóle nie prowadzi - na rozważanym obecnie etapie - działalności gospodarczej i nie jest w stanie wydzielić zorganizowanej części przedsiębiorstwa, bowiem znajduje się „dopiero” w fazie realizacji inwestycji. W konsekwencji za nietrafne należało uznać zastrzeżenia Dyrektora KIS o braku „wystarczającego stopnia” wyodrębnienia funkcjonalnego „na dzień podziału”, czy uwag na temat niezakończenia Projektu, co - jak można wnioskować z treści interpretacji - miałoby przesądzać o niedopuszczalności przeznaczenia Działalności Przenoszonej do realizacji działalności gospodarczej sensu stricto.”
W sprawie w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych wypowiedział się również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 maja 2025 r., sygn. akt II FSK 1356/24: „Nie ulega bowiem wątpliwości, że wyodrębnione i przypisane do Projektu (Działalności Przenoszonej) elementy tworzą zespół składników majątkowych i niemajątkowych, pomiędzy którymi istnieje wyraźna funkcjonalna więź wyznaczona przez cel, jakiemu są one dedykowane, a zatem substrat majątkowy (działka), osobowy (wyznaczeni dyrektorzy zarządzający) oraz wszelkie powiązane z Projektem prawa i obowiązki wynikające z relacji prywatnoprawnych i administracyjnoprawnych, służą realizacji jasno określonego zadania gospodarczego, czyli wybudowaniu budynku usługowo-biurowego wraz z garażem i otaczającą go infrastrukturą celem jego dalszej komercjalizacji. Jednocześnie sam fakt, że Projekt stanowi część przedsięwzięcia inwestycyjnego, nie pozbawia go zarazem samodzielnego charakteru jako wydzielonego celu, zadania gospodarczego, który może być realizowany przez organizacyjnie, finansowo i funkcjonalnie wyodrębniony zespół składników majątkowych i niemajątkowych.”
Konsekwencją pozytywnego wyroku NSA było ponowne rozpatrzenie sprawy przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w zakresie podatku CIT i wydanie w dniu 23 września 2025 r. interpretacji indywidualnej uwzględniającej wyroki WSA i NSA, stwierdzającej prawidłowość stanowiska Wnioskodawcy.
W sprawie podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 19 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 849/24, dotyczącym podatku od towarów i usług. Choć wyrok dotyczy podatku VAT, definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa w ustawie o VAT jest tożsama z definicją zawartą w ustawie o CIT, a argumentacja Sądu odnosi się do tego samego problemu, co czyni ją w pełni aktualną na gruncie podatku dochodowego.
Wnioskodawca oczekuje obecnie na rozstrzygnięcie sprawy przez NSA również w zakresie podatku VAT.
Argumentacja WSA i NSA oraz stanowiska Dyrektora KIS przedstawiona powyżej dot. inwestycji (projektu) związanego z budową budynku B zachowuje w pełni aktualność w stosunku do Inwestycji Budynek A1 będącej przedmiotem niniejszego wniosku.
Biorąc pod uwagę opisane we wniosku zdarzenie przyszłe oraz stanowiska prezentowane przez organy skarbowe, w ocenie Wnioskodawcy, Działalność Przenoszona będzie cechować się wymaganym na gruncie art. 4a pkt 4 ustawy o CIT wyodrębnieniem funkcjonalnym, organizacyjnym i finansowym. W konsekwencji, w ocenie Wnioskodawcy, zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań, składający się na Działalność Przenoszoną, stanowić będzie zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy o CIT.
Ad 2
Wnioskodawca stoi na stanowisku, że pozostała po Podziale w Spółce Dzielonej Działalność Pozostała stanowić będzie zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa została przywołana i szczegółowo przedstawiona w odpowiedzi na pytanie 1 powyżej. W ocenie Wnioskodawcy, wszystkie wskazane wyżej warunki definicji zorganizowanej części przedsiębiorstwa zostaną spełnione również w przypadku Działalności Pozostałej.
Na gruncie przedstawionego zdarzenia przyszłego należy stwierdzić, że zbiór składników materialnych i niematerialnych składających się na Działalność Pozostałą stanowi (i będzie stanowić po Podziale) zespół pozwalający na samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej. Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, na elementy Działalności Pozostałej składają się m.in.: prawo użytkowania wieczystego kilku innych działek położonych u zbiegu ulic (…) w (…), inny majątek rzeczowy związany z pozostałymi etapami Inwestycji obejmujący m.in. budynek o funkcji usługowej, w którym Spółka Dzielona prowadzi aktualnie prace zabezpieczające, zaplecze budowlane, w tym wykorzystywane na podstawie umów z podmiotami trzecimi (kontenery, ogrodzenia terenu budowy, utwardzenie terenu budowy), elementy konstrukcji zadaszenia, pozostałe z rozbiórki budynku, przyłącza tymczasowe, prawa i obowiązki z umów powiązanych z pozostałymi fazami przedsięwzięcia, prawa i obowiązki wynikające z umów o prowadzenie i obsługę rachunków bankowych Spółki Dzielonej, w zakresie, w jakim dotyczą one pozostałych etapów przedsięwzięcia, środki pieniężne na rachunkach bankowych.
W oparciu o przedmiot pozostający w Spółce Dzielonej będzie możliwe dalsze, samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej związanej z aktywnością deweloperską i przygotowaniem działek pod budowę pozostałych budynków wznoszonych w ramach Inwestycji. Cel tej działalności jest odrębny od działalności związanej z realizacją Inwestycji Budynek A1 Wnioskodawca stoi na stanowisku, że Działalność Pozostała stanowić będzie wyodrębniony funkcjonalnie zespół składników majątkowych i niemajątkowych, w tym zobowiązań, spełniając tym samym pierwszą przesłankę uznania go za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Kolejnym warunkiem niezbędnym dla uznania zespołu składników materialnych i niematerialnych za zorganizowaną część przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o CIT jest jego odpowiednie wyodrębnienie organizacyjne.
W ocenie Spółki Dzielonej, Działalność Pozostała cechować się będzie odpowiednim wyodrębnieniem organizacyjnym pozwalającym na uznanie jej za zorganizowaną część przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o CIT. Należy uznać, że wyodrębnienie tej jednostki w ramach Spółki Dzielonej ma charakter faktyczny. Działalność Pozostała nie stanowi formalnie zarejestrowanego oddziału Spółki Dzielonej, jednakże posiada znaczną organizacyjną odrębność, przy czym w drugim kwartale 2026 r. stanie się oddzielona od Działalności Przenoszonej także formalnie na mocy uchwały zarządu Spółki Dzielonej. Wyodrębnienie organizacyjne w Spółce Dzielonej Działalności Pozostałej przejawia się przede wszystkim poprzez przyporządkowanie do niej określonego majątku – tj. pozostałych działek, umów i planów biznesowych związanych z kolejnymi fazami inwestycji i budową kolejnych budynków o funkcjach usługowych i mieszkaniowych. W ramach prowadzonej przez Spółkę Dzieloną ewidencji, możliwe jest zidentyfikowanie elementów majątku Spółki Dzielonej przyporządkowanych do pozostałych etapów Inwestycji.
Z kolei wyodrębnienie finansowe Działalności Pozostałej przejawia się w tym, że ewidencja księgowa prowadzona przez Spółkę Dzieloną (od drugiego kwartału 2026 r.) pozwalać będzie na przyporządkowanie w ramach Spółki Dzielonej kosztów, należności i zobowiązań związanych z Działalnością Pozostałą. Możliwe będzie również dla celów zarządczych sporządzenie sprawozdań finansowych, czy też innych kluczowych wskaźników finansowych, a także bilansu aktywów oraz pasywów dotyczących Działalności Pozostałej. Dla potrzeb Podziału będzie sporządzony taki bilans.
Spółka Dzielona posiada również rachunki bankowe przypisane do Działalności Pozostałej służące do rozliczeń transakcji przeprowadzanych w ramach tej części działalności oraz odrębny od Działalności Przenoszonej budżet. Powyższe rachunki bankowe pozostaną w Spółce Dzielonej wraz z gotówką znajdującą się na nich.
Wnioskodawca wskazuje, że Spółka Dzielona ma zawarte osobne umowy o zarządzanie dot. innych etapów Inwestycji niż Inwestycja Budynek A1, które pozostaną w Spółce Dzielonej, co umożliwi kontynuację działalności gospodarczej w Spółce Dzielonej w takim zakresie jak dotychczas. Biorąc pod uwagę opisane we wniosku elementy Działalności Pozostałej oraz stanowiska prezentowane przez organy skarbowe i sądy administracyjne, w ocenie Zainteresowanych, Pozostała Działalność cechuje się wymaganym na gruncie art. 4a pkt 4 ustawy o CIT wyodrębnieniem funkcjonalnym, organizacyjnym i finansowym. Działalność Pozostała będzie stanowić samodzielnie funkcjonujące przedsiębiorstwo. W konsekwencji, w ocenie Wnioskodawcy, zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań – składający się na Działalność Pozostałą, stanowić będzie zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy o CIT.
Ad 3
Zdaniem Wnioskodawcy, planowany Podział przez wydzielenie Spółki Dzielonej nie będzie skutkować dla Wspólników Spółki Dzielonej powstaniem dochodu (przychodu) podlegającego opodatkowaniu.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o CIT, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów.
Według art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. h ustawy o CIT, za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody z udziału w zyskach osób prawnych stanowiące przychody faktycznie uzyskane z tego udziału, w tym przychody wspólnika spółki dzielonej, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie - majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Z kolei w myśl przepisu art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. m ustawy o CIT, za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody z udziału w zyskach osób prawnych stanowiące przychody faktycznie uzyskane z tego udziału, w tym: przychody uzyskane w następstwie przekształceń, łączenia lub podziałów podmiotów, w tym:
-przychody osoby prawnej lub spółki, o której mowa w art. 1 ust. 3, przejmującej w następstwie łączenia lub podziału majątek lub część majątku innej osoby prawnej lub spółki,
-przychody wspólnika spółki łączonej lub dzielonej,
-przychody spółki dzielonej.
Ponadto, z dniem 1 stycznia 2022 r. do ustawy o CIT został dodany nowy przepis art. 7b ust. 1 pkt 1a, zgodnie z którym za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody uzyskane w następstwie przekształceń, łączenia lub podziału podmiotów. Celem art. 7b ustawy o CIT jest określenie rodzajów przychodów uznawanych za przychody z zysków kapitałowych - w tym, jak wskazano powyżej, przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych. Przy czym katalog zdarzeń, które powodują powstanie przychodu jest wymieniony w art. 12 ustawy o CIT.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 8b ustawy o CIT, w razie podziału przez wydzielenie, przychód po stronie udziałowca spółki dzielonej powstanie, jeżeli:
-majątek przejęty w wyniku podziału przez spółkę przejmującą nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa, lub
-majątek pozostający w spółce dzielonej nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 8ba ustawy o CIT, przychodem jest ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość emisyjna udziałów (akcji) spółki przejmującej przydzielonych wspólnikowi spółki dzielonej w następstwie podziału podmiotów, z zastrzeżeniem pkt 8b.
Mając na uwadze powyższe oraz zakładając, że stanowisko wyrażone w pytaniach 1 i 2 uznane zostanie za prawidłowe, w wyniku planowanego Podziału, po stronie Wspólników Spółki Dzielonej nie powstanie przychód w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 8b ustawy o CIT. W opinii Wnioskodawcy bowiem, zarówno Działalność Przenoszona, jak i Pozostała Działalność stanowić będą zorganizowane części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Powyższa interpretacja przepisów prawa podatkowego została zaprezentowana przykładowo przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w: interpretacji indywidualnej z 1 grudnia 2022 r., Znak: 0111-KDIB1-3.4010.514.2022.1.IZ.
Dodatkowo, z art. 12 ust. 4 pkt 12 ustawy o CIT wynika, że do przychodów nie zalicza się w przypadku podziału spółek, przychodu wspólnika spółki dzielonej stanowiącego wartość emisyjną udziałów przydzielonych przez spółkę przejmującą, o którym mowa w ust. 1 pkt 8ba, jeżeli:
-udziały w podmiocie dzielonym nie zostały nabyte lub objęte w wyniku wymiany udziałów albo przydzielone w wyniku innego łączenia lub podziału podmiotów oraz
-przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych wartość udziałów przydzielonych przez spółkę przejmującą nie jest wyższa niż wartość udziałów w spółce dzielonej, jaka byłaby przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do podziału.
W przedmiotowej sytuacji, spełnione zostaną oba warunki: udziały w Spółce Dzielonej nie zostały nabyte lub objęte w wyniku wymiany udziałów albo przydzielone w wyniku innego łączenia lub podziału podmiotów oraz przyjęta przez Wspólników Spółki Dzielonej dla celów podatkowych wartość udziałów (akcji) przydzielonych przez Spółkę Przejmującą nie będzie wyższa niż wartość udziałów w Spółce Dzielonej, jaka byłaby przyjęta przez Wspólników Spółki Dzielonej dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do podziału.
Powyższa interpretacja przepisów prawa podatkowego została zaprezentowana przykładowo przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 10 listopada 2022 r., Znak: 0114-KDIP2-1.4010.63.2022.2.OK.
W związku z powyższym, w opisanym zdarzeniu przyszłym, planowany Podział i związane z nim przeniesienie na Spółkę Przejmującą Działalności Przenoszonej nie będzie powodować powstania przychodu po stronie Wspólników Spółki Dzielonej.
Ad 4
Zdaniem Wnioskodawcy, planowany Podział Spółki Dzielonej nie będzie skutkować dla Wnioskodawcy (jako Spółki Dzielonej) powstaniem dochodu (przychodu) podlegającego opodatkowaniu.
Z perspektywy Spółki Dzielonej, skutki podatkowe podziału przez wydzielenie zostały uregulowane w art. 12 ust. 1 pkt 9 oraz art. 12 ust. 4 pkt 3h ustawy o CIT.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT, w spółce podlegającej podziałowi, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie albo podziale przez wyodrębnienie majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa – przychodem spółki dzielonej jest wartość rynkowa składników majątkowych przeniesionych na spółki przejmujące lub nowo zawiązane ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału lub wydzielenia, przy czym przepisy art. 14 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
Z powyższego przepisu wynika jednocześnie, że dla spółki dzielonej przychód nie powstanie w przypadku podziału przez wydzielenie, jeśli majątek przejmowany na skutek podziału oraz majątek pozostający w spółce dzielonej będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Zgodnie z argumentacją przedstawioną przez Wnioskodawcę w odniesieniu do pytań nr 1 oraz 2, zarówno Działalność Przenoszona, jak i Pozostała Działalność stanowić będą zorganizowane części przedsiębiorstwa.
W konsekwencji, w ocenie Wnioskodawcy planowany Podział nie będzie skutkować dla Spółki Dzielonej powstaniem przychodu, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT.
Powyższa interpretacja przepisów prawa podatkowego została zaprezentowana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 15 marca 2022 r., Znak: 0111-KDIB2-1.4010.527.2021.3.AP.
Podział nie powinien również skutkować powstaniem przychodu z innych tytułów. Stosownie do art. 12 ust. 4 pkt 3h ustawy o CIT, w spółce podlegającej podziałowi, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie albo podziale przez wyodrębnienie majątek przejmowany na skutek podziału oraz majątek pozostający w spółce, stanowią zorganizowaną część przedsiębiorstwa - do przychodów nie zalicza się wartości rynkowej składników majątku przeniesionych na spółki przejmujące lub nowo zawiązane ustalonej na dzień podziału lub wydzielenia.
Jak zostało wskazane wyżej, w ocenie Wnioskodawcy majątek przejmowany na skutek Podziału przez Spółkę Przejmującą będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Dodatkowo, zdaniem Wnioskodawcy, majątek pozostający po stronie Spółki Dzielonej, również stanowić będzie zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy o CIT. Stąd, planowany Podział nie będzie skutkować dla Spółki Dzielonej powstaniem przychodu.
Zauważyć przy tym należy, że w myśl art. 12 ust. 13 ustawy o CIT, przepisów ust. 4 pkt 3h nie stosuje się w przypadkach, gdy głównym lub jednym z głównych celów połączenia spółek, podziału spółek, wymiany udziałów lub wniesienia wkładu niepieniężnego jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania.
W tym zakresie również aktualna pozostaje argumentacja Wnioskodawcy zaprezentowana powyżej, zgodnie z którą u podstaw planowanego Podziału leżą aspekty biznesowe. Podział ma na celu przede wszystkich rozdzielenie do odrębnych podmiotów (spółek z ograniczoną odpowiedzialnością) odrębnych przedsięwzięć z uwagi na odmienność ryzyk i odpowiedzialności. Niezależnie, w ocenie Wnioskodawcy, planowany Podział nie będzie skutkował dla Spółki Dzielonej powstaniem przychodu, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT.
Ad 5
Zdaniem Wnioskodawcy, planowany Podział nie będzie skutkować dla Spółki Przejmującej powstaniem dochodu (przychodu) podlegającego opodatkowaniu.
Podstawowe kwestie opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych spółki przejmującej (lub nowo zawiązanej) przy podziale lub podziale przez wydzielenie regulują przepisy art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. m i pkt 1a), art. 12 ust. 1 pkt 8c, art. 12 ust. 1 pkt 8d oraz art. 12 ust. 1 pkt 8f ustawy o CIT.
Jak wskazano powyżej, zgodnie z art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. m ustawy o CIT, za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4b ustawy o CIT, stanowiące przychody faktycznie uzyskane z tego udziału, w tym przychody uzyskane w następstwie przekształceń, łączenia lub podziałów podmiotów, w tym:
-przychody osoby prawnej lub spółki, o której mowa w art. 1 ust. 3, przejmującej w następstwie łączenia lub podziału majątek lub część majątku innej osoby prawnej lub spółki;
-przychody wspólnika spółki łączonej lub dzielonej;
-przychody spółki dzielonej.
Jednocześnie, zgodnie z art. 7b ust. 1 pkt 1a ustawy o CIT, za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody uzyskane w następstwie przekształceń, łączenia lub podziału podmiotów.
Stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 8c oraz pkt 8d ustawy o CIT, przychodem, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, jest w szczególności:
-ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość rynkowa majątku podmiotu dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą, w części przewyższającej wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku, nie wyższą od wartości rynkowej tych składników;
-ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość rynkowa majątku podmiotu dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą w części przewyższającej wartość emisyjną udziałów (akcji) przydzielonych udziałowcom (akcjonariuszom) spółek łączonych lub spółki dzielonej.
Przez wartość emisyjną rozumie się, zgodnie z art. 4a pkt 16a ustawy o CIT cenę, po jakiej obejmowane są udziały (akcje), określoną w statucie lub umowie spółki, a w razie ich braku - w innym dokumencie o podobnym charakterze, nie niższą od wartości rynkowej tych udziałów (akcji).
Stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 8f ustawy o CIT, w przypadku gdy spółka przejmująca posiada udział w kapitale zakładowym spółki dzielonej, przychodem jest ustalona, w części odpowiadającej udziałowi spółki przejmującej w kapitale zakładowym spółki dzielonej, na dzień poprzedzający dzień podziału, wartość rynkowa majątku podmiotu dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą ponad cenę nabycia udziałów (akcji) tej spółki w podmiocie dzielonym.
Przepis ten nie znajdzie zastosowania do sytuacji przedstawionej w zdarzeniu przyszłym. W okresie poprzedzającym Podział, Spółka Przejmująca nie będzie posiadała udziałów Spółki Dzielonej. Poza Wspólnikami Spółki Dzielonej w ramach Podziału do Spółki Przejmującej nie będą przystępowały inne podmioty. W rezultacie, nie znajdzie zastosowania przepis art. 12 ust. 1 pkt 8f ustawy o CIT.
Z kolei w świetle art. 12 ust. 4 pkt 3e ustawy o CIT, do przychodów nie zalicza się wartości tych składników majątku spółki dzielonej otrzymanego przez spółkę przejmującą, które spółka przejmująca przyjęła dla celów podatkowych w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu dzielonego oraz przypisała do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym za pośrednictwem zagranicznego zakładu.
Jednocześnie, w wyniku planowanego Podziału, w stosunku do otrzymanych składników majątku, Spółka Przejmująca przyjmie dla celów podatkowych wartości wynikające z ksiąg Spółki Dzielonej. Wartość emisyjna udziałów wydanych przez Spółkę Przejmującą będzie odpowiadać wartości rynkowej majątku otrzymanego przez Spółkę Przejmującą w ramach Podziału. Dodatkowo, Spółka Przejmująca przypisze w całości przejęty majątek do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Mając na uwadze powyższe, w oparciu o treść art. 12 ust. 4 pkt 3e ustawy o CIT, Podział powinien pozostawać neutralny na gruncie podatku dochodowego z perspektywy Spółki Przejmującej. Powyższa interpretacja przepisów prawa podatkowego została zaprezentowana przykładowo przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w: interpretacji indywidualnej z 8 kwietnia 2022 r., Znak: 0111-KDIB2-1.4010.263.2022.3.AP.
Jednocześnie, w Spółce Przejmującej nie powstanie przychód podatkowy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 8d, bowiem wartość emisyjna udziałów będzie odpowiadać wartości rynkowej przejmowanego majątku.
Zauważyć przy tym należy, że w myśl art. 12 ust. 13 ustawy o CIT, przepisów ust. 4 pkt 3e, 3f, 12 i pkt 25 lit. b oraz ust. 4d nie stosuje się w przypadkach, gdy głównym lub jednym z głównych celów połączenia spółek, podziału spółek, wymiany udziałów lub wniesienia wkładu niepieniężnego jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania.
Zgodnie natomiast z art. 12 ust. 14 tej ustawy, jeżeli połączenie spółek, podział spółek, wymiana udziałów lub wniesienie wkładu niepieniężnego nie zostały przeprowadzone z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, dla celów ust. 13 domniemywa się, że głównym lub jednym z głównych celów tych czynności jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania.
Zgodnie z przedstawionym opisem zdarzenia przyszłego, u podstaw planowanej transakcji leżą aspekty biznesowe działania. Podział powodowany jest (oprócz potrzeby sformalizowania istniejącej odrębności Działalności Przenoszonej od pozostałych etapów Inwestycji) utrwaloną na rynku praktyką, tj. prowadzeniem tylko jednej dużej inwestycji nieruchomościowej przez jedną spółkę celową. Taki mechanizm realizowania inwestycji ma również na celu zabezpieczenie finansowania (jeden projekt – odrębne źródło finansowania). Takie samo założenie przewiduje model biznesowy Wnioskodawcy (i jego inwestorów – grup kapitałowych, do których należą Wspólnicy Spółki Dzielonej). Stąd, dokonanie Podziału Spółki Dzielonej ma w istocie doprowadzić do realizacji opisywanej strategii biznesowej.
Ponadto, jednym z zakładanych celów Podziału Spółki Dzielonej jest uproszczenie i wzrost przejrzystości prowadzonych etapów Inwestycji poprzez przypisanie Spółce Dzielonej i Spółce Przejmującej praw/obowiązków oraz przychodów/kosztów dotyczących danego etapu. W wyniku tej czynności, każdy podmiot odpowiedzialny będzie jedynie za właściwy mu etap Inwestycji, co powinno wpłynąć na jego efektywność ekonomiczną. Przeprowadzenie Podziału powinno umożliwić także m.in. sprawniejsze zarządzanie danym procesem inwestycyjnym i jego komercjalizację w późniejszym okresie.
Brak wyraźnego rozdzielenia poszczególnych inwestycji w odrębnych podmiotach prowadziłby do niepożądanego mieszania się w Spółce Dzielonej ryzyk prawnych (np. proces budowy, odpowiedzialność za zobowiązania wobec wykonawców) czy też biznesowych (np. odmienne wskaźniki rentowności, odmienna specyfika bieżącego i strategicznego zarządzania) w zakresie nieruchomości o odmiennej specyfice (budynki biurowe/usługowe/mieszkaniowe na wynajem lub na sprzedaż).
W związku z powyższym, w opisanym zdarzeniu przyszłym planowany Podział i związane z nim przeniesienie na Spółkę Przejmującą Działalności Przenoszonej nie będzie powodować powstania przychodu po stronie Spółki Przejmującej.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 4a pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 554, dalej: „ustawa o CIT”),
ilekroć w ustawie jest mowa o zorganizowanej części przedsiębiorstwa - oznacza to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.
W rozumieniu powyższych regulacji prawnych, aby określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, spełniać powinien następujące warunki:
-musi istnieć zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań,
-zespół ten powinien być organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie,
-składniki przedsiębiorstwa przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych,
-zespół składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo realizujące wskazane zadania.
Zorganizowana część przedsiębiorstwa, jako przedmiot zbycia, musi stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla badanej kwestii jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu. Zorganizowana część przedsiębiorstwa, w rozumieniu powyższego przepisu, powinna więc łączyć mienie w funkcjonalnie zorganizowane przedsięwzięcie gospodarcze, a nie tylko stanowić zgromadzone niematerialne i materialne składniki stanowiące sobą przedsiębiorstwo w przedstawionym znaczeniu przedmiotowym. Organizacyjna i funkcjonalna istota zorganizowanej części przedsiębiorstwa kreuje powstanie samodzielnego podmiotu gospodarczego, zdolnego do funkcjonowania w obrocie na niezmienionych zasadach, pomimo jego zbycia. Definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa stanowi o „zespole składników”. Zespół (a nie zbiór) zakłada istnienie pewnego poziomu powiązań organizacyjnych pomiędzy składnikami przedsiębiorstwa.
Zatem nie wystarczy zorganizowanie jakiejkolwiek masy majątkowej, ale musi ona odznaczać się odrębnością organizacyjną i finansową, z możliwością samodzielnego funkcjonowania w razie zaistnienia takiej potrzeby w obrocie gospodarczym. Podstawowym wymogiem jest więc to, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa stanowiła zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiącymi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.
Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych).
Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Zatem, samo nazwanie jednostki wewnętrznej określonym mianem nie zapewnia wyodrębnienia organizacyjnego, jeżeli nie podąża za tym autonomia decyzyjna, wyposażenie majątkowe i zarządzanie zespołem pracowniczym. Ważne jest przypisanie jednostce uprawnień skutkujących samodzielnym prowadzeniem działalności „widocznym z zewnątrz”. Oznacza to, że wyodrębnienie musi wynikać z określonych decyzji statutowych (zarządczych itp.), które formalnie nadają jednostce wewnętrznej uprawnienia uzasadniające jej wydzielenie organizacyjne.
Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której poprzez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa.
Ponadto wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalne niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Tę ostatnią przesłankę rozumie się zazwyczaj jako potencjalną zdolność (zorganizowanej części przedsiębiorstwa) do niezależnego działania gospodarczego jako samodzielnego podmiotu gospodarczego i to jeszcze w ramach istniejącego przedsiębiorstwa. Winno ono mieć również zdolność zaistnienia jako niezależne przedsiębiorstwo w rozumieniu wspomnianych już art. 551 i 552 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.)
Reasumując, aby w rozumieniu przepisów podatkowych, określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.
Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące w takich wzajemnych relacjach, by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.
Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Podział spółek handlowych regulowany jest przez ustawę z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 18 ze zm., dalej: „KSH”).
Stosownie do postanowień art. 528 § 1 KSH,
spółkę kapitałową i spółkę komandytowo-akcyjną można podzielić na dwie albo więcej spółek kapitałowych lub spółek komandytowo-akcyjnych. Nie jest dopuszczalny podział spółki akcyjnej i spółki komandytowo-akcyjnej, jeżeli kapitał zakładowy nie został pokryty w całości.
Natomiast zgodnie z art. 529 § 1 pkt 4 KSH,
podział może być dokonany przez przeniesienie części majątku spółki dzielonej na istniejącą lub nowo zawiązaną spółkę albo spółki za udziały lub akcje spółki albo spółek przejmujących, nowo zawiązanych lub spółki dzielonej, które obejmują wspólnicy spółki dzielonej (podział przez wydzielenie).
Jest to jedyny podział, który nie skutkuje rozwiązaniem spółki dzielonej (art. 530 § 1 i § 2 KSH).
Celem podziału przez wydzielenie jest to, że spółka dzielona nie przestaje istnieć, a następuje jedynie przeniesienie części jej majątku na inny podmiot.
Natomiast, zasady opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych spółki dzielonej, wspólnika spółki dzielonej oraz spółki przejmującej przy podziale przez wydzielenie regulują przepisy ustawy o CIT.
Stosownie do art. 7 ust. 1 i ust. 2 ustawy o CIT,
1. Przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów. W przypadkach, o których mowa w art. 21, art. 22 i art. 24b, przedmiotem opodatkowania jest przychód.
2. Dochodem ze źródła przychodów, z zastrzeżeniem art. 11c, art. 11i, art. 24a, art. 24b, art. 24ca, art. 24d i art. 24f, jest nadwyżka sumy przychodów uzyskanych z tego źródła przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Stosownie do treści art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. h ustawy o CIT,
za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody wspólnika spółki dzielonej, z wyjątkiem podziału przez wyodrębnienie, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie - majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Zgodnie z art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. m ustawy o CIT,
za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4b, stanowiące przychody faktycznie uzyskane z tego udziału, w tym przychody uzyskane w następstwie przekształceń, łączenia lub podziałów podmiotów, w tym:
- przychody osoby prawnej lub spółki, o której mowa w art. 1 ust. 3, przejmującej w następstwie łączenia lub podziału majątek lub część majątku innej osoby prawnej lub spółki,
- przychody wspólnika spółki łączonej lub dzielonej,
- przychody spółki dzielonej,
Zgodnie z treścią art. 7b ust. 1 pkt 1a ww. ustawy,
za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody uzyskane w następstwie przekształceń, łączenia lub podziału podmiotów.
Powołane przepisy nie stanowią jednak podstawy powstania zobowiązania podatkowego, a jedynie wskazówkę, do jakiego rodzaju przychodów wskazane powyżej przychody powinny być zaklasyfikowane. Samo powstanie ewentualnego przychodu reguluje art. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Ustawa o CIT nie zawiera definicji przychodu podatkowego. Ustawodawca ograniczył się w tym zakresie do wskazania w art. 12 ust. 1 ustawy o CIT przykładowych przysporzeń, zaliczanych do tej kategorii.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT:
przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.
Literalna wykładnia powołanego przepisu prowadzi do wniosku, że do przychodów podatkowych zalicza się takie przychody, które w danym momencie są trwałe, definitywne i bezwarunkowe. Nie będą to zatem jakiekolwiek przychody, lecz przychody, w stosunku do których podatnikowi przysługiwać będzie prawo do ich otrzymania i które stanowić będą jego trwałe przysporzenie majątkowe. W piśmiennictwie i judykaturze przychód podatkowy identyfikowany jest z trwałym przysporzeniem majątkowym zwiększającym wartość aktywów (zob. P. Małecki, M. Mazurkiewicz, CIT. Podatki i rachunkowość – Komentarz do art. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. LEX 2014). Podobny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 lutego 2013 r., sygn. akt II FSK 1248/11 stwierdzając, że z istoty podatku dochodowego wynika, że jest on ciężarem publicznoprawnym od przyrostu majątkowego (dochodu), a zatem przychodem jest ta wartość, która wchodząc do majątku podatnika może powiększyć jego aktywa.
Przychodem jest każda wartość wchodząca do majątku podatnika, powiększająca jego aktywa, o ile nie została wyłączona z przychodów podatkowych, na podstawie art. 12 ust. 4 ustawy o CIT.
Na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT,
przychodem, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, jest w szczególności w spółce podlegającej podziałowi, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie albo podziale przez wyodrębnienie majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa - wartość rynkowa składników majątkowych przeniesionych na spółki przejmujące lub spółki nowo zawiązane ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału lub dzień wydzielenia albo dzień wyodrębnienia, przy czym przepisy art. 14 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
Natomiast zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 3h ww. ustawy,
do przychodów nie zalicza się w spółce podlegającej podziałowi, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie albo podziale przez wyodrębnienie majątek przejmowany na skutek podziału oraz majątek pozostający w spółce, stanowią zorganizowaną część przedsiębiorstwa - wartości rynkowej składników majątku przeniesionych na spółki przejmujące lub spółki nowo zawiązane ustalonej na dzień poprzedzający dzień podziału lub dzień wydzielenia albo dzień wyodrębnienia.
Biorąc zatem pod uwagę literalną treść art. 12 ust. 1 pkt 9 oraz art. 12 ust. 4 pkt 3h ustawy o CIT, należy stwierdzić, że ww. przepisy ustawy odnoszą się do trzech sytuacji, tj. podziału spółki, podziału przez wydzielenie oraz podziału przez wyodrębnienie. W pierwszym przypadku wskazanych przepisów ustawodawca wskazuje, że przychód występuje w sytuacji, gdy majątek przejmowany nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa, natomiast w drugim i trzecim przypadku zawartym w tych przepisach prawodawca uznał, że przychód wystąpi w sytuacji, gdy majątek przejmowany lub majątek pozostający w spółce nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Zatem, żeby skorzystać z wyłączenia z przychodów obydwie części majątku muszą stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa. W konsekwencji wystąpienie przychodu, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, po stronie spółki dzielonej uzależnione jest od posiadania przez obydwie części przedsiębiorstwa podlegającego podziałowi przez wydzielenie lub wyodrębnienie atrybutu zorganizowanej części przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 4a pkt 4 ww. ustawy.
Natomiast dla określenia skutków opodatkowania spółki przejmującej zasadnicze znaczenie ma art. 12 ust. 1 pkt 8c, 8d i 8f ustawy o CIT, natomiast dla wspólników spółki łączonej lub dzielonej art. 12 ust. 1 pkt 8b i 8ba tej ustawy, art. 7b ww. ustawy ma charakter pomocniczy. Celem art. 7b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jest bowiem określenie rodzajów przychodów przypisywanych do źródła, jakim są zyski kapitałowe.
W myśl art. 12 ust. 1 pkt 8ba ustawy o CIT,
przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności ustalona na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału wartość emisyjna udziałów (akcji) spółki przejmującej lub nowo zawiązanej przydzielonych wspólnikowi spółki przejmowanej lub dzielonej w następstwie łączenia lub podziału podmiotów, z zastrzeżeniem pkt 8b.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 8b ustawy o CIT,
przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość emisyjna udziałów (akcji) spółki przejmującej lub nowo zawiązanej przydzielonych wspólnikowi spółki dzielonej, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie - majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa, przy czym przepis art. 14 ust. 2 stosuje się odpowiednio.
W tym miejscu należy wskazać, że przez wartość emisyjną udziałów (akcji) rozumie się, zgodnie z art. 4a pkt 16a ustawy o CIT,
cenę, po jakiej obejmowane są udziały (akcje), określoną w statucie lub umowie spółki, a w razie ich braku - w innym dokumencie o podobnym charakterze, nie niższą od wartości rynkowej tych udziałów (akcji).
W świetle art. 12 ust. 4 pkt 12 ustawy o CIT,
do przychodów nie zalicza się w przypadku połączenia lub podziału spółek, przychodu wspólnika spółki przejmowanej lub dzielonej stanowiącego wartość emisyjną udziałów (akcji) przydzielonych przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną, o którym mowa w ust. 1 pkt 8ba, jeżeli:
a) udziały (akcje) w podmiocie przejmowanym lub dzielonym nie zostały nabyte lub objęte w wyniku wymiany udziałów albo przydzielone w wyniku innego łączenia lub podziału podmiotów oraz
b) przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych wartość udziałów (akcji) przydzielonych przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną nie jest wyższa niż wartość udziałów (akcji) w spółce przejmowanej lub dzielonej, jaka byłaby przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do łączenia lub podziału.
Stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 8c ustawy o CIT,
przychodem jest ustalona na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału wartość rynkowa majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w części przewyższającej wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku, nie wyższą od wartości rynkowej tych składników.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 8d ustawy o CIT,
przychodem jest ustalona na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału wartość rynkowa majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w części przewyższającej wartość emisyjną udziałów (akcji) przydzielonych udziałowcom (akcjonariuszom) spółek łączonych lub spółki dzielonej, z tym że przychód nie powstaje w przypadku połączenia przeprowadzanego na podstawie art. 5151 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych.
W świetle art. 12 ust. 1 pkt 8f ustawy o CIT,
przychodem jest ustalona, w części odpowiadającej udziałowi spółki przejmującej w kapitale zakładowym spółki przejmowanej lub dzielonej, na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału, wartość rynkowa majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą ponad cenę nabycia udziałów (akcji) tej spółki w podmiocie przejmowanym - w przypadku gdy spółka przejmująca posiada w kapitale zakładowym spółki przejmowanej lub dzielonej taki udział.
Zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 3e ustawy o CIT,
do przychodów nie zalicza się w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 8c, wartości tych składników majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w drodze łączenia lub podziału podmiotów, które:
a) spółka przejmująca przyjęła dla celów podatkowych w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu przejmowanego lub dzielonego oraz
b) spółka przejmująca przypisała do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym za pośrednictwem zagranicznego zakładu.
Stosownie do art. 12 ust. 4 pkt 3f ustawy o CIT,
do przychodów nie zalicza się wartości majątku spółki przejmowanej lub dzielonej, odpowiadającej procentowemu udziałowi spółki przejmującej w kapitale zakładowym spółki przejmowanej lub dzielonej, określonemu na ostatni dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału, otrzymanego przez spółkę przejmującą posiadającą w kapitale zakładowym spółki przejmowanej lub dzielonej udział w wysokości nie mniejszej niż 10%.
Zgodnie z art. 12 ust. 12b ustawy o CIT,
w przypadku, o którym mowa w ust. 4 pkt 12 oraz ust. 11 pkt 3 i 4, ciężar dowodu, że udziały (akcje) nie zostały nabyte lub objęte w wyniku transakcji wymiany udziałów albo przydzielone w wyniku łączenia lub podziału podmiotów oraz wartość udziałów (akcji) odpowiada wartości określonej w tych przepisach, spoczywa na wspólniku.
W myśl art. 12 ust. 13 ustawy o CIT,
przepisów ust. 4 pkt 3e-3h, 12 i pkt 25 lit. b oraz ust. 4d nie stosuje się w przypadkach, gdy głównym lub jednym z głównych celów połączenia spółek, podziału spółek, wymiany udziałów lub wniesienia wkładu niepieniężnego jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania.
Jak wynika z art. 12 ust. 14 ustawy o CIT,
jeżeli połączenie spółek, podział spółek, wymiana udziałów lub wniesienie wkładu niepieniężnego nie zostały przeprowadzone z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, dla celów ust. 13 domniemywa się, że głównym lub jednym z głównych celów tych czynności jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania.
Stosownie do art. 12 ust. 15 ustawy o CIT,
przepisy ust. 4 pkt 3e-3h, 12 i pkt 25 lit. b mają zastosowanie wyłącznie do spółek będących podatnikami, o których mowa w:
1) art. 3 ust. 1, przejmujących albo wnoszących w drodze wkładu niepieniężnego majątek spółek lub podmiotów mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, albo
2) art. 3 ust. 1, przejmujących albo wnoszących w drodze wkładu niepieniężnego majątek spółek podlegających w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania, albo
3) art. 3 ust. 2, podlegających w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania, przejmujących albo wnoszących w drodze wkładu niepieniężnego majątek spółek będących podatnikami, o których mowa w art. 3 ust. 1.
Artykuł 12 ust. 16 ustawy o CIT stanowi, że:
przepisy ust. 4 pkt 3e-3h, 12 i pkt 25 lit. b oraz ust. 4d stosuje się odpowiednio do podmiotów wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy.
Przedmiotem Państwa wątpliwości jest kwestia ustalenia:
-czy wydzielana ze Spółki Dzielonej i przejmowana przez Spółkę Przejmującą Działalność Przenoszona będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT,
-czy pozostała po wydzieleniu w Spółce Dzielonej Działalność Pozostała będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT,
-jeżeli stanowisko w zakresie pytania nr 1 oraz 2 zostanie uznane za prawidłowe, to czy w związku z rozważanym Podziałem, powstanie dla Wspólników Spółki Dzielonej przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych,
-jeżeli stanowisko w zakresie pytania nr 1 oraz 2 zostanie uznane za prawidłowe, to czy w związku z rozważanym Podziałem, po stronie Spółki Dzielonej powstanie przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu CIT,
-czy w związku z rozważanym Podziałem, powstanie dla Spółki Przejmującej przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.
Przechodząc do kwestii ustalenia, czy wydzielana ze Spółki Dzielonej i przejmowana przez Spółkę Przejmującą Działalność Przenoszona będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT, w pierwszej kolejności wskazać należy, że dla uznania czy wydzielana część przedsiębiorstwa stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, istotne znaczenie ma ocena, czy ta część jest zdolna do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej. Oznacza to, że zespół składników materialnych i niematerialnych pozwala – z uwagi na swoje zorganizowanie, infrastrukturę, itp. – na prowadzenie określonej działalności gospodarczej. Podkreśla się przy tym, że możliwość stanowienia przez ten zespół składników niezależnego przedsiębiorstwa samodzielnie realizującego zadania gospodarcze, powinna mieć wymiar rzeczywisty, a nie jedynie potencjalny.
Aby mówić o zorganizowanej części przedsiębiorstwa, wydzielenie w ramach przedsiębiorstwa powinno zachodzić łącznie na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej, funkcjonalnej. Ponadto wyodrębnienie to powinno istnieć na moment dokonania danej transakcji, nie zaś po jej dokonaniu. Istotne znaczenie ma ocena, czy ta przenoszona część jest zdolna do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej. Brak spełnienia jednej z przesłanek wyklucza możliwość uznania, iż mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa.
Majątek ten powinien stanowić już u Spółki Dzielonej zorganizowany zespół składników gotowy realizować określone zadania gospodarcze jako samodzielne przedsiębiorstwo, a po jego przeniesieniu powinno być możliwe kontynuowanie działalności gospodarczej przez spółkę, do której jest wydzielany, bez angażowania przez tę spółkę innych składników majątku, które nie są przedmiotem transakcji lub podejmowania dodatkowych działań umożliwiających kontynuację tej działalności.
Z treści wniosku wynika, że podstawowym przedmiotem działalności Spółki Dzielonej jest prowadzenie działalności inwestycyjnej związanej ze wznoszeniem budynków, ich komercjalizacją i zarządzaniem nieruchomościami. Spółka Dzielona prowadzi działania mające na celu wybudowanie i przystosowanie nieruchomości do dalszego wynajmu.
Obecnie Spółka realizuje inwestycje związane z budową kompleksu składającego się z budynków usługowych, w tym biurowych oraz budynków mieszkalnych z usługami na parterze, która została podzielona na etapy, w ramach których realizowane są różne przedsięwzięcia.
Spółka Dzielona prowadzi prace deweloperskie dotyczące inwestycji Budynek A1 w postaci robót ziemnych oraz realizacji elementów konstrukcyjnych podziemnej części budynku. Spółka - od samego początku procesu inwestycyjnego - traktuje Inwestycję Budynek A1 jako odrębną działalność od pozostałych jej przedsięwzięć deweloperskich, co spowodowane jest odmienną specyfiką działalności związanej z Inwestycją Budynek A1.
Wskazali Państwo, że Spółka Dzielona planuje prawne wyodrębnienie działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 (budowa i późniejsza komercjalizacja budynku) od pozostałych przedsięwzięć deweloperskich realizowanych przez Spółkę Dzieloną w ramach Inwestycji (realizacja budowy kolejnych budynków oraz ich wynajem lub sprzedaż). W konsekwencji, planowany jest podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie i przeniesienie Inwestycji Budynek A1 (wraz ze związanymi z nią składnikami majątkowymi) do istniejącej Spółki Przejmującej.
W konsekwencji Podziału, Spółka Przejmująca będzie zajmowała się kontynuacją realizacji działalności związanej z Inwestycją Budynek A1, natomiast w Spółce Dzielonej pozostanie działalność dotycząca pozostałych po Podziale elementów Inwestycji, w tym przygotowywanie oraz realizacja budowy kolejnych budynków (usługowych/mieszkalnych) oraz ich wynajem lub sprzedaż.
Jak już wyjaśniono, zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jak o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego. Oznacza to, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa w momencie przekazania określonych składników majątkowych (na ile stanowią w nim w tym momencie, wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość).
Jak wynika z opisu sprawy, na moment dokonania wydzielenia składniki majątkowe związane z Inwestycją Budynek A1 będą wydzielone w ramach Spółki Dzielonej na poziomie organizacyjnym, finansowym oraz funkcjonalnym.
Według podanych przez Państwa informacji, wyodrębnienie organizacyjne działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 w Spółce Dzielonej na moment Podziału będzie przede wszystkim przejawiało się odpowiednio przyporządkowanymi aktywami i zobowiązaniami w zakresie tej działalności pozwalającymi na prowadzenie opisanej działalności gospodarczej i odpowiednio przyporządkowanymi umowami, które docelowo służą realizacji Inwestycji Budynek A1.
Wskazali Państwo, że Spółka Dzielona planuje w drugim kwartale 2026 r. dokonanie formalnego wydzielenia Inwestycji Budynek A1 w ramach Spółki Dzielonej, poprzez:
-podjęcie uchwały zarządu Spółki Dzielonej o wydzieleniu Inwestycji Budynek A1 jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa, z dwoma dyrektorami zarządzającymi, każdy z ramienia Wspólników Spółki Dzielonej (pełniącymi również funkcję członków zarządu Spółki Dzielonej), oraz określającej przedmiot działalności zorganizowanej części przedsiębiorstwa;
-przyjęcie odrębnego regulaminu organizacyjnego uwzględniającego wewnętrzną samodzielność finansową, organizacyjną i funkcjonalną, w tym określającego podstawy działania, zadania, zasady kierowania;
-przyjęcie własnej polityki rachunkowości.
W ramach planowanego Podziału, przedmiotem wydzielenia w Spółce Dzielonej będzie zespół składników materialnych i niematerialnych oraz zobowiązań w zakresie działalności związanej z Inwestycją Budynek A1, takie jak:
1. Prawo użytkowania wieczystego działki nr 4, na której rozpoczęto realizację części podziemnej budynku (wykonywane są ściany szczelinowe). Na Działce nie znajdują się żadne sieci doprowadzające media. Prace budowlane będą kontynuowane przez Spółkę Przejmującą po zakończeniu procesu Podziału i przeniesieniu na Spółkę Przejmującą niezbędnych pozwoleń.
Przy czym, wskazali Państwo, że jeśli realizacja Inwestycji Budynek A1 wymagała będzie czasowego udostępnienia Spółce Przejmującej dostępu do innych działek Spółki Dzielonej, Spółka Dzielona zapewni Spółce Przejmującej prawo do korzystania z tych nieruchomości, w tym do korzystania na cele budowlane, bądź obie spółki ustanowią na swoją rzecz wzajemnie służebności.
2. Prawa i obowiązki wynikające między innymi z:
a. umowy o wykonanie prac projektowych, zawartej z F. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, w związku z inwestycją polegającą na budowie Budynku A1
b. umów z wykonawcami dotyczących realizacji Inwestycji Budynek A1;
c. umowy o świadczenie usług nadzoru inwestorskiego w zakresie, w jakim dotyczy to Inwestycji Budynek A1;
d. umowy o zarządzanie Inwestycją Budynek A1 ((…));
e. umów pożyczek, w tym zobowiązanie do zwrotu pożyczek, finansujących Inwestycję Budynek A1;
f. umów o prowadzenie rachunków bankowych (złotówkowy i walutowy), dedykowanych i przyporządkowanych do Inwestycji Budynek A1 wraz ze środkami pieniężnymi znajdującymi się na tych rachunkach;
g. umowy przyłączeniowej przyłącza energetycznego;
h. umowy na realizację ścian szczelinowych.
3. Decyzje administracyjne, takie jak np. decyzja o pozwoleniu na budowę, która zostanie przeniesiona w części dotyczącej Inwestycji Budynek A1. Aktualnie pozwolenie na budowę obejmuje budowę zarówno Budynku A1 jak i budynku A2. Spółka Dzielona złożył wniosek o przeniesienie pozwolenia na budowę w części dotyczącej budynku A2, dzięki czemu pozwolenie na budowę dla Inwestycji Budynek A1 będzie docelowo obejmować tylko ten budynek;
4. Prawa autorskie do wykonanego projektu architektonicznego budynku, roszczenia wynikające z umowy o wykonanie prac projektowych, zawartej z F. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, oraz pełna dokumentacja – w części, w jakiej umowa zostanie zrealizowana do momentu Podziału.
5. Prawa i obowiązki wynikające z umów najmu budynku w Inwestycji Budynek A1, o ile na moment Podziału taka umowa lub umowy zostaną zawarte przez Spółkę Dzieloną. Na moment złożenia Wniosku, Spółka Dzielona podpisała list intencyjny z przyszłym kluczowym najemcą budynku w Inwestycji Budynek A1, na obszar powierzchni stanowiący ponad 36% powierzchni użytkowej budynku. Ten list intencyjny zostanie przeniesiony na Spółkę Przejmującą wraz z pozostałymi elementami Inwestycji Budynek A1.
6. Prawa i obowiązki oraz należności wynikające z umowy na dzierżawę powierzchni reklamowej na Działce.
7. Bieżące zobowiązania związane z Inwestycją Budynek A1, wynikające m.in. z ww. umów.
8. Umowa o obsługę księgową, w części dotyczącej obsługi Inwestycji Budynek A1.
Zatem, jak wynika z wniosku, planowane formalne wydzielenie Inwestycji Budynek A1 w ramach Spółki Dzielonej, zostanie dokonane poprzez podjęcie uchwały zarządu Spółki Dzielonej o wydzieleniu Inwestycji Budynek A1 jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa; przyjęcie odrębnego regulaminu organizacyjnego uwzględniającego wewnętrzną samodzielność finansową, organizacyjną i funkcjonalną, oraz przyjęcie własnej polityki rachunkowości.
Z przedstawionego opisu wynika, że również kryterium wyodrębnienia finansowego zostanie spełnione. Jak bowiem Państwo wskazali, w systemie księgowym Spółki Dzielonej, nastąpi wyodrębnienie działalności związanej z Inwestycją Budynek A1, które pozwoli na pełne ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych związanych z Inwestycją Budynek A1. W ramach systemu księgowego Spółki Dzielonej, prowadzona będzie szczegółowa ewidencja zdarzeń gospodarczych, pozwalająca na wyodrębnienie wszystkich pozycji bilansowych przypisanych do Inwestycji Budynek A1, a w konsekwencji, dla potrzeb Podziału, możliwe będzie sporządzenie odrębnych bilansu oraz rachunku zysków i strat ilustrujących od strony finansowej Działalności Przenoszonej.
Prowadzona ewidencja składników majątkowych Spółki Dzielonej przed Podziałem będzie umożliwiać identyfikację majątku należącego do Inwestycji Budynek A1 na potrzeby Podziału. W szczególności, system księgowy będzie zapewniał możliwość zidentyfikowania i alokacji należności, zobowiązań oraz wszelkich przychodów i kosztów związanych z Inwestycją Budynek A1. Przypisanie do Inwestycji Budynek A1 przychodów i kosztów oraz aktywów i zobowiązań będzie możliwe na skutek zastosowania odpowiednich kluczy alokacji względem danych księgowych, w tym również, w przypadku niektórych dostawców usług, na podstawie uzyskanych osobno faktur dotyczących Działalności Przenoszonej i Działalności Pozostałej.
Możliwe będzie przygotowanie dla celów zarządczych wyniku finansowego, sprawozdań finansowych, czy też innych kluczowych wskaźników finansowych, a także bilansu aktywów oraz pasywów dotyczących Inwestycji Budynek A1. Podział Spółki Dzielonej nastąpi właśnie w oparciu o taki bilans sporządzony na potrzeby Podziału.
Inwestycja Budynek A1 ma również przyporządkowane dwa własne rachunki bankowe służące do rozliczeń transakcji przeprowadzanych w ramach tej części działalności. Dedykowane rachunki bankowe w PLN i EUR będą przeniesione w ramach Podziału wraz ze środkami na tych rachunkach dedykowanych działalności Inwestycji Budynek A1. Inwestycja Budynek A1 posiada odrębny budżet od pozostałej działalności w Spółce Dzielonej.
Z kolei wyodrębnienie funkcjonalne na moment Podziału będzie przejawiać się tym, że składające się na tę działalność składniki majątkowe oraz zobowiązania jak np.:
-Działka;
-prace budowlane w toku dotyczące Inwestycji Budynek A1 i związane ze wznoszonym budynkiem w ramach Inwestycji Budynek A1;
-prawa i obowiązki z umów na projekt architektoniczny, zarządzanie oraz finansowanie Inwestycji Budynek A1;
-zasoby osobowe dedykowane do zarządzania realizacją Inwestycji Budynek A1 (dyrektorzy zarządzający)
- są powiązane poprzez cel, jakiemu służą. Celem tym jest prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wybudowania budynku usługowego i czerpania z tego tytułu pożytków z najmu komercyjnego lub sprzedaży budynku w przyszłości.
Cele te różnią się od zasadniczego celu, który jest realizowany przez zespół składników, który pozostanie w Spółce Dzielonej, a który służył będzie odrębnej Działalności Pozostałej i prac związanych z budową i komercjalizacją pozostałych budynków w ramach Inwestycji. W ramach Podziału dojdzie więc do przeniesienia działalności, która już obecnie jest i na moment podziału będzie odrębna od pozostałej działalności deweloperskiej Spółki Dzielonej, pełni odrębne funkcje i realizuje odrębne cele (budowa i komercyjne wykorzystanie Budynku A1).
Zatem, jak wynika z powyższego, w oparciu o przedmiot przeniesienia na rzecz Spółki Przejmującej bezpośrednio po Podziale, Spółka Przejmująca będzie miała faktyczną możliwość prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o nabyte składniki majątku (wchodzące w skład Działalności Przenoszonej). Kontynuacja ta będzie możliwa dzięki kompleksowemu charakterowi Inwestycji Budynek A1, w skład której będą wchodzić w szczególności pozwolenie na budowę, prace budowlane w toku, środki finansowe i umowy finansujące działalność czy umowa o zarządzanie Inwestycją Budynek A1.
Wskazali Państwo także, że bezpośrednio po Podziale nie będzie konieczne podjęcie dodatkowych działań niezbędnych do prowadzenia i kontynuowania działalności. W przypadku tych umów lub składników majątku, które pomocniczo służyły działalności związanej z Inwestycją Budynek A1 oraz jednocześnie innej działalności Spółki Dzielonej (obsłudze pozostałych etapów Inwestycji) – w przypadku pozostawienia ww. usług lub składników majątku w Spółce Dzielonej, Spółka Przejmująca zapewni we własnym zakresie kontynuację pomocniczych usług/korzystanie z określonych składników majątku na podstawie odrębnych umów zawartych przez Spółkę Przejmującą ze Spółką Dzieloną, bądź też zawartych przez Spółkę Przejmującą z zewnętrznymi dostawcami lub przy wykorzystaniu własnych zasobów Spółki Przejmującej. Usługi te, jako pomocnicze, nie będą jednak decydować o możliwości realizacji działalności w ramach Inwestycji Budynek A1 lecz jedynie będą wspomagać funkcjonowanie w ramach niezależnego podmiotu gospodarczego.
Podsumowując z przedstawionego przez Państwa opisu sprawy wynika, że Spółka Dzielona traktuje Inwestycję Budynek A1 jako odrębną działalność od pozostałych przedsięwzięć deweloperskich. Planują też prawne wyodrębnienie ww. działalności, a w konsekwencji, podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie i przeniesienie Inwestycji Budynek A1 (wraz ze związanymi z nią składnikami majątkowymi) do istniejącej Spółki Przejmującej.
Przeniesieniu do Spółki Przejmującej będą podlegały składniki związane z inwestycją Budynek A1, takie jak prawa i obowiązki wynikające z relacji prywatnoprawnych, czy administracyjnoprawnych służących wybudowaniu i dostosowaniu budynku A1 oraz jego dalszej komercjalizacji. Ponadto przenoszona część przedsięwzięcia inwestycyjnego będzie miała samodzielny charakter i będzie mogła samodzielnie funkcjonować jako odrębny podmiot realizujący określone zadania gospodarcze. Zadania te będą polegały na dokończeniu budowy Budynku A1, a następnie jego pełnej komercjalizacji, wynajmie powierzchni w budynku i czerpaniem z tego tytułu pożytków. Inwestycja Budynek A1 będzie miała również odrębny system księgowy.
Tym samym powyższe świadczy o tym, że przenoszony zespół składników umożliwia samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej. Spółka Dzielona wskazała, że oprócz oddzielenia ścian i niezależności technologicznej przenoszony zespół składników zdolny jest do dokończenia budowy, a następnie prowadzenia działalności w zakresie wynajmu powierzchni komercyjnej lub sprzedaży budynku, co stanowi klasyczny model operacyjny przedsiębiorstwa deweloperskiego. Ponadto już na etapie budowy uzyskiwane są przychody operacyjne z najmu powierzchni reklamowej, co potwierdza jego rynkową aktywność.
Zatem przedstawione przez Państwa argumenty, przemawiają za tym, że warunki określone w art. 4a pkt 4 ustawy o CIT zostały spełnione.
Mając na uwadze powyższe, zasadne jest uznanie, że w przedmiotowej sprawie warunki przewidziane w art. 4a pkt 4 ustawy o CIT zostaną spełnione, tj.:
-Inwestycja Budynek A1 zostanie wyodrębniona organizacyjnie w drodze uchwały zarządu,
-Spółka Przejmująca będzie miała możliwość prowadzenia samodzielnej działalności gospodarczej w oparciu o nabyte składniki majątku (wyodrębnienie funkcjonalne),
-System księgowy w wydzielanej Inwestycji będzie zapewniał możliwość zidentyfikowania i alokacji należności, zobowiązań oraz wszelkich przychodów i kosztów (wyodrębnienie finansowe).
Tym samym wydzielona ze Spółki Dzielonej i przejmowana przez Spółkę Przejmującą Działalność Przenoszona, będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Zatem, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1 – należało uznać za prawidłowe.
Natomiast odnosząc się do Państwa wątpliwości w zakresie ustalenia, czy pozostała po wydzieleniu w Spółce Dzielonej Działalność Pozostała będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT wskazać należy, że zbiór składników materialnych i niematerialnych składających się na Działalność Pozostałą stanowi (i będzie stanowić po Podziale) zespół pozwalający na samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej.
Jak wskazali Państwo we wniosku na skutek planowanego Podziału w Spółce Dzielonej pozostanie zespół składników materialnych i niematerialnych związanych z pozostałymi etapami Inwestycji realizowanymi przez Spółkę Dzieloną, w zakresie Działalności Pozostałej, na który będą się składać m.in:
1. Prawo użytkowania wieczystego działek nr 5, 6, 7, 8, u zbiegu ulic (…) w (…), powstałych z podziału działki (…), obręb (…), księga wieczysta (…), (…), (…), (…), (będące również przedmiotem postępowań w zakresie dalszych podziałów geodezyjnych) oraz prawo użytkowania wieczystego działki nr (…), położonej w okolicach ul. (…) w (…), obręb (…), księga wieczysta (…);
2. Inny majątek rzeczowy Spółki Dzielonej związany z pozostałymi etapami Inwestycji obejmujący m.in.:
a. budynek o funkcji usługowej, w którym Spółka Dzielona prowadzi aktualnie prace zabezpieczające, zlokalizowany na działce 6;
b. zaplecze budowlane, w tym wykorzystywane na podstawie umów z podmiotami trzecimi (kontenery, ogrodzenia terenu budowy, utwardzenie terenu budowy);
c. elementy konstrukcji zadaszenia, pozostałe po rozbiórce budynku, do zagospodarowania w Inwestycji;
d. przyłącza tymczasowe dla potrzeb placu budowy;
3. Prawa i obowiązki z umów powiązanych z aktywnością deweloperską i przygotowaniem działek pod budowę pozostałych budynków wznoszonych w ramach Inwestycji, w tym:
a. udokumentowana wiedza dotycząca prac w toku/prac przygotowawczych dotyczących kolejnych etapów Inwestycji m.in. w postaci korespondencji mailowej, raportów merytorycznych, notatek ze spotkań z projektantami czy inżynierami;
b. umowy o obsługę prawną;
c. umowy o wykonanie map dla celów projektowych;
d. umowy o świadczenie usług ochrony i monitoringu;
e. umów o zarządzanie ((…)) w zakresie
pozostałych projektów realizowanych przez Spółkę Dzieloną (tj. budynek biurowy, budynek usługowy, budynki z mieszkaniami na sprzedaż);
f. umowy o wykonanie przebudowy sieci;
g. umowy najmu biura na cele prowadzenia działalności gospodarczej;
h. umowy pożyczek niedotyczące Inwestycji Budynek A1;
4. Prawa i obowiązki wynikające z umów o prowadzenie i obsługę rachunków bankowych Spółki Dzielonej, w zakresie, w jakim dotyczą one pozostałych etapów Inwestycji;
5. Środki pieniężne na rachunkach bankowych.
Wyodrębnienie organizacyjne w Spółce Dzielonej Działalności Pozostałej na moment Podziału przejawiać się będzie przede wszystkim poprzez przyporządkowanie do niej określonych zasobów – tj. pozostałych działek, umów i planów biznesowych związanych z kolejnymi etapami Inwestycji, zakończeniem budowy budynków o funkcjach usługowych i handlowych oraz ich przystosowaniem do komercyjnego wykorzystania. W ramach prowadzonej przez Spółkę Dzieloną ewidencji, jest możliwe i będzie możliwe na moment Podziału zidentyfikowanie elementów majątku Spółki Dzielonej przyporządkowanych do pozostałych etapów Inwestycji.
Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne w Spółce Dzielonej Działalności Pozostałej na moment Podziału przejawiać się będzie powiązaniem działek, praw i obowiązków z umów realizacji pozostałych etapów Inwestycji, należności i zobowiązań, z celem jakiemu służą. Celem tym jest prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie robót budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych, w celu osiągnięcia przychodów z ich komercjalizacji lub ich sprzedaży. W oparciu o przedmiot pozostający w Spółce Dzielonej, będzie możliwe samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej, takiej jak dotychczas.
Z kolei wyodrębnienie finansowe Działalności Pozostałej na moment Podziału przejawiać się będzie w tym, że ewidencja księgowa prowadzona przez Spółkę Dzieloną (w szczególności od drugiego kwartału 2026) pozwalać będzie na przyporządkowanie w ramach Spółki Dzielonej kosztów, należności i zobowiązań związanych z Działalnością Pozostałą, odrębną od Działalności Przenoszonej. Możliwe będzie również, dla celów zarządczych, sporządzenie sprawozdań finansowych, czy też innych kluczowych wskaźników finansowych, a także bilansu aktywów oraz pasywów dotyczących Działalności Pozostałej. Dla potrzeb Podziału, będzie sporządzony taki bilans.
Spółka Dzielona posiada i posiadać będzie na moment Podziału również rachunki bankowe przypisane do Pozostałej Działalności służące do rozliczeń transakcji przeprowadzanych w ramach tej części działalności oraz odrębny od Działalności Przenoszonej budżet. Rachunki bankowe pozostaną w Spółce Dzielonej wraz z gotówką znajdującą się na nich.
Spółka Dzielona ma zawarte osobne umowy o zarządzanie dot. innych etapów Inwestycji niż Inwestycja Budynek A1, które pozostaną w Spółce Dzielonej, co umożliwi kontynuację działalności gospodarczej w Spółce Dzielonej w takim zakresie jak dotychczas.
Z kolei składniki materialne i niematerialne niewchodzące w skład majątku przenoszonego w ramach Podziału będą wykorzystywane do kontynuowania działalności związanej z Działalnością Pozostałą w Spółce Przejmującej.
Podział Spółki Dzielonej nie będzie związany z przejęciem pracowników (Spółka Dzielona nie zatrudnia pracowników).
Analiza zaprezentowanego opisu sprawy w kontekście przytoczonych regulacji prawnych prowadzi do wniosku, że zostaną spełnione wszystkie wskazane wcześniej przesłanki do uznania zespołu składników materialnych i niematerialnych, składającego się na Działalność Pozostałą, za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Tym samym pozostała po Podziale w Spółce Dzielonej Działalność Pozostała, będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Zatem, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2 – należało uznać za prawidłowe.
Odnosząc się z kolei do Państwa wątpliwości objętych zakresem pytania nr 3, dotyczących możliwości powstania dla Wspólników Spółki Dzielonej przychodu (dochodu) podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8b i 8ba ustawy o CIT wskazać należy, że zarówno w powyżej powołanym art. 12 ust. 1 pkt 8ba, jak i w art. 12 ust. 4 pkt 12 ustawy o CIT ustawodawca odwołał się do pojęcia „wartości emisyjnej”.
Należy zauważyć, że zgodnie z uzasadnieniem do projektu ustawy z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2105), wprowadzone zmiany miały na celu uszczelnienie systemu podatkowego m.in. poprzez zagwarantowanie neutralności dla tych czynności reorganizacyjnych, w których kontynuowana jest wycena restrukturyzowanego majątku. W uzasadnieniu tym wskazano bowiem, że:
„W tym zakresie projekt przewiduje regulacje dotyczące reorganizacji podmiotów (w ramach wymiany udziałów, łączenia, podziału, aportu), w tym mającej charakter transgraniczny, poprzez uszczelnienie obecnie istniejących przepisów, tj. zapewnienie neutralności podatkowej restrukturyzacji w przypadku kontynuacji wyceny restrukturyzowanego majątku a w przypadku udziałów (akcji) zapewnienie tej neutralności dla pierwszej wymiany udziałów, łączenia lub podziału” (str. 163 uzasadnienia).
Jak wynika z ww. cytatu, wymienione przez projektodawcę transakcje wymiany udziałów, łączenia i podziału od 1 stycznia 2022 r. mają być ograniczone co do ich neutralności podatkowej w podatku dochodowym w zakresie drugiej tego typu transakcji, w ramach której dochodzi do emisji udziałów lub akcji oraz w sytuacji, gdy nie zostanie zrealizowana zasada kontynuacji wyceny.
Z normy prawnej wyrażonej w przepisach ustawy o CIT obowiązujących od 1 stycznia 2022 r. wynika, że co do zasady czynności reorganizacyjne (połączenia, podziały spółek oraz wymiana udziałów) generują przychód podlegający opodatkowaniu bez względu na status majątku przejętego, wydzielonego oraz majątku pozostającego po wydzieleniu w spółce dzielonej, tj. bez względu na to czy ww. majątek spełnia warunki zorganizowanej części przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Zakładając racjonalność ustawodawcy, właśnie w tym celu ustawą zmieniającą dodano do ustawy o CIT powołane powyżej art. 12 ust. 1 pkt 8b, pkt 8ba oraz art. 12 ust. 4 pkt 12.
Z literalnego brzmienia art. 12 ust. 1 pkt 8ba ustawy o CIT wynika, iż ma on zastosowanie z zastrzeżeniem pkt 8b.
W celu wyjaśnienia skutków zastosowania w ww. przepisie wyrażenia „z zastrzeżeniem” należy wskazać, że przepis aktu prawnego interpretuje się uwzględniając treść innych przepisów, które mogą modyfikować zakres przepisu interpretowanego. Niektóre z przepisów modyfikujących, wskazuje się przez użycie w przepisie centralnym wyrażenia „z zastrzeżeniem”, wskazując (co najmniej niektóre) przepisy modyfikujące przepis centralny. To czy - w efekcie uwzględnienia przepisu modyfikującego - powstanie sytuacja zwężenia zakresu obowiązków zawartych w przepisie centralnym, czy ich rozszerzenie, zależy od treści tego przepisu, którego uwzględnienie owo zastrzeżenie wymaga.
Uwzględniając powyższe należy uznać, że w wyniku użycia w przepisie art. 12 ust. 1 pkt 8ba, wyrażenia „z zastrzeżeniem pkt 8b”, dokonano modyfikacji jego zakresu poprzez ograniczenie stosowania przepisu jedynie do restrukturyzacji m.in. w przypadku polegającym na podziale przez wydzielenie, w której majątek pozostający w spółce jak i przejmowany stanowią ZCP w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Wprowadzenie dwóch przepisów odnoszących się do przychodu ustalanego na podstawie „wartości emisyjnej udziałów (akcji) spółki przejmującej lub nowo zawiązanej przydzielonych udziałowcowi (akcjonariuszowi) spółki dzielonej” wyklucza stosowanie znaczenia któregokolwiek z nich a contrario.
Przyjęcie wykładni art. 12 ust. 1 pkt 8b ustawy o CIT a contrario, czyniłoby treść zawartą w art. 12 ust. 1 pkt 8ba w zw. z art. 12 ust. 4 pkt 12 ustawy o CIT regulacją martwą, a to podważałoby zasadę racjonalnego ustawodawcy, który przepisów martwych lub nieistotnych czy zbędnych nie ustanawia.
Jak wyżej wskazano, stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 8ba ustawy o CIT, przychodem jest ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość emisyjna udziałów (akcji) spółki przejmującej przydzielonych wspólnikowi spółki dzielonej w następstwie podziału podmiotów, z zastrzeżeniem pkt 8b.
Wskazać w tym miejscu należy, że z przytoczonego przepisu art. 12 ust. 1 pkt 8b ww. ustawy wynika, że opodatkowanie dochodu w momencie podziału spółek uzależnione jest od statusu majątku przejmowanego oraz pozostającego w spółce na skutek podziału. Jeśli będzie miał miejsce podział spółek, a majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce (w przypadku podziału przez wydzielenie) nie będzie stanowić zorganizowanej część przedsiębiorstwa, to dochód (przychód) udziałowca (akcjonariusza) spółki dzielonej będzie stanowić przydzielona wartość emisyjna udziałów (akcji) spółki przejmującej lub nowo zawiązanej, ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału.
Jak już wskazano w uzasadnieniu do pytania Nr 1 i 2, Działalność Przenoszona do Spółki Przejmującej jak i pozostała po wydzieleniu w Spółce Dzielonej Działalność Pozostała stanowią zorganizowane części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT.
Tym samym w niniejszej sprawie po stronie Wspólników Spółki Dzielonej nie powstanie przychód na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8b ustawy o CIT.
Niemniej jednak, neutralność podatkową uzyskamy, gdy przychód ustalony na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8ba ustawy o CIT zostanie wyłączony z przychodów podlegających opodatkowaniu po spełnieniu warunków określonych w art. 12 ust. 4 pkt 12 ustawy o CIT.
Z przywołanego powyżej art. 12 ust. 4 pkt 12 ustawy o CIT wynika, że - aby nie wystąpił dla wspólnika spółki dzielonej przychód podatkowy - muszą być spełnione następujące warunki:
a) udziały (akcje) w podmiocie przejmowanym lub dzielonym nie zostały nabyte lub objęte w wyniku wymiany udziałów albo przydzielone w wyniku innego łączenia lub podziału podmiotów oraz
b) przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych wartość udziałów (akcji) przydzielonych przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną nie jest wyższa niż wartość udziałów (akcji) w spółce przejmowanej lub dzielonej, jaka byłaby przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do łączenia lub podziału.
Obydwie przesłanki (lit. a i b) muszą być spełnione łącznie.
Jak wynika z opisu sprawy, udziały w Spółce Dzielonej nie zostały nabyte lub objęte przez Wspólników Spółki Dzielonej w wyniku wymiany udziałów ani przydzielone w wyniku innego łączenia lub podziału podmiotów. Ponadto przyjęta przez wspólników dla celów podatkowych wartość udziałów przydzielonych przez Spółkę Przejmującą nie będzie wyższa niż wartość udziałów w Spółce Dzielonej, jaka byłaby przyjęta przez Wspólników Spółki Dzielonej dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do podziału.
Zatem w niniejszej sprawie dla Wspólników Spółki Dzielonej nie powstanie przychód na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8ba ustawy o CIT, bowiem zostanie on wyłączony z przychodów podlegających opodatkowaniu na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 12 ustawy o CIT.
Zatem, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 3 – należało uznać za prawidłowe.
Z kolei Państwa wątpliwości w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 4 dotyczą ustalenia, czy po stronie Spółki Dzielonej nie powstanie przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.
Zatem biorąc pod uwagę powołaną na wstępie literalną treść art. 12 ust. 1 pkt 9 oraz art. 12 ust. 4 pkt 3h ustawy o CIT, należy stwierdzić, że ww. przepisy ustawy o CIT odnoszą się do sytuacji, podziału spółki oraz podziału przez wydzielenie albo podziału przez wyodrębnienie. W pierwszym przypadku wskazanych przepisów ustawodawca wskazuje, że przychód występuje w sytuacji, gdy majątek przejmowany nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa, natomiast w dwóch pozostałych przypadkach zawartych w tych przepisach prawodawca uznał, że przychód wystąpi w sytuacji, gdy majątek przejmowany lub majątek pozostający w spółce nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Zatem, żeby skorzystać z wyłączenia z przychodów obydwie części majątku muszą stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa. W konsekwencji wystąpienie przychodu, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT, uzależnione jest od posiadania przez obydwie części przedsiębiorstwa podlegającego podziałowi przez wydzielenie atrybutu zorganizowanej części przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 4a pkt 4 ww. ustawy.
Wobec powyższego, skoro jak wskazano powyżej, że zarówno Działalność Przenoszona do Spółki Przejmującej jak i pozostała po wydzieleniu w Spółce Dzielonej Działalność Pozostała stanowią zorganizowane części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT, to w konsekwencji w związku z planowanym podziałem poprzez wydzielenie, po stronie Spółki Dzielonej nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych, na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT w zw. z art. 12 ust. 4 pkt 3h ustawy o CIT.
Reasumując, podział przez wydzielenie zespołu składników majątkowych opisany w zdarzeniu przyszłym będzie dla Spółki Dzielonej neutralny podatkowo, tj. Spółka Dzielona nie uzyska w przypadku przeprowadzenia podziału przez wydzielenie przychodu, o którym mowa w przepisie art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT.
Zatem, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 4 – należało uznać za prawidłowe.
Przechodząc natomiast do Państwa wątpliwości objętych zakresem pytania oznaczonego we wniosku nr 5, zbadać należy, czy po stronie Spółki Przejmującej powstanie przychód na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8c, 8d i 8f ustawy o CIT.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do możliwości powstania przychodu na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8c ustawy o CIT, ponownie wskazać należy, że z powyższego przepisu wynika, iż wartość przychodu na skutek podziału powinna zostać określona jako ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość rynkowa majątku podmiotu dzielonego otrzymanego przez Państwa jako Spółkę Przejmującą w części przewyższającej wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku, nie wyższą od wartości rynkowej tych składników.
Przychodem po stronie Spółki Przejmującej może więc być ewentualna nadwyżka wartości majątku ponad wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku.
W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo, że ustalona na dzień poprzedzający dzień Podziału wartość rynkowa majątku Spółki Dzielonej otrzymanego przez Spółkę Przejmującą, nie będzie przewyższać wartości składników tego majątku przyjętej dla celów podatkowych.
Zatem, po stronie Spółki Przejmującej w związku z przejęciem Działalności Przenoszonej na skutek podziału Spółki Dzielonej, nie powstanie przychód na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8c ustawy o CIT, tym samym badanie wyłączeń z art. 12 ust. 4 pkt 3e ustawy o CIT jest bezzasadne.
Reasumując, w niniejszej sprawie nie powstanie przychód podatkowy dla Spółki Przejmującej na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8c ustawy o CIT.
W niniejszej sprawie nie powstanie także przychód po stronie Spółki Przejmującej na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8d ustawy o CIT, z którego wynika, że przychodem dla spółki przejmującej może być ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość rynkowa majątku podmiotu dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą w części przewyższającej wartość emisyjną udziałów (akcji) przydzielonych udziałowcom (akcjonariuszom) spółki dzielonej.
W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo bowiem, że ustalona na dzień poprzedzający dzień Podziału wartość rynkowa majątku Spółki Dzielonej otrzymanego przez Spółkę Przejmującą nie będzie przewyższać wartości emisyjnej udziałów przydzielonych udziałowcom Spółki Dzielonej.
W związku z powyższym, po stronie Spółki Przejmującej w związku z planowanym podziałem przez wydzielenie nie powstanie przychód na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8d ustawy o CIT.
W niniejszej sprawie nie znajdzie również zastosowania art. 12 ust. 1 pkt 8f ustawy o CIT, bowiem jak wynika z wniosku, Spółka Przejmująca nie posiada i nie będzie posiadać na dzień poprzedzający dzień podziału udziałów w Spółce Dzielonej.
Zatem, przepis art. 12 ust. 1 pkt 8f ustawy o CIT nie będzie miał zastosowania w sprawie.
Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 5, zgodnie z którym, w związku z rozważanym Podziałem, nie powstanie dla Spółki Przejmującej przychód (dochód) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych – należało uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
W zakresie podatku od towarów i usług oraz podatku od czynności cywilnoprawnych zostaną/zostały wydane odrębne rozstrzygnięcia.
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Wskazać także trzeba, że oceny Państwa stanowiska dokonano wyłącznie na gruncie przedstawionego we wniosku opisu sprawy oraz w kontekście zadanych we wniosku a ww. pytań.
Ponadto podkreślić należy, że ustalenia czy przeprowadzony podział Spółki Dzielonej zostanie przeprowadzony z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, a jego głównym bądź jednym z głównych celów nie będzie uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania, nie może podlegać ocenie tut. Organu, w trybie i na zasadach przewidzianych dla instytucji interpretacji indywidualnej. Informacja ta została przyjęta jako niepodlegający ocenie element zdarzenia przyszłego sprawy.
Odnosząc się do powołanych przez Państwa interpretacji organów podatkowych oraz wyroków sądowych, wskazać należy, że rozstrzygnięcia w nich zawarte dotyczą tylko konkretnych, indywidualnych spraw podatników, w określonym stanie. Natomiast organy podatkowe, mimo że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkują się wydanymi rozstrzygnięciami sądów i organów podatkowych, to nie mają możliwości zastosowania ich wprost, bowiem powołane interpretacje nie stanowią materialnego prawa podatkowego i nie mają mocy powszechnie obowiązującej. Każdą sprawę organ jest zobowiązany rozpatrywać indywidualnie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
-Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
-Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
-Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania
A. Sp. z o.o. (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
-w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
-w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.

