Interpretacja indywidualna z dnia 11 maja 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP4-2.4012.207.2026.1.MŻA
Kościelna osoba prawna, sprzedając nieruchomość nabytą w drodze darowizny i bez aktywności handlowej, nie podejmuje czynności opodatkowanej VAT, jako że transakcja nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
11 marca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 9 marca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy opodatkowania sprzedaży nieruchomości. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
A. jest kościelną osobą prawną na mocy art. 8 pkt 1 ppkt 7) ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w RP z dnia 17 maja 1989 r.
Poświadczenia osobowości prawnej, jak i wskazania osoby sprawującej funkcję organu osoby prawnej dokonuje właściwy organ administracji publicznej, tj. w nawiązaniu do art. 13 oraz art. 14 wyżej wymienionej ustawy minister właściwy do spraw wyznań religijnych.
A. prowadzi niegospodarczą działalność statutową kościoła, w tym: (...). W ramach osoby prawnej jaką jest Prowincja działają także jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej (art. 12 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego), objęte systemem oświaty w rozumieniem przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe w zakresie kształcenia i wychowania, które prowadzą statutową działalność niegospodarczą. Podmioty te nie zostały uznane przez właściwego Dyrektora Izby Administracji Skarbowej za odrębne podmioty podatkowe na mocy art. 55 pkt 8 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego. Prowincja jest ich Organem założycielskim. Podmioty te posiadają odrębne numery Regon i NIP i jako pracodawcy są płatnikami podatku od osób fizycznych.
W ostatnich latach Prowincja przeprowadziła prace remontowe i termomodernizacyjne kilku budynków należących do Prowincji. Budynki służą działalności niegospodarczej statutowej Prowincji. Są to domy zakonne, dom rekolekcyjny, dom dla chorych ojców (...), budynek przeznaczony na dom opieki dla osób starszych, szkoła podstawowa, przedszkole (zgodnie z Kan. 621 Prawa Kanonicznego - Zespół wielu domów, który pod kierownictwem jednego przełożonego stanowi najwyższą jednostkę podziału danego instytutu, erygowany kanonicznie przez uprawnioną władzę, nazywa się prowincją).
Inwestycje te były sfinansowane ze środków własnych Prowincji, otrzymanych dotacji i udzielonego kredytu bankowego oraz pożyczek. Obecnie wysokie koszty obsługi zadłużenia (odsetki) znacznie obciążają budżet Prowincji i ograniczają możliwości finansowania celów statutowych zakonu w tym utrzymania coraz większej grupy starszych zakonników oraz wsparcia dzieł Prowincji, miejsc kultu religijnego. Stąd pojawia się potrzeba spłaty części pożyczek. Sytuacja ta zmusza Prowincję do zdobycia środków finansowych poprzez sprzedaż nieruchomości, będącą przedmiotem zapytania. Ten typ alienacji dopuszcza pkt 420.1 Instrukcji o administracji i finansach A.
A. (dalej zwana również „Wnioskodawcą” lub Prowincją) planuje sprzedaż nieruchomości składającej się z kilku działek, otrzymanej aktem darowizny w roku 2017.
Działki stanowiące przedmiot planowanej sprzedaży zgodnie z Miejscowym Planem Zagospodarowania Terenu znajdują się na terenie o przeznaczeniu funkcjonalnym: tereny usługowo-wytwórcze, tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej niskiej i usług nieuciążliwych, drogi publiczne klasy zbiorczej, tereny dróg publicznych - drogi dojazdowe, tereny dróg wewnętrznych.
Sprzedawane grunty nie są gruntami rolnymi. Są oznaczone w ewidencji gruntów i budynków jako tereny różne TR oraz droga Dr.
Obszar, którego dotyczy zapytanie to byłe koszary wojskowe podzielone obecnie na liczne działki. Część z nich stanowią drogi dojazdowe, które są we współwłasności właścicieli nieruchomości, Prowincja jest właścicielem/współwłaścicielem części obszaru byłych koszar, tj. ośmiu działek i to ich sprzedaż jest przedmiotem zapytania. Prowincja nie dokonywała podziału lub łączenia działek.
Cały teren w czasie powodzi w roku 1997 został całkowicie zalany do wysokości 2,5 m a od ponad 10 lat nie jest użytkowany.
Z uwagi na powyższe fakty instalacje elektryczna, centralnego ogrzewania oraz wodno-kanalizacyjna są kompletnie zniszczone. Budynki są zdewastowane i rozgrabione. W obecnym stanie nie nadają się do eksploatacji. W takim stanie działki będące przedmiotem zapytania były darowane Prowincji w roku 2017.
Wykaz działek:
1.Działka drogowa szutrowa - udział we własności (…). Prowincja nie oddawała nieruchomości w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilno-prawnych lub innych o podobnym charakterze.
2.Działka drogowa szutrowo betonowa - udział we własności 4/30. Prowincja nie oddawała nieruchomości w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilno-prawnych lub innych o podobnym charakterze.
3.Działka o powierzchni 0,6492 ha - własność - działka prostokątna, płaska, na działce znajduje się budynek techniczny, garażowy, murowany, parterowy, zdewastowany o pow. 1235 m². Prowincja nie oddawała nieruchomości w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilno- prawnych lub innych o podobnym charakterze.
4.Działka o powierzchni 0,3446 ha - niezabudowana, w kształcie trójkąta porośnięta krzakami, krzewami i drzewami - bez wartości użytkowej, na działce gruz. Prowincja nie oddawała nieruchomości w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilnoprawnych lub innych o podobnym charakterze.
5.Działka zabudowana o powierzchni gruntu 0,5421 ha - własność - na której znajdują się:
- budynek parterowy murowany, zdewastowany o pow. zabudowy 85,00 m²;
- budynek techniczny murowany, parterowy o pow. zabudowy 71 m²;
- bunkier częściowo zagłębiony w terenie zdewastowany o pow. zabudowy 93,00 m²;
- resztki betonowego ogrodzenia, gruz, liczne samosiejki, pojedyncze drzewa nieużytkowe.
Prowincja nie oddawała nieruchomości, ani budynków i budowli w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilnoprawnych lub innych o podobnym charakterze.
6.Działka zabudowana o pow. gruntu 2,4876 ha. - własność - na działce znajdują się liczne pozostałości po wyburzonych obiektach naziemnych i podziemnych oraz 5 budynków niemieszkalnych:
1)budynek wolnostojący, jednokondygnacyjny, niepodpiwniczony, wykonany w technologii tradycyjnej, przykryty dachem jednospadowym, kryty papą, ściany wewnętrzne i zewnętrzne cegła ceramiczna pełna, posadzki betonowe, wykończenie ścian wewnętrznych i zewnętrznych tynk cementowo wapienny brak stolarki okiennej i drzwiowej, powierzchnia zabudowy 726 m², pow. użytkowa 640 m²,
2)budynek wolnostojący z przewiązką zaadaptowaną na kotłownię, jednokondygnacyjny z użytkowym poddaszem, niepodpiwniczony, ściany murowane z cegły pełnej, klatka schodowa żelbetowa, obiekt przykryty dachem, kryty dachówką ceramiczną i w części przewiązki kryty papą, wentylacje stanowią otwory w ścianach. Kotłownia przeznaczona była do ogrzewania sąsiedniego budynku. W pomieszczeniu brak kotłów i urządzeń związanych z kotłami. W pomieszczeniach brak okien i drzwi, brak instalacji, powierzchnia zabudowy 593 m², pow. użytkowa 777 m²,
3)budynek wolnostojący z przewiązką, jednokondygnacyjny z użytkowym poddaszem niepodpiwniczony, ściany murowane z cegły pełnej ceramicznej, klatka schodowa żelbetowa, więźba drewniana, wykończenie ścian wewnętrznych, tynk, glazura, brak stolarki drzwiowej i okiennej, brak wyposażenia budynku w instalacje, powierzchnia zabudowy 970 m², pow. użytkowa 1230 m²,
4)niski budynek wolnostojący, jednokondygnacyjny z użytkowym poddaszem, niepodpiwniczony, ściany murowane z cegły pełnej ceramicznej, dwie klatki schodowe żelbetowe, więźba drewniana, obiekt przykryty dachem ceramiczną. Wentylacje stanowią otwory w ścianach zewnętrznych oraz wywietrzniki dachowe, wykończenie ścian wewnętrznych - tynk cementowo wapienny, wykończenie ścian zewnętrznych cegła i kamień naturalny, brak stolarki okiennej i drzwiowej, brak wyposażenia budynku w instalacje. Powierzchnia zabudowy 415 m², pow. użytkowa 551 m²,
5)budynek wolnostojący, jednokondygnacyjny, niepodpiwniczony, wykonany w technologii tradycyjnej. Obiekt przykryty dachem kryty papą z odprowadzeniem wody rynną i rurami spustowymi do kanalizacji deszczowej, strop żelbetowy, ściany wewnętrzne i zewnętrzne ceglane z cegły ceramicznej pełnej, brak stolarki okiennej i drzwiowej, brak wyposażenia budynku w instalacje. Powierzchnia zabudowy 150 m², pow. użytkowa 121 m².
Prowincja nie oddawała działki ani budynków w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilnoprawnych lub innych o podobnym charakterze.
7.Działka o pow. 1,0623 ha teren niezabudowany - własność. Prowincja nie oddawała nieruchomości w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilnoprawnych lub innych o podobnym charakterze.
8.Działka o pow. 1,3992 ha teren niezabudowany - własność.
Działki pkt 7 i pkt 8 znajdują się na terenie płaskim, nieuzbrojonym o wysokim poziomie wód gruntowych, droga dojazdowa wyznaczona geodezyjnie, ale nie urządzona.
Prowincja nie oddawała nieruchomości w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilno-prawnych lub innych o podobnym charakterze.
W zamyśle darowany teren miał służyć prowadzeniu statutowej działalności niegospodarczej zakonu. Rozważano utworzenie w przyszłości domu dla seniorów lub wsparcia dla kobiet. Jednak z uwagi na konieczność poniesienia znacznych nakładów finansowych, od momentu nabycia nieruchomości do dnia dzisiejszego nie podjęto działań mających na celu utworzenie tego rodzaju placówek.
Aktywność Prowincji zakonu na tym terenie ograniczała się do koszenia zarastającej teren zieleni.
O sprzedaży zdecydowały potrzeby finansowe Zakonu i jednocześnie brak możliwości zagospodarowania omawianej nieruchomości. Sprzedaż ma charakter okazjonalny.
Nie podejmowano działań zmierzających do uatrakcyjnienia nieruchomości, zwiększenia ceny sprzedaży. Przy wyłonieniu nabywcy nie zamieszczono ogłoszeń w Internecie dotyczących sprzedaży, ani nie skorzystano z pośrednika nieruchomości. Kontakt ze strony przyszłego nabywcy nastąpił z jego inicjatywy. Firma była Państwu znana. Prowincja zakonu współpracowała z przyszłym nabywcą w przeszłości przy pracach termomodernizacyjnych jednego z budynków położonych na innej nieruchomości należących do Zakonu a wszelkie rozliczenia z tego tytułu zostały w przeszłości terminowo uregulowane.
Przyszły nabywca jest spółką z o.o. czynnym podatnikiem VAT. Firma specjalizuje się w budownictwie ogólnym i inżynieryjnym. Z postanowień umowy przedwstępnej wynika zobowiązanie zawarcia umowy przyrzeczonej pod warunkiem wykreślenia hipoteki obciążającej nieruchomość. Kupujący zobowiązał się ponadto zapłacić na rzecz Prowincji część ceny. Strony postanowiły, że stanowić będzie ona zaliczkę. Na podstawie umowy przedwstępnej sprzedaży 30 września 2024 r. wpłynęła na rachunek bankowy Prowincji zaliczka w kwocie przewyższającej 200 tys. zł.
Sprzedający dopełnił obowiązku wykreślenia hipoteki, ale z powodu wątpliwości Sprzedającego dotyczących obowiązku opodatkowania transakcji sprzedaży umowa przyrzeczona nie została jeszcze zawarta. Przyszłemu nabywcy nie udzielono pełnomocnictwa do występowania w imieniu Prowincji w sprawach, które dotyczą nieruchomości. Do momentu zawarcia finalnej umowy ani kupujący ani sprzedający nie podjęli żadnych inwestycji w infrastrukturę działek. Jednak z powodu przedłużającego się czasu zawarcia umowy przyrzeczonej z przyczyn leżących po stronie Sprzedającego, Sprzedający udzielił zgody na rozpoczęcie przeprowadzania prac porządkowych przyszłemu Nabywcy na terenie będącym przedmiotem umowy. Teren zarasta dziką zielenią, jest zaśmiecany, co budzi niepokój okolicznych mieszkańców wyrażony w przeszłości w liście Prezydenta Miasta do Prowincji.
W przeszłości Prowincja dokonała sprzedaży nieruchomości na rzecz osób fizycznych, transakcje przekraczały wartość 200 tys. zł:
- w lutym 2022 roku - sprzedaż lokalu mieszkalnego otrzymanego umową darowizny w tym samym miesiącu,
- w roku 2023 sprzedano nieruchomość dom mieszkalny z działką otrzymany w roku 2022 na mocy spadku,
- w grudniu 2024 r. dokonano sprzedaży gruntów ornych będących własnością Prowincji.
Transakcje nie były opodatkowane podatkiem VAT. Zakon korzystał z usług biura nieruchomości w zakresie tych sprzedaży.
Zakon zdecydował się na sprzedaż nieruchomości z uwagi na konieczność uregulowania ciążących na nim zobowiązań. Działania podjęte przez Wnioskodawcę w tym zakresie służą zbiorowym potrzebom Zakonu (Wspólnoty).
Prowincja (…) posiada także inne nieruchomości:
- 2 działki zabudowane, na których znajduje się dom rekolekcyjny prowadzony przez zakonników - dom ufundowany ze środków (…) w 1936 r., zakon nie planuje sprzedaży nieruchomości;
- 3 działki stanowiące gospodarstwo rolne z domem mieszkalnym nabyte w roku 2021 w drodze spadku, obecnie służy jako miejsce rekolekcji dla ojców zakonnych oraz ich dom wakacyjny - brak planów sprzedaży;
- 2 działki zabudowane nabyte w drodze darowizny w 2017 r. - po przeprowadzonych pracach remontowych i pracach termomodernizacyjnych, użyczone innej jednostce zakonnej na cele prowadzenia statutowej działalności niegospodarczej - Dziennego Domu Opieki dla osób starszych - brak planów sprzedaży nieruchomości;
- 1 działka zabudowana budynkiem niemieszkalnym nabyta w drodze darowizny w 2017 oraz przylegające 2 działki wykupione z prawa wieczystego użytkowania w 2025 r., po przeprowadzonych remontach i pracach termomodernizacyjnych budynku - użyczone innej jednostce zakonnej celem prowadzenia statutowej działalności niegospodarczej zakonu - tj. publicznej szkoły podstawowej;
- 4 działki rolne zakupione w roku 2019, brak planów sprzedaży;
- 1 działka zabudowana domem mieszkalnym zakupiona w roku 2017 - obecnie to teren ustanowionego tam Domu Zakonnego - brak planów sprzedaży;
- 1 działka zabudowana budynkiem niemieszkalnym, zakupiona w 2019 roku, po przeprowadzonych pracach remontowych i termomodernizacyjnych budynku użyczona innej jednostce zakonnej celem prowadzenia statutowej działalności niegospodarczej zakonu - przedszkola i żłobka - brak planów sprzedaży;
- 1 działka rolna zakupiona w roku 2024 - brak planów sprzedaży;
- 3 działki rolne nabyte w drodze darowizny w 2025 r. - zawarto umowę przedwstępną sprzedaży, korzystano z usług pośrednictwa nieruchomości, środki ze sprzedaży będą przeznaczone na cele bieżącej działalności statutowej niegospodarczej.
Prowincja posiada osobowość prawną, ale jej zasadniczy cel nie jest celem gospodarczym. Celem istnienia Prowincji z samej jej natury jest sprawowanie kultu religijnego, praca apostolska, szerzenie sprawiedliwości społecznej.
Zarządzanie mieniem nie jest celem samym w sobie a wynika z pozycji gospodarza, który powinien troszczyć się o posiadane dobra, dobro Zakonu, co zapisane jest w dokumentach statutowych zakonu.
Działalność A. (także w aspekcie gospodarowania mieniem) reguluje m.in. ustawa o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w RP, Prawo Kanoniczne oraz Konstytucje i inne akty wewnętrzne A. Zapisy Kodeksu prawa kanonicznego stanowią m.in.: Kan. 634 - § 1. Instytuty, prowincje i domy zakonne, jako osoby prawne na mocy samego prawa, zdolne są do nabywania, posiadania i alienowania dóbr doczesnych oraz zarządzania nimi, chyba że konstytucje tę zdolność wykluczają lub ograniczają.
Kan. 1254 - § 1. Kościół katolicki na podstawie przyrodzonego prawa, niezależnie od władzy świeckiej, może dobra doczesne nabywać, posiadać, zarządzać nimi i alienować je, dla osiągnięcia właściwych sobie celów.
§ 2 Właściwymi zaś celami są przede wszystkim: organizowanie kultu Bożego, zapewnienie godziwego utrzymania duchowieństwa oraz innych pracowników kościelnych, prowadzenie dzieł świętego apostolatu i miłości, zwłaszcza względem ubogich.
Kan. 1255 - Kościół powszechny oraz Stolica Apostolska, Kościoły partykularne oraz każda inna osoba prawna, publiczna lub prywatna, są podmiotami zdolnymi do nabywania, posiadania i alienowania dóbr doczesnych oraz zarządzania nimi, zgodnie z prawem.
Zapisy ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w RP stanowią m.in.:
Art. 52. Kościołowi i jego osobom prawnym przysługuje prawo nabywania, posiadania i zbywania mienia ruchomego i nieruchomego, nabywania i zbywania innych praw oraz zarządzania swoim majątkiem.
Art. 55.
1. Majątek i przychody kościelnych osób prawnych podlegają ogólnym przepisom podatkowym z wyjątkami określonymi w ust. 2-6.
2. Kościelne osoby prawne są zwolnione od opodatkowania z tytułu przychodów ze swojej działalności niegospodarczej. W tym zakresie osoby te nie mają obowiązku prowadzenia dokumentacji wymaganej przez przepisy o zobowiązaniach podatkowych.
(…)
Natomiast w odniesieniu do alienacji majątku (w Państwa przypadku - sprzedaży majątku) wymogi korespondujące z prawem kanonicznym uregulowane są Instrukcji o Administracji i Finansach stanowiącej wykładnię zasad A.
Pytanie
Czy z tytułu sprzedaży przedmiotowej nieruchomości Wnioskodawca staje się podatnikiem podatku od towarów i usług?
Państwa stanowisko w sprawie
W ocenie Wnioskodawcy dokonując sprzedaży nieruchomości (działek) nie będzie działał jako podatnik podatku od towarów i usług. Działalność Zakonu w omawianym zakresie stanowi niegospodarczą działalność statutową, tj. działalność, nie będąca działalnością gospodarczą i będąca działalnością wynikającą z samej istoty kościelnej osoby prawnej i specyfiki jej działalności, w zakresie zarządzania majątkiem własnym nie służącym do prowadzenia działalności gospodarczej. Sama sprzedaż jest działaniem w swym zamiarze okazjonalnym i sporadycznym, a uwarunkowana jest jedynie koniecznością pozyskania środków finansowych na określony cel nie stanowiący działalności a służący zaspokojeniu potrzeb wspólnoty.
Z okoliczności sprawy wynika, że dokonując powyższych czynności nie będzie działał w charakterze podatnika VAT.
W rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2024 r., poz. 361 ze zm.) zwana dalej: „ustawą z dnia 11 marca 2004 r.” podatnikiem jest każdy podmiot, niezależnie od jego formy organizacyjno-prawnej, który samodzielnie prowadzi działalność gospodarczą, bez względu na cel oraz rezultat takiej działalności. Przepisy tej ustawy na swój własny użytek definiują również pojęcie działalności gospodarczej prowadzonej przez podatnika tego podatku.
Artykuł 15 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. definiuje działalność gospodarczą jako wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Za podatników należy zatem uznać te wszystkie podmioty, które prowadzą określoną działalność występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym, niezależnie od formy, statusu i więzi prawnych.
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Towarami - w świetle art. 2 pkt 6 ustawy - są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Należy wskazać, że aktualnie przyjmuje się, że sprzedaż udziału w nieruchomości również stanowi dostawę towaru.
Jak wynika z art. 2 pkt 22 ustawy, przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Natomiast art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).W art. 8 ust. 1 ustawy wskazano, że przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...).
Z powyższych przepisów wynika, że nieruchomość spełnia definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a jej sprzedaż przez podmiot będący podatnikiem jest traktowana jako czynność odpłatnej dostawy towarów na terytorium kraju.
W myśl art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 r., w przypadku gruntów niezabudowanych zwolniona od podatku jest jedynie dostawa terenów innych niż budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę. Opodatkowane są zatem dostawy, których przedmiotem są nieruchomości gruntowe niezabudowane, będące terenami budowlanymi w rozumieniu ww. art. 2 pkt 33 ustawy, pozostałe natomiast dostawy gruntów niezabudowanych, innych niż tereny budowlane - są zwolnione od podatku.
W myśl art. 2 pkt 33 ustawy pod pojęciem terenów budowlanych rozumie się grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu - zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Z przytoczonych przepisów wynika, że przeznaczenie określonego gruntu należy oceniać wyłącznie w oparciu o istniejący plan zagospodarowania przestrzennego oraz wydane decyzje o warunkach zabudowy nieruchomości.
O przeznaczeniu nieruchomości stanowią akty prawa miejscowego, tj. miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego - jako źródło prawa miejscowego, a w przypadku jego braku decyzja o warunkach zabudowy - jako akt indywidualny prawa administracyjnego.
Jednak nie każda czynność, która stanowi dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Określona czynność będzie opodatkowana podatkiem VAT, jeśli zostanie wykonana przez podatnika, a więc podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
W ocenie Zakonu sprzedając nieruchomość nie będzie działał jak podatnik podatku od towarów i usług. Należy wskazać, że po wielu latach od nabycia w drodze darowizny Wnioskodawca postanawia sprzedać grunt, który nie był nabyty do działalności gospodarczej (nie był wykorzystywany w działalności). Jednocześnie Zakon w zakresie przedmiotowej nieruchomości nie dokonywał żadnych czynności charakterystycznych dla działań jakie podejmują handlowcy a zatem Wnioskodawca nie będzie działał w charakterze podatnika VAT. W tym miejscu należy jednocześnie zauważyć, że fakt sprzedaży na przestrzeni ostatnich lat innych nieruchomości również nie wpływa na zmianę statusu Zakonu, tj. nie czyni go podatnikiem podatku od towarów i usług w zakresie czynności sprzedaży. Należy bowiem zauważyć, że czynność sprzedaży poszczególnych nieruchomości dotyczyła nieruchomości nabytych nieodpłatnie (w drodze darowizny) czy też gruntów ornych, które są w posiadaniu Zakonu od wielu lat (nie były nabyte celem sprzedaży). Zakon nie wykonywał ponadto aktywnie czynności charakterystycznych dla podmiotu obracającego nieruchomościami (reklama, aktywne pozyskanie nabywców). Artykuł 9 ust. 1 dyrektywy VAT, stanowi że: „Podatnikiem jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu”.
Z orzecznictwa TSUE wynika, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej (zob. wyrok z 20 czerwca 1996 r. w sprawie C-155/94 Wellcome Trust, Rec. s. 1-3013, pkt 32). Sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie ma charakteru decydującego. Jak orzekł Trybunał, zakres transakcji sprzedaży nie może stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi „prywatnie”, które znajdują się poza zakresem zastosowania dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą (zob. podobnie ww. wyrok w sprawie Wellcome Trust, pkt 37).
Zgodnie z poglądem sformułowanym przez TSUE należy wyodrębnić przypadek, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi dyrektywy VAT. Według TSUE pojęcie podatnika definiuje się w związku z pojęciem działalności gospodarczej. Fakt prowadzenia takiej działalności uzasadnia bowiem uznanie podmiotu za podatnika. TSUE przypomniał również, że pojęcie działalności gospodarczej jest zdefiniowane w art. 9 ust. 1 akapit drugi dyrektywy VAT jako obejmujące wszelką działalność producentów, handlowców i usługodawców, w tym wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu. TSUE zwrócił uwagę i na to, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem zwykłe nabycie lub sprzedaż rzeczy nie stanowi wykorzystywania w sposób ciągły majątku rzeczowego w celu uzyskania z tego tytułu dochodu w rozumieniu art. 9 ust. 1 dyrektywy VAT, jako że jedynym przychodem z takich transakcji może być ewentualny zysk ze sprzedaży tej rzeczy. Wskazał także na swoje wyroki, z których treści wynika, że takie transakcje nie stanowią same z siebie działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów analizowanej dyrektywy.
Należy mieć na uwadze, że Wnioskodawca nie prowadził działań marketingowych mających na celu sprzedaż działek jakie prowadzą handlowcy. Zakon nie podejmował nawet czynności zmierzających do znalezienia kupca. Ponadto należy wskazać również na długi okres jaki upłynął od momentu nabycia gruntu (jak również forma nabycia, tj. darowizna) przez Wnioskodawcę do chwili powzięcia zamiaru o sprzedaży nieruchomości, który przemawia za uznaniem sprzedaży jako niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 23 lipca 2014 r. sygn. I SA/Po 210/14 WSA orzekł, że „(...) Odnośnie zaś oceny stopnia aktywności podatnika w zakresie sprzedaży nieruchomości (lub udziałów) okoliczności danej sprawy muszą wskazywać, że podatnik zaangażował lub zamierza zaangażować środki podobne do wykorzystywanych przez handlowców w ramach prowadzenia działalności gospodarczej, która przybrała formę zawodową (profesjonalną), czyli stałą (powtarzalność czynności i zamiar wykazany obiektywnymi dowodami ich stałej kontynuacji), podobna do aktywności i zaangażowania środków przez podmioty trudniące się profesjonalnym obrotem nieruchomościami (...)”.
Należy podkreślić, że decyzja o sprzedaży nie została podjęta w warunkach jakich normalnie działa handlowiec. Wnioskodawca nie podjął działań charakterystycznych dla podmiotów zajmujących się profesjonalnie obrotem nieruchomościami.
W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 maja 2014 r. sygn. I FSK 774/13 wymieniono kryteria, jakimi należy kierować się przy określaniu, w jakich przypadkach mamy do czynienia z działalnością gospodarczą, a nie z zarządem majątkiem prywatnym (co można przyrównać do sytuacji podmiotów wyzbywających się majątku nabytego w związku z działalnością niegospodarczą); spośród okoliczności podlegających uwzględnieniu przy ocenie statusu podmiotu dokonującego zbycia nieruchomości NSA wskazał m.in., że:
1)Stwierdzenie, czy dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług, wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy. W powyższym zakresie nie jest natomiast możliwe przyjęcie z góry konkretnych założeń, modelowego rozwiązania, mającego zastosowanie w każdym przypadku.
2)Wykonanie danej czynności (w przypadku sprzedaży działki budowlanej lub przeznaczonej pod zabudowę) jednorazowo jednakże w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania jej w sposób częstotliwy nie przesądza automatycznie, że z tego tylko powodu dany podmiot staje się podatnikiem VAT. Konieczne jest bowiem ustalenie, że w odniesieniu do tej czynności występował on w charakterze podatnika, tj. jako osoba angażująca środki podobne do wykorzystywanych przez handlowca, a nie osoba wykonująca prawo własności w stosunku do tego gruntu.
3)Przyjęcie, że dana osoba sprzedając działki działa w charakterze podatnika prowadzącego handlową działalność gospodarczą (jako handlowiec) wymaga ustalenia, że jej działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną), czyli stałą (powtarzalność czynności i zamiar wykazany obiektywnymi dowodami ich kontynuacji), a w konsekwencji zorganizowaną. Przesłanka „stałości” działalności gospodarczej wynika z porównania art. 9 i art. 12. dyrektywy 2006/112/WE, gdyż skoro art. 12 wprowadza, jako zasadę szczególną, możliwość uznania za podatnika także podmiotów wykonujących działalność gospodarczą w sposób sporadyczny (okazjonalny), to oznacza, iż zasadą ogólną jest, by działalność gospodarcza była wykonywana w sposób niesporadyczny (stały).
4)Nie jest działalnością handlową sprzedaż majątku osobistego (prywatnego), który nie został nabyty w celach odprzedaży (w celach handlowych), lecz dla spożytkowania w celach prywatnych.
5)Liczba i zakres transakcji sprzedaży gruntów nie może stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem opodatkowania, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą.
6)Podobnie okoliczność, iż przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na działki w celu osiągnięcia wyższej ceny łącznej, sama z siebie nie jest decydująca. Nie ma takiego charakteru również długość okresu, w jakim te transakcje następowały, ani wysokość osiągniętych z nich przychodów. Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego.
7)Podjęcie działań w celu sprzedaży działek nie wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, nie stanowią aktywności w zakresie obrotu nieruchomościami, które mogą wskazywać, że czynności sprzedającego przybierają formę zawodową (profesjonalną), a w konsekwencji zorganizowaną.
Przykładowo w interpretacji indywidualnej z 30 czerwca 2016 r. nr IBPP1/4512-267/16/AR Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach wskazał: „(...) W sprawie będącej przedmiotem niniejszej interpretacji wystąpiły pojedyncze okoliczności wskazane przykładowo w treści orzeczeń TSUE, związane z podziałem nieruchomości i wydzieleniem drogi wewnętrznej, których jednak w ocenie tut. organu nie można uznać za ciąg zdarzeń przesądzających o uznaniu tych działań za prowadzenie działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy o VAT”.
Należy w tym miejscu zaznaczyć, że jak podał Wnioskodawca w treści wniosku, do sprzedaży ma dojść ponieważ Zakon potrzebuje środków aby uregulować zobowiązania.
Wobec powyższego uznać należy, że planowana sprzedaż nieruchomości nie będzie stanowiła działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT, gdyż brak jest przesłanek świadczących o takiej aktywności sprzedawcy w przedmiocie zbycia ww. działek, która byłaby porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem (brak przesłanek zawodowego - stałego i zorganizowanego - charakteru takiej działalności). To wskazuje, że w takim przypadku mamy do czynienia z czynnościami mieszczącymi się w ramach zarządu majątkiem zgromadzonym w ramach działalności statutowej, niemających cech działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Tym samym nie można uznać sprzedaży przedmiotowej nieruchomości przez Wnioskodawcę za przejaw jego działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. W konsekwencji stwierdzić należy, że sprzedaż przedmiotowej nieruchomości nie będzie podlegała przepisom ustawy o podatku od towarów i usług, a co za tym idzie Wnioskodawcy w odniesieniu do tej sprzedaży nie można uznać za podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.
W ocenie Wnioskodawcy nieuprawnionym jest doszukiwanie się czynności charakterystycznych dla handlowców we wszelkiej aktywności podatnika. TSUE wyraźnie wskazał, że za „handlowca” można uznać podmiot angażujący „środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi dyrektywy VAT” (pkt 38-39), gdy „podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami”. Nie może to być zatem każda aktywność, szczególnie taka jaką podejmuje wiele innych osób, a dodatkowo musi dotyczyć obrotu nieruchomościami, a nie wyłącznie samej nieruchomości.
Zatem Wnioskodawca nie powinien być uznany za podatnika podatku od towarów i usług z tytułu zbycia nieruchomości. Sprzedaż nieruchomości w przedstawionych okolicznościach faktycznych jest działaniem w ramach zarządu majątkiem przeznaczonym do działalności statutowej.
Uwzględniając powyższą analizę przepisów oraz przedstawione okoliczności sprawy wskazać należy, że w odniesieniu do sprzedaży działek brak jest przesłanek pozwalających uznać, że dokonując dostawy Zakon wystąpi charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą w myśl art. 15 ust. 2 ustawy.
Istotnym elementem przesądzającym o tym jest okoliczność, że Zakon otrzymał nieruchomość w darowiźnie w odległym czasie. Zakon nie podejmował aktywnych działań sprzedażowych (marketingowych). W analizowanej sprawie brak jest przesłanek świadczących o takiej aktywności Zakonu w przedmiocie planowanej sprzedaży działek, która byłaby porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem (brak przesłanek zawodowego - stałego i zorganizowanego charakteru takiej działalności). Nie wystąpił bowiem ciąg zdarzeń, które jednoznacznie przesądzają, że sprzedaż nieruchomości będzie wypełniać przesłanki działalności gospodarczej.
Podobnie wskazał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 15 września 2023 r. (sygn. akt 0113-KDIPT1-2.4012.488.2023.2.AJB).
Reasumując, w ocenie Wnioskodawcy, dokonując sprzedaży nieruchomości stanowiącej majątek przeznaczony do działalności statutowej, nie będzie działać jako podatnik podatku od towarów i usług. Podsumowując, transakcja sprzedaży nieruchomości w świetle przedstawionych okoliczności sprawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) – zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Według art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Na podstawie definicji zawartej w art. 2 pkt 6 ustawy, zbycie nieruchomości traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której stanowi art. 7 ust. 1 ustawy, podlegającej opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy, mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.
Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy.
Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności, konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik.
Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Przez ciągłe wykorzystywanie składników majątku należy rozumieć takie wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Zatem, czerpanie dochodów ze składnika majątku wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej.
Analizując powyższe przepisy stwierdzić należy, że dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji.
Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy, mamy do czynienia z podatnikiem podatku od towarów i usług jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.
Na podstawie art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.):
„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.
„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.
Z przytoczonych regulacji prawa wspólnotowego wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług może być każdy podmiot, który okazjonalnie dokonuje czynności opodatkowanych, przy czym czynności te winny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców i osób świadczących usługi, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.
Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług w świetle powyższych przepisów jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Z opisu sprawy wynika, że są Państwo kościelną osobą prawną. Prowadzą Państwo niegospodarczą działalność statutową kościoła. Planują Państwo sprzedaż nieruchomości składającej się z kilku działek, otrzymanej aktem darowizny w roku 2017. Sprzedawane grunty nie są gruntami rolnymi. Są oznaczone w ewidencji gruntów i budynków jako tereny różne TR oraz droga Dr. Obszar, którego dotyczy zapytanie to byłe koszary wojskowe podzielone obecnie na liczne działki. Część z nich stanowią drogi dojazdowe, które są we współwłasności właścicieli nieruchomości. Są Państwo właścicielem/współwłaścicielem części obszaru byłych koszar, tj. ośmiu działek i to ich sprzedaż jest przedmiotem zapytania. Nie dokonywali Państwo podziału lub łączenia działek. Cały teren w czasie powodzi w roku 1997 został całkowicie zalany do wysokości 2,5 m a od ponad 10 lat nie jest użytkowany. Z uwagi na powyższe fakty instalacje: elektryczna, centralnego ogrzewania oraz wodno-kanalizacyjna są kompletnie zniszczone. Budynki są zdewastowane i rozgrabione. W obecnym stanie nie nadają się do eksploatacji. W takim stanie działki były Państwu darowane w roku 2017. Nie oddawali Państwo działek ani budynków w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilnoprawnych lub innych o podobnym charakterze. W zamyśle darowany teren miał służyć prowadzeniu statutowej działalności niegospodarczej zakonu. Rozważano utworzenie w przyszłości domu dla seniorów lub wsparcia dla kobiet. Jednak z uwagi na konieczność poniesienia znacznych nakładów finansowych, od momentu nabycia nieruchomości do dnia dzisiejszego nie podjęto działań mających na celu utworzenie tego rodzaju placówek. Państwa aktywność na tym terenie ograniczała się do koszenia zarastającej teren zieleni. O sprzedaży zdecydowały Państwa potrzeby finansowe i jednocześnie brak możliwości zagospodarowania omawianej nieruchomości. Sprzedaż ma charakter okazjonalny. Nie podejmowano działań zmierzających do uatrakcyjnienia nieruchomości, zwiększenia ceny sprzedaży. Przy wyłonieniu nabywcy nie zamieszczono ogłoszeń w Internecie dotyczących sprzedaży, ani nie skorzystano z pośrednika nieruchomości. Kontakt ze strony przyszłego nabywcy nastąpił z jego inicjatywy. Przyszły nabywca jest spółką z o.o. czynnym podatnikiem VAT. Z postanowień umowy przedwstępnej wynika zobowiązanie zawarcia umowy przyrzeczonej pod warunkiem wykreślenia hipoteki obciążającej nieruchomość. Dopełnili Państwo obowiązku wykreślenia hipoteki. Przyszłemu nabywcy nie udzielono pełnomocnictwa do występowania w Państwa imieniu w sprawach, które dotyczą nieruchomości. Do momentu zawarcia finalnej umowy ani kupujący ani sprzedający nie podjęli żadnych inwestycji w infrastrukturę działek. Jednak z powodu przedłużającego się czasu zawarcia umowy przyrzeczonej z przyczyn leżących po Państwa stronie, udzielili Państwo zgody na rozpoczęcie przeprowadzania prac porządkowych przyszłemu Nabywcy na terenie będącym przedmiotem umowy. W przeszłości dokonywali Państwo sprzedaży nieruchomości na rzecz osób fizycznych. Transakcje nie były opodatkowane podatkiem VAT. Zakon korzystał z usług biura nieruchomości w zakresie tych sprzedaży. Posiadają Państwo także inne nieruchomości. Posiadają Państwo osobowość prawną, ale zasadniczym Państwa celem nie jest cel gospodarczy. Celem Państwa istnienia jest sprawowanie kultu religijnego, praca apostolska, szerzenie sprawiedliwości społecznej. Zarządzanie mieniem nie jest celem samym w sobie a wynika z pozycji gospodarza, który powinien troszczyć się o posiadane dobra, dobro Zakonu, co zapisane jest w dokumentach statutowych zakonu.
Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia czy z tytułu sprzedaży przedmiotowych nieruchomości staną się Państwo podatnikiem podatku od towarów i usług.
Przyjęcie, że dany podmiot sprzedając grunt działa w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą wymaga ustalenia, czy jego działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną). Przejawem zaś takiej aktywności w zakresie obrotu nieruchomościami, która może wskazywać, że czynności danego podmiotu przybierają formę zorganizowaną może być np.: nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym, na tego rodzaju aktywność „gospodarczą” wskazywać musi ciąg powyżej przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.
Z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w C (C-181/10) wynika, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej. Sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie mogą stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą.
Inaczej jest natomiast – wyjaśnił Trybunał – w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy. Zatem za podatnika należy uznać osobę, która w celu dokonania sprzedaży gruntów angażuje podobne środki wykazując aktywność w przedmiocie zbycia nieruchomości porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem, tj. działania wykraczające poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym.
Gdy czynność sprzedaży działek wykonywana jest okazjonalnie i nie zmierza do nadania jej stałego charakteru, nie oznacza to prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług ten, kto dokonuje okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej czy zarejestrowanej działalności gospodarczej. Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności.
Zatem, w kwestii podlegania opodatkowaniu sprzedaży nieruchomości, istotne jest, czy w celu dokonania jej sprzedaży podjęli Państwo aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producenta, handlowca i usługodawcę w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Skutkowałoby to koniecznością uznania Państwa za podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od towarów i usług.
W analizowanej sprawie brak jest przesłanek pozwalających uznać, że dokonując sprzedaży nieruchomości wystąpią Państwo w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą w myśl art. 15 ust. 2 ustawy. Aby uznać określoną sprzedaż za opodatkowaną podatkiem VAT nie wystarczy stwierdzić jedynie dostawy towarów, lecz wymagane jest określenie podmiotu dokonującego dostawy za występującego w związku ze sprzedażą jako podatnik podatku od towarów i usług. W analizowanej sprawie brak jest takich przesłanek. Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego nie wynika taka Państwa aktywność, która wykraczałaby poza ramy czynności związanych ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Nie podjęli Państwo ciągu działań, które wskazywałyby na aktywność w zakresie profesjonalnego obrotu nieruchomościami (takich jak np.: ogrodzenie działek, wystąpienie o warunki zabudowy, wnioskowanie o objęcie nieruchomości planem zagospodarowania przestrzennego itd.). Nabyli Państwo nieruchomości przeznaczone do sprzedaży w drodze darowizny. Nabycie nie miało charakteru inwestycyjnego. Nie podejmowali Państwo działań zmierzających do uatrakcyjnienia nieruchomości, zwiększenia ceny sprzedaży. Nie udzielali Państwo pełnomocnictw. Nie oddawali Państwo nieruchomości w najem/dzierżawę na podstawie umów cywilno-prawnych lub innych o podobnym charakterze.
Analiza przedstawionych okoliczności sprawy prowadzi do wniosku, że w niniejszej sprawie brak jest przesłanek świadczących Państwa aktywności w przedmiocie zbycia nieruchomości, która byłaby porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem. Nie wystąpił bowiem ciąg zdarzeń, które jednoznacznie przesądzają, że sprzedaż nieruchomości wypełnia przesłanki działalności gospodarczej. Nie podjęli Państwo takich aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, które świadczyłyby o angażowaniu środków w sposób podobny do wykorzystywanych przez handlowców.
Dokonując sprzedaży nieruchomości będą Państwo korzystać z przysługującego prawa do rozporządzania własnym majątkiem, co nie jest wykonywaniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Brak tego statusu pozbawia Państwa cech podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 cyt. ustawy, w zakresie sprzedaży nieruchomości, a dostawę - cech czynności podlegającej opodatkowaniu, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy.
Tym samym, Państwa stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
