Interpretacja indywidualna z dnia 29 maja 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL1-2.4012.99.2026.3.AK

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

13 marca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 12 marca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy zbycia nieruchomości w drodze zamiany.

Uzupełnili go Państwo pismami z 16 kwietnia 2026 r. (wpływ 17 kwietnia 2026 r.) i z 13 maja 2026 r. (wpływ 14 maja 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwania.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Miasto (…) zamierza dokonać zbycia należących do niego nieruchomości na rzecz Województwa (…) w ramach transakcji zamiany. Przedmiotem dostawy ze strony Miasta będą zabudowane działki oznaczone numerami ewidencyjnymi A, B/3 oraz B/5 (…). Wskazane nieruchomości znajdują się obecnie w posiadaniu (…) (dalej: „X”) – samorządową instytucją kultury w rozumieniu ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 406, ze zm.), wpisaną do Rejestru Instytucji Kultury (…), posiadającą osobowość prawną.

Działki B/3 oraz B/5 powstały w wyniku podziału działki B/2. Nieruchomość, stanowiąca niezabudowaną działkę gruntu o numerze ewidencyjnym B/2 w obrębie (…). Działka B/2 uległa podziałowi na działki nr B/3 o powierzchni (…) i nr B/4 o powierzchni (…). Działka nr B/4 o powierzchni uległa podziałowi na działki nr B/5 o powierzchni (…) i B/6 o powierzchni (…). Nieruchomość, stanowiąca zabudowaną działkę gruntu o numerze ewidencyjnym A (…), zabudowana budynkiem parterowym składającym się z części naziemnej o powierzchni zabudowy (…) , powierzchni użytkowej (…) i kubaturze (…) i części podziemnej o powierzchni (…) i kubaturze (…), nabyta została przez Miasto (…) na podstawie decyzji (...).

W związku z charakterem nabycia wyżej wymienionych nieruchomości, tj. nieodpłatne przekazanie, Wnioskodawcy nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Wartość nieruchomości na dzień wystąpienia z wnioskiem o wydanie interpretacji wynosi (…) w tym wartość gruntu (…).

Wartość początkowa nieruchomości;

·dz. A w obr. (…);

·dz. B/3 w obr. (…);

·dz. B/5 w obr. (…).

Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta (…) działki nr A, B/3 i B/5 w obrębie (…) oznaczone są symbolem (…) i przeznaczone są dla realizacji usług kultury – centrum kultury, edukacja, gastronomia. Teren przeznaczony dla realizacji celu publicznego.

W momencie zawarcia pierwszej umowy użyczenia, działka o numerze ewidencyjnym B/3 (…) była niezabudowana, natomiast na działce o numerze ewidencyjnym A (…) znajdował się były schron podziemny oraz budynek parterowy. W 2006 roku Wnioskodawca na działce A (…) wykonał utwardzenie terenu w kwocie (…).

W latach (...) na ich terenie powstał budynek Y (położony w części na obu działkach) oraz parking (położony na działce o numerze ewidencyjnym B/3 (…)). W związku z realizacją tej inwestycji dokonano rozbiórki istniejącego wcześniej budynku parterowego.

W związku z zabudową powyższych działek Y oraz parkingiem na działce B/5 w (…) powstał na niej chodnik ułatwiający dostęp do Y.

Działka B/5 w obrębie (…) w przeszłości została nieodpłatnie powierzona w trwały zarząd na rzecz Z stanowiącego jednostkę budżetową w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1530 ze zm.). W dniu (…) wydana została decyzja Prezydenta Miasta (…) o wygaśnięciu prawa trwałego zarządu ustanowionego do działki nr B/5 w obrębie (…) na rzecz Z. Działka o numerze ewidencyjnym B/5 w obrębie (…) wykorzystywana jest przez X od 2006 roku. Działka w całości pokryta kostką brukową stanowi dojazd i dojście do zaplecza Y. Co więcej na działce posadowione są pojemniki na śmieci.

Powstanie Y oraz towarzyszącej infrastruktury sfinansowano zarówno ze środków własnych X (15% wartości inwestycji) jak i pozyskanych przez ten podmiot z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach (…). Wybudowany obiekt w większości nie był wynajmowany ani oddany do użytkowania na podstawie jakiejkolwiek innej umowy odpłatnej. Jedynie część powierzchni użytkowej (…) jest wynajmowana przez X na rzecz podmiotu trzeciego prowadzącego działalność handlowo – gastronomiczną. Działalność ta prowadzona jest w części Y, znajdującej się na działkach A i B/3 w obrębie (…). X od momentu wybudowania Y jest wyłącznym użytkownikiem całej nieruchomości. Miasto nie zamierza objąć w posiadanie faktyczne i ekonomiczne wnioskowanej do zamiany nieruchomości.

Budynek Y wraz z towarzyszącą mu infrastrukturą (m.in. parkingiem) jest nieprzerwanie zarządzany przez X. Na wszystkich fakturach wystawionych w związku z realizacją inwestycji, jako nabywcę wskazano X (inwestora). Wnioskodawcy nie przysługiwało zatem w żadnym zakresie prawo do odliczenia VAT naliczonego od poniesionych wydatków. Obiekty znajdujące się na działce nr A – część budynku Y, na działce nr B/3 – część Y i parking, na działce B/5 – chodnik – stanowią budynki, budowle lub ich części w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca Prawo budowlane oraz budynki lub obiekty inżynierii lądowej i wodnej w rozumieniu Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB).

W części dotyczącej Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) budynek Y należy do klasy (…). Trwale z gruntem związany jest jedynie budynek Y. Budynki oraz budowle zostały oddane do użytkowania w następujących terminach:

1.Y - Decyzja Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta (…) z dnia (...) – Pozwolenie na użytkowanie obiektu pod nazwą (…) na działkach (…).

2.parking – Decyzja Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta (…) z dnia (...) – Pozwolenie na użytkowanie wjazdu z (…) oraz parkingu (…) – zrealizowanego na działkach (…).

3.chodnik na działce B/5 w obrębie (…) – zgłoszenie robót budowlanych. Budynek Y po raz pierwszy zajęty dla potrzeb działalności kulturalnej został w dniu wydania Pozwolenia na użytkowanie z (…).

X ponosiło na budynku nakłady. Miasto (…) od dnia nabycia nieruchomości do dnia złożenia wniosku o wydane interpretacji indywidualnej nie poznosiło nakładów na nieruchomości:

1.Faktura (…) – odnowienie elewacji budynku (…) i Y, remont schodów wejściowych do budynku (…).

X dysponował działkami nr A, B/3 i B/5 w obrębie (…) na podstawie kolejno zawieranych umów:

1.Umowa użyczenia nr (…) obejmująca działkę nr A w (…) oraz działkę B/3 w (…)

2.Umowa użyczenia nr (…) obejmująca działkę nr A w (…) oraz działkę B/3 w (…)

3.Umowa użyczenia nr (…) obejmująca działkę nr A w (…) oraz działkę B/3 w (…)

4.Umowa użyczenia nr (…) obejmująca działkę nr A w (…) oraz działkę B/3 w (…)

5.Umowa użyczenia nr (…) obejmująca działkę nr A w (…) oraz działkę B/3 w (…)

6.Umowa użyczenia nr (…) obejmująca działkę nr B/5 w (…)

7.Umowa najmu nr (…) obejmująca działkę nr A w (…) działkę B/3 i B/5 w (…)

8.Ugoda z (…) o rozliczenie wynagrodzenia za korzystanie z nieruchomości od (…)

9.Umowa najmu (…) obejmująca działkę nr A w (…) oraz działkę B/3 i B/5 w (…)

10.Umowa najmu nr (…) obejmująca działkę nr A w (…) oraz działkę B/3 i B/5 w (…)

Budynek Y w ramach prowadzonej działalności kulturalnej wykorzystywany jest do prowadzenia czynności opodatkowanych podatkiem VAT, zwolnionych z podatku VAT, jak i niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Przebudowa i rozbudowa istniejącego budynku administracyjnego oraz budowli podziemnej dla potrzeb Y została zrealizowana w latach (…).

Nakłady na budowę w całości zostały sfinansowane ze środków X przy ponoszeniu których X miało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Na działkach, będących przedmiotem zamiany nie ma innych budynków i budowli oprócz wyżej opisanych. Wnioskodawca nigdy nie wykorzystywał budynku Y, parkingu, jak również chodnika do własnej działalności.

Wariant 1:

Przed dokonaniem zamiany nieruchomości Miasto planuje zawrzeć z X porozumienie na mocy którego X dokona zrzeczenia się roszczeń o nakłady wobec Miasta (…). Wszystkie nakłady poniesione na nieruchomości finansowane były przez X. Przed dokonaniem zamiany nieruchomości pomiędzy Miastem (…) a Województwem (…) X przeniesie na Województwo (…) nakłady poniesione na nieruchomości. Wartość nieruchomości zostanie pomniejszona o wysokość poniesionych nakładów. Zatem zamiana nieruchomości obejmować będzie tylko wartość gruntu i na taką wartość wystawiona zostanie faktura.

Wariant 2:

Przed dokonaniem zamiany nieruchomości Miasto planuje zawrzeć z X porozumienie na mocy którego X dokona zrzeczenia się roszczeń o nakłady wobec Miasta (…). Miasto dokona zamiany nieruchomości z Województwem (…), której przedmiotem będzie cała nieruchomość, bez przenoszenia przez X na Województwo nakładów poniesionych na nieruchomości. Faktura wystawiona zostanie na całą wartość nieruchomości tj. (…).

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu zdarzenia przyszłego

Na pytanie:

Kto na moment planowanej dostawy będzie w ekonomicznym posiadaniu budynku Y, parkingu oraz chodnika? Czy przed momentem tej dostawy dojdzie do rozliczenia nakładów? Proszę udzielić odpowiedzi odrębnie do obu opisanych wariantów.

Udzielili Państwo odpowiedzi:

Wariant 1

Na moment planowanej dostawy w ekonomicznym posiadaniu budynku Y, parkingu i chodnika będzie X, które ponosiło nakłady na wybudowanie Y, chodnika i parkingu. Przed momentem tej dostawy zawarte zostanie porozumienie na mocy X dokona zrzeczenia się roszczeń od Wnioskodawcy o zwrot poniesionych nakładów. W tym samym porozumieniu X przeniesie na Województwo z którym Wnioskodawcy dokonuje zamiany nieruchomości nakłady poniesione na nieruchomości.

Wariant 2

Na moment planowanej dostawy w ekonomicznym posiadaniu budynku Y, parkingu i chodnika będzie X, które ponosiło nakłady na wybudowanie Y, chodnika i parkingu. Przed momentem tej dostawy zawarte zostanie porozumienie na mocy X dokona zrzeczenia się roszczeń od Wnioskodawcy o zwrot poniesionych nakładów.

Na pytanie:

Czy przed zamianą wejdą Państwo w faktyczne, ekonomiczne posiadanie budynku Y, parkingu oraz chodnika i czy będą Państwo je wykorzystywali? Jeśli tak, to w jaki sposób i do jakich czynności? Proszę wyjaśnić w odniesieniu do wskazanych przez Państwo wariantów zdarzenia przyszłego.

Udzielili Państwo odpowiedzi:

Wariant 1

Wnioskodawca nie zamierza wejść w faktyczne i ekonomiczne posiadanie budynku Y, parkingu i chodnika. Nie będzie również wykorzystywać nieruchomości.

Wariant 2

Wnioskodawca nie zamierza wejść w faktyczne i ekonomiczne posiadanie budynku Y, parkingu i chodnika. Nie będzie również wykorzystywać nieruchomości.

Na pytanie:

We wniosku wskazali Państwo:

Proszę wskazać czy ww. obiekty są trwale z gruntem związane. Proszę wskazać, czy stanowią one budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3, pkt 3a, pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.). Jeśli nie, to jak są one klasyfikowane zgodnie z ww. ustawą. Proszę udzielić informacji odrębnie dla każdego z ww. obiektów.

Udzielili Państwo odpowiedzi:

Wariant 1

Budynek Y jest trwale związany z gruntem. Parking nie jest trwale związany z gruntem, stanowi budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowalne. Chodnik nie jest trwale związany z gruntem, stanowi budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3a ustawy Prawo budowalne

Wariant 2

Budynek Y jest trwale związany z gruntem. Parking nie jest trwale związany z gruntem, stanowi budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowalne. Chodnik nie jest trwale związany z gruntem, stanowi budowle w rozumieniu art. 3 pkt3a ustawy Prawo budowalne.

Na pytanie:

Czy przysługiwało Państwu prawo do obniżenia kwoty podatku naliczonego w związku z wytworzeniem (budową) naniesień. Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdego z ww. obiektów?

Udzielili Państwo odpowiedzi:

Wariant 1

Wnioskodawcy nie przysługiwało prawo obniżenia kwoty podatku naliczonego w związku z wytworzeniem naniesień z uwagi na fakt, że Wnioskodawca nie ponosił żadnych nakładów na wybudowanie naniesień. Wszystkie nakłady poniesione na nieruchomości finansowane były przez X.

Wariant 2

Wnioskodawcy nie przysługiwało prawo obniżenia kwoty podatku naliczonego w związku z wytworzeniem naniesień z uwagi na fakt, że Wnioskodawca nie ponosił żadnych nakładów na wybudowanie naniesień. Wszystkie nakłady poniesione na nieruchomości finansowane były przez X.

Na pytanie:

Czy w stosunku do ww. obiektów znajdujących się na przedmiotowych działkach, były przez Państwo, X lub inne podmioty ponoszone nakłady na ich ulepszenie w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, w stosunku do których przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego?

Jeżeli tak, to proszę wskazać:

a)Kto ponosił te wydatki;

b)Kiedy były one ponoszone;

c)Czy wydatki te stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej tych obiektów;

d)Czy od momentu dokonania ulepszeń do momentu dostawy upłynie okres dłuższy niż 2 lata;

Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdego z ww. obiektów.

Udzielili Państwo odpowiedzi:

Wariant 1

Ulepszenie w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym ponoszone były w odniesieniu do budynku Y. W stosunku do parkingu i chodnika nie były ponoszone ulepszenia.

a) Kto ponosił te wydatki;

Wydatki ponosiło X.

b) Kiedy były one ponoszone;

Faktura z (…) – wykonanie robót budowalnych polegających na adaptacji pomieszczenia recepcyjnego Y w zakresie kultury, edukacji kulturalnej oraz zakup i montaż sprzętu i wyposażenie z przeznaczeniem na działalność kulturalną i edukacyjną.

Faktura z (…) – opracowanie dokumentacji projektowej przebudowy (…) w budynku Y.

Faktura z (…) – odnowienie elewacji budynku (…) i Y, remont schodów wejściowych do budynku (…).

Faktura z (…) – przebudowa (…).

c) Czy wydatki te stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej tych obiektów;

Tak.

d) Czy od momentu dokonania ulepszeń do momentu dostawy upłynie okres dłuższy niż 2 lata

Nie

Wariant 2

Ulepszenie w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym ponoszone były w odniesieniu do budynku Y. W stosunku do parkingu i chodnika nie były ponoszone ulepszenia.

a) Kto ponosił te wydatki;

Wydatki ponosiło X.

b) Kiedy były one ponoszone;

Faktura z (…) – wykonanie robót budowalnych polegających na adaptacji pomieszczenia recepcyjnego Y w zakresie kultury, edukacji kulturalnej oraz zakup i montaż sprzętu i wyposażenie z przeznaczeniem na działalność kulturalną i edukacyjną.

Faktura z (…) – opracowanie dokumentacji projektowej przebudowy (…).

Faktura z (…) – odnowienie elewacji budynku (…) i Y, remont schodów wejściowych do budynku (…).

Faktura z (…) – przebudowa (…).

c) Czy wydatki te stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej tych obiektów

Tak.

d) Czy od momentu dokonania ulepszeń do momentu dostawy upłynie okres dłuższy niż 2 lata

Nie.

Na pytanie:

Proszę wskazać kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie budynków, budowli lub ich części w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy? Należy wskazać dokładne daty.

Udzielili Państwo odpowiedzi:

Wariant 1

Budynek Y - pozwolenia na użytkowanie z (…) parking i chodnik – pozwolenia na użytkowanie (…).

Wariant 2

Budynek Y - pozwolenia na użytkowanie z (...) parking i chodnik – pozwolenia na użytkowanie (...).

Na pytanie:

Jeżeli miało miejsce zasiedlenie budynków po ich ulepszeniu, to należy wskazać kiedy to nastąpiło (należy podać dzień, miesiąc, rok). Proszę wskazać odrębnie do każdego z ww. obiektów.

Udzielili Państwo odpowiedzi:

Wariant 1

Zasiedlenie budynku Y po ulepszeniu – (...)2025 r.

Brak ulepszeń parkingu oraz chodnika.

Wariant 2

Zasiedlenie budynku Y po ulepszeniu – (...)2025 r.

Brak ulepszeń parkingu oraz chodnika.

Na pytanie:

W opisie zdarzenia przyszłego wskazali Państwo, że:

W wariancie nr II wskazali Państwo natomiast , że:

Udzielili Państwo odpowiedzi:

W opisie wariantu II doszło do omyłki pisarskiej, chodziło o kwotę (…).

Pytania

1.W przypadku zastosowania wariantu 1:

Czy zbycie nieruchomości obejmującej dz. A, B/3 i B/ 5 w obrębie (…) na rzecz Województwa (…) według wartości pomniejszonej o poniesione nakłady podlegać będzie zwolnieniu od opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt. 10 i 10a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.)?

2.W przypadku zastosowania wariantu 2:

Czy zbycie nieruchomości obejmującej działki A, B/3 i B/5 obręb (…), w całości bez uwzględnienia poniesionych nakładów podlegać będzie zwolnieniu od opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt. 10 i 10a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.)?

Państwa stanowisko w sprawie

Wnioskodawca nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia ani wytworzenia części składowych nieruchomości. Nieruchomość była zabudowana budynkami w dniu jej nabycia przez Miasto (…), a modernizacja finansowana była ze środków pochodzących od użytkownika nieruchomości a nie jej właściciela.

W przypadku planowanego wariantu 1 i 2 Miasto dokona zamiany całej nieruchomości zabudowanej, nie tylko dostawy gruntu. Przy zastosowaniu wariantu 1 wartość nieruchomości zabudowanej pomniejszona zostanie o poniesione nakłady na nieruchomości.

Wobec powyższego, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że planowana zamiana nieruchomości obejmująca nieruchomość zabudowaną Miasta (…) przedstawiona zarówno w wariancie 1 jak i w wariancie 2 będzie zwolniona od opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt. 10 i 10a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, zatem nie będzie czynnością opodatkowaną podatkiem VAT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy:

Jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy:

Na mocy art. 2 pkt 22 ustawy:

Zgodnie z przedstawionymi przepisami, budynki, budowle oraz grunty spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż jest traktowana jako czynność odpłatnej dostawy towarów na terytorium kraju, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.

Na podstawie art. 603 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej Kodeksem cywilnym:

W myśl. art. 604 Kodeksu cywilnego:

Zatem w przypadku zamiany obie strony przenoszą na siebie wzajemnie własność rzeczy, występując zarówno w charakterze dostawcy, jak i w charakterze nabywcy. Przepis art. 604 Kodeksu cywilnego daje dyspozycję odpowiedniego stosowania do zamiany przepisów o sprzedaży. Umowa zamiany jest umową wzajemną, bardzo zbliżoną do umowy sprzedaży. Różnica w stosunku do umowy sprzedaży polega na tym, że w miejsce świadczenia ceny pojawia się obowiązek drugiej strony przeniesienia własności rzeczy. Ze względu na wzajemny charakter umowy, wartość świadczonych rzeczy powinna być ekwiwalentna. Zamiana nieruchomości skutkuje przeniesieniem prawa do rozporządzania zamienianymi nieruchomościami jak właściciel.

Natomiast zgodnie z art. 158 Kodeksu cywilnego:

Wobec powyższego, umowa przeniesienia własności nieruchomości jest czynnością cywilnoprawną. Z uwagi na powyższe przepisy należy stwierdzić, że umowa zamiany towarów na gruncie podatku od towarów i usług jest niczym innym jak dwiema odpłatnymi dostawami towarów. W konsekwencji, przeniesienie własności nieruchomości na podstawie umowy zamiany stanowi odpłatną dostawę towaru i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zauważyć należy, że z przywoływanej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy regulacji nie wynika, iż odpłatność za czynność dostawy towarów lub świadczenia usług winna mieć postać pieniężną.

Odpłatność jako świadczenie wzajemne może również przybrać postać rzeczową (towar lub usługa otrzymana jako zapłata), albo mieszaną – zapłata w części pieniężna a w części rzeczowa. Zatem dla uznania czynności za odpłatną, musi zaistnieć możliwość określenia ceny wyrażonej w pieniądzu w stosunku do świadczenia wzajemnego, stanowiącego wynagrodzenie za tę czynność.

W myśl powyższych regulacji prawnych należy uznać, że zamiana towarów, co do zasady jest czynnością objętą zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług, ponieważ w jej wyniku dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzenia towarami jak właściciel.

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę w rozumieniu art. 7 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bowiem aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem był podatnikiem podatku od towarów i usług.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Natomiast w myśl art. 15 ust. 6 ustawy:

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwojakim charakterze:

·podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa oraz

·podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp. umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Z opisu sprawy wynika, że zamierzają Państwo dokonać zbycia należących do Państwa nieruchomości na rzecz Województwa (…) w ramach transakcji zamiany. Przedmiotem dostawy będą zabudowane działki oznaczone nr ewidencyjnymi: A, B/3 oraz B/5. Wskazane nieruchomości znajdują się obecnie w posiadaniu X – samorządowej instytucji kultury. Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta (…) działki A, B/3 i B/5 (…) i przeznaczone do realizacji usług kultury – centrum kultury, edukacja, gastronomia. Teren przeznaczony do realizacji celu publicznego. X dysponował działkami nr A, B/3 i B/5 w obrębie (…) na podstawie kolejno zawieranych umów. Jako ostatnią wskazali Państwo umowę najmu nr (…) obejmującą działkę nr A oraz działkę B/3 i B/5 (…). W momencie zawarcia pierwszej umowy użyczenia, działka o nr ewidencyjnym B/3 była niezabudowana, natomiast na działce o nr ewidencyjnym A znajdował się były schron podziemny oraz budynek parterowy. W 2006 roku wykonali Państwo na działce nr A utwardzenie terenu. Powstanie Y oraz towarzyszącej infrastruktury sfinansowano zarówno ze środków własnych X (15% wartości inwestycji) jak i pozyskanych przez ten podmiot z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach (…) (85% wartości). Wybudowany obiekt w większości nie był wynajmowany ani oddany do użytkowania na podstawie jakiejkolwiek umowy odpłatnej. Jedynie część powierzchni użytkowej jest wynajmowana przez X na rzecz podmiotu trzeciego prowadzącego działalność handlowo – gastronomiczną. Działalność ta prowadzona jest w części Y, znajdującej się na działkach A i B/3. X od momentu wybudowania Y jest wyłącznym użytkownikiem całej nieruchomości. Miasto nie zamierza objąć w posiadanie faktyczne i ekonomiczne wnioskowanej do zamiany nieruchomości. Budynek Y wraz z towarzyszącą mu infrastrukturą (m. in. parkingiem) jest nieprzerwanie zarządzany przez X. Na wszystkich fakturach wystawionych w związku z realizacją inwestycji, jako nabywcę wskazano X (inwestora). Wskazali Państwo, że obiekty znajdujące się na działce nr A – część budynkuY, na działce nr B/3 – część Y i parking, na działce B/5 – chodnik – stanowią budynki, budowle lub ich części w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane lub obiekty inżynierii lądowej i wodnej w rozumieniu Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB).

Z opisu sprawy i przesłanego przez Państwo uzupełnienia wynika, że w Wariancie nr 1 , na moment planowanej dostawy w ekonomicznym posiadaniu budynku Y, parkingu i chodnika będzie X, które ponosiło nakłady na wybudowanie Y, chodnika i parkingu. Przed momentem tej dostawy zawarte zostanie porozumienie na mocy którego, X dokona zrzeczenia się roszczeń od Państwa o zwrot poniesionych nakładów. W tym samym porozumieniu X przeniesie na Województwo z którym zamierzają Państwo dokonać zamiany nieruchomości nakłady poniesione na nieruchomości. Wskazali Państwo, że nie zamierzają Państwo, wejść w faktyczne i ekonomiczne posiadanie budynku Y, parkingu i chodnika. Nie będą również Państwo wykorzystywać nieruchomości.

Z opisu sprawy i przesłanego przez Państwo uzupełnieniu wynika, że w Wariancie nr 2, na moment planowanej dostawy w ekonomicznym posiadaniu budynku Y, parkingu i chodnika będzie X, które poniosło nakłady na wybudowanie Y, chodnika i parkingu. Przed momentem dostawy zawarte zostanie porozumienie na mocy którego, X dokona zrzeczenia się roszczeń wobec Państwa o zwrot poniesionych nakładów. Wskazali Państwo, że nie zamierzają Państwo wejść w faktyczne i ekonomiczne posiadanie budynku Y, parkingu i chodnika. Nie będą Państwo również wykorzystywać nieruchomości.

Państwa wątpliwości dotyczą zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10 a ustawy zbycia nieruchomości w drodze zamiany.

W świetle powołanych przepisów stwierdzić należy, że dla planowanej transakcji zamiany nieruchomości będą Państwo działali w charakterze podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy. Wynika to z faktu, że planowana zamiana nieruchomości nastąpi w zakresie wykonywanych przez Państwa czynności cywilnoprawnych, a jej zbycie będzie dokonywane poza Państwa zadaniami własnymi.

W konsekwencji, zamiana ww. nieruchomości będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, jako odpłatna dostawa towarów na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy.

Dokonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, może być albo opodatkowana właściwą stawką podatku VAT, albo może korzystać ze zwolnienia od tego podatku.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy:

Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy:

Z powyższego uregulowania wynika, że dostawa budynków, budowli lub ich części jest – co do zasady – zwolniona od podatku od towarów i usług. Wyjątek stanowi dostawa dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz jeżeli pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Zatem, dla ustalenia zasad opodatkowania dostawy budynków, budowli lub ich części kluczowym jest ustalenie, kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie i jaki okres upłynął od tego momentu.

Według art. 2 pkt 14 ustawy:

Z powyższego przepisu wynika, że pierwszym zasiedleniem jest pierwsze zajęcie nieruchomości do używania. „Pierwsze zasiedlenie” budynku/budowli lub jego części ma więc miejsce zarówno w sytuacji, w której po wybudowaniu budynku/budowli oddano je w najem, jak i w przypadku wykorzystywania budynku/budowli na potrzeby własnej działalności gospodarczej podatnika – bowiem w obydwu przypadkach doszło do korzystania z budynku/budowli.

Zatem, zwolnienie wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, stosuje się w odniesieniu do dostawy całości lub części budynków lub budowli, jeżeli w stosunku do nich miało miejsce pierwsze zasiedlenie, przy czym okres pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą nie jest krótszy niż 2 lata. Wykluczenie z tego zwolnienia następuje w sytuacjach, gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz w sytuacji, gdy od momentu pierwszego zasiedlenia do chwili sprzedaży nie minęły co najmniej 2 lata.

W przypadku dostawy budynków, budowli lub ich części niespełniających przesłanek do zwolnienia od podatku na podstawie powołanego wyżej przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ustawodawca umożliwia podatnikom – po spełnieniu określonych warunków – skorzystanie ze zwolnienia wskazanego w pkt 10a tego przepisu.

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy:

Jak wynika z powyższego, prawo do zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy, przysługuje wówczas, gdy w stosunku do obiektów, będących przedmiotem sprzedaży, nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego oraz dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ulepszenie tych obiektów, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.

W tym miejscu należy zauważyć, że traktując grunt jako towar ustawodawca nie definiuje odrębnie pojęcia gruntu. W związku z czym przyjmuje się, że należy w tym zakresie odwołać się do definicji gruntu (a właściwie nieruchomości gruntowej) sformułowanej w art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem:

Natomiast stosownie do treści art. 47 § 1, § 2 i § 3 Kodeksu cywilnego

Zgodnie z art. 48 Kodeksu cywilnego:

Biorąc pod uwagę przywołane przepisy prawa oraz przedstawione zdarzenie przyszłe, zauważyć należy, iż jak wynika z art. 7 ust. 1 ustawy, dostawą towarów jest przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Pojęcie to ma szerszy zakres, niż sprzedaż w ujęciu cywilnoprawnym. Przede wszystkim przeniesienie prawa do rozporządzania towarem to nie tylko przeniesienie jego własności. Dostawa towarów nie będzie więc obejmowała tylko sprzedaży towarów (w sensie cywilnoprawnym). Dla uznania, że miała miejsce dostawa towarów wystarczy, że podmiot nabędzie tzw. własność ekonomiczną, tzn. będzie miał możliwość dowolnego rozporządzania i dysponowania uzyskanym towarem.

Powyższe wskazuje jednoznacznie, że rozważając skutki podatkowe planowanej przez Państwa transakcji zamiany działek należy mieć na uwadze nie jej aspekty cywilnoprawne, lecz te, które mają znaczenie z punktu widzenia ustawy.

Zatem w przypadku przejścia własności ekonomicznej ma miejsce dostawa towarów. Czynności przejścia własności ekonomicznej nie musi towarzyszyć przejście własności w sensie prawnym. Dostawa towarów nie ogranicza się więc wyłącznie do zbycia prawa własności rzeczy.

Z punktu widzenia przepisów o VAT możliwe jest dokonanie dostawy samego gruntu, bez znajdujących się na nim naniesień, jeżeli znajdują się one we władaniu innego podmiotu. W świetle art. 7 ust. 1 ustawy, dostawą towarów jest przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Jak podkreśla się w orzecznictwie, pojęcia „prawa do rozporządzania jak właściciel” nie należy interpretować jako „prawa własności”. Definiując pojęcie „dostawy towarów” Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „TSUE”) wielokrotnie podkreślał, że pojęcie „własność ekonomiczna”, funkcjonujące w oderwaniu od krajowych przepisów prawa cywilnego, regulujących przeniesienie prawa własności. Ponadto według TSUE termin „dostawa towarów” oznacza także przeniesienie prawa do dysponowania rzeczą jak właściciel, nawet jeżeli nie dochodzi do przeniesienia własności rzeczy w sensie prawnym (orzeczenie C-320/88 (…)). Należy więc przyjąć, że na gruncie prawa podatkowego funkcjonuje pojęcie tzw. własności ekonomicznej rozumianej jako możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie cywilistycznym.

Na terenie działek będących przedmiotem dostawy ze strony Miasta obecnie znajdują się:

·budynek Y (położony w części na działkach o nr ewidencyjnym A oraz B/3);

·parking (działka B/3);

·chodnik ułatwiający dostęp do Y (działka B/5)

Wartym podkreślenia jest fakt, że wymienione powyżej budynki i budowle, pomimo iż znajdują się na terenie nieruchomości należących do Państwa i z cywilnoprawnego punktu widzenia stanowią Państwa własność, pozostają w faktycznym władaniu X. Z tego względu, biorąc pod uwagę opis sprawy, przedmiotem dostawy na rzecz Województwa będzie sam grunt, z wyłączeniem znajdujących się na nim naniesień, które pozostają we władaniu innego podmiotu (niemożliwe jest bowiem dokonanie przez Państwa dostawy obiektów, które nie pozostają w Państwa faktycznym władaniu).

Wyjaśnili Państwo w obu przedstawionych wariantach, że nie zamierzają Państwo wejść w faktyczne i ekonomiczne posiadanie budynku Y, parkingu i chodnika. Wskazali Państwo również, że nie będą Państwo wykorzystywać nieruchomości.

Mając na względzie, oba przedstawione przez Państwa warianty, zarówno w Wariancie nr 1 jak i w Wariancie nr 2 Państwo dokonają na rzecz Województwa dostawy wyłącznie gruntów. Ponadto jak Państwo wskazali zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta (…) działki nr A, B/3,B/5 w (…) i przeznaczone są dla realizacji usług kultury – centrum kultury, edukacja, gastronomia. Teren przeznaczony jest do realizacji celu publicznego. Zatem dostawa ww. nieruchomości nie będzie korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, albowiem grunt będący przedmiotem dostawy stanowi teren budowlany.

Ze względu, że zarówno w Wariancie nr 1 jak i w Wariancie nr 2 dostawa nie obejmie budynków i budowli niemożliwe będzie zastosowanie zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a ustawy.

Ponadto należy zaznaczyć, że w prawodawstwie polskim obowiązuje zasada swobody umów, w ramach której strony mogą dowolnie kształtować treść umowy w granicach wyznaczonych przez prawo. Zasada ta ma również zastosowanie na gruncie prawa podatkowego. W związku z tym, przy ustalaniu wysokości należności, ustawodawca nie ingeruje w sferę podejmowania decyzji, co do sposobu określenia należności za sprzedawany towar lub wyświadczoną usługę. Tym samy kwestia ustalenia wysokości wynagrodzenia nie ma znaczenia dla wykonania transakcji dostawy działek.

Podsumowując, stwierdzam, że zarówno w Wariancie nr 1 jak i w Wariancie nr 2 zbycie nieruchomości obejmującej działki o nr ewidencyjnych: A, B/3 i B/5 w obrębie (…) na rzecz Województwa (…) nie będzie podlegać zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy.

W związku z powyższym Państwa stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa:

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku zdarzeniem przyszłym, Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej:

W związku z powyższym, wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku (pytania). Inne kwestie przedstawione w opisie zdarzenia przyszłego, bądź we własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być, zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, rozpatrzone.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.