WSPARCIE Z FGŚP DLA PRACODAWCY POSZKODOWANEGO W POWODZI

Anna Czajkowska

W związku z powodziami, które dotknęły w maju i czerwcu tego roku znaczny obszar kraju, 24 czerwca 2010 r. uchwalona została tzw. specustawa powodziowa, która 12 sierpnia 2010 r. po kolejnych powodziach na Dolnym Śląsku została znowelizowana. Ustawa wprowadziła wiele rozwiązań prawnych mających na celu usuwanie skutków powodzi. Wśród nich ważne miejsce znajduje pomoc finansowa, o którą mogą ubiegać się pracodawcy prowadzący działalność gospodarczą na terenach dotkniętych żywiołem.

Nieoprocentowana pożyczka

Pracodawcy z terenów objętych powodzią mogą ubiegać się o nieoprocentowaną pożyczkę ze środków FGŚP na wypłatę wynagrodzeń pracowników. Pomoc przewidziana w ustawie odnosi się do pracodawców, którzy wskutek powodzi zaprzestali prowadzenia działalności gospodarczej lub istotnie ją ograniczyli i nie posiadają własnych środków na wypłatę wynagrodzeń. Choć ustawodawca nie wyjaśnił, na czym ma polegać zaprzestanie prowadzenia działalności lub jej istotne ograniczenie, to w świetle celów przypisanych ustawie, uzasadnione jest zinterpretowanie tych wymogów zgodnie z potocznym ich rozumieniem.

Wynagrodzenia, których dotyczy ustawa, obejmują:

w wynagrodzenia za czas usprawiedliwionej nieobecności w pracy wywołanej powodzią,

w wynagrodzenia za czas niewykonywania pracy, jeżeli pracownik był gotów do jej wykonywania, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, które zostały bezpośrednio spowodowane powodzią,

w wynagrodzenia za wykonaną pracę, polegającą na ochronie zakładu pracy przed powodzią lub na usuwaniu skutków powodzi, mającą na celu utrzymanie lub przywrócenie prowadzenia przez pracodawcę działalności gospodarczej.

Zaspokojeniu ze środków Funduszu może podlegać wynagrodzenie do wysokości przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa GUS na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Zgodnie z komunikatem Prezesa GUS przeciętne wynagrodzenie w I kwartale 2010 r. wynosiło 3316,38 zł, w II kwartale - 3197,85 zł. Ustawa wskazuje, że wynagrodzenia mogą być wyliczone za okres nie dłuższy niż od 14 maja do 31 lipca 2010 r., wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne należnymi od pracodawcy. Okresy ww. należy odnieść do powodzi majowych i czerwcowych.

Natomiast w odniesieniu do powodzi z sierpnia - na podstawie dodanego do ustawy art. 44a - Rada Ministrów 13 sierpnia 2010 r. wydała rozporządzenie, określając, że wynagrodzenia mogą być wyliczone za okres od 6 sierpnia do 31 października 2010 r.

WAŻNE!

Nowelizacja ustawy powodziowej spowodowała to, że jej działanie zostało rozciągnięte także na rejony, które zostały zniszczone przez powódź w sierpniu 2010 r.

Złożenie wniosku

Procedurę składania i rozpatrywania wniosków o udzielenie pożyczki, a także sposób przekazywania środków z FGŚP i dokonywania wypłaty wynagrodzenia oraz tryb zwrotu przekazanych kwot określa rozporządzenie MPiPS z 9 lipca 2010 r. Niezbędny wniosek należy przedłożyć kierownikowi Biura Terenowego Funduszu właściwemu ze względu na siedzibę pracodawcy. Do wniosku dołącza się 3 egzemplarze wykazu pracowników, których wynagrodzenia podlegają zaspokojeniu w ramach nieoprocentowanej pożyczki z Funduszu. Wzory wniosku i wykazu stanową załączniki do rozporządzenia.

Wniosek podlega rozpoznaniu w terminie 7 dni od jego złożenia. W razie stwierdzenia braków formalnych wniosku wnioskodawca jest wzywany do ich uzupełnienia w terminie 7 dni. Po bezskutecznym upływie tego terminu wniosek pozostawia się bez rozpoznania.

Jeżeli wniosek zostanie zaakceptowany, kierownik Biura Terenowego Funduszu zwraca pracodawcy 2 egzemplarze wykazu oraz przekazuje środki na rachunek bankowy pracodawcy wskazany we wniosku. Z otrzymanych funduszy pracodawca dokonuje wypłaty wynagrodzeń pracowników wymienionych w wykazie nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania środków. Pracodawca odprowadza także należne zaliczki na podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, a także inne potrącenia w terminie wynikającym z odrębnych przepisów. Na dowód wypełnienia swoich obowiązków pracodawca jest zobowiązany zwrócić 1 egzemplarz wykazu zawierający potwierdzenie otrzymania przez pracowników wynagrodzenia oraz oświadczenie pracodawcy o odprowadzeniu zaliczek na podatek dochodowy i składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, a także innych potrąceń.

Zwrot i umorzenie pożyczki

Środki przyznane w ramach nieoprocentowanej pożyczki z Funduszu podlegają zwrotowi nie później niż do 31 grudnia 2011 r. na rachunek bankowy Funduszu. Pracodawca może także ubiegać się o umorzenie pożyczki w całości lub w części. Wniosek w tej sprawie należy złożyć marszałkowi województwa.

We wniosku o umorzenie pożyczki pracodawca powinien jest wykazać, że:

w na skutek powodzi nastąpiło u niego pogorszenie warunków prowadzenia działalności gospodarczej, a w szczególności:

- spadek obrotów gospodarczych, rozumianych jako sprzedaż lub zmniejszenie zamówień na usługi lub dostawy wytwarzanych towarów, w ciągu kolejnych 6 miesięcy w okresie od dnia otrzymania pożyczki do dnia złożenia wniosku o umorzenie w porównaniu z analogicznymi kolejnymi miesiącami w 2008 r. i 2009 r. lub

- straty w środkach trwałych, które ograniczyły możliwość prowadzenia działalności gospodarczej w porównaniu z okresem sprzed powodzi,

w w postępowaniu egzekucyjnym stwierdzono, że pracodawca, który pobrał pożyczkę, nie posiada majątku, z którego można dochodzić należności,

w zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie odzyska się kwoty spłaty pożyczki przewyższającej wydatki egzekucyjne.

WAŻNE!

Ustawa nie precyzuje, jakiego rodzaju dowodami powinien posłużyć się wnioskodawca, jednak należy przyjąć, że dopuszczalne będą księgi podatkowe, postanowienia komornicze itp.

Do umorzenia pożyczki z urzędu dochodzi wtedy, gdy pracodawca będący osobą fizyczną i prowadzący działalność gospodarczą zmarł.

Podstawa prawna:

w ustawa z 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi w 2010 r. (DzU nr 123, poz. 835 ze zm.),

w rozporządzenie Rady Ministrów z 13 sierpnia 2010 r. w sprawie okresów i terminów określonych w niektórych przepisach ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r. (DzU nr 148, poz. 994),

w rozporządzenie MPiPS z 9 lipca 2010 r. w sprawie nieoprocentowanej pożyczki z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych dla pracodawcy, który na skutek powodzi przejściowo zaprzestał prowadzenia działalności lub istotnie ograniczył jej prowadzenie (DzU nr 123, poz. 837).