Wspólne rozwiązanie, jak dotować inwestycje zaspokajające zbiorowe potrzeby mieszkańców

PIOTR CAŁBECKI

marszałek województwa kujawsko-pomorskiego

Osoby prywatne nie mogą ubiegać się o dofinansowanie ze środków unijnych na inwestycje wspomagające domowe gospodarstwa energią wiatru, wody czy słońca. Zastanawialiśmy się, czy można dać szansę projektom, które w nowoczesny i ekologiczny sposób obniżają koszty ogrzewania mieszkań i podgrzania wody, a jednocześnie nie naruszyć warunków narzuconych przez Unię Europejską. W niektórych regionach Polski mieszkańcom zaproponowano zakładanie stowarzyszeń, by poddać się niełatwej procedurze prawnej. Dopiero takie organizacje mogły wspólnie z gminami składać aplikacje.

Samorząd województwa kujawsko-pomorskiego poszedł inną drogą. Wykorzystywane w gospodarstwach domowych ekologiczne technologie solarne są dofinansowywane poprzez Regionalny Program Operacyjny (RPO). Urząd Marszałkowski (UM) i Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (MRR) wypracowały wspólnie ścieżkę prawną, z której już korzystają i będą mogli skorzystać mieszkańcy gmin. Efektem staną się nie tylko oszczędności energetyczne, ale też lepsze powietrze. Na podstawie opinii przesłanej nam przez MRR, Marszałkowski Departament Wdrażania RPO stworzył ścieżkę postępowania dla gmin, które chciałyby realizować tego typu projekty i sięgnąć po pomoc unijną. Chodzi przede wszystkim o wyraźne wskazanie we wniosku aplikacyjnym znaczenia tych przedsięwzięć w zaspokajaniu zbiorowych potrzeb społeczności oraz zadbanie o stosowną umowę między gminą a każdym spośród uczestniczących w projekcie gospodarstwem domowym. Porozumienie takie musi zawierać m.in. informacje o sposobie zarządzania powstałą w ten sposób infrastrukturą, stanowić, że jej właścicielem przez najbliższe pięć lat jest gmina oraz zawierać zapisy o sposobie przekazania jej mieszkańcom po upływie tego czasu.

W marcu br. ogłosiliśmy wojewódzki konkurs na dofinansowanie projektów uwzględniających odnawialne źródła energii. Zgłosiły się gminy Chełmża, Łubianka i Łysomice, które zdecydowały się złożyć projekty zakupu i instalacji kolektorów słonecznych na prywatnych budynkach. Jako pierwsza umowę podpisała gmina Chełmża. Instalacje solarne zostaną zainstalowane w 31 miejscowościach i będą źródłem ciepłej wody dla 579 gospodarstw domowych i 20 budynków publicznych, w tym dla Urzędu Gminy i wiejskich świetlic. Od zainteresowanych mieszkańców pobierana będzie opłata partycypacyjna w wysokości 1000 zł. Zastępca wójta gminy Kazimierz Bober poinformował, że oznacza to znaczne ograniczenie spalania węgla o 350 ton rocznie oraz zmniejszenie emisji zanieczyszczeń do atmosfery.

Tania energia płynie także do UM. Przy okazji trwającej modernizacji gmachu głównego solary zainstalowano w urządzeniach podgrzewania wody w całym obiekcie oraz systemie klimatyzacyjnym w dobudowywanej części urzędu. Szacujemy, że pokryjemy w ten sposób 80% zapotrzebowania na ciepłą wodę w kranach między majem a wrześniem i całe zapotrzebowanie energetyczne klimatyzacji w nowej części gmachu. Funkcjonujący od lutego nowy system grzania wody oraz wspomagania ogrzewania i klimatyzacji pomieszczeń w UM oprócz energii słonecznej wykorzystuje też energię geotermalną, pozyskiwaną dzięki odwiertom o głębokości niemal 200 m, zlokalizowanym w bezpośrednim sąsiedztwie głównego budynku.

PROBLEM

Poszukiwaliśmy rozwiązań związanych z wykorzystaniem alternatywnych źródeł energii zarówno w gospodarstwach domowych, jak i w obiektach publicznych.