Brak uprawnienia do zwolnienia podmiotowego z VAT na podstawie art. 113 ust. 1 dla świadectw i audytów energetycznych z uwagi na doradczy charakter usług - Interpretacja indywidualna z dnia 18 czerwca 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP1-3.4012.426.2025.2.MPA
Podatnik rozpoczynający działalność gospodarczą w trakcie roku podatkowego może korzystać ze zwolnienia podmiotowego z VAT, jeżeli jego przewidywana wartość sprzedaży, proporcjonalnie do okresu prowadzenia działalności, nie przekroczy ustawowego progu, lecz na podstawie art. 113 ust. 9 ustawy, a nie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT przy niespełnieniu przesłanki dotyczącej usług doradczych.
Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
19 maja 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 19 maja 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy możliwości skorzystania ze zwolnienia na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT w związku z wykonywaniem świadectw charakterystyki energetycznej budynków i audytu energetycznego.
W odpowiedzi na wezwanie uzupełniła Pani wniosek pismem z 2 czerwca 2025 r. (data wpływu 2 czerwca 2025 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Świadectwo charakterystyki energetycznej: proces ten polega na wizji lokalnej, pozyskaniu dokumentacji oraz informacji technicznych (dane adresowe, dane budynku m.in. konstrukcja budynku, system grzewczy, system ciepłej wody użytkowej itp.). Na podstawie tych informacji jest sporządzana dokumentacja techniczna (metodą obliczeniową) zgodnie z ustawą o charakterystyce energetycznej ukazująca charakterystykę pod kątem energetycznym i porównująca ją do ówczesnych warunków technicznych. Audyt energetyczny: proces ten polega na wizji lokalnej, analizie stanu rzeczywistego, pozyskaniu dokumentacji oraz informacji technicznych dla danego budynku (dane adresowe, dane budynku m.in. konstrukcja budynku, instalacje urządzeń w systemie grzewczym i przygotowania ciepłej wody użytkowej). Analizy te polegają na weryfikacji stanu rzeczywistego ww. elementów oraz kolejno przedstawieniu zaleceń modernizacyjnych w celu polepszenia charakterystyki budynku oraz doprowadzenia danych elementów budynku do parametrów zgodnych z warunkami technicznymi aktualnymi na dzień dzisiejszy.
Powyższe elementy są opracowywaniem inżynierskim w postaci dokumentacji technicznej. Zalecenia te jednak nie mają charakteru doradczego (porada, doradzenie sposobu postępowania), a mają charakter zdecydowanie nakazowy (wybrane przez oceniającego optymalne rozwiązanie inżynierskie do osiągnięcia wymaganego celu - dostosowanie do określonych przepisów lub stanu technicznego).
Uzupełnienie i doprecyzowanie zdarzenia przyszłego
Prowadzi Pani działalność gospodarczą od 17 kwietnia 2025 r. Nie utraciła Pani prawa do zastosowania zwolnienia od podatku VAT, nie przekroczyła Pani limitu obrotu, nie zrezygnowała ze zwolnienia od podatku VAT. W związku z prowadzoną działalnością nie jest Pani zarejestrowana jako czynny podatnik VAT. Wskazany przez Panią opis sprawy dotyczy czynności wykonywanych przez Panią w ramach wykonywanej działalności gospodarczej. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej i audytów energetycznych nie zamierza Pani świadczyć usług doradztwa technicznego ani jakichkolwiek innych usług, o których mowa w treści art. 113 ust. 13 ustawy o VAT. Przewidywana wartość sprzedaży osiągnięta przez Panią w ramach prowadzonej działalności gospodarczej nie przekroczy kwoty określonej w art. 113 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług tj. 200 000 zł w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym 2025.
Pytanie
Czy w związku z wykonywaną działalnością może Pani korzystać ze zwolnienia podmiotowego z VAT, zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT?
Pani stanowisko w sprawie
W Pani ocenie wykonywane usługi mogą korzystać ze zwolnienia podmiotowego z VAT, zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT.
Osoba wykonująca audyt energetyczny, czy sporządzająca świadectwa energetyczne nie wykonuje usług doradczych, o których mowa w art. 113 ustawy o VAT.
W efekcie firma o takim profilu działalności może korzystać ze zwolnienia z VAT. Sporządzanie dokumentacji związanej ze świadectwami charakterystyki energetycznej oraz z audytami energetycznymi nie polega na „poradzie, opinii i wyjaśnieniu” charakterystycznych dla usług doradztwa.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775), zwanej dalej ustawą:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Natomiast art. 8 ust. 1 ustawy stanowi, że:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług w rozumieniu art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.
W oparciu o art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Należy zauważyć, że ustawodawca przewidział zwolnienie od podatku dla pewnej grupy podatników. Regulacje w tym zakresie zawarte zostały w art. 113 ustawy.
Według art. 113 ust. 1 ustawy:
Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, u którego wartość sprzedaży, z wyłączeniem podatku, nie przekroczyła w poprzednim ani bieżącym roku podatkowym kwoty 200 000 zł.
Na podstawie art. 113 ust. 2 ustawy:
Do wartości sprzedaży, o której mowa w ust. 1, nie wlicza się:
1) wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem na terytorium kraju;
1a) sprzedaży na odległość towarów importowanych, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem na terytorium kraju;
2) odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług, zwolnionych od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, z wyjątkiem:
a) transakcji związanych z nieruchomościami,
b) usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41,
c) usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych
- jeżeli czynności te nie mają charakteru transakcji pomocniczych;
3) odpłatnej dostawy towarów, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.
Artykuł 113 ust. 5 ustawy stanowi, że:
Jeżeli wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 1 przekroczy kwotę, o której mowa w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.
Zgodnie z art. 113 ust. 9 ustawy:
Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, rozpoczynającego w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności określonych w art. 5, jeżeli przewidywana przez niego wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym, kwoty określonej w ust. 1.
Natomiast w myśl art. 113 ust. 10 ustawy:
Jeżeli faktyczna wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 9, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej, przekroczy w trakcie roku podatkowego kwotę określoną w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.
Odnosząc się do powyższego należy wskazać, że podatnik może korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie i według zasad określonych m.in. wyżej przytoczonymi przepisami art. 113 ust. 1-10 ustawy pod warunkiem, że nie wykonuje czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy.
Zgodnie z art. 113 ust. 13 ustawy:
Zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, nie stosuje się do podatników:
1) dokonujących dostaw:
a) towarów wymienionych w załączniku nr 12 do ustawy,
b) towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, z wyjątkiem:
- energii elektrycznej (CN 2716 00 00),
- wyrobów tytoniowych,
- samochodów osobowych, innych niż wymienione w lit. e, zaliczanych przez podatnika, na podstawie przepisów o podatku dochodowym, do środków trwałych podlegających amortyzacji,
c) budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b,
d) terenów budowlanych,
e) nowych środków transportu,
f) następujących towarów, w związku z zawarciem umowy w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumiewania się na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie:
- preparatów kosmetycznych i toaletowych (PKWiU 20.42.1),
- komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych (PKWiU 26),
- urządzeń elektrycznych (PKWiU 27),
- maszyn i urządzeń, gdzie indziej niesklasyfikowanych (PKWiU 28),
g) hurtowych i detalicznych części i akcesoriów do:
- pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli (PKWiU 45.3),
- motocykli (PKWiU ex 45.4);
2) świadczących usługi:
a) prawnicze,
b) w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego,
c) jubilerskie,
d) ściągania długów, w tym factoringu;
Biorąc pod uwagę powołany powyżej przepis art. 113 ust. 13 pkt 2 lit. b) ustawy stwierdzić należy, że ze zwolnienia od podatku określonego w art. 113 ust. 1 lub 9 nie korzystają m.in. usługi w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego.
Ustawa oraz przepisy wykonawcze do ustawy nie definiują pojęcia doradztwa. W potocznym rozumieniu, termin „doradztwo” obejmuje szereg usług doradczych, np.: podatkowe, prawne, finansowe. Wobec braku w ustawie definicji doradztwa, należy odwołać się do wykładni językowej.
Zgodnie z definicją zawartą w internetowym Słowniku Języka Polskiego PWN (www.sjp.pwn.pl), pod pojęciem „doradcy” należy rozumieć tego, „kto udziela porad”. Natomiast „doradzać”, w myśl powołanego wyżej Słownika Języka Polskiego PWN, oznacza „udzielić porady, wskazać sposób postępowania w jakiejś sprawie”. Na podobny kierunek wskazuje również potoczne rozumienie tego terminu, zgodnie z którym „doradztwo” to udzielanie porad, opinii i wyjaśnień. Doradztwo jest zatem udzielaniem fachowych opinii, porad np. ekonomicznych, czy finansowych. Użyty w ustawie o podatku od towarów i usług termin „usługi w zakresie doradztwa” należy rozumieć w związku z tym szeroko.
Pani wątpliwości dotyczą kwestii zwolnienia podmiotowego, zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT.
Z opisu sprawy wynika, że od 2025 roku prowadzi Pani działalność gospodarczą w zakresie wykonywania świadectw charakterystyki energetycznej budynków i audytu energetycznego. Nie jest Pani czynnym podatnikiem podatku VAT. Z tytułu wykonywania świadectw charakterystyki energetycznej budynków za rok 2025 nie przekroczyła Pani kwoty 200 000 zł, a wartość sprzedaży z tytułu wykonywania świadectw charakterystyki energetycznej budynków oraz wykonywaniu audytów energetycznych za 2025 r. nie przekroczy kwoty 200 000 zł. W ramach świadczonych usług wykonuje Pani świadectwa charakterystyki energetycznej, polegające na wizji lokalnej, pozyskaniu dokumentacji oraz informacji technicznych i następnie, na danej podstawie sporządza Pani dokumentację techniczną. W ramach audytu dokonywana będzie wizja lokalna, pozyskanie dokumentacji i informacji technicznych dla danego budynku, analiza stanu rzeczywistego i nie planuje Pani prowadzenia innego rodzaju działalności, o której mowa w art. 113 ust. 13 ustawy. Pani zalecenia mają charakter nakazowy – wybrane przez oceniającego optymalne rozwiązanie inżynierskie do osiągnięcia wymaganego celu – dostosowanie do określonych przepisów lub stanu technicznego.
Mając na uwadze powołane wyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy należy stwierdzić, że skoro czynności świadczone przez Panią nie będą polegały na świadczeniu usług w zakresie doradztwa, jak również nie będą obejmowały czynności wymienionych w art. 113 ust. 13 ustawy, zatem będzie Pani mogła skorzystać ze zwolnienia podmiotowego świadczonego przez Panią. Jednakże z uwagi na to, że rozpoczęła Pani działalność w trakcie roku podatkowego 2025, to w roku podatkowym 2025 - nie na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy, lecz na podstawie art. 113 ust. 9 ustawy.
Rozpoczynając działalność w trakcie roku 2025, nabyła Pani proporcjonalne prawo do skorzystania ze zwolnienia podmiotowego na podstawie art. 113 ust. 9 ustawy, a nie jak Pani wskazała na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy.
Zatem Pani stanowisko z uwagi na inną podstawę prawną wskazaną w uzasadnieniu stanowiska uznaję za nieprawidłowe.
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.