Interpretacja indywidualna z dnia 7 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0111-KDIB3-2.4012.843.2025.2.ASZ
Realizacja inwestycji w postaci budowy tras rowerowych przez województwo jako zadania publicznego nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, i jako taka nie powoduje powstawania obowiązków podatkowych po stronie tego organu, w tym prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
27 października 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 22 października 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług.
Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 8 grudnia 2025 r. (wpływ 8 grudnia 2025 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Wnioskodawcą w ramach tego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej jest Województwo X (dalej jako: „Województwo” lub: „Wnioskodawca”).
Województwo X jest czynnym podatnikiem VAT od dnia 1 maja 2001 r. i rozlicza VAT wspólnie ze swoimi jednostkami organizacyjnymi jako jeden podatnik, a to zgodnie z ustawą z dnia 5 września 2016 r. o szczególnych zasadach rozliczeń podatku od towarów i usług oraz dokonywania zwrotu środków publicznych przeznaczonych na realizację projektów finansowanych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub od państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu przez jednostki samorządu terytorialnego.
Województwo jest jednostką samorządu terytorialnego powołaną do realizacji zadań publicznych o charakterze wojewódzkim. Funkcjonuje na podstawie ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa.
W celu realizowania swoich zadań ustawowych Województwo tworzy wojewódzkie samorządowe jednostki organizacyjne oraz może zawierać umowy z innymi podmiotami, co wynika z art. 8 ust. 1 USW.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie województwa samorząd województwa wykonuje zadania o charakterze wojewódzkim określone ustawami, w szczególności w zakresie organizacji transportu zbiorowego i dróg publicznych.
Zgodnie z art. 14 ust. 1 pkt 11 ustawy o samorządzie województwa samorząd województwa wykonuje zadania o charakterze wojewódzkim określone ustawami, w szczególności w zakresie kultury fizycznej i turystyki.
Zarząd Dróg Wojewódzkich w Y (dalej: „ZDW”) jest jednostką organizacyjną Województwa, wykonującą zadania w zakresie planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg publicznych, co wynika z art. 21 ustawy o drogach publicznych.
Zakresem niniejszego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej jest objęte zadanie Województwa polegające na realizacji przedsięwzięcia o nazwie „(...)” (dalej jako: Inwestycja).
Powyższa Inwestycja jest planowana do realizacji i uzyskania dofinansowania w ramach programu Fundusze Europejskie dla X 2021-2027 w podziale na kilkanaście projektów.
Zakres rzeczowy poszczególnych projektów, w zależności od konkretnej lokalizacji i poprowadzenia przebiegu obejmuje:
-budowę tras rowerowych na wałach przeciwpowodziowych,
-budowę ścieżek rowerowych, bądź ciągów pieszo-rowerowych, w tym także wzdłuż dróg publicznych,
-budowę/przebudowę/remont dróg: publicznych, wewnętrznych, leśnych celem poprowadzenia ruchu rowerowego w ruchu ogólnym,
-budowę i przebudowę obiektów inżynieryjnych w ciągu trasy (kładki rowerowe, przepusty itp.),
-wytyczanie tras rowerowych w ruchu ogólnym istniejących dróg.
Łączna przewidywana długość tras wynosi około 160 km.
Przedmiotowa Inwestycja zlokalizowana będzie na terenie Województwa X.
Celem Inwestycji jest przede wszystkim rozwój oferty turystyczno-rekreacyjnej oraz stworzenie komfortowych i bezpiecznych warunków dla uprawiania aktywnego wypoczynku na terenie X, poprzez stworzenie spójnej sieci tras rowerowych w Województwie X, która przyczyni się do wzbogacenia kompleksowej oferty turystycznej regionu.
Sieć ta została zaprojektowana w taki sposób, aby umożliwić turystom rowerowym przemieszczanie się na znaczne odległości (wycieczki wielodniowe), korzystając z komfortowych, przemyślanych i spełniających wysokie standardy projektowe tras.
Ma to być również oferta skierowana do rodzin z dziećmi i wszystkich użytkowników, którzy cenią sobie poruszanie się ciągami odseparowanymi od ruchu samochodowego (lub ze znikomym ruchem), jednoznacznie oznakowanymi, prowadzonymi w ciekawym i malowniczym otoczeniu (często po wałach przeciwpowodziowych, wzdłuż rzek).
Realizacja przedmiotowej Inwestycji przyczyni się także do:
1.Rozwoju oferty turystyczno-rekreacyjnej w regionie.
Jest to niezmiernie ważny element w budowaniu silnej pozycji regionu. Bogata baza turystyczna i rekreacyjna zachęca turystów do odwiedzenia regionu lub do pozostania na jego terenie dłużej.
2.Stworzenia komfortowych i bezpiecznych warunków dla uprawiania aktywnego wypoczynku. Biorąc pod uwagę narastający problem chorób cywilizacyjnych (otyłość, nadwaga, wielochorobowość związana z siedzącym trybem życia) tworzenie infrastruktury dla aktywnego spędzania czasu jest koniecznym kierunkiem polityki regionu.
3.Rozwoju przedsiębiorczości w regionie.
Konsekwentna rozbudowa zintegrowanej sieci tras rowerowych w Województwie X przyczynia się do rozwoju oferty turystycznej oraz rekreacyjnej regionu. Wzdłuż tras rowerowych coraz częściej pojawiają się lokale usługowe z ofertą skierowaną do użytkowników tras. Tym samym wspierany jest rozwój gospodarczy regionu oraz wspomagana jest aktywizacja zawodowa mieszkańców.
Realizacją Inwestycji zainteresowane są następujące grupy docelowe:
-użytkownicy tras rowerowych,
-mieszkańcy poszczególnych gmin, gdzie prowadzone są trasy rowerowe,
-inwestorzy oraz turyści krajowi i zagraniczni.
Inwestycja skierowana jest do wszystkich użytkowników tras rowerowych w X.
W ramach realizacji Inwestycji oraz po jej zakończeniu Wnioskodawca nie przewiduje uzyskiwania z niej jakichkolwiek przychodów. Powstała w wyniku realizacji Inwestycji infrastruktura będzie ogólnodostępna i nieodpłatna. Za przejazd trasami rowerowymi nie będą pobierane opłaty (infrastruktura będzie udostępniona bezpłatnie dla użytkowników).
Możliwość z korzystania ze ścieżek rowerowych nie będzie związana z żadną umową cywilnoprawną, a Wnioskodawca takich nie będzie podpisywać.
W ramach realizacji Inwestycji oraz po jej zakończeniu Wnioskodawca nie przewiduje uzyskiwania z niej jakichkolwiek przychodów.
Z racji na centralizację rozliczeń jednostek samorządu terytorialnego faktury dokumentujące nabycie towarów i usług, dotyczące projektu o nazwie „(...)” zostaną wystawione na Województwo X, jako podatnika podatku od towarów i usług. Jednakże odbiorcą faktur będzie jednostka organizacyjna Wnioskodawcy Zarząd Dróg Wojewódzkich w Y, który występuje jako realizator projektu w ramach zadań statutowych nałożonych przez organ stanowiący - Województwo X.
W odpowiedzi na wezwanie odpowiedzieli Państwo na zadane pytania w następujący sposób informacje:
Na pytanie: „Czy realizacja projektu pn. „(...)” będzie odbywała się w ramach realizacji zadań własnych Województwa, o których mowa w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 581)? Jeśli tak, na podstawie których przepisów określonych w ustawie o samorządzie wojewódzkim (należy podać artykuły, ustępy i punkty), zadanie objęte projektem należy do zadań własnych Województwa?”, wskazali Państwo, że „Przedsięwzięcie „(...)” obejmujące m.in. realizację tras rowerowych oraz ciągów pieszo-rowerowych biegnących wzdłuż dróg publicznych, a także wytyczanie tras rowerowych w ruchu ogólnym istniejących dróg – pozostaje funkcjonalnie związane z obszarem dróg publicznych, o którym mowa w art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 581 z późn. zm.).
Realizacja takich tras rowerowych mieści się również w sferze zagadnień związanych z kulturą fizyczną i turystyką, o których mowa w art. 14 ust. 1 pkt 11 powołanej ustawy. Infrastruktura rowerowa umożliwia bowiem podejmowanie aktywności fizycznej, rekreacji oraz form wypoczynku o charakterze turystycznym, co w praktyce stanowi przejaw działań w tym obszarze. W opisie stanu faktycznego wskazano, iż realizacja przedsięwzięcia „(...)” przyczyni się do rozwoju oferty turystyczno – rekreacyjnej w regionie.
Dodatkowo warto zauważyć, iż zgodnie ze statutem ZDW do jego zadań należy (§ 4 ust. 3 statutu) przedmiot działania ZDW stanowi także wykonywanie zadań w zakresie planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg dla rowerów o jakich mowa w art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.) wraz z infrastrukturą towarzyszącą, a także wytyczania i oznakowania tras rowerowych.
W myśl przytoczonego art. 2 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, droga dla rowerów oznacza drogę lub część drogi niebędącą jezdnią, oznaczoną odpowiednimi znakami drogowymi, przeznaczoną do ruchu rowerów, hulajnóg elektrycznych i urządzeń transportu osobistego oraz osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch i ruchu pieszych, w przypadkach przewidzianych w ustawie.
Jednocześnie, mając na uwadze treść pytania tut. Organu, Wnioskodawca podkreśla, że powyższe informacje stanowią wyłącznie doprecyzowanie i rozbudowanie opisu okoliczności faktycznych dotyczących realizowanych projektów – w szczególności w zakresie ich powiązania z drogami publicznymi oraz funkcjami rekreacyjnymi i turystycznymi. Wnioskodawca nie przesądza w tym miejscu, że działa w ramach wyłączenia, o którym mowa w art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Ocena ta należy wyłącznie do tut. Organu w ramach rozstrzygania kwestii przedstawionej w pytaniu nr 1. Odpowiedź na to pytanie wymaga dokonania przez tut. Organ subsumpcji w tym zakresie.
Przy okazji Wnioskodawca zaznacza, iż nieodłącznym elementem wykładni art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, której tut. Organ powinien dokonać jest ustalenie, czy dana aktywność stanowi zadanie nałożone odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji którego Wnioskodawca został powołany. Jest to bowiem przesłanka określona w przepisie, której spełnienie tut. Organ powinien stwierdzić samodzielnie w oparciu o przedstawione mu okoliczności faktyczne. W przeciwnym razie nie będzie on mógł ustalić, czy wyłączenie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT znajduje zastosowanie. Jednocześnie jest ustalenie stanowiące element odpowiedzi na pytanie nr 1 i częściowo na pytanie nr 2.
Wnioskodawca pozostaje gotowy do udzielenia dodatkowych informacji dotyczących stanu faktycznego, jeżeli okażą się one niezbędne dla dokonania oceny przez tut. Organ.”
Na pytanie: „Czy Zarząd Dróg Wojewódzkich to jednostka budżetowa, czy zakład budżetowy?”, wskazali Państwo, że „Zarząd Dróg Wojewódzkich (dalej: „ZDW”) jest samorządową jednostką budżetową podległą Województwu X. W myśl § 13 ust. 1 statutu ZDW: „ZDW jest jednostką budżetową, prowadzącą działalność zgodnie z ustawą o finansach publicznych. ZDW nie jest zakładem budżetowym.”
Na pytanie : „Czy Zarząd Dróg Wojewódzkich podlega centralizacji rozliczeń w ramach Województwa w zakresie podatku VAT (czy Województwo i ta jednostka stanowi jednego podatnika podatku od towarów i usług)?”, wskazali Państwo, że „Zarząd Dróg Wojewódzkich jest jednostką organizacyjną Województwa X podlegającą scentralizowanemu systemowi rozliczeń VAT, jako jeden podatnik. Województwo i ta jednostka to jeden podatnik VAT.”
Na pytanie: „Czy Województwo jest beneficjentem ww. Projektu?”, wskazali Państwo, że „Województwo X jest beneficjentem ww. Projektu.”
Na pytanie: „Czy Województwo będzie właścicielem powstałej infrastruktury?, wskazali Państwo, że „Województwo X będzie właścicielem powstałej na skutek realizacji projektów infrastruktury.”
Na pytanie: „Czy przystępując do realizacji opisanego we wniosku zadania inwestycyjnego Województwo będzie działało z zamiarem wykorzystywania któregokolwiek z jego elementów infrastruktury powstałej w wyniku realizacji ww. projektu w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług?”, wskazali Państwo, że „Przystępując do realizacji zadania inwestycyjnego zasadniczym jego zamierzeniem będzie:
1)rozwinięcie oferty turystyczno-rekreacyjnej w regionie poprzez stworzenie atrakcyjnej, spójnej sieci tras rowerowych,
2)zapewnienie komfortowych i bezpiecznych warunków do aktywnego wypoczynku, w szczególności sprzyjających przeciwdziałaniu negatywnym skutkom siedzącego trybu życia,
3)wspieranie rozwoju przedsiębiorczości oraz aktywizacji gospodarczej regionu poprzez zwiększenie ruchu turystycznego i rekreacyjnego, co przekłada się m.in. na rozwój usług lokalnych zlokalizowanych wzdłuż tras rowerowych.
Cele te mają charakter infrastrukturalny, społeczny i rekreacyjny, a nie komercyjny. Wnioskodawca nie przystępował do realizacji Inwestycji z jakimkolwiek zamiarem wykorzystywania powstałych elementów infrastruktury do uzyskiwania przychodów bądź wykonywania czynności o charakterze zarobkowym.
Jednocześnie Wnioskodawca podkreśla, że powyższe informacje stanowią wyłącznie uzupełnienie stanu faktycznego zgodnie z wezwaniem tut. Organu. Wnioskodawca nie rozstrzyga i nie chce rozstrzygnąć, czy przedstawione okoliczności mieszczą się bądź nie mieszczą w definicji działalności gospodarczej z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.
Przesądzenie tego w ramach opisu stanu faktycznego czyniłoby pytanie nr 1 i 2 wniosku bezprzedmiotowym. To tut. Organ – nie Wnioskodawca – jest zobowiązany do dokonania samodzielnej oceny prawnej na podstawie przedstawionych faktów w ramach odpowiedzi na zadane przez Wnioskodawcę pytania. Inaczej nie można na nie udzielić odpowiedzi. Pytanie nr 1 wprost odnosi się do problematyki art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, a pytanie nr 2 pośrednio.”
Na pytanie: „Proszę o jednoznaczne wskazanie czy towary i usługi nabywane w związku z realizacją ww. projektu związane będą z wykonywanymi przez Województwo czynnościami opodatkowanymi generującymi podatek należny?”, wskazali Państwo, że „Istota tego pytania jest zawarta w pytaniu nr 1 Wnioskodawcy tj. Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w ramach realizacji przedmiotowej Inwestycji nie będzie on działał w charakterze podatnika VAT?, a także w pytaniu nr 1 Wnioskodawcy, tj.: Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w zakresie wydatków związanych z realizacją Inwestycji, Wnioskodawca nie będzie posiadać prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego oraz nie będzie przysługiwać mu zwrot VAT w jakiejkolwiek formie? Stąd Wnioskodawca oczekuje, że to tut. Organ udzieli odpowiedzi na wyżej zadane pytanie.
Niezależnie od powyższego, Wnioskodawca wskazał w opisie swojego stanu faktycznego, że za przejazd trasami rowerowymi nie będą pobierane opłaty (infrastruktura będzie udostępniona bezpłatnie dla użytkowników).
W ramach realizacji Inwestycji oraz po jej zakończeniu Wnioskodawca nie przewiduje uzyskiwania z niej jakichkolwiek przychodów. Inwestycja skierowana jest do wszystkich użytkowników tras rowerowych w X. Powstała w wyniku realizacji Inwestycji infrastruktura będzie ogólnodostępna i nieodpłatna. Możliwość korzystania ze ścieżek rowerowych nie będzie związana z żadną umową cywilnoprawną, a Wnioskodawca takich umów nie będzie podpisywać. W ramach realizacji Inwestycji oraz po jej zakończeniu Wnioskodawca nie przewiduje uzyskiwania z niej jakichkolwiek przychodów.
Ponadto Wnioskodawca wskazał również, iż celem Inwestycji jest przede wszystkim rozwój oferty turystyczno-rekreacyjnej oraz stworzenie komfortowych i bezpiecznych warunków do uprawiania aktywnego wypoczynku na terenie X, poprzez stworzenie spójnej sieci tras rowerowych w Województwie X, która przyczyni się do wzbogacenia kompleksowej oferty turystycznej regionu.
Tym samym – zdaniem Wnioskodawcy – nie sposób powiązać tego rodzaju Inwestycji jakkolwiek z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Świadczy o tym między innymi fakt, że – zgodnie z opisem stanu faktycznego – efekty Inwestycji:
1.Będą ogólnodostępne (ze ścieżek rowerowych może korzystać każdy – jest to infrastruktura publiczna).
2.Fakt korzystania ze ścieżek rowerowych nie będzie związany z żadną umową cywilnoprawną, a Wnioskodawca takich nie będzie podpisywać.
3.W ramach Inwestycji Wnioskodawca nie będzie pobierał żadnych opłat. Całość Inwestycji jest nieodpłatna dla osób korzystających z jej efektów.
Tym samym zakres Inwestycji w żaden sposób nie ma celu zarobkowego tudzież nie cechuje się podobieństwem do aktywności podmiotów działających na wolnym rynku.
Dodatkowo z użytkownikami infrastruktury powstałej w ramach przedsięwzięcia „(...)” Wnioskodawca nie będzie podpisywał pisemnej umowy o świadczenie usług korzystania z infrastruktury rowerowej. Wnioskodawca nie będzie też uzyskiwał przychodów, które można byłoby powiązać z jakąś świadczoną przez niego czynnością na rzecz użytkowników (...).
W związku z powyższym – zdaniem Wnioskodawcy – nie można tej działalności powiązać z prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą. Czynności opodatkowane VAT występują zaś, jeśli są wykonywane w ramach działalności gospodarczej, a nie np. poza nią.
Jednocześnie Wnioskodawca stanowczo podkreśla, że powyższe nie stanowi rozstrzygnięcia ani przesądzenia oceny prawnej. Informacje te mają wyłącznie charakter uzupełnienia i doprecyzowania stanu faktycznego poprzez wskazanie okoliczności, które mogą mieć znaczenie dla kwalifikacji prawnej czynności. To tut. Organ – nie Wnioskodawca – jest zobowiązany do dokonania samodzielnej oceny, w szczególności w zakresie ewentualnego zastosowania art. 15 ust. 2 ustawy o VAT (kwestia pytania nr 1), co ma wpływ również na zastosowanie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT (kwestia pytania nr 2).
Gdyby Wnioskodawca napisał w odpowiedzi, że przedsięwzięcie „(...)” będzie związane albo niezwiązane z czynnościami generującymi podatek należny, to sam przesądziłby odpowiedź na zadane przez siebie pytania nr 1 i 2, a tym samym wniosek o interpretacje nie spełniłby celu, dla którego został złożony.”
Pytania
1.Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w ramach realizacji przedmiotowej Inwestycji nie będzie on działał w charakterze podatnika VAT?
2.Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w zakresie wydatków związanych z realizacją Inwestycji, Wnioskodawca nie będzie posiadać prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego oraz nie będzie przysługiwać mu zwrot VAT w jakiejkolwiek formie?
Państwa stanowisko w sprawie
1.Zdaniem Wnioskodawcy, w ramach realizacji przedmiotowej Inwestycji nie będzie on działał w charakterze podatnika VAT.
2.Zdaniem Wnioskodawcy, w zakresie wydatków związanych z realizacją Inwestycji, Województwo nie będzie posiadać prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego oraz nie będzie przysługiwać mu zwrot VAT w jakiejkolwiek formie.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy
Ad. 1
W świetle art. 15 ust. 1 podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Na gruncie art. 15 ust. 2 działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Jak jednak wynika z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, zgodnie natomiast z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
A zatem zgodnie z przepisami ustawy o VAT organ władzy publicznej nie działa jako podatnik w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których został powołany z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego, przedmiotem Inwestycji jest przede wszystkim budowa tras rowerowych.
Tym samym należy stwierdzić, że w zakresie przedmiotowej Inwestycji Wnioskodawca będzie działał w charakterze organu władzy publicznej, a nie jako podatnik VAT.
Pierwszym z zadań statutowych, które są realizowane w ramach danego projektu jest to realizacja w zakresie turystyki (tj. rozwoju turystyki w regionie poprzez zapewnienie możliwości uprawiania aktywności sportowej przy równoczesnym poznawaniu ciekawych i niecodziennych miejsc na terenie województwa X).
Wynika to bezpośrednio z art. 14 ust. 1 pkt 11 ustawy o samorządzie województwa.
Zgodnie bowiem z tym przepisem, samorząd województwa wykonuje zadania o charakterze wojewódzkim określone ustawami, w szczególności w zakresie kultury fizycznej i turystyki. Jak zostało wskazane w stanie faktycznym, celem przedmiotowej Inwestycji jest przede wszystkim rozwój oferty turystyczno-rekreacyjnej oraz stworzenie komfortowych i bezpiecznych warunków dla uprawiania aktywnego wypoczynku na terenie X.
Niewątpliwie zatem spełnia to zadania publiczne Wnioskodawcy, do których realizacji został powołany.
Sieci rowerowe będą służyć spełnianiu potrzeb publicznych, bowiem może z nich korzystać każdy. Dodatkowo Wnioskodawca pragnie zauważyć, że nie będzie pobierał żadnych opłat związanych z korzystaniem z mającej powstać w przyszłości infrastruktury.
Należy również stwierdzić, iż w ramach przedmiotowej Inwestycji, Województwo podejmie się budowy, przebudowy oraz remontu dróg publicznych, co również należy do jego kompetencji, jako organu władzy publicznej. Ponadto Inwestycja ta zwiększy również drożność i zakres dróg rowerowych w Województwie, co też usprawni możliwość korzystania z tego rodzaju środka komunikacji.
Jak bowiem wynika z art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie województwa, samorząd województwa wykonuje zadania o charakterze wojewódzkim określone ustawami, w szczególności w zakresie transportu zbiorowego i dróg publicznych.
Tym samym w zakresie w jakim Wnioskodawca jest obowiązany na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie województwa do organizacji transportu zbiorowego i dróg publicznych, Inwestycja ta będzie realizowała również tego rodzaju zadanie statutowe.
Przez wzgląd na powyższe, zdaniem Wnioskodawcy w ramach przedmiotowej Inwestycji, nie będzie działał on w charakterze podatnika VAT, lecz jako organ władzy publicznej w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których został on powołany.
Tym samym - zdaniem Wnioskodawcy - nie sposób powiązać tego rodzaju Inwestycji jakkolwiek z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, gdyż w żadnym aspekcie nie są spełnione przesłanki do uznania takiej aktywności za działalność gospodarczą w ramach art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.
Świadczy o tym między innymi fakt, że - zgodnie z opisem stanu faktycznego - efekty Inwestycji:
1.Będą ogólnodostępne (ze ścieżek rowerowych może korzystać każdy - jest to infrastruktura publiczna).
2.Fakt korzystania ze ścieżek rowerowych nie będzie związany z żadną umową cywilnoprawną, a Wnioskodawca takich nie będzie podpisywać.
3.W ramach Inwestycji Wnioskodawca nie będzie pobierał żadnych opłat. Całość Inwestycji jest nieodpłatna dla osób korzystających z jej efektów.
Tym samym zakres Inwestycji w żaden sposób nie ma celu zarobkowego tudzież nie cechuje się podobieństwem do aktywności podmiotów działających na wolnym rynku.
W związku z powyższym - zdaniem Wnioskodawcy - nie można tej działalności powiązać z prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą.
Na potwierdzenie powyższych rozważań należy przytoczyć wyrok NSA z dnia 13 lutego 2020 r. (sygn. akt: I FSK 883/15), zgodnie z którym:
Również w skardze kasacyjnej jej autor podnosi, że skoro Gmina na etapie realizacji inwestycji polegającej na budowie turystycznych szlaków pieszych, pieszo-rowerowych, ścieżek rowerowych, remontów przepustów, aranżacji terenów rekreacji publicznej poprzez budowę placu zabaw, amfiteatru, parkingów i innych obiektów infrastruktury, wyłączyła ją poza regulacje objęte przepisami ustawy o podatku od towarów i usług, to późniejsze włączenie efektów tej inwestycji (infrastruktury rekreacyjno-wypoczynkowej) do działalności gospodarczej oraz przeznaczenie do czynności opodatkowanych, nie daje prawa do korekty podatku naliczonego związanego z nabyciem towarów i usług służących do jej budowy. A zatem Gmina nie nabyła nigdy prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z tymi zakupami. Nie istnieje podatek, który można odliczyć poprzez dokonanie korekty. Reasumując Gminie nie przysługuje prawo do zastosowania korekty podatku naliczonego, o której mowa w art. 91 ustawy o VAT i odliczenia odpowiedniej części podatku od wydatków inwestycyjnych, bowiem nigdy nie nabyła prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z tymi zakupami.
Warto również wskazać wyrok NSA z dnia 23 marca 2023 r. (sygn. akt: I FSK 1981/22), zgodnie z którym:
Skoro budowa i przebudowa dróg publicznych odbywa się w ramach władztwa publicznego gminy, a droga publiczna ze swojej istoty zaspokaja zbiorowe potrzeby wspólnoty samorządowej i z tytułu jej wykorzystywania nie wiążą się żadne opodatkowane podatkiem od towarów i usług opłaty należne od członków tej wspólnoty, gmina, realizując inwestycje dróg publicznych, nie działa w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2021 r. poz. 685 z późn. zm.).
Potwierdzenie, że budowa ścieżek rowerowych nie stanowi działalności gospodarczej potwierdził Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z dnia:
1.Pismo z dnia 13.08.2025 r., wydane przez: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, 0112-KDIL1-1.4012.414.2025.1.WK,
2.Pismo z dnia 22.11.2019 r., wydane przez: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, 0114-KDIP1-2.4012.649.2019.1.PC, Z opisu sprawy wynika, że Gmina, zarejestrowany czynny podatnik podatku VAT, jest w trakcie realizacji projektu „Budowa ścieżki rowerowej (...)”. Gmina uzyskała dofinansowanie realizacji projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 (Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego) dla osi priorytetowej: VI....: 6.3....: 6.3.3 Zakres inwestycji obejmuje: Budowę trasy rowerowej, dwukierunkowej o szerokości 2,5 m oraz 3,0 m, o długości 4600,7 m w miejscowościach F. i A. Realizacja projektu wpłynie na konkurencyjność regionu i zwiększenie jego potencjału gospodarczego jakim jest rozwój turystyki. Zachodzi również potrzeba wypromowania na terenie gminy turystyki atrakcyjnej, dobrze rozwiniętej, gwarantującej zagospodarowanie czasu wolnego, a jednocześnie nie zagrażającej lokalnemu środowisku naturalnemu. Przedmiotowy projekt wykazuje spójność z długofalową polityką rozwoju, zarówno na poziomie lokalnym, jak również krajowym. Odpowiednie zagospodarowanie turystyczne i rekreacyjne wpłynie na rozwój przemysłu czasu wolnego, stworzy doskonałe warunki dla różnych form wypoczynku w szczególności do aktywnego spędzania czasu wolnego. Korzyści płynące z przeprowadzonej inwestycji będą stanowić kluczowy bodziec dla rozwoju i promowania dobrych praktyk w Gminie. Realizacja przedsięwzięcia wpłynie na zwiększenie potencjału możliwości rozwoju gospodarczego oraz społecznego Gminy. Rozwój turystyki rowerowej w gminie pozwoli na osiągnięcie szeregu efektów społeczno-gospodarczych, których głównymi beneficjantami będą turyści i mieszkańcy. Promocja źródeł finansowania projektu będzie prowadzona zgodnie z „Podręcznikiem wnioskodawcy i beneficjentów programów polityki spójności 2014-2020 w zakresie informacji i promocji”. Od momentu uzyskania dofinansowania, Wnioskodawca będzie informował o źródłach finansowania przedsięwzięcia i jest zobowiązany do umieszczenia tablicy informacyjnej. W ramach promocji zostanie też wydany folder informacyjny o powstałej ścieżce rowerowej. Również w zakresie działań promocyjno-informacyjnych projektu, przewiduje się realizację kampanii z użyciem najpopularniejszych i najskuteczniejszych narzędzi takich jak: TV, internet - portalach społecznościowych, prasie drukowanej, newsletter Gminy. Beneficjent zapewnia, iż wszystkie materiały promocyjne i informacyjne, a także dokumenty stosowane podczas realizacji projektu będą odpowiednio przygotowywane pod kątem graficznym i merytorycznym, zgodnie z wytycznymi dotyczącymi projektów współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej. Projektu nie można zaliczyć do kategorii projektów generujących dochód (projekt nie generuje przychodów) po ukończeniu oraz nie objętych w całości zasadami pomocy publicznej. W ramach przedmiotowego projektu nie będą zachodziły czynności realizowane na podstawie zawartych przez Gminę umów cywilno-prawnych, poza umowami związanymi z realizacją projektu, w których podatek VAT będzie stanowił koszt kwalifikowany. Gmina jako organ władzy publicznej (nieuznawany za podatnika VAT na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług) realizując projekt działa w zakresie zadań własnych nałożonych przepisami prawa, dla których została powołana i to na nią wystawiane będą faktury dokumentujące poniesienie kosztów kwalifikowanych w ramach projektu. Po realizacji projektu - produkt projektu zarządzany będzie przez Gminę. Produkty projektu będą wykorzystywane zgodnie ze swoim przeznaczeniem, bezpłatnie. Dostęp do produktów projektu będzie powszechny, bez jakichkolwiek ograniczeń i reglamentacji, ale z zachowaniem trwałości, poszanowania i dbania o poddaną rozbudowie infrastrukturę rekreacyjno-turystyczną. Realizacja projektu nie ma związku z czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT.
3.Pismo z dnia 2.08.2019 r., wydane przez: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, 0112-KDIL4.4012.285.2019.1.JKU Faktury dokumentujące poniesione wydatki w ramach projektu „Budowa ścieżki pieszo-rowerowej” były wystawiane na Gminę. Inwestycja usytuowana jest na działce, której właścicielem jest Gmina. Wykonana w ramach projektu ścieżka jest ogólnodostępna i bezpłatna dla wszystkich mieszkańców i turystów. Realizacja projektu należała do zadań własnych Gminy nałożonych na jednostkę samorządu terytorialnego przepisami ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Do zadań własnych Gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie kultury fizycznej i turystyki oraz sprawy gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz uchu drogowego.
Z uwagi na powyższe stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania numer 1 winno zostać uznane za prawidłowe.
Ad. 2.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 Ustawy o VAT w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
A zatem by danemu podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia VAT, to podatnik przy nabywaniu określonych towarów i usług musi działać w charakterze podatnika VAT oraz przeznaczać nabyte towary i usługi do wykonywania czynności opodatkowanych.
Przez wzgląd na powyższe należy zauważyć, że jeżeli Wnioskodawca w zakresie przedmiotowej Inwestycji nie będzie działał jako podatnik VAT oraz nie będzie wykonywał czynności opodatkowanych (gdyż w zakresie planowanej Inwestycji będzie działał jako organ władzy publicznej), to równocześnie od wydatków związanych z nabyciem towarów i usług związanych z realizacją przedmiotowej Inwestycji nie będzie przysługiwać mu prawo do odliczenia VAT, ani uzyskania zwrotu VAT.
Na potwierdzenie powyższych wniosków należy przytoczyć interpretację indywidualną Dyrektora KIS z dnia 10 lipca 2023 r. (znak: 0112-KDIL1-2.4012.277.2023.1 .SN), z której wynika, iż:
Celem realizacji Inwestycji jest poprawa jakości życia mieszkańców Gminy oraz poprawa dostępu do infrastruktury rekreacyjnej.
-przygotowanie terenu pod ścieżkę żwirową,
-dostawa i zasadzenie roślin w tym m.in. drzew i krzewów (...);
-trawniki i łąka kwietna;
-dostawa oraz montaż elementów małej architektury w tym m.in.: ławek, koszy na śmieci, tablic edukacyjnych, hotelu dla owadów i przyrządu edukacyjnego (...).
Celem realizacji Inwestycji jest poprawa jakości życia mieszkańców Gminy oraz poprawa dostępu do infrastruktury rekreacyjnej. Infrastruktura, która powstanie w ramach Inwestycji, będzie miała niekomercyjny charakter. Gmina nie będzie pobierać jakichkolwiek opłat za korzystanie z ww. infrastruktury. W rezultacie, infrastruktura, która powstanie w ramach Inwestycji, nie będzie służyła do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.
Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą ustalenia czy będzie miał on prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w odniesieniu do wydatków związanych z realizacją Inwestycji.
Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie zostanie spełniony, ponieważ - jak wynika z opisu zdarzenia przyszłego - Inwestycja będzie realizowana w ramach zadań własnych Gminy, a infrastruktura, która powstanie w ramach Inwestycji, nie będzie służyła do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT. W konsekwencji Gmina nie będzie miała - na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy - prawa do odliczenia podatku naliczonego zawartego w fakturach dokumentujących nabycie towarów i usług związanych z realizacją Inwestycji.
Z uwagi na powyższe stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania numer 2 winno zostać uznane za prawidłowe.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
W świetle art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Według art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1)przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2)zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3)świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Definicja świadczenia usług stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów. To pozwala stwierdzić, że opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają wszystkie czynności odpłatnego obrotu profesjonalnego.
Z treści powołanego wyżej art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 ustawy).
Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia.
W związku z powyższym, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym, związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
Zatem aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.
Czynność może być albo odpłatna albo nieodpłatna. Na gruncie podatku od towarów i usług nie występują czynności częściowo odpłatne. Jeśli tylko czynność została wykonana za wynagrodzeniem, to jest ona odpłatna. Nie ma żadnego znaczenia, czy wynagrodzenie to pokrywa koszty świadczenia tej czynności poniesione przez podatnika, ewentualnie kreuje dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po kosztach” ich świadczenia, bądź poniżej tych koszów, są czynnościami odpłatnymi, o ile tylko pobrano za nie wynagrodzenie.
Wskazać należy, że kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 15 lipca 1982 r. w sprawie Hong-Kong Trade Development Council TSUE stwierdził, że czynności podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Analizując głębiej ten problem TSUE w wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council stwierdził, że czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.
Pojęcie „odpłatności” pojawiło się również w orzeczeniu z 5 lutego 1981 r. w sprawie C- 154/80 Staatssecretaris van Financien przeciwko Coöperatieve Aardappelenbewaarplaats GA ETS, które zapadło na tle przepisów Dyrektywy VAT z 11 kwietnia 1967 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227/EWEC). Trybunał wskazał, że termin „zapłata” stanowi integralną część przepisów prawa wspólnotowego, które nie odwołuje się do prawa państw członkowskich dla ustalenia jego znaczenia i zakresu. Stąd też wykładnia tego wyrażenia nie może być pozostawiona dyskrecjonalnemu władztwu każdego państwa członkowskiego. Ponadto Trybunał przypomniał, że świadczenie podlega opodatkowaniu jedynie w wypadku, gdy podstawę opodatkowania stanowi świadczenie wzajemne otrzymane przez świadczącego usługę. Musi również istnieć możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego. W końcu – jak wskazał Trybunał – świadczenie wzajemne musi stanowić pewną wartość subiektywną, gdyż podstawą opodatkowania jest świadczenie wzajemne rzeczywiście otrzymane, nie zaś wartość otrzymana według kryteriów obiektywnych.
Na uwagę zasługuje także orzeczenie w sprawie C-16/93 pomiędzy R. J. Tolsma a Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden (Holandia), gdzie podkreślono, że dla wystąpienia opodatkowania podatkiem od towarów i usług konieczne staje się zaistnienie bezpośredniego związku płatności z konkretną czynnością oraz istnienie konsumenta tej czynności.
Zatem za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług uważane mogą być takie sytuacje, w których:
1)istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
2)wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
3)istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,
4)odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
5)istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.
Jednocześnie wskazać należy, iż nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę towarów czy świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu, musi być wykonana przez podatnika.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
W myśl art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006, str. 1, z późn. zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady, zgodnie z którym:
Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.
Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.
W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
Dokonując wykładni powołanego wyżej przepisu art. 15 ust. 6 ustawy, należy rozgraniczyć sferę imperium, która jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług od sfery dominium, w której stosownie do wskazanych wyżej przepisów, organy powinny być traktowane jak podatnicy tego podatku. Podatnikiem podatku od towarów i usług jest więc również organ władzy publicznej, jeżeli w stosunku do określonej czynności lub transakcji zachowuje się jak podmiot gospodarczy. Z tego właśnie względu, ustawodawca uznał w art. 15 ust. 6 ustawy, że organy nie są podatnikami w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych. Powyższy przepis nie jest samodzielną podstawą do określenia, kiedy organ władzy publicznej jest podatnikiem VAT. Nie można go bowiem interpretować w oderwaniu od wynikającej z art. 15 ust. 1 ustawy definicji podatnika jako podmiotu wykonującego działalność gospodarczą w rozumieniu ust. 2 tego artykułu, przy czym działalność ta musi być wykonywana samodzielnie – we własnym imieniu i na własny rachunek. Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter wyłącznie podmiotowo-przedmiotowy.
W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwoistym charakterze:
·podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz
·podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Na mocy art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 581 ze zm.):
Organy samorządu województwa działają na podstawie i w granicach określonych przez ustawy.
Do zakresu działania samorządu województwa należy wykonywanie zadań publicznych o charakterze wojewódzkim, niezastrzeżonych ustawami na rzecz organów administracji rządowej.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie województwa:
Samorząd województwa:
1)wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność;
2)dysponuje mieniem wojewódzkim;
3)prowadzi samodzielnie gospodarkę finansową na podstawie budżetu.
Zgodnie z art. 8 ust. 1 ww. ustawy:
W celu wykonywania zadań województwo tworzy wojewódzkie samorządowe jednostki organizacyjne oraz może zawierać umowy z innymi podmiotami.
Natomiast przepisy art. 14 ust. 1 pkt 10 i 11 ustawy o samorządzie województwa stanowią, że:
Samorząd województwa wykonuje zadania o charakterze wojewódzkim określone ustawami, w szczególności w zakresie transportu zbiorowego i dróg publicznych oraz kultury fizycznej i turystyki.
Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem VAT. Realizują Państwo przedsięwzięcie pn. „(...)”. Zakres rzeczowy poszczególnych projektów, w zależności od konkretnej lokalizacji i poprowadzenia przebiegu obejmuje:
-budowę tras rowerowych na wałach przeciwpowodziowych,
-budowę ścieżek rowerowych, bądź ciągów pieszo-rowerowych, w tym także wzdłuż dróg publicznych,
-budowę/przebudowę/remont dróg: publicznych, wewnętrznych, leśnych celem poprowadzenia ruchu rowerowego w ruchu ogólnym,
-budowę i przebudowę obiektów inżynieryjnych w ciągu trasy (kładki rowerowe, przepusty itp.),
-wytyczanie tras rowerowych w ruchu ogólnym istniejących dróg.
Celem Inwestycji jest przede wszystkim rozwój oferty turystyczno-rekreacyjnej oraz stworzenie komfortowych i bezpiecznych warunków dla uprawiania aktywnego wypoczynku na terenie X, poprzez stworzenie spójnej sieci tras rowerowych w Województwie X, która przyczyni się do wzbogacenia kompleksowej oferty turystycznej regionu.
Sieć ta została zaprojektowana w taki sposób, aby umożliwić turystom rowerowym przemieszczanie się na znaczne odległości (wycieczki wielodniowe), korzystając z komfortowych, przemyślanych i spełniających wysokie standardy projektowe tras.
Ma to być również oferta skierowana do rodzin z dziećmi i wszystkich użytkowników, którzy cenią sobie poruszanie się ciągami odseparowanymi od ruchu samochodowego (lub ze znikomym ruchem), jednoznacznie oznakowanymi, prowadzonymi w ciekawym i malowniczym otoczeniu (często po wałach przeciwpowodziowych, wzdłuż rzek).
Możliwość korzystania ze ścieżek rowerowych nie będzie związana z żadną umową cywilnoprawną, a Państwo takich nie będą podpisywać. Efekty Inwestycji będą ogólnodostępne (ze ścieżek rowerowych może korzystać każdy – jest to infrastruktura publiczna). W ramach Inwestycji nie będą Państwo pobierali żadnych opłat. Całość Inwestycji jest nieodpłatna dla osób korzystających z jej efektów.
W ramach realizacji ww. Inwestycji oraz po jej zakończeniu, nie przewidują Państwo uzyskiwania z niej jakichkolwiek przychodów.
Państwa wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą ustalenia czy ramach realizacji przedmiotowej inwestycji będą Państwo działali w charakterze podatnika VAT.
Jak już wskazano powyżej, jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny.
Zatem odnosząc się do przedstawionych przez Państwa okoliczności sprawy należy zauważyć, że budowa/przebudowa/remont dróg oraz budowa tras rowerowych, ścieżek rowerowych, bądź ciągów pieszo-rowerowych należy do zadań samorządu województwa w zakresie transportu zbiorowego i dróg publicznych oraz w zakresie kultury fizycznej i turystyki. Tym samym, czynność ta, realizowana w ramach wykonywania zadań własnych województwa, niewątpliwie stanowi sprawę publiczną.
W konsekwencji, należy zgodzić się z Państwa stanowiskiem, że realizując przedsięwzięcie pn. „(...)” nie działają Państwo jako podatnik podatku VAT. Należy podkreślić, że realizacja przedsięwzięcia odbywa się w ramach władztwa publicznego, gdyż realizacja zadań wynikających z ww. przedsięwzięcia stanowi czynności mieszczące się w ramach Państwa zadań własnych. Ponadto z opisu sprawy wynika, że możliwość z korzystania ze ścieżek rowerowych nie będzie związana z żadną umową cywilnoprawną, a Państwo takich nie będą podpisywać. Efekty Inwestycji będą ogólnodostępne (ze ścieżek rowerowych może korzystać każdy – jest to infrastruktura publiczna). W ramach Inwestycji nie będą Państwo pobierali żadnych opłat. Całość Inwestycji jest nieodpłatna dla osób korzystających z jej efektów.
Tym samym realizując przedsięwzięcie, o którym mowa we wniosku, nie występują Państwo w charakterze podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, bowiem w tym zakresie działają Państwo jako organ władzy w rozumieniu art. 15 ust. 6 ustawy.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.
Ponadto Państwa wątpliwości dotyczą także tego, czy w zakresie wydatków związanych z realizacją Inwestycji, nie będą Państwo posiadać prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego oraz nie będzie Państwu przysługiwać zwrot VAT w jakiejkolwiek formie.
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a)nabycia towarów i usług,
b)dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
W świetle art. 87 ust. 1 ustawy:
W przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika zostały określone w art. 87 ust. 2-6 ustawy.
Wyjaśnić należy, że przepisy art. 87 ustawy regulują sposób dokonania przez podatnika rozliczenia w sytuacji, gdy w danym okresie rozliczeniowym deklaruje on nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym. Przepisy te umożliwiają otrzymanie przez podatnika rzeczywistego zwrotu nadwyżki podatku naliczonego. Warunkiem, który musi spełnić podatnik, by domagać się zwrotu, jest powstanie w okresie rozliczeniowym różnicy pomiędzy kwotą podatku naliczonego a kwotą podatku należnego. Powyższe wynika z zasady określonej w przywołanym powyżej art. 87 ust. 1 ustawy.
Z cytowanego wyżej art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Jak już wcześniej wskazano, w związku z realizacją Inwestycji nie działają Państwo w charakterze podatnika podatku VAT. Ponadto, z okoliczności sprawy wynika, że towary i usługi nabywane w związku z realizacją Inwestycji nie są/nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Jak Państwo wskazali bowiem w opisie sprawy, zasadniczym zamierzeniem przedsięwzięcia będzie:
1)rozwinięcie oferty turystyczno-rekreacyjnej w regionie poprzez stworzenie atrakcyjnej, spójnej sieci tras rowerowych,
2)zapewnienie komfortowych i bezpiecznych warunków do aktywnego wypoczynku, w szczególności sprzyjających przeciwdziałaniu negatywnym skutkom siedzącego trybu życia,
3)wspieranie rozwoju przedsiębiorczości oraz aktywizacji gospodarczej regionu poprzez zwiększenie ruchu turystycznego i rekreacyjnego, co przekłada się m.in. na rozwój usług lokalnych zlokalizowanych wzdłuż tras rowerowych.
Efekty Inwestycji będą ogólnodostępne (ze ścieżek rowerowych może korzystać każdy – jest to infrastruktura publiczna). W ramach Inwestycji nie będą Państwo pobierali żadnych opłat. Całość Inwestycji jest nieodpłatna dla osób korzystających z jej efektów. W ramach realizacji ww. Inwestycji oraz po jej zakończeniu, nie przewidują Państwo uzyskiwania z niej jakichkolwiek przychodów.
W związku z powyższym nie mają Państwo prawa do odliczenia podatku naliczonego, ani do jego zwrotu w odniesieniu do wydatków poniesionych na realizację Inwestycji. Powyższe wynika z faktu, że w analizowanej sprawie nie zostaną spełnione – wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy – przesłanki warunkujące prawo do odliczenia podatku naliczonego, tj. nie działają Państwo jako podatnik podatku VAT, a wydatki związane z realizacją ww. Inwestycji nie są/nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT, ani nie zostaną spełnione przesłanki warunkujące prawo do jego zwrotu – zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy.
W związku z poniesionymi wydatkami, nie mają Państwo również możliwości uzyskania zwrotu podatku na zasadach określonych w rozdziale 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 16 grudnia 2013 r. w sprawie miejsca świadczenia usług oraz zwrotu kwoty podatku naliczonego jednostce dokonującej nabycia (importu) towarów lub usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1328 ze zm.). Ewentualny zwrot na podstawie tych przepisów obwarowany jest pewnymi warunkami, które podatnik winien spełnić. Wśród warunków tych ustawodawca wymienia m.in. złożenie zgłoszenia rejestracyjnego i pochodzenie środków finansowych ze źródeł określonych w § 8 ust. 3 i 4 ww. rozporządzenia, a w zakresie środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej podpisanie umowy o dofinansowanie przed dniem 1 maja 2004 r. Ponieważ nie spełniają Państwo tych warunków, nie mają Państwo możliwości ubiegania się o zwrot podatku VAT na podstawie przepisów rozdziału 4 cyt. rozporządzenia.
Podsumowując, stwierdzam, że w zakresie wydatków związanych z realizacją Inwestycji nie przysługuje Państwu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego oraz zwrotu podatku VAT.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku (pytań). Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy i własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniami nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone.
Zaznacza się także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.
Jednocześnie należy podkreślić, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
