Wyrok SN z dnia 11 lutego 2026 r., sygn. II CSKP 734/24
Bankowi nie przysługuje prawo zatrzymania na podstawie art. 496 w zw. z art. 497 k.c. w przypadku dochodzenia przez konsumenta zwrotu świadczeń spełnionych w wykonaniu umowy kredytu hipotecznego indeksowanego do waluty obcej, która okazała się niewiążąca z uwagi na niedozwolony charakter jej postanowień. Uzależnienie przez sąd zapłaty kwot zasądzonych od instytucji bankowej na rzecz konsumenta od równoczesnego zaoferowania zwrotu całości świadczenia otrzymanego od banku na podstawie tej umowy, niezależnie od dokonanych już spłat, jest sprzeczne z art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy Rady 93/13/EWG. Uwzględnienie zarzutu zatrzymania, wyłączające równocześnie roszczenie odsetkowe konsumenta za okres po złożeniu oświadczenia o braku woli związania niedozwolonymi postanowieniami, stanowi naruszenie przepisów o skutkach restytucyjnych nieważności umowy.
Teza AI
Istota problemu
Sprawa dotyczyła skutków uznania za nieważną umowy kredytu hipotecznego indeksowanego do CHF z uwagi na abuzywny charakter klauzul indeksacyjnych, a w szczególności dwóch kwestii: dopuszczalności podniesienia przez bank zarzutu zatrzymania (art. 496 w zw. z art. 497 k.c.) jako warunku spełnienia zasądzonego świadczenia na rzecz konsumenta oraz prawidłowości rozstrzygnięcia o odsetkach ustawowych za opóźnienie od zasądzonych kwot.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części i orzekł co do istoty sprawy przez oddalenie apelacji pozwanego, uznając, że bankowi nie przysługuje prawo zatrzymania w sprawach o zwrot świadczeń spełnionych na podstawie niewiążącej umowy kredytu. Sąd Najwyższy oparł się na uchwale składu siedmiu sędziów z 5 marca 2025 r. (III CZP 37/24) oraz postanowieniu TSUE z 8 maja 2024 r. (C-424/22), wskazując, że prawo zatrzymania stoi na przeszkodzie skutecznej realizacji ochrony przyznanej konsumentowi przez dyrektywę 93/13. Wadliwe uwzględnienie zarzutu zatrzymania przez Sąd Apelacyjny pociągało za sobą jednocześnie nieuprawnione oddalenie roszczenia odsetkowego, co Sąd Najwyższy skorygował, orzekając co do istoty.
POTRZEBUJESZ POMOCY?