Interpretacja indywidualna z dnia 20 marca 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0111-KDIB2-3.4015.23.2026.4.BZ

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

13 stycznia 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący m.in. podatku od spadków i darowizn w zakresie zachowania prawa do ulgi mieszkaniowej. Uzupełnił go Pan w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 19 lutego 2026 r.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W 2020 r. otrzymał Pan w spadku po zmarłej cioci mieszkanie. Ciocia była siostrą Pana taty czyli należała do drugiej grupy podatkowej. Mieszkanie te sprzedał Pan w roku 2025. Ciocia była właścicielem spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu od 1995 r.

Po otrzymaniu spadku w 2020 r., złożył Pan do urzędu skarbowego druk SD-3. Otrzymał Pan pismo, z którego wynika, że został Pan zwolniony z podatku od spadku i darowizn. Podatek ten wynosi 0 zł. Mieszkanie sprzedał Pan w 2025 r., nie jest już Pan jego właścicielem oraz nie jest w nim zameldowany.

W piśmie uzupełniającym wskazał Pan, m.in. że:

1)(…) r. zmarła Pana ciocia;

2)(…) r. złożył Pan do urzędu skarbowego zeznanie podatkowe SD-3 tytułem dziedziczenia po cioci;

3)zostało Panu przyznane prawo do ulgi na podstawie art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn;

4)w mieszkaniu mieszkał Pan od (…) r. Na pobyt stały zameldował się Pan (…) r.;

5)(…) r. zbył Pan odziedziczone mieszkanie;

6)zbycie mieszkania w 2025 r. było uzasadnione koniecznością zmiany warunków oraz miejsca zamieszkania. Inwestycje mającą na celu zaspokojenie Pana potrzeb mieszkaniowych rozpoczął Pan już w 2024 r. poprzez rozpoczęcie budowy domu jednorodzinnego (pozwolenie nr (…) z (…) r.). Sprzedaż lokalu była niezbędnym etapem tego procesu, a środki finansowe uzyskane ze sprzedaży zostały w części wydatkowane na dokończenie budowy domu, w którym zamierza Pan zamieszkać i dopełnić obowiązku meldunkowego. Część środków finansowych przeznaczył Pan również na spłatę części kredytu hipotecznego zaciągniętego na budowę domu jednorodzinnego. Zamierza Pan, dochować warunków ulgi mieszkaniowej określonych w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Zaznaczam, że przywołując za Panem treść opisu stanu faktycznego pominąłem tę jego część, która znajduje się w treści uzupełnienia i odnosi się wyłącznie do zagadnień dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych.

Pytanie w zakresie podatku od spadków i darowizn

Czy przedmiotowa sprzedaż nieruchomości powoduje konieczność zapłaty podatku od spadków i darowizn zgodnie z ustawą o spadkach i darowiznach? Jeśli tak, to gdzie może Pan uzyskać informację jaka to kwota, jak ją opłacić i w jakim terminie?

Pana stanowisko w sprawie w zakresie podatku od spadków i darowizn

Pana zdaniem, jest Pan zwolniony z podatku od spadku i darowizn, ponieważ otrzymał Pan takie pismo z urzędu skarbowego. Na piśmie widnieje ustalona kwota podatku 0 zł.

Z uwagi na zakres tej interpretacji, przywołałem powyżej tylko tę część Pana stanowiska, która odnosi się do zagadnienia dotyczącego podatku od spadków i darowizn.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Ponieważ nabycie ww. mieszkania w drodze spadku nastąpiło (…) r. (tj. z dniem śmierci spadkodawcy), w sprawie będą miały zastosowanie przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu obowiązującym na ten dzień.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1813 ze zm.):

Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie definiuje pojęć „spadek”, tym samym należy w tym zakresie sięgnąć do ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).

W myśl art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego:

Stosownie do art. 924-926 § 1 Kodeksu cywilnego:

W myśl art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 cyt. ustawy:

Art. 14 ust. 1 i 2 ww. ustawy stanowi, że:

W myśl art. 14 ust. 3 ww. ustawy:

Stosownie jednak do treści art. 16 ust. 1 ww. ustawy:

Zgodnie z art. 16 ust. 2 ww. ustawy:

Mając na uwadze ww. przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn stwierdzić należy, że zasadniczym celem ustawodawcy jest zwolnienie bliskich spadkodawcy od obciążeń podatkowych z tytułu nabycia nieruchomości mieszkaniowej, gdy nie dysponują innym mieszkaniem czy domem i będą mieszkać, będąc zameldowanymi na pobyt stały w uzyskanej nieruchomości przez 5 lat oraz utrzymają tytuł prawny do nabytego, np. tytułem spadku mieszkania – a więc nie dokonają jego zbycia – przez okres 5 lat.

Zgodnie z art. 16 ust. 7 pkt 2 cyt. ustawy:

Z treści ww. przepisu wynikają przesłanki, które warunkują zachowanie prawa do ulgi mieszkaniowej:

·zbycie lokalu, w związku z nabyciem którego skorzystano z ulgi mieszkaniowej, musi być uzasadnione koniecznością zmiany warunków lub miejsca zamieszkania podatnika, tj. musi być wynikiem wyjątkowej sytuacji życiowej podatnika, oraz

·przeznaczenie – w okresie dwóch lat od dnia zbycia – środków uzyskanych ze sprzedaży w całości na jeden ze wskazanych w tym przepisie celów mieszkaniowych oraz

·łączny okres zamieszkiwania w zbytym i nabytym budynku lub lokalu, potwierdzony był zameldowaniem na pobyt stały i wynosił 5 lat

– warunki te muszą być spełnione łącznie.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia wynika, że (…) r. zmarła Pana ciocia (siostra Pana taty), po której odziedziczył Pan w spadku mieszkanie. (…) r. złożył Pan do urzędu skarbowego zeznanie SD-3, na podstawie którego przyznano Panu prawo do skorzystania z ulgi mieszkaniowej. W mieszkaniu mieszkał Pan od (…) r. Na pobyt stały zameldował się Pan (…) r. (…) r. sprzedał Pan ww. mieszkanie – nie jest już Pan właścicielem oraz nie jest w nim zameldowany. Twierdzi Pan, że zbycie mieszkania było uzasadnione koniecznością zmiany warunków oraz miejsca zamieszkania. Inwestycje mającą na celu zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych rozpoczął Pan w 2024 r. poprzez rozpoczęcie budowy domu jednorodzinnego (pozwolenie nr (…) z (…) r.). Środki finansowe uzyskane ze sprzedaży mieszkania zostały w części wydatkowane na dokończenie budowy domu, w którym zamierza Pan zamieszkać i dopełnić obowiązku meldunkowego. Część środków finansowych przeznaczył Pan również na spłatę części kredytu hipotecznego zaciągniętego na budowę domu jednorodzinnego.

Pana zdaniem, w związku ze zbyciem nieruchomości, jest Pan nadal zwolniony z podatku od spadku i darowizn.

Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić.

Zachowanie prawa do ulgi mieszkaniowej wymaga spełnienia ściśle warunków w przepisach określonych, w tym zamieszkiwanie w substancji mieszkaniowej objętej ulgą w czasie przepisami zakreślonym i niezbywania jej przez określony czas, z uwzględnieniem sytuacji określonych w art. 16 ust. 7 cyt. ustawy. W przypadku zbycia nabytej w spadku (tytułem dziedziczenia) nieruchomości mieszkaniowej, zbycie to może nastąpić wyłącznie w sytuacji „uzasadnionej konieczności” zmiany warunków lub miejsca zamieszkania.

Przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn nie definiują pojęcia „konieczność zmiany warunków mieszkaniowych”.

Na podstawie internetowego Słownika języka polskiego pod redakcją W. Doroszewskiego słowo „konieczność” znaczy to, co jest konieczne, nieuchronne, nie dające się uniknąć, jest to bezwzględna potrzeba, nieodzowność, przymus.

Natomiast, w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych konieczność zmiany warunków mieszkaniowych w rozumieniu art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn winna mieć charakter imperatywny, wskazujący na sytuację wyjątkową, gdy chodzi o kwalifikowaną potrzebę takiej zmiany (wyrok WSA z 07 marca 2002 r., sygn. akt I SA/Wr 291/01).

Zgodnie z wyrażanym w orzecznictwie sądowym stanowiskiem, konieczność zmiany warunków mieszkaniowych występuje wówczas, gdy zachodzi nagła nieoczekiwana sytuacja życiowa, w której znalazł się podatnik.

Zatem, dla spełnienia omawianej przesłanki ustawowej należy przyjąć, że może to być jedynie wyjątkowa sytuacja życiowa podatnika, która powinna mieć charakter obiektywny i imperatywny. Taka sytuacja występuje wówczas, gdy korzystający z ulgi spadkobierca z uwagi na zaistniałą sytuację życiową nie może dłużej zamieszkiwać w nabytej nieruchomości (mieszkaniu). Oznacza to, że nie wystarcza dla spełnienia tej przesłanki zwykła potrzeba zmiany warunków mieszkaniowych.

Z koniecznością zmiany warunków mieszkaniowych mamy do czynienia przykładowo, jeżeli warunki mieszkaniowe wymagają poprawy. Za konieczność można uznać stan zdrowia podatnika, jeśli w sposób oczywisty utrudnia lub uniemożliwia realizację potrzeb mieszkaniowych w lokalu nabytym w drodze spadku, a także trudna sytuacja życiowa, rodzinna, która wymaga poprawy, zmiany.

Sama inwestycja związana z rozpoczętą budową domu, o której mowa w opisanym zdarzeniu, nie spełnia dyspozycji art. 16 ust. 7 ustawy, a więc uzasadnienia konieczności zmiany warunków mieszkaniowych. Zatem, budowę domu, nie można uznać za uzasadnioną konieczność zmiany warunków mieszkaniowych.

Należy również zauważyć, że w cytowanym art. 16 ust. 7 ustawy o podatku od spadków i darowizn wprost jest wskazane na jakie cele mają być przekazane środki ze sprzedaży, aby zostało zachowane prawo do ulgi mieszkaniowej. Takim celem jest m.in. budowa innego budynku. Przy czym, dla zachowania ulgi istotnym jest, aby wydatkowanie środków ze sprzedaży na wskazany cel nastąpiło w całości w ciągu dwóch lat od dnia zbycia.

W opisie stanu faktycznego wskazał Pan, że część środków uzyskanych ze sprzedaży mieszkania przeznaczył Pan na spłatę kredytu hipotecznego. Oznacza to, że w tej części środki uzyskane ze sprzedaży przeznaczone zostały nie na budowę innego budynku (nowej nieruchomości) lecz na wykonanie ciążącego na Panu zobowiązania tytułem zaciągniętego kredytu. Przeznaczenia środków uzyskanych ze sprzedaży mieszkania na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na budowę domu nie można więc w opisanej sytuacji utożsamiać z budową innego budynku. Posłużenie się przez ustawodawcę zwrotem „przeznaczenie środków uzyskanych ze sprzedaży na nabycie innego budynku lub lokalu mieszkalnego (udziału w budynku lub lokalu) albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (udziału w takim prawie), albo budowę innego budynku lub lokalu nastąpiło w całości” świadczy bowiem o tym, że wydatkowanie w całości takich środków – w określonym czasie – ma skutkować budową innego budynku.

W przepisie art. 16 ust. 7 ustawy o podatku od spadków i darowizn brak jest natomiast mowy o tym, że do zachowania prawa do ulgi dojdzie również wówczas, gdy środki uzyskane ze sprzedaży lokalu mieszkalnego przeznaczone zostaną na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na budowę domu.

Ustawodawca określając warunki, na jakich prawo do ulgi możne zostać zachowane w art. 16 ust. 7 pkt 2 posłużył się sformułowaniem „(…) przeznaczenie środków uzyskanych ze sprzedaży na budowę innego budynku lub lokalu (…)”, nie używając przy tym zwrotów „w szczególności”, „m.in.” lub innych, sugerujących możliwość wydatkowania środków uzyskanych ze sprzedaży lokalu mieszkalnego nabytego tytułem spadku i objętego ulgą mieszkaniową w części na cele inne niż budowa innego budynku lub lokalu. Takie sformułowanie zapisu powoduje, że należy uznać, iż uzyskane środki winny zostać przeznaczone w całości na budowę innego budynku lub lokalu. W sytuacji, gdy z ww. środków, niezależnie czy w całości, czy tylko w części, zostaną pokryte inne wydatki (spłata kredytu hipotecznego zaciągniętego na budowę domu), nie zostanie zachowane prawo do ulgi mieszkaniowej.

Zatem, w opisanej przez Pana sytuacji nie zachował Pan prawa do ulgi mieszkaniowej. Tym samym jest Pan zobowiązany do zapłaty podatku od spadków i darowizn.

Natomiast, odnosząc się ściśle do kwestii wysokości podatku od spadków i darowizn, wskazuję, że zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej upoważniony jest do wydania, w indywidualnej sprawie wnioskodawcy, wyłącznie interpretacji przepisów prawa podatkowego (interpretacji indywidualnej). Treścią tej interpretacji jest wyłącznie ocena Pana stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny, dokonana poprzez wyjaśnienie treści przepisów i wskazanie uprawnień lub obowiązków z nich wynikających w przedstawionym przez Pana stanie faktycznym.

Przy czym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej, z braku stosownych uprawnień, nie dokonuje obliczenia wysokości należnego podatku; takie uprawnienia posiada wyłącznie naczelnik urzędu skarbowego, wydając w tym zakresie stosowną decyzję. W związku z powyższym w kwestii wysokości należnego podatku oraz warunków jego zapłaty należy zwrócić się do właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Ta interpretacja stanowi ocenę stanowiska Państwa wyłącznie w zakresie przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn. W zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.