Nowa klasyfikacja budżetowa coraz bliżej – Prezydent podpisał nowelizację ustawy o finansach publicznych
Przed księgowymi jednostek sektora finansów publicznych stoją kolejne poważne wyzwania – tym razem związane z reformą systemu budżetowego i wdrożeniem nowej klasyfikacji budżetowej. W dniu 24 marca 2026 r. Prezydent podpisał ustawę z 27 lutego 2026 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw, która m.in. zawiera upoważnienie dla Ministra Finansów do wydania nowego rozporządzenia w tym zakresie.
Nowelizacja ustawy ma na celu wprowadzenie rozwiązań zmierzających do realizacji kamienia milowego A2aG w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO). Przewiduje nowe rozwiązania w obszarach klasyfikacji budżetowej oraz zarządzania budżetem państwa, które mają zwiększyć skuteczność i efektywność wydatkowania środków publicznych przy zachowaniu rzetelnej i przejrzystej informacji o całości transferów, jakie zachodzą w jednostkach sektora finansów publicznych.
Docelowo wydatki budżetu państwa mają być grupowane następująco:
- transfery bieżące (np. dotacje),
- świadczenia na rzecz osób fizycznych,
- wydatki bieżące,
- wydatki majątkowe (inwestycje),
- transfery majątkowe (np. dotacje inwestycyjne).
Zmiany te obejmą zarówno budżet państwa, jak i JST, co ma zapewnić spójność danych finansowych w całym sektorze publicznym.
Dodatkowo, w ramach każdej z ww. grup, prezentowane będą wydatki na realizację programów finansowanych, m.in. z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej.
Nowy system klasyfikacyjny ma:
- uporządkować obecne podziałki klasyfikacyjne,
- wprowadzić nowe grupy wydatków i ich spójne prezentowanie,
- zapewnić większą przejrzystość i porównywalność danych finansowych,
- dostosować klasyfikację do potrzeb analitycznych i sprawozdawczych.
W praktyce oznacza to konieczność dostosowania systemów finansowo-księgowych, procedur planowania budżetu oraz zasad sprawozdawczości.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt 38, który wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r. Przepis ten dotyczy kontroli wykonania budżetu przez dysponentów części budżetowych.
Kolejny etap – nowe rozporządzenie z nową klasyfikacją budżetową
Kluczowe zmiany dla księgowych i skarbników JST nastąpią dopiero wraz z wydaniem nowego rozporządzenia w sprawie klasyfikacji budżetowej. To ono określi szczegółowy układ działów, rozdziałów i paragrafów oraz sposób ich stosowania.
Na stronie Rządowego Centrum Legislacji dostępna jest nowa wersja projektu rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych (projekt z 25 lutego 2026 r.).
Zgodnie z projektem, nowa klasyfikacja i nowe zasady mają mieć zastosowanie po raz pierwszy do planowania ustawy budżetowej na rok 2027 oraz projektów uchwał budżetowych JST na rok 2027. Sprawozdania z wykonania budżetu państwa oraz budżetów JST na rok 2026 mają być sporządzane jeszcze według starych zasad i podziałek. Oznacza to, że przez pewien czas służby finansowe będą pracować na dwóch różnych systemach klasyfikacji (starym – do realizacji bieżącego budżetu oraz nowym – do planowania budżetu na rok kolejny).
Prace legislacyjne nad nowym rozporządzeniem wciąż trwają. Ostateczny kształt przepisów nie jest jeszcze znany, ale już teraz wiadomo, że będzie to największa zmiana klasyfikacji budżetowej od wielu lat, wymagająca odpowiedniego przygotowania.
Czytaj więcej:
Planowane zmiany w ustawy o finansach publicznych – nowa klasyfikacja budżetowa oraz powiązanie paragrafów z kontami księgowymi
Nowa klasyfikacja budżetowa – projekt rozporządzenia z 25 lutego 2026 r.
Oprac. Małgorzata Majewska
red. naczelny PORADNIKA Rachunkowości Budżetowej
POTRZEBUJESZ POMOCY?