Interpretacja indywidualna z dnia 2 czerwca 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0111-KDIB2-3.4015.128.2026.1.JKU

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

2 kwietnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 30 marca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych otrzymania od wnuczki środków pieniężnych przelanych bezpośrednio na rachunek urzędu skarbowego.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Pani wnuczka – darczyńca A.A. – dokonała spłaty Pani zaległości podatkowej tytułem: zaległość podatkowa – podatek od spadku – nr sprawy: (…), (…), PESEL: (…).

Przelew spłaty kwoty (…) PLN został dokonany na rachunek odbiorcy: (…) Urząd Skarbowy, (…). Tym samym poświadczyła obdarowanie babci kwotą pieniężną; są Panie w grupie zerowej.

Na spłatę Pani zaległości od spadku dla całkowitego rozliczenia się z urzędem skarbowym Pani wnuczka, jako darczyńca, wzięła kredyt w Banku (…). Dokonując całkowitej spłaty Pani zaległego podatku wskazała jw. nr Pani sprawy w Urzędzie Skarbowym (…), Pani nazwisko i PESEL. Ponadto, wnuczka jako darczyńca w grupie zerowej zawarła z Panią umowę darowizny, którą załączyła, zgodnie z art. 4a ustawy od podatku od spadku i darowizn.

Zgodnie z Pani wolą, tj. obdarowanej babci – wnuczka dokonała bezpośredniego przelewu na rachunek bankowy urzędu skarbowego właściwego dla Pani. Wyjaśnia Pani, że od zawsze nie potrafi Pani robić przelewów bankowych. Telefon zapewnia Pani wyłącznie Pani bezpieczeństwo: wezwanie karetki pogotowia i wezwanie pomocy medycznej lub sąsiedzkiej. Od wielu lat nie podejmuje się Pani robienia jakichkolwiek przelewów ze względu na Pani stan zdrowia oraz wiek.

Odnośnie poprawności wypełnienia druku przelewu darowizny z (…) 2026 r. przez Pani wnuczkę zasięgała Pani telefoniczne szczegółowej informacji u pracownicy Urzędu Skarbowego – Pani kierownik (…) i pracownika Urzędu Skarbowego Pana (…) z działu egzekucje Urzędu Skarbowego (…). Pracownicy podali wnuczce całkowitą kwotę Pani zadłużenia, którą musi jako darowiznę wpłacić zwykłym przelewem na konto wierzyciela, co też uczyniła. Aby dokonany przelew był traktowany jako darowizna, Pani wnuczka na przelewie podała numer toczącej się Pani sprawy w Urzędzie Skarbowym (…), Pani PESEL oraz Pani imię i nazwisko. Nadto na piśmie zawarła Pani z wnuczką umowę darowizny w dwóch egzemplarzach.

Komplet dokumentów został złożony w Urzędzie Skarbowym (…) drogą służbową przez Urząd Skarbowy w (…). Poświadczenia darowizny złożyła Pani na złożonym w US druku SD-Z2. Druk SD-Z2 został złożony w terminie. Umowę darowizny dla Pani od Pani wnuczki również. Dokumenty drogą służbową zostały złożone w Urzędzie Skarbowym w (…), w miejscu zamieszkania wnuczki i czasowo Pani miejscu zameldowania.

Wnuczka (…), obdarowując Panią i wypełniając druk spłaty Pani zadłużenia wypełniła zgodnie z pouczeniem i bieżącymi wskazówkami Pana (…) – pracownika Urzędu Skarbowego (…). Ponadto, (…) 2026 r. o godz. 8:30 była Pani na wizycie w Urzędzie Skarbowym (…); pracownica urzędu od spadków i darowizn dokonując wglądu i analizy w akta Pani sprawy poinformowała Panią, że dokumentacja złożona w Urzędzie Skarbowym (…) jest prawidłowa i kompletna. Wnuczka mogła podarować Pani każdą kwotę. Dodaje Pani, że Pani córka (…) w Urzędzie Skarbowym w (…) również zasięgnęła informacji i otrzymała odpowiedź, że złożona dokumentacja jest prawidłowa i została przesłana do Urzędu Skarbowego w (…).

(…) 2026 r. odebrała Pani zaświadczenie potwierdzające całkowite rozliczenie się z Urzędem Skarbowym w (…) dzięki darowiźnie od Pani wnuczki (…).

Z wniosku wynika także, że pracownik urzędu zasugerował Pani wycofanie złożonego przez Panią druku SD-Z2, kwestionując umowę darowizny, którą otrzymała Pani od wnuczki, w szczególności z powodu braku przepływu środków przez Pani rachunek bankowy.

Pytanie

Czy będzie Pani musiała zapłacić podatek od darowizny od wnuczki?

Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem, darowizna została dokonana prawidłowo, przy wsparciu pracownika urzędu skarbowego, a także została należycie udokumentowana i zgłoszona. W Pani ocenie darowizna spełnia wszelkie przesłanki do jej uznania i zaakceptowania. Brak jest podstaw do naliczenia podatku od darowizny.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 ze zm.):

Jako, że przepisy tej ustawy nie definiują pojęcia „darowizna” należy odwołać się do odpowiednich przepisów Kodeksu cywilnego.

Na podstawie art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):

Darowizna jest zatem dobrowolnym świadczeniem na rzecz obdarowanego pod tytułem darmym, nie wynika z żadnego stosunku zobowiązaniowego czy z ustawy. Jej istotną cechą jest to, że powstaje stosunek pomiędzy darczyńcą i obdarowanym.

Do zawarcia umowy darowizny, podobnie jak każdej innej umowy, niezbędne jest zgodne oświadczenie woli złożone przez obie strony umowy. Umowa darowizny dochodzi do skutku dopiero z chwilą złożenia oświadczenia woli przez obdarowanego o przyjęciu darowizny. Należy zaznaczyć, że ustawodawca nie wymaga żadnej szczególnej formy oświadczenia obdarowanego o przyjęciu darowizny.

Stosownie do treści art. 890 § 1 Kodeksu cywilnego:

Daną czynność można zatem uznać za darowiznę, jeśli posiada cechy tegoż zobowiązania, tzn. gdy zostanie złożone oświadczenie darczyńcy o przekazaniu darowizny oraz oświadczenie obdarowanego o jej przyjęciu, a ponadto czynność ta musi polegać na nieodpłatnym świadczeniu darczyńcy (kosztem jego majątku) na rzecz obdarowanego.

Stąd decydujące znaczenie dla dokonania oceny prawnopodatkowej w każdym indywidualnym przypadku ma treść umowy wiążącej jej strony, w szczególności zaś ustalenie:

•czy czynność prawna ma charakter nieodpłatny,

•czy występuje obdarowany oraz darczyńca,

•jaki jest charakter przekazanych środków.

Jednoznaczne określenie powyższych elementów jest niezwykle istotne, ponieważ nie każde bezpłatne przysporzenie mieści się w definicji umowy darowizny w rozumieniu Kodeksu cywilnego. Nieodpłatne przekazanie majątku może bowiem wynikać także z innego tytułu prawnego (art. 889 Kodeksu cywilnego). Natomiast skutki prawnopodatkowe danego nabycia środków pieniężnych przez osoby fizyczne można oceniać na podstawie przepisów ustawy o podatku do spadków i darowizn tylko pod warunkiem, że stanowi ono nabycie tytułem ujętym w ww. art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, a więc m.in. tytułem darowizny.

Stosownie do treści art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Jak wynika z treści art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy:

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 ww. ustawy:

Stosownie do art. 14 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy:

Należy zauważyć, że – co do zasady – darowizna podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Podatek ustala się z uwzględnieniem tzw. kwoty wolnej od podatku. Na wysokość podatku ma wpływ przynależność do grupy podatkowej, do której zaliczany jest nabywca.

Niezależnie od powyższego, ustawa o podatku od spadków i darowizn przewiduje w swojej treści zwolnienie podmiotowo-przedmiotowe dla członków najbliższej rodziny.

W myśl art. 4a ust. 1 ww. ustawy:

Zgłoszenie o nabyciu rzeczy i praw majątkowych powinno być dokonane na formularzu SD-Z2 określonym przez Ministra Finansów w rozporządzeniu z dnia 20 listopada 2015 r. w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2060).

Należy podkreślić, że w przypadku darowizny środków pieniężnych oba warunki wskazane w art. 4a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy muszą być spełnione łącznie, aby można było zastosować zwolnienie.

Zgodnie z art. 4a ust. 3 cyt. ustawy:

Przy czym, w myśl art. 4a ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Z zacytowanego powyżej art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika, że podstawowym kryterium uprawniającym do skorzystania ze zwolnienia, jeżeli przedmiotem darowizny są środki pieniężne, poza zgłoszeniem nabytych środków pieniężnych naczelnikowi urzędu skarbowego na formularzu SD-Z2 (za wyjątkiem sytuacji określonych w art. 4a ust. 4 ustawy) jest udokumentowanie ich otrzymania dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

Z treści wniosku wynika, że Pani wnuczka dokonała spłaty Pani zaległości podatkowej. Ponadto, wnuczka jako darczyńca w grupie zerowej zawarła z Panią umowę darowizny. Zgodnie z Pani wolą, tj. obdarowanej babci – wnuczka dokonała bezpośredniego przelewu na rachunek bankowy urzędu skarbowego właściwego dla Pani. Poświadczenia darowizny złożyła Pani na złożonym w urzędzie skarbowym druku SD-Z2. Druk SD-Z2 został złożony w terminie.

W przypadku darowizny środków pieniężnych, dla zastosowania przedmiotowego zwolnienia z podatku, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, środki te muszą zostać przekazane w sposób ściśle w przepisie określony, a zatem na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym. Literalne brzmienie przepisu art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn nie pozwala skorzystać ze zwolnienia podatkowego, gdy nabycie nie jest udokumentowane tak, jak wskazuje przepis art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Z treści wniosku wprost wynika, że środki pieniężne zostały przez Pani wnuczkę przekazane przelewem dokonanym bezpośrednio na rachunek urzędu skarbowego. W opisanej sytuacji środki pieniężne nie zostały zatem przekazane na Pani rachunek płatniczy oraz na Pani inny rachunek niż płatniczy (a więc nie zostały przekazane na rachunek nabywcy). Przepis art. 4a ust. 1 pkt 2 ww. ustawy wyraźnie z kolei wskazuje, że do skorzystania ze zwolnienia koniecznym jest udokumentowanie otrzymanych środków pieniężnych dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego inny (niż płatniczy) rachunek; czyli na rachunek obdarowanego.

Co prawda, zgodnie z utartą linią interpretacyjną i orzeczniczą, warunek określony we wskazanym przepisie uważa się za spełniony również wtedy, gdy wpłata dokonywana jest na rachunek bankowy osoby trzeciej, ale na subkonto wyodrębnione w ramach tego rachunku dla osoby obdarowanej. W analizowanym przypadku taka sytuacja jednak nie występuję.

Literalne brzmienie przepisu art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn nie pozwala więc skorzystać ze zwolnienia podatkowego w przypadku wpłaty środków pieniężnych przez darującego na rzecz podmiotów (osób) trzecich – ich rachunek, gdyż nabycie nie jest udokumentowane tak, jak wskazuje przepis art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Jeżeli więc przedmiot darowizny został przekazany bezpośrednio przez darczyńcę na rachunek urzędu skarbowego, zwolnienie określone w art. 4a ustawy od spadków i darowizn nie będzie miało zastosowania.

Nie można bowiem odstąpić od jednoznacznego brzmienia ww. przepisu i stosować go z pominięciem warunków wprost w nim wyrażonych, czyli z pominięciem fragmentu przepisu (określającego wprost jak darowane środki mają być przekazane), który musiałby zostać uznany nie tyle za zbędny, co za niedopuszczalny, rażąco naruszający Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej.

Użyte w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn wyrażenie „udokumentowanie – w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne (…) – ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym” należy rozumieć w ten sposób, że dowód ten dokumentuje dokonanie wpłaty lub przelewu środków pieniężnych, będących przedmiotem czynności prawnej darowizny (art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego), przez darczyńcę na konto obdarowanego, a nie wpłatę lub przelew na konto innego podmiotu. Zatem warunkiem do skorzystania ze zwolnienia podatkowego uregulowanego w ww. przepisie jest udokumentowanie dokonania przekazania środków pieniężnych we wskazany w tym przepisie sposób przez darczyńcę na rzecz obdarowanego. Podejmowanie innych czynności w celu dokumentowania otrzymania środków pieniężnych tytułem darowizny jest niewystarczające albo zbędne.

Fakt, że czynność została skutecznie dokonana nie powoduje, że zostały zachowane wszystkie warunki niezbędne do skorzystania ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Zawarła Pani z wnuczką umowę darowizny na piśmie i zgłosiła ją Pani do właściwego urzędu skarbowego.

Jednakże, mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny oraz powołane przepisy prawa należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie nie został spełniony jeden z warunków zastosowania zwolnienia z podatku od spadków i darowizn, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, bowiem przekazanie środków pieniężnych tytułem darowizny nie zostało udokumentowane zgodnie z zasadami określonymi w tym przepisie. Środki pieniężne nie zostały przelane na Pani rachunek, a więc na rachunek, którego byłaby Pani właścicielem jako obdarowana, lecz zostały przekazane przez Pani wnuczkę przelewami bezpośrednio na rachunek urzędu skarbowego.

W konsekwencji, otrzymane przez Panią środki pieniężne, w części w jakiej przekraczają kwotę wolną od opodatkowania (wskazaną w cyt. wyżej art. 9 ust. 1 pkt 1 omawianej ustawy), przy uwzględnieniu zasady kumulacji zawartej w ww. art. 9 ust. 2 tejże ustawy), podlegają opodatkowaniu na ogólnych zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Końcowo wskazuję, że jako organ wydający interpretację – w ramach danych mi uprawnień – mogę jedynie wyjaśnić brzmienie przepisu podatkowego mającego zastosowanie w sytuacji opisanej przez osobę składającą wniosek o interpretację i wskazać jakie prawa i obowiązki płyną dla wnioskodawcy z tego przepisu. Nie mogę zatem oceniać działań innego organu, uprawnionego do określonych czynności, w tym przypadku działań pracowników urzędu skarbowego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.