Interpretacja indywidualna z dnia 24 czerwca 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.433.2026.1.JK

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualne

6 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 30 kwietnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie niepodlegania opodatkowaniu podatkiem VAT opłat pobieranych za zajęcie pasa drogowego drogi wewnętrznej na podstawie umowy cywilnoprawnej.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Gmina (dalej: Gmina lub Wnioskodawca) jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej: ustawa o samorządzie gminnym), Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 1 cytowanej ustawy, do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Do zadań własnych Gminy należą m.in. sprawy gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego, stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym.

Wnioskodawca jako zarządca dróg wewnętrznych zawiera umowy cywilnoprawne na zajęcie pasa drogowego dróg wewnętrznych znajdujących się na terenie Gminy w celu:

·prowadzenia robót, w tym robót ziemnych niezwiązanych z przeznaczeniem zajmowanej nieruchomości,

·umieszczania urządzeń infrastruktury technicznej, niezwiązanych z przeznaczeniem zajmowanej nieruchomości;

·umieszczania obiektów budowlanych, budowli i reklam, niezwiązanych z przeznaczeniem zajmowanej nieruchomości.

Umowy zawierane są na jeden dzień lub dłuższy okres. Tym samym opłaty są, odpowiednio - jednorazowe bądź roczne. W przypadku umieszczenia urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego Gmina nalicza opłatę roczną płatną do 15 stycznia.

Wysokość wymienionych wyżej opłat za zajęcie 1 m² powierzchni pasa ustalana jest na podstawie Zarządzenia … z dnia 8 maja 2024 r. Wójta Gminy w sprawie określenia warunków, w tym stawek opłat w zakresie zajęcia pasa drogowego dróg wewnętrznych niebędących drogami publicznymi oraz zajęcia innych gruntów niebędących drogami wewnętrznymi i publicznymi, stanowiących własność Gminy. Obecnie Gmina dokumentuje te opłaty fakturami VAT i odprowadza podatek należny. Stawki mają charakter sztywny i nie podlegają negocjacjom z podmiotami zajmującymi pas drogowy. Drogi wewnętrzne są co do zasady ogólnodostępne dla lokalnej społeczności.

Pozyskiwane z tytułu zawieranych umów opłaty stanowią środki publiczne (niepodatkowe należności budżetowe) i są w całości przeznaczane na realizację zadań własnych Gminy.

Złożony wniosek dotyczy wyłącznie zajmowania pasa drogowego dróg wewnętrznych ogólnodostępnych zlokalizowanych na terenie Gminy.

Pytanie

Czy pobierane przez Gminę opłaty z tytułu zajęcia pasa drogowego dróg wewnętrznych na podstawie umów cywilnoprawnych podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Państwa stanowisko w sprawie

Odpłatne udostępnianie przez Gminę pasa drogowego drogi wewnętrznej nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu VAT.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, pod pojęciem działalności gospodarczej rozumie się wszelką formę aktywności prowadzonej przez wytwórców, handlowców oraz usługodawców, włączając w to rolnictwo, wydobycie surowców naturalnych, a także wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 6 przedmiotowej ustawy, wskazuje, organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy nie traktuje się jako podatników w ramach działań wynikających z ich ustawowych kompetencji, do których realizacji zostały powołane.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, gmina realizuje zadania o charakterze publicznym we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność. W myśl art. 6 ust. 1 ww. ustawy, kompetencje gminy obejmują wszystkie lokalne kwestie publiczne, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Zatem organy władzy publicznej oraz urzędy obsługujące te organy są wyłączone z kręgu podatników podatku od towarów i usług - w zakresie czynności nałożonych przepisami prawa, dla realizacji których zostały powołane. Jest to wyłączenie podmiotowo-przedmiotowe i ma zastosowanie przy spełnieniu przez ten organ dwóch warunków:

·jego podmiotem jest organ władzy publicznej lub urząd obsługujący ten organ;

·odnosi się jedynie do czynności nałożonych przepisami prawa, dla których powołano te organy, z wyłączeniem czynności realizowanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z powołanych przepisów wynika więc, że organy władzy publicznej nie podlegają opodatkowaniu podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają z tego tytułu należności, opłaty lub składki.

Biorąc pod uwagę powyższe, za wyłączone z opodatkowania podatkiem VAT uznawane są czynności wykonywane przez podmioty prawa publicznego (organy władzy publicznej i urzędy obsługujące te organy) w ramach sprawowanego przez nie władztwa publicznego.

Do zadań własnych Gminy, zgodnie z w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym, należą sprawy gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, funkcję zarządcy drogi pełni organ administracji rządowej lub samorządowej, który odpowiada za planowanie, budowę, modernizację, a także utrzymanie i ochronę dróg. W przypadku dróg gminnych, na mocy art. 19 ust. 2 tej samej ustawy, rolę zarządcy sprawuje bezpośrednio wójt, burmistrz lub prezydent miasta.

Według art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, umieszczenie w pasie drogowym reklam lub urządzeń obcych w wyjątkowych sytuacjach wymaga zgody zarządcy drogi w formie decyzji administracyjnej. Wymóg ten zostaje zniesiony, jeśli zawarto umowy przewidziane w ust. 7 lub w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c. Podobnie, w myśl art. 40 ust. 1, każde zajęcie pasa drogowego na cele inne niż drogowe wymaga uzyskania decyzji administracyjnej, chyba że podstawą zajęcia jest umowa określona w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c.

Na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy o drogach publicznych zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 wydaje się w celu:

1)prowadzenia robót w pasie drogowym;

2)umieszczania w pasie drogowym liniowych urządzeń obcych;

3)umieszczania w pasie drogowym urządzeń obcych innych niż wymienione w pkt 2 oraz reklam;

4)zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności w celach innych niż wymienione w pkt 1-3.

Jednocześnie, zgodnie z art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę.

Działania zarządców dróg mieszczą się zatem w zakresie czynności o charakterze publicznoprawnym i wynikają z wykonywania przez jednostki państwowe władztwa publicznoprawnego.

Gmina pragnie zauważyć, że w przypadku zajęcia pasa drogowego dróg publicznych, na podstawie przepisów ustawy o drogach publicznych, Gmina wydaje decyzje administracyjne i pobiera opłaty, które w sposób bezsporny nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT (działanie w charakterze organu władzy publicznej – art. 15 ust. 6 ustawy o VAT). Gospodarowanie drogami wewnętrznymi ma dokładnie ten sam cel i charakter (realizacja zadań własnych). Jedyną różnicą jest forma prawna udostępnienia pasa drogowego – z uwagi na brak możliwości zastosowania reżimu administracyjnego z ustawy o drogach publicznych do dróg wewnętrznych, Gmina zmuszona jest do stosowania formy cywilnoprawnej. Zmiana formy prawnej realizacji tego samego zadania publicznego nie powinna jednak skutkować odmiennym traktowaniem tych czynności na gruncie podatku VAT.

W świetle przytoczonych przepisów Gmina stoi na stanowisku, że odpłatne udostępnianie dróg publicznych i wewnętrznych mieści się w sferze działań publicznoprawnych. Realizując te zadania, Gmina występuje w roli organu władzy publicznej, a nie przedsiębiorcy. Ponieważ zarządzanie drogami jest wyłączną kompetencją jednostek samorządu, wyłączenie tych czynności z opodatkowania VAT nie wpłynie na naruszenie zasad konkurencji. W konsekwencji opłaty za zajęcie pasa drogowego (również dróg wewnętrznych), wynikające z zarządzenia Wójta Gminy, mają charakter danin publicznych. Nie są one wynagrodzeniem za usługę komercyjną, a zatem zarówno udostępnianie pasa drogi publicznej, jak i wewnętrznej – w tym na podstawie Umowy – pozostaje poza zakresem opodatkowania VAT.

Stanowisko Wnioskodawcy znajduje swoje potwierdzenie przykładowo w:

• interpretacji indywidualnej z dnia 8 kwietnia 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-3.4012.87.2025.1.AKR

• interpretacji indywidualnej z dnia 17 grudnia 2024 r., sygn. 0114-KDIP4-3.4012.650.2024.2.AAR
• interpretacji indywidualnej z dnia 25 lipca 2024 r. sygn., 0113-KDIPT1-3.4012.319.2024.1.MJ.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku, jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:

Art. 15 ust. 6 ustawy, stanowi, że:

Organy władzy publicznej oraz urzędy obsługujące te organy są wyłączone z kręgu podatników podatku od towarów i usług – w zakresie czynności nałożonych przepisami prawa, dla realizacji których zostały powołane. Jest to wyłączenie podmiotowo-przedmiotowe i ma zastosowanie przy spełnieniu przez ten organ dwóch warunków:

• jego podmiotem jest organ władzy publicznej lub urząd obsługujący ten organ;
• odnosi się jedynie do czynności nałożonych przepisami prawa, dla których powołano te organy, z wyłączeniem czynności realizowanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z powołanych przepisów wynika, że organy władzy publicznej nie są podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają z tego tytułu należności, opłaty lub składki. Organy te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Generalnie zatem wyłączone z opodatkowania podatkiem od towarów i usług są czynności wykonywane przez podmioty prawa publicznego (organy władzy publicznej i urzędy obsługujące te organy) w ramach sprawowanego przez nie władztwa publicznego.

Zaznaczenia wymaga, że takie pojęcia jak „organ władzy publicznej”, czy „urzędy obsługujące te organy” nie zostały zdefiniowane w ustawie o podatku od towarów i usług. Choć w wielu aktach normatywnych ustawodawca posługuje się pojęciem „władza publiczna”, czy „organy władzy publicznej”, to jednocześnie nigdzie nie definiuje tych pojęć.

Dokonując wykładni art. 15 ust. 6 ustawy zauważenia wymaga, że celem tej regulacji jest wyłączenie wszelkich organów władzy publicznej oraz innych organów podlegających prawu publicznemu z kategorii podatników VAT, w odniesieniu do czynności wykonywanych przez te podmioty w charakterze władz publicznych. Podatnikiem podatku od towarów i usług jest więc również organ władzy publicznej oraz urząd obsługujący ten organ, jeżeli w stosunku do określonej czynności lub transakcji zachowuje się jak podmiot gospodarczy. Z tego właśnie względu, ustawodawca uznał w art. 15 ust. 6 ustawy, że organy (urzędy) nie są podatnikami w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2026 r. poz. 662):

Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym:

Art. 9 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, stanowi, że:

Zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:

W myśl art. 19 ust. 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 889):

Stosownie do art. 19 ust. 2 ustawy o drogach publicznych:

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych:

W art. 4 ustawy o drogach publicznych, ustawodawca wskazał, że:

Zgodnie z art. 39 ust. 1 i ust. 3 ustawy o drogach publicznych:

Stosownie do art. 40 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 11 i ust. 12 ustawy o drogach publicznych:

Działania zarządców dróg mieszczą się zatem w zakresie czynności o charakterze publicznoprawnym i wynikają z wykonywania przez jednostki państwowe władztwa publicznoprawnego.

Stosownie do art. 5 ust. 2 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1483 ze zm.):

W myśl art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych:

Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy pobierane przez Państwa opłaty z tytułu zajęcia pasa drogowego dróg wewnętrznych na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.

Istota problemu sprowadza się zatem do ustalenia, czy wykonując czynności z obszaru publicznoprawnego, spełniają Państwo obie wskazane w art. 15 ust. 6 ustawy przesłanki, tj. czy są Państwo organem władzy publicznej oraz czy pobieranie określonych opłat jest czynnością ze sfery cywilnoprawnej, czy publicznoprawnej.

Mając na uwadze opis sprawy oraz powołane przepisy prawa uznać należy, że pobieranie opłat za zajęcie pasa drogowego dróg wewnętrznych jest działaniem mieszczącym się w zakresie Państwa zadań własnych, a więc daniną o charakterze publicznym, która nie stanowi zapłaty za świadczenie usług. Zatem, w zakresie realizacji ww. zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa są Państwo adresatem normy prawnej, o której mowa w art. 15 ust. 6 ustawy.

W konsekwencji, ww. opłaty za zajęcie pasa drogowego dróg wewnętrznych pobierane przez Państwa nie podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług.

Tym samym, Państwa stanowisko uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Informuję, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Odnosząc się do powołanych przez Państwa interpretacji wskazuję, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych co oznacza, że należy je traktować indywidualnie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.

·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.