Interpretacja indywidualna z dnia 25 czerwca 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL2-1.4011.460.2026.2.MKA
Kwota wypłacona przez bank w ramach ugody, zwracająca nienależnie pobrane świadczenia kredytowe, nie stanowi przychodu do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
30 kwietnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 24 kwietnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 28 maja 2026 r. (wpływ 3 czerwca 2026 r.) i 12 czerwca 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku wspólnego jest następująca:
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem
1.Zainteresowany będący stroną postępowania:
AA;
2.Zainteresowana niebędąca stroną postępowania:
BA.
Opis zdarzenia przyszłego
Zainteresowani są osobami fizycznymi polskimi rezydentami podatkowymi.
Zainteresowani w 2005 r. zawarli umowę kredytu hipotecznego na zakup lokalu mieszkalnego w celu realizacji własnych celów mieszkaniowych. Kredyt denominowany był w walucie obcej i wynosił (…) PLN.
Kredyt został przez Zainteresowanych całkowicie spłacony w 2025 r. W okresie od stycznia 2006 r. do września 2025 r. włącznie Zainteresowani tytułem rat kapitałowo-odsetkowych uiścili na rzecz banku kwotę (…) zł i (…) CHF.
Zainteresowani wnieśli pozew o stwierdzenie nieważności umowy kredytowej oraz zwrot od banku (dalej: Bank) na rzecz Zainteresowanych kwoty (…) PLN oraz kwoty (…) CHF tytułem bezpodstawnego wzbogacenia
Sąd Okręgowy wyrokiem ze stycznia 2026 r zasądził od Banku na rzecz Zainteresowanych kwoty (…) PLN oraz (…) CHF. Powodem zasądzenia kwot była nieważność umowy kredytu wynikająca z zawarcia w niej klauzul abuzywnych.
Od powyższego wyroku Bank złożył apelację, w związku z tym wyrok Sądu Okręgowego nie jest prawomocny.
W celu pełnego i ostatecznego uregulowania roszczeń pomiędzy Bankiem a Zainteresowanymi, Bank zaproponował zawarcie ugody (dalej: Ugoda). Zgodnie z projektem Ugody przedstawionej przez Bank, jej celem jest zrzeczenia się przez Zainteresowanych roszczeń wobec Banku w związku z zawarciem i wykonywaniem umowy kredytu oraz zrzeczenie się przez Bank wszelkich dalszych roszczeń w związku z zawarciem i wykonywaniem umowy ponad kwotę uzgodnioną Ugodzie.
Poniżej Zainteresowani wskazują kluczowe fragmenty Ugody (w treści Ugody Zainteresowani są określani jako Klient):
„§ 2 ZRZECZENIE SIĘ ROSZCZEŃ PRZEZ KLIENTA i BANK ZAKOŃCZENIE POSTĘPOWAŃ SĄDOWYCH
„Klient wyraźnie, świadomie i dobrowolnie wyraża zgodę na związanie go postanowieniami Umowy w ich dotychczasowym brzmieniu ( ), sprzeciwia się ich wyłączeniu z Umowy i przywróceniu sytuacji, w której znalazłby się, gdyby te postanowienia nie zostały zawarto w Umowie, a także przywraca im skuteczność z mocą wsteczną (tj. od daty zawarcia Umowy). Klient wyraźnie, świadomie i dobrowolnie, w pełni zrzeka się, odstępuje od i rezygnuje z.
a.powoływania się na niedozwolony charakter jakichkolwiek postanowień Umowy lub jej nieważność, w tym w zakresie wynikającym z wyroku sądu I instancji wydanym w Postępowaniu z powództwa Klienta;
b.skierowania ewentualnego wyroku wydanego w Postępowaniu z powództwa Klienta do egzekucji, w tym w szczególności w zakresie ewentualnych kwot zasądzonych przez sąd I instancji od Banku na rzecz Klienta;
c.dochodzenia innych roszczeń pieniężnych wynikających z lub związanych z zawarciem Umowy oraz zakresem informacji, jakie Klient otrzymał od Banku przed zawarciem Umowy (w tym dotyczących ryzyka kursowego), obejmujących w szczególności roszczenia o zapłatę kwot innych niż te już zasądzone na rzecz Klienta przez sąd I instancji w Postępowaniu z powództwa Klienta (w tym roszczenia o (i) wynagrodzenie za korzystanie przez Bank ze środków pieniężnych wpłaconych przez Klienta, (ii) odszkodowanie lub zadośćuczynienie za szkodę majątkową i lub niemajątkową poniesioną przez Klienta i/lub (iii) waloryzację środków pieniężnych wpłaconych przez Klienta).
3.Ponadto, Klient zobowiązuje się, w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia zawarcia Ugody, złożyć pismo procesowe, w którym cofnie pozew (wraz ze zrzeczeniem się roszczeń) z uwagi na zawartą Ugodę, oraz przesłać odpis tego pisma procesowego do pełnomocnika Banku (wraz z potwierdzeniem nadania do Sądu)
4.Z kolei Bank
a.zobowiązuje się w terminie 14 dni kalendarzowych od wystąpienia ostatniego z dwóch zdarzeń (i) dnia zawarcia ugody lub (ii) otrzymania pisma procesowego Klienta dotyczącego cofnięcia pozwu Klienta (wraz z potwierdzeniem nadania do Sądu), złożyć pismo procesowe, w którym cofnie wniosek o zasądzenie kosztów;
b.poniesie koszty związane z Postępowaniem z powództwa Klienta, w tym koszty zastępstwa procesowego Klienta w wysokości do jednokrotności stawki minimalnej określonej w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie lub Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, które wynoszą (…) PLN oraz opłatę sadową od pozwu w kwocie (…) PLN, płatne w terminie oznaczonym w § 3 ust. 3, Bank wypłaci kwotę na rachunek nr (…) należący do (…). W celu uniknięcia wątpliwości, każda ze Stron zrzeka się wszelkich roszczeń, jakie może mieć względem drugiej Strony w związku z kosztami Postępowania z powództwa Klienta, w tym kosztami zastępstwa procesowego, ponad koszty uzgodnione w zdaniu pierwszym. Każda ze Stron zobowiązuje się nie dochodzić takich kosztów od drugiej Strony.
5.Klient i Bank zgodnie postanawiają, że zapłata przez Bank na rzecz Klienta kwoty określonej w § 3 ust. 3 poniżej będzie skutkować wygaśnięciem wzajemnych roszczeń Klienta i Banku związanych z zawarciem i wykonaniem Umowy, a także umorzeniem Postępowania z powództwa Klienta (wobec cofnięcia przez Klienta pozwu).
6.Niniejsza ugoda wyczerpuje wszelkie roszczenia stron, w tym roszczenia Kredytobiorcy zasądzone wyrokiem Sądu Okręgowego (…). Kredytobiorca zobowiązuje się nie dochodzić zapłaty zasądzonych tam kwot, w tym nie wszczynać postępowania egzekucyjnego w tym zakresie. Bank zaniecha kierowania wniosku o koszty postępowania a nadto złoży oświadczenie o cofnięciu wniosku o zasądzenie kosztów procesu sformułowanego w treści odpowiedzi na pozew oraz apelacji Banku złożonych w Postępowaniu z powództwa Kredytobiorcy.
§ 3 ZWOLNIENIE KLIENTA Z DŁUGU
1.Strony zgodnie potwierdzają, że Bank wypłacił na rzecz Klienta kwotę (…) PLN. Na dzień sporządzenia Ugody, Klient zapłacił na rzecz Banku kwotę (…) PLN i (…) CHF w efekcie spłacił kredyt w całości. Klient potwierdza, że Bank wypłacił kwotę, o której mowa w zdaniu pierwszym oraz że kwoty wskazane w zdaniu drugim zostały zapłacone w wykonaniu Umowy, uznają uprawnienia Banku do otrzymania tych kwot i nie zgłasza żadnych roszczeń względem tych kwot, bez uszczerbku dla rozliczenia, o którym mowa w § 3 ust. 3 poniżej.
2.Zgodnie z informacją zawartą w księgach rachunkowych Banku, na dzień sporządzenia Ugody kredyt został spłacony w całości, a saldo zadłużenia wynosi 0 PLN.
3.W ramach pełnego i ostatecznego rozliczenia roszczeń stron wynikających z Umowy lub w związku z nią Bank zobowiązuje się do zapłaty na rzecz Klienta kwoty (…) PLN w terminie 30 dni kalendarzowych od wystąpienia ostatniego ze zdarzeń:
a.zawarcia Ugody lub
b.otrzymania przez Bank pisma procesowego Klienta dotyczącego cofnięcia pozwu w Postępowaniu z powództwa Klienta (z potwierdzeniem nadania do Sądu), lub
c.otrzymania przez Bank pisemnej dyspozycji Klienta dotyczącej wypłaty.
Formularz dyspozycji wypłaty stanowi Załącznik C do Ugody.
4.Z dniem zawarcia Ugody Bank potwierdza, że nie przysługują mu wobec Klienta żadne dalej idące roszczenia wynikające z Umowy lub w związku z nią i dla uniknięcia wszelkich wątpliwości zrzeka się wszelkich takich roszczeń.
5.Jeżeli w chwili zawarcia Ugody Bank nie wystawił i wysłał do Klienta dokumentów zwalniających zabezpieczenie wierzytelności wynikających z Umowy, w tym pozwalających na wykreślenie hipoteki wpisanej na rzecz Banku, Bank uczyni to zgodnie z postanowieniami Umowy."
Ponadto uzupełnili Państwo opis zdarzenia o następujące informacje:
Państwa wniosek dotyczy kwoty (…) zł.
W odniesieniu do tej kwoty wyjaśnili Państwo, że:
W wyniku ugody Bank zwróci środki pieniężne w kwocie nominalnie niższej niż wartość otrzymana przez kredytobiorcę.
W ocenie Wnioskodawcy będzie to zwrot części środków, które zostały wpłacone do Banku tytułem spłaty kapitału, odsetek i innych opłat, które stały się nienależne z uwagi na nieważność umowy kredytu (zgodnie z nieprawomocnym wyrokiem sądu). Jak wskazano we wniosku, taka jest zdaniem Wnioskodawcy natura ekonomiczna zwracanych środków, mimo że ugoda posługuje się własnymi, sformułowaniami i nie nazywa tej kwoty wprost „zwrotem nienależnych rat".
Przedmiotem wniosku jest rozstrzygnięcie przez Organ, czy pomimo tak sformułowanej treści ugody z perspektywy prawa podatkowego wypłacana kwota będzie stanowić zwrot nienależnego świadczenia niepodlegającego opodatkowaniu.
Pytanie
Czy w przypadku zawarcia Ugody, kwota wypłacona przez Bank będzie stanowić dla Zainteresowanych przychód, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Zainteresowanych, w przypadku zawarcia Ugody, kwota wypłacona przez Bank nie będzie stanowić dla Zainteresowanych przychodu, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o PIT, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego. Zwrot nienależnego świadczenia nie powoduje przysporzenia majątkowego, tylko przywraca dotychczasowy stan majątku. Sama spłata bądź otrzymanie kredytu są neutralne podatkowo. Tym samym, zwrot części dokonanych spłat kredytu nie powinien stanowić przychodu podatkowego, gdyż taki zwrot nie skutkuje przysporzeniem majątkowym po stronie kredytobiorcy.
Zwrot nadpłaconych rat kredytowych nie jest przychodem, gdyż nie stanowi faktycznego przyrostu majątku, lecz jedynie przywrócenie stanu sprzed nienależnego pobrania.
Tak m.in. interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 4 kwietnia 2025 r. 0115 KDIT1.4011.97.2025.2.MK: „Mając zatem na uwadze zwrotny charakter kosztów wygranego procesu sądowego, zwrot ten nie powoduje obowiązku podatkowego w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile kwota zasądzona tytułem zwrotu kosztów postępowania nie przewyższała faktycznie poniesionych przez Panią wydatków. Koszty te zostały bowiem sfinansowane z Pani własnych środków a następnie na podstawie wyroku zostały zwrócone. W takim wypadku kwota ta stanowi jedynie zwrot poniesionych wcześniej nakładów - nie jest więc dochodem podlegającym opodatkowaniu. Dla celów podatkowych otrzymana kwota tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego jest obojętna podatkowo''.
Zgodnie z Ugodą Bank ma wypłacić na rzecz Zainteresowanych kwotę (…) PLN. Jest to kwota niższa niż spłacone przez Zainteresowanych raty kapitałowo-odsetkowe, które wyniosły (…) PLN i (…) CHF. Przyczyną zawarcia Ugody jest ryzyko podtrzymania przez Sąd Apelacyjny wyroku Sądu Okręgowego stwierdzającego nieważność umowy kredytu, co skutkowałoby obowiązkiem zapłaty przez Bank kwoty wyższej niż kwota proponowana w Ugodzie.
W ocenie Zainteresowanych istota ekonomiczna świadczenia Banku w ramach Ugody to zwrot części świadczenia, które zostało przez Zainteresowanych spełnione nienależnie z uwagi na postanowienia umowy kredytu.
W ocenie Zainteresowanych, kwota, która miałaby być wypłacona przez Bank w ramach Ugody, stanowi w istocie zwrot części środków pieniężnych, które Zainteresowani nadpłacili na rzecz Banku. Kwota ta nie stanowi odsetek za opóźnienie, odszkodowania, zadośćuczynienia ani żadnej innej formy gratyfikacji lecz jest zwrotem nienależnie pobranego przez Bank świadczenia (zwrotem własnych środków Zainteresowanych).
Skoro:
1)roszczenie Zainteresowanych dotyczy zwrotu wpłaconej kwoty z uwagi na zarzut nienależnego świadczenia,
2)zwrot takiej kwoty nie stanowiłby przychodu,
3)Bank w ramach ugody zgadza się zwrócić część żądanej kwoty
to ekonomicznym sensem tej czynności jest w rzeczywistości dobrowolne spełnienie części świadczenia żądanego przez Zainteresowanych od Banku, a nie wynagrodzenie za odstąpienie od dochodzenia roszczeń od Banku. Sformułowania ugody, zgodnie z którymi Zainteresowani uznają uprawnienie Banku do otrzymania zapłaconych rat kapitałowo odsetkowych i nie zgłaszają żadnych roszczeń względem tych kwot, nie może mieć w tym przypadku wpływu na tę kwalifikację.
Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Ugodę zalicza się do kategorii umów ustalających i następczych, tj. mających na celu nadanie już istniejącemu stosunkowi prawnemu cechy pewności i bezsporności. Ugoda może zmierzać do potwierdzenia treści już istniejącego stosunku prawnego, jak i zmieniać bądź rozwiązywać ten stosunek. Natomiast nie może ona kreować nowego stosunku prawnego (K. Osajda (red serii), W. Borysiak (red. tomu), Kodeks cywilny. Komentarz. Wyd. 30, Warszawa 2022).
Takie stanowisko zostało zaprezentowane m.in. w wyroku Sądu Najwyższego z 4 lutego 2004 r., sygn. akt I CK 178/03, w którym Sąd wskazał, że: „Literalne brzmienie przepisu, w którym zawarto legalną definicję ugody, jednoznacznie uzasadnia wniosek, iż o ugodzie można mówić jedynie w sytuacji, gdy reguluje ona prawa i obowiązki stron (w celu usunięcia wątpliwości lub sporu) - przy czynieniu wzajemnych ustępstw - w ramach istniejącego już stosunku prawnego. Ugoda nie może natomiast kreować nowego stosunku prawnego między stronami".
Obecnie banki zawierają liczne ugody sądowe dotyczące kredytów walutowych. Gdyby nie fakt licznych sporów sądowych, które były/są prowadzone w odniesieniu do kredytów walutowych w związku z istnieniem klauzul abuzywnych w umowach kredytowych. Bank nie wdrażałby środków zaradczych w postaci zawarcia Ugody w przedmiotowym zakresie (co potwierdza tekst Ugody, gdzie Bank powołuje wyroki sądowe dotyczące tego zagadnienia).
W świetle powyższego, mając na uwadze elementy konstrukcyjne instytucji ugody, tj. w szczególności fakt, że ugoda nie kreuje nowego stosunku prawnego i jest zawierana niejako „na tle” pierwotnego stosunku prawnego, rozliczenia z tytułu Ugody dla celów PIT nie powinny być rozpatrywane w oderwaniu od rozliczeń dokonywanych pomiędzy Bankiem a Kredytobiorcami na podstawie Umowy kredytu.
Ugoda nie wskazuje wprost, że wypłacana kwota stanowi zwrot nienależnych środków, jednak zdaniem Zainteresowanych nie oznacza to, że nie powinna być w ten sposób traktowana.
Jak wskazano w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 27 stycznia 2025 r., 0115-KDIT1.4011.790.2024.1.DB: „kwota, która zostanie wypłacona przez bank nie stanowi przychodu do opodatkowania w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Rozliczając się z kredytobiorcą - w wyniku ugody - bank zdecydował dobrowolnie bez dalszego prowadzenia procesu sądowego dokonać zwrotu części nadpłaty kredytu. To pozwoli zakończyć spór. Pomimo tego sformułowanie użyte przez bank, które nie podlega negocjacjom, może budzić wątpliwości i wskazywać, że bank wypłaci kredytobiorcom dodatkową kwotę, podczas gdy faktycznie jest to zwrot części rat odsetkowych wpłaconych przez kredytobiorcę do banku. Dlatego do tej sytuacji należy stosować takie same zasady jak do kwot zasądzanych przez sąd i zwracanych kredytobiorcom, bowiem kwota 54 803,42 zł w rzeczywistości stanowi zwrot wpłaconego przez kredytobiorcę kapitału i nie stanowi ona przychodu oraz nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Otrzymana kwota nie przysporzy w efekcie majątku dla podatnika. Podatnik wpłacił bowiem wcześniej do banku kwotę dużo wyższą niż otrzymał w ramach umowy kredytu i na mocy zawieranej ugody z bankiem otrzymuje część nadpłaty tytułem nienależnie pobranego świadczenia przez bank."
Podobnie interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 20 listopada 2025 r., 0112-KDWL 4011.132.2025.1.WS: „Zgodnie z § 2 ust. 4 Ugody „Kredytobiorca oświadcza, iż godzi się na zawarcie Ugody w celu: (i) potwierdzenia dotychczasowego związania postanowieniami Umowy, o których mowa w § 2 ust. 3 pkt 1), oraz (ii) wyrażenia zgody na zastąpienie tych postanowień Umowy postanowieniami Ugody w zakresie zmiany waluty, wysokości i zasad spłaty wierzytelności kredytowej, i potwierdza, że rozumie, iż czynności te są dokonywane w celu dalszego niepowoływania się na ewentualnie niedozwolony charakter postanowień Umowy w brzmieniu sprzed zawarcia Ugody i niedochodzenia roszczeń z tego tytułu". (...) W niniejszej sprawie niewątpliwie powstała nadpłata tytułem zwrotu kwot, które nienależnie od Wnioskodawczyni i jej męża zostały pobrane. W związku z postanowieniami zawartymi w ugodzie z bankiem bank dokona wypłaty kwoty dodatkowej. Wypłaconą kwotą dodatkową objęte zostały środki pieniężne wpłacone wcześniej przez Wnioskodawczynię i jej męża do banku w celu wypełnienia wiążącej Wnioskodawczynię i jej męża z bankiem umowy kredytowej. Wypłata kwoty dodatkowej stanowiącej element rozliczeń pomiędzy Wnioskodawczynią i jej mężem a bankiem, mający na celu zwrot uprzednio wpłaconych do banku kwot, mieści się w kwocie kapitału wpłaconej przez Wnioskodawczynię i jej męża podczas spłaty kredytu hipotecznego.
Zatem, otrzymanie od banku – w ramach rozliczenia kredytu – kwoty dodatkowej, w związku z zawarciem ugody z bankiem, nie spowoduje po stronie Wnioskodawczyni dodatkowego przysporzenia majątkowego. Wypłata ta będzie neutralna podatkowo. W analizowanej sprawie wypłata przez bank kwoty dodatkowej nie spowoduje powstania przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, klasyfikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Nie będzie więc obowiązku zapłaty podatku od wypłaconej przez bank kwoty dodatkowej.”
Mając na uwadze powyższe, kwota wypłacona przez Bank na podstawie Ugody nie będzie stanowić dla Zainteresowanych przychodu, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.
Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.
W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.
Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytu są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Wobec powyższego, skoro Bank zwróci Państwu na podstawie ugody środki pieniężne w kwocie nominalnie niższej niż wartość otrzymana przez kredytobiorcę i kwota ta będzie stanowiła zwrot części środków, które zostały wpłacone do Banku tytułem spłaty kapitału, odsetek i innych opłat, które stały się nienależne z uwagi na nieważność umowy kredytu (zgodnie z nieprawomocnym wyrokiem sądu), to otrzymanie tej kwoty nie spowoduje po Państwa stronie dodatkowego przysporzenia majątkowego.
W konsekwencji pieniądze te nie będą Państwa przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tym samym nie będą stanowiły przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy. Ich uzyskanie nie będzie skutkowało po Państwa stronie obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
W odniesieniu do powołanych przez Państwa we wniosku interpretacji indywidualnych, stwierdzam, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania, ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego, czy też zdarzenia przyszłego.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania
Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.


