Interpretacja indywidualna z dnia 30 czerwca 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL1-1.4012.368.2026.2.EK

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualne

24 kwietnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 23 kwietnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie:

· ustalenia, czy czynności w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywać efekty rzeczowe Projektu stanowią/będą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy (pytanie oznaczone we wniosku nr 1);

· braku prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do wydatków na realizację Projektu (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).

Uzupełnili go Państwo pismem z 24 czerwca 2026 r. (wpływ 25 czerwca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego

Gmina (dalej: JST lub Wnioskodawca) jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT.

Realizując zadania własne Gminy, określone w art. 7 ust. 1 pkt 1 i 9 ustawy o samorządzie gminnym (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.; dalej: ustawa o samorządzie gminnym), w zakresie ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej, kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami Gmina – wraz z Miastem – realizuje/będzie realizowała inwestycję pn. „(…)” (dalej: Inwestycja). W ramach Inwestycji podejmowane są/będą działania mające na celu redukcję emisji CO₂ i innych zanieczyszczeń powietrza, zwiększenie produkcji energii z OZE na potrzeby obiektów użyteczności publicznej oraz promowanie zrównoważonego rozwoju energetycznego w regionie.

Gmina w ramach Inwestycji realizuje/będzie realizowała projekt pn. „(…)” (dalej: Projekt). Gmina realizuje przedmiotowy Projekt przy współudziale środków pochodzących ze źródeł zewnętrznych – na realizację przedmiotowego Projektu Gmina otrzymała dofinansowanie pochodzące ze środków Programu „Fundusze Europejskie 2021-2027”.

Wydatki związane z realizacją Projektu są/będą dokumentowane wystawionymi na Gminę przez dostawców/wykonawców fakturami VAT (z uwzględnieniem NIP Gminy).

Przedmiotem Projektu jest dostawa i montaż instalacji fotowoltaicznych wraz z magazynami energii oraz systemami zarządzania energią na czterech budynkach użyteczności publicznej, tj.:

·Świetlicy w A;

·Ośrodku (...) Kultury Gminy w B;

·Szkole Podstawowej 1;

·Szkole Podstawowej 2.

Ponadto, w ramach realizacji Projektu, Gmina będzie ponosić wydatki w zakresie nadzoru inwestorskiego nad Projektem oraz sporządzenia dokumentacji technicznej. W dalszej części przedmiotowego wniosku wszystkie wydatki związane z realizacją Projektu – tj. zarówno wydatki w zakresie dostawy i montażu instalacji fotowoltaicznych, magazynów energii, systemów zarządzania energią na potrzeby ww. budynków użyteczności publicznej na terenie Gminy, jak i wydatki w zakresie nadzoru inwestorskiego nad Projektem oraz sporządzenia dokumentacji technicznej – nazwane będą łącznie jako: Wydatki. Gmina wskazuje przy tym, że jest w stanie obiektywnie przyporządkować Wydatki do poszczególnych budynków użyteczności publicznej objętych zakresem Projektu.

W tym miejscu Gmina wskazuje, że przedmiotem złożonego wniosku są wyłącznie Wydatki, które zostaną poniesione na realizację Projektu w odniesieniu do budynków:

·Świetlicy w A oraz

·Ośrodka (...) Kultury Gminy w B.

Tym samym złożony wniosek nie dotyczy Wydatków ponoszonych na realizację Projektu w odniesieniu do budynków Szkoły Podstawowej 1 oraz Szkoły Podstawowej 2.

Gmina wskazuje, iż budynki Świetlicy w A oraz Ośrodka (...) Kultury Gminy w B (dalej łącznie: Budynki), na rzecz których realizowany jest/będzie Projekt, są/będą wykorzystywane wyłącznie do realizacji zadań własnych Gminy – tj. zadań z zakresu kultury.

Budynki zostały przez Gminę nieodpłatnie udostępnione Ośrodkowi (...) Kultury Gminy z siedzibą w B.

Gmina wskazuje, że efekty rzeczowe Projektu pozostaną własnością Gminy, jednocześnie Gmina nie będzie pobierać opłat od Ośrodka (...) Kultury Gminy z siedzibą w B, korzystającego nieodpłatnie z Budynków, za korzystanie z nich.

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu sprawy

W piśmie z 24 czerwca 2026 r. Gmina sprostowała przedstawiony we wniosku opis sprawy podając, że: „Gmina omyłkowo wskazała, że budynek Ośrodka (...) Kultury Gminy (dalej: Ośrodek) – objęty zakresem projektu pn. „(…)” (dalej: Projekt), stanowiący przedmiot niniejszego Wniosku – zlokalizowany jest w miejscowości B, podczas gdy jest on zlokalizowany w miejscowości C. W związku z powyższym wszelkie odniesienia, we Wniosku oraz w niniejszej odpowiedzi, do budynku Ośrodka (...) Kultury Gminy należy rozumieć jako odnoszące się do ww. budynku, zlokalizowanego w miejscowości C”.

W dalszej kolejności Gmina wyjaśniła, że:

1. Jak Gmina wskazywała we wniosku, oba budynki (tj. świetlica w A oraz budynek Ośrodka (...) Kultury Gminy w m. C; dalej łącznie: Budynki) są nieodpłatnie udostępniane (w drodze użyczenia) na rzecz Ośrodka (...) Kultury Gminy, będącego samorządową instytucją kultury (dalej: Ośrodek) – Gmina nie pobiera z tego tytułu jakiejkolwiek odpłatności od Ośrodka. Analogicznie, instalacje OZE realizowane w ramach Projektu na rzecz Budynków będą stanowiły przedmiot nieodpłatnego użyczenia na rzecz Ośrodka (wraz z całymi Budynkami). Również w tym zakresie Gmina nie będzie pobierała jakichkolwiek opłat od Ośrodka. W konsekwencji, Budynki (w tym w szczególności efekty rzeczowe Projektu) będą, w ocenie Gminy, wykorzystywane przez Gminę wyłącznie do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT.

Jednocześnie Gmina podkreśla, że ustalenie czy czynności, w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywać efekty rzeczowe Projektu, stanowią/będą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy o VAT, jest przedmiotem zapytania Gminy (pytanie nr 1). Zatem w tym zakresie Gmina wyłącznie przedstawia swoje stanowisko, zaprezentowane również w uzasadnieniu do wniosku.

Należy również wskazać, że to Ośrodek jako podmiot dysponujący Budynkami (w tym zamontowanymi instalacjami fotowoltaicznymi w ramach Projektu) jest i będzie odpowiedzialny za rozliczenia w zakresie energii elektrycznej z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie energii elektrycznej zużywanej przez Budynki. Gmina wskazuje również, że zaprojektowane instalacje fotowoltaiczne wraz z magazynami energii mają automatyczną blokadę na sprzedaż energii do sieci dostawcy energii.

Z uwagi na powyższe, to Ośrodek (a nie Gmina) zawiera/będzie zawierać we własnym imieniu umowy z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie dostawy energii elektrycznej.

2. Gmina wskazuje, że instalacja fotowoltaiczna wraz z magazynami energii i systemem zarządzania energią dla budynku świetlicy w A oraz budynku Ośrodka w m. C stanowi/będzie stanowiła mikroinstalację w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy o odnawialnych źródłach energii.

3. Jak Gmina wskazała we wniosku: „Gmina pragnie przy tym wskazać, że jest w stanie obiektywnie przyporządkować Wydatki do poszczególnych budynków użyteczności publicznej objętych zakresem Projektu”.

Z uwagi na powyższe, odpowiadając na pytanie organu, Gmina jest/będzie w stanie wydzielić (wyodrębnić) wydatki „w zakresie dostawy i montażu instalacji fotowoltaicznych, magazynów energii, systemów zarządzania energią” na potrzeby budynku świetlicy w A oraz budynku Ośrodka w m. C oraz na wydatki „w zakresie nadzoru inwestorskiego nad Projektem oraz sporządzenia dokumentacji technicznej” na potrzeby budynku świetlicy w A oraz budynku Ośrodka w m. C.

4. Jak Gmina wskazała na wstępie, oba Budynki są nieodpłatnie udostępniane (w drodze użyczenia) na rzecz Ośrodka – Gmina nie pobiera z tego tytułu jakiejkolwiek odpłatności od Ośrodka. Analogicznie, efekty rzeczowe Projektu (instalacje fotowoltaiczne, magazyny energii, systemy zarządzania energią na potrzeby ww. budynków użyteczności publicznej na terenie Gminy), jak i ściśle związane z nimi kwestie (tj. nadzór inwestorski nad Projektem oraz sporządzenie dokumentacji technicznej) – będą stanowiły przedmiot nieodpłatnego użyczenia na rzecz Ośrodka (wraz z całymi Budynkami). Również w tym zakresie Gmina nie pobiera i nie będzie pobierała jakichkolwiek opłat od Ośrodka.

W konsekwencji, Budynki (w tym w szczególności efekty rzeczowe Projektu) – w ocenie Gminy – będą wykorzystywane przez nią wyłącznie do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT.

Wobec powyższego, do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT będą wykorzystywane, w ocenie Gminy, również wszystkie Wydatki ponoszone w ramach Projektu, stanowiące przedmiot wniosku.

Jednocześnie Gmina podkreśla, że ustalenie czy czynności, w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywać efekty rzeczowe Projektu, stanowią/będą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy o VAT, jest przedmiotem zapytania Gminy (pytanie nr 1).

Zatem w tym zakresie Gmina wyłącznie przedstawia swoje stanowisko, zaprezentowane również w uzasadnieniu do wniosku.

5. W ocenie Gminy, nieodpłatne udostępnienie Budynków na rzecz Ośrodka stanowi dla Gminy czynność niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jednocześnie Gmina podkreśla, że ustalenie czy czynności, w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywać efekty rzeczowe Projektu, stanowią/będą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy o VAT, jest przedmiotem zapytania Gminy (pytanie nr 1). Zatem w tym zakresie Gmina wyłącznie przedstawia swoje stanowisko, zaprezentowane również w uzasadnieniu do wniosku.

6. Jak zostało wskazane na wstępie, oba Budynki są nieodpłatnie udostępniane (w drodze użyczenia) na rzecz Ośrodka – Gmina nie pobiera z tego tytułu jakiejkolwiek odpłatności od Ośrodka. Analogicznie, efekty rzeczowe zrealizowane w ramach Projektu na rzecz Budynków będą stanowiły przedmiot nieodpłatnego użyczenia na rzecz Ośrodka (wraz z całymi Budynkami). Również w tym zakresie Gmina nie będzie pobierała jakichkolwiek opłat od Ośrodka.

Odpowiadając na pytanie organu:

• w przypadku budynku świetlicy w A: Ośrodek będzie korzystał z efektów rzeczowych Projektu oraz z energii elektrycznej wyprodukowanej przez instalację fotowoltaiczną powstałą w ramach Projektu w związku z nieodpłatnym użyczeniem przez Gminę ww. budynku (oraz ww. instalacji). Łączący strony stosunek cywilnoprawny nie przewiduje żadnych wzajemnych rozliczeń w tym zakresie. Gmina wskazuje również, że tak jak wskazała na wstępie to Ośrodek (a nie Gmina) zawiera/będzie zawierać we własnym imieniu umowy z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie dostawy energii elektrycznej. Gmina wskazuje również, że zaprojektowana instalacja fotowoltaiczna wraz z magazynem energii ma automatyczną blokadę na sprzedaż energii do sieci dostawcy energii.
• w przypadku budynku Ośrodka w m. C: Ośrodek będzie korzystał z efektów rzeczowych Projektu oraz z energii elektrycznej wyprodukowanej przez instalację fotowoltaiczną powstałą w ramach Projektu w związku z nieodpłatnym użyczeniem przez Gminę ww. budynku (oraz ww. instalacji). Łączący strony stosunek cywilnoprawny nie przewiduje żadnych wzajemnych rozliczeń w tym zakresie. Gmina wskazuje również, że tak jak wskazała na wstępie to Ośrodek (a nie Gmina) zawiera/będzie zawierać we własnym imieniu umowy z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie dostawy energii elektrycznej. Gmina wskazuje również, że zaprojektowana instalacja fotowoltaiczna wraz z magazynem energii ma automatyczną blokadę na sprzedaż energii do sieci dostawcy energii.

7. Jak Gmina wskazała wcześniej, to Ośrodek jako podmiot dysponujący Budynkami (w tym instalacjami OZE) jest i będzie odpowiedzialny za rozliczenia w zakresie energii elektrycznej z przedsiębiorstwem energetycznym – tj. zarówno w zakresie energii elektrycznej zużywanej przez Budynki. Z uwagi na powyższe, to Ośrodek (a nie Gmina) zawiera/będzie zawierać we własnym imieniu umowy z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie dostawy energii elektrycznej. Gmina wskazuje również, że zaprojektowane instalacje fotowoltaiczne wraz z magazynami energii mają automatyczną blokadę na sprzedaż energii do sieci dostawcy energii.

Z uwagi na powyższe, do wszelkich rozliczeń w zakresie energii elektrycznej będzie dochodziło bezpośrednio pomiędzy Ośrodkiem a przedsiębiorstwem energetycznym, bez udziału Gminy (zarówno w przypadku budynku świetlicy w A, jak i budynku Ośrodka).

Pytania

1. Czy w opisanym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym czynności, w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywać efekty rzeczowe Projektu stanowią/będą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy o VAT?

2. Czy Gminie przysługuje/będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do Wydatków na realizację Projektu?

Państwa stanowisko w sprawie

1. W opisanym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym czynności, w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywać efekty rzeczowe Projektu nie stanowią/nie będą stanowić czynności podlegających opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy o VAT.

2. Gminie nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do Wydatków na realizację Projektu.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Jak zostało wskazane w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, Projekt realizowany jest/będzie przez Gminę w ramach wykonywania zadań własnych związanych ze sprawami ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej, kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami JST (art. 7 ust. 1 pkt 1 i 9 ustawy o samorządzie gminnym). Efekty rzeczowe Projektu będą wykorzystywane przez Gminę wyłącznie na rzecz Budynków w celu zwiększenia ich poziomu samowystarczalności energetycznej.

Budynki te, służące realizacji zadań własnych Gminy w zakresie kultury, stanowią własność Gminy i zostały nieodpłatnie udostępnione Ośrodkowi (...) Kultury Gminy do prowadzenia działalności statutowej. Gmina nie pobiera z tego tytułu żadnego wynagrodzenia, w konsekwencji nie świadczy na rzecz Ośrodka odpłatnych usług najmu, dzierżawy ani innych usług o charakterze cywilnoprawnym. Budynki nie są przez Gminę wykorzystywane do żadnych czynności odpłatnych. Tym samym nie dochodzi tu do odpłatnej dostawy towarów czy odpłatnego świadczenia usług.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Stosownie natomiast do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi m.in. suma kwot podatku określonych na fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Z treści powyższej regulacji wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikom VAT w sytuacji, gdy towary i usługi, przy nabyciu których został naliczony podatek, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Dla oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia w każdym przypadku istotne jest więc ustalenie czy podmiot posiada status podatnika VAT oraz czy towary i usługi, przy zakupie których naliczono VAT, w szczególności pozostają w bezspornym związku z wykonywanymi przez niego czynnościami opodatkowanymi.

Odnosząc się do wskazanej powyżej przesłanki warunkującej możliwość skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego, tj. związku ponoszonych wydatków z wykonywaniem czynności opodatkowanych, zdaniem Gminy, brak jest bezsprzecznego i bezpośredniego związku pomiędzy Wydatkami, a wykonywaniem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Jednocześnie w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Z kolei zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Z wyżej przytoczonych przepisów wynika, iż na gruncie przepisów ustawy o VAT opodatkowaniu podlega dostawa towarów lub świadczenie usług wyłącznie wówczas, gdy mają one charakter odpłatny (z pewnymi wyjątkami dotyczącymi nieodpłatnych świadczeń zrównanych z czynnościami świadczonymi odpłatnie, które nie znajdują zastosowania w przedmiotowej sprawie).

W związku z powyższym, zdaniem Gminy, realizacja Projektu nie będzie związana z wykonywaniem czynności, które podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT. W konsekwencji warunek związku ponoszonych wydatków z czynnościami opodatkowanymi nie zostanie spełniony i tym samym Gmina nie będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego od Wydatków ponoszonych na realizację przedmiotowego Projektu.

Powyższe stanowisko zostało także potwierdzone przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej przykładowo w interpretacji indywidualnej z 4 marca 2025 r. o sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.1080. 2024.2.KS, w której wskazano, iż: „W analizowanej sprawie świadczenie polegające na nieodpłatnym użyczeniu przez Państwa na rzecz A infrastruktury powstałej w związku z realizacją Projektu nie będzie realizowane w celu osiągnięcia zysku – korzystanie z efektów rzeczowych Projektu przez A będzie nieodpłatne. Ponadto jak Państwo wskazali zarówno budynek basenu miejskiego, jak i stadion miejski na których to obiektach instalacje będą umiejscowione, stanowią przedmiot Umowy użyczenia na rzecz A. (...) Mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy stwierdzam, że ww. czynność, tj. nieodpłatne udostępnienie efektów rzeczowych Projektu w ramach użyczenia, realizowana będzie poza zakresem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Tym samym wykonując te czynności nie będą występowali Państwo w charakterze podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy. W konsekwencji nieodpłatne udostępnienie przez Państwa efektów rzeczowych Projektu nie będzie stanowiło czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT (...). Wobec powyższego, nie będzie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją Projektu”.

Reasumując, Gminie nie przysługuje/nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego od Wydatków związanych z realizacją Projektu z uwagi na brak związku ponoszonych wydatków z czynnościami opodatkowanymi VAT.

Ponadto w piśmie uzupełniającym z 24 czerwca 2026 r. wskazali Państwo, iż odpowiedzi na pytania organu nie spowodowały zmiany stanowiska Gminy w sprawie oceny prawnej stanu faktycznego odnośnie do sformułowanych we wniosku pytań.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Jak wynika z treści art. 2 pkt 6 ustawy:

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:

Dostawa towarów i świadczenie usług na terytorium kraju, co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Świadczenie usług na gruncie podatku od towarów i usług ma szersze znaczenie niż świadczenie usług w rozumieniu potocznym. Stosownie do treści powołanych przepisów każde świadczenie na rzecz osób fizycznych, osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy, uznawane jest na gruncie ustawy za usługę.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Zauważyć również należy, iż usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Należy również wskazać, że – w świetle art. 8 ust. 2 ustawy – w pewnych, ściśle określonych przypadkach, również nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnego świadczenia usług, które na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

W myśl bowiem art. 8 ust. 2 ustawy:

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ustawy lub świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.

W świetle art. 15 ust. 1 ustawy:

Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Ponadto stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy:

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zgodnie z którym:

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter podmiotowo-przedmiotowy.

W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwojakim charakterze:

· podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa oraz

· podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na postawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zatem jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Tylko bowiem w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662):

W świetle art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Katalog zadań własnych gminy został określony w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Jak stanowi art. 7 ust. 1 pkt 1 i 9 ustawy o samorządzie gminnym:

W tym miejscu należy również wskazać, że stosownie do art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Zatem umowa użyczenia jest z natury umową nieodpłatną. Umowa użyczenia nie przenosi własności rzeczy. Powyższe oznacza, że oddanie do bezpłatnego używania na podstawie umowy użyczenia jest nieodpłatnym świadczeniem usług.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że:

·  Gmina jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT.

· W ramach zadań własnych określonych w art. 7 ust. 1 pkt 1 i 9 ustawy o samorządzie gminnym Gmina – wraz z Miastem – realizuje/będzie realizowała inwestycję pn. „(…)” (dalej: Inwestycja).

· W ramach Inwestycji Gmina realizuje/będzie realizowała projekt pn. „(…)” (dalej: Projekt).

· Wydatki związane z realizacją Projektu są/będą dokumentowane wystawionymi na Gminę przez dostawców/wykonawców fakturami VAT (z uwzględnieniem NIP Gminy).

· Przedmiotem Projektu jest dostawa i montaż instalacji fotowoltaicznych wraz z magazynami energii oraz systemami zarządzania energią na czterech budynkach użyteczności publicznej, tj.:

- Świetlicy w A;

- Ośrodku (...) Kultury Gminy (w m. C);

- Szkole Podstawowej 1;

- Szkole Podstawowej 2.

Ponadto, w ramach realizacji Projektu, Gmina będzie ponosić wydatki w zakresie nadzoru inwestorskiego nad Projektem oraz sporządzenia dokumentacji technicznej.

· Przedmiotem złożonego wniosku są wyłącznie Wydatki, które zostaną poniesione na realizację Projektu w odniesieniu do budynków: Świetlicy w A oraz Ośrodka (...) Kultury Gminy w m. C.

· Budynki Świetlicy w A oraz Ośrodka (...) Kultury Gminy (dalej łącznie: Budynki), na rzecz których realizowany jest/będzie Projekt, są/będą wykorzystywane wyłącznie do realizacji zadań własnych Gminy – tj. zadań z zakresu kultury.

· Budynki zostały przez Gminę nieodpłatnie udostępnione (w drodze użyczenia) na rzecz Ośrodka (...) Kultury Gminy, będącego samorządową instytucją kultury – Gmina nie pobiera z tego tytułu jakiejkolwiek odpłatności od Ośrodka. Analogicznie, efekty rzeczowe Projektu (instalacje fotowoltaiczne, magazyny energii, systemy zarządzania energią na potrzeby ww. budynków użyteczności publicznej na terenie Gminy), jak i ściśle związane z nimi kwestie (tj. nadzór inwestorski nad Projektem oraz sporządzenie dokumentacji technicznej) – będą stanowiły przedmiot nieodpłatnego użyczenia na rzecz Ośrodka (wraz z całymi Budynkami). Również w tym zakresie Gmina nie pobiera i nie będzie pobierała jakichkolwiek opłat od Ośrodka.

· W przypadku budynku świetlicy w A: Ośrodek będzie korzystał z efektów rzeczowych Projektu oraz z energii elektrycznej wyprodukowanej przez instalację fotowoltaiczną powstałą w ramach Projektu w związku z nieodpłatnym użyczeniem przez Gminę ww. budynku (oraz ww. instalacji). Łączący strony stosunek cywilnoprawny nie przewiduje żadnych wzajemnych rozliczeń w tym zakresie. To Ośrodek (a nie Gmina) zawiera/będzie zawierać we własnym imieniu umowy z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie dostawy energii elektrycznej.

· W przypadku budynku Ośrodka w m. C: Ośrodek będzie korzystał z efektów rzeczowych Projektu oraz z energii elektrycznej wyprodukowanej przez instalację fotowoltaiczną powstałą w ramach Projektu w związku z nieodpłatnym użyczeniem przez Gminę ww. budynku (oraz ww. instalacji). Łączący strony stosunek cywilnoprawny nie przewiduje żadnych wzajemnych rozliczeń w tym zakresie. To Ośrodek (a nie Gmina) zawiera/będzie zawierać we własnym imieniu umowy z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie dostawy energii elektrycznej.

· Ośrodek jako podmiot dysponujący Budynkami (w tym zamontowanymi instalacjami fotowoltaicznymi w ramach Projektu) jest i będzie odpowiedzialny za rozliczenia w zakresie energii elektrycznej z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie energii elektrycznej zużywanej przez Budynki.

W kontekście przedstawionego opisu sprawy Państwa wątpliwości dotyczą m.in. ustalenia, czy czynności w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywać efekty rzeczowe Projektu stanowią/będą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy.

W świetle powołanych wyżej przepisów należy stwierdzić, że zakres aktywności podejmowanej przez jednostkę samorządu terytorialnego należy interpretować w perspektywie ogólnej zasady, tj. że ich realizacja ma służyć zaspokajaniu zbiorowych potrzeb mieszkańców gminy. Obowiązywanie tej zasady powoduje, że każde działanie podejmowane przez jednostki w imieniu własnym, na własną odpowiedzialność i finansowane z budżetu jednostek, a dotyczące mienia gminy, należy uznać za działanie publiczne, służące zaspokajaniu potrzeb wspólnoty samorządowej, które jest wykonywane przez jednostkę samorządu terytorialnego jako zadanie własne, w ramach władztwa publicznego.

Zatem czynności wynikające z zadań własnych, nałożonych odrębnymi przepisami, realizowane w ramach reżimu publicznoprawnego, z tytułu których gmina nie uzyskuje wpływów, pozostają poza zakresem ustawy o podatku od towarów i usług. Są one bowiem realizowane przez gminę poza zakresem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, a gmina realizując te czynności, nie występuje w charakterze podatnika podatku VAT, zdefiniowanego w art. 15 ust. 1 ustawy, bowiem w tym zakresie działa jako organ władzy w rozumieniu art. 15 ust. 6 ustawy.

W analizowanej sprawie świadczenie polegające na nieodpłatnym udostępnieniu (w drodze użyczenia) przez Państwa na rzecz Ośrodka (...) Kultury Gminy w m. C efektów rzeczowych Projektu (instalacje fotowoltaiczne, magazyny energii, systemy zarządzania energią na potrzeby ww. budynków użyteczności publicznej na terenie Gminy), jak i ściśle związane z nimi kwestie (tj. nadzór inwestorski nad Projektem oraz sporządzenie dokumentacji technicznej) – nie jest realizowane w celu osiągnięcia zysku – Gmina nie pobiera i nie będzie pobierała jakichkolwiek opłat od Ośrodka. Jak Państwo wskazali budynki Świetlicy w A oraz Ośrodka (...) Kultury Gminy, na rzecz których realizowany jest/będzie Projekt, są/będą wykorzystywane wyłącznie do realizacji zadań własnych Gminy – tj. zadań z zakresu kultury.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy stwierdzam, że nieodpłatne udostępnienie efektów rzeczowych Projektu w drodze użyczenia, realizowane jest/będzie poza zakresem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Tym samym wykonując te czynności nie występują/nie będą Państwo występowali w charakterze podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy. W konsekwencji nieodpłatne udostępnienie przez Państwa efektów rzeczowych Projektu nie stanowi/nie będzie stanowiło czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Podsumowanie

W opisanym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym czynności, w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywać efekty rzeczowe Projektu nie stanowią/nie będą stanowić czynności podlegających opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy.

Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 oceniłem jako prawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą również kwestii braku prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do Wydatków na realizację Projektu.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. Stosownie do treści tego przepisu:

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jak stanowi art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Zgodnie z art. 88 ust. 4 ustawy:

Zgodnie z powyższą regulacją z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności powinien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W analizowanej sprawie warunki wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy, uprawniające do odliczenia podatku naliczonego nie są/nie zostaną spełnione, gdyż w związku z realizacją Projektu nie działają/nie będą Państwo działać jako podatnik podatku VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy. Z kolei czynności w ramach których Gmina wykorzystuje/będzie wykorzystywała efekty rzeczowe realizacji Projektu – jak rozstrzygnięto powyżej – nie są/nie będą czynnościami podlegającymi opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, art. 7 lub art. 8 ustawy.

W związku z powyższym, nie mają/nie będą Państwo mieć prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do Wydatków poniesionych na realizację Projektu.

Podsumowanie

Gminie nie przysługuje/nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do Wydatków na realizację Projektu.

Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 oceniłem jako prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

· stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia;

· zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym albo opisem zdarzenia przyszłego. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W szczególności wydaną interpretację oparłem na informacji, że: „oba Budynki są nieodpłatnie udostępniane (w drodze użyczenia) na rzecz Ośrodka – Gmina nie pobiera z tego tytułu jakiejkolwiek odpłatności od Ośrodka. Analogicznie, efekty rzeczowe Projektu (instalacje fotowoltaiczne, magazyny energii, systemy zarządzania energią na potrzeby ww. budynków użyteczności publicznej na terenie Gminy), jak i ściśle związane z nimi kwestie (tj. nadzór inwestorski nad Projektem oraz sporządzenie dokumentacji technicznej) – będą stanowiły przedmiot nieodpłatnego użyczenia na rzecz Ośrodka (wraz z całymi Budynkami). Również w tym zakresie Gmina nie pobiera i nie będzie pobierała jakichkolwiek opłat od Ośrodka” oraz, że: „Ośrodek jako podmiot dysponujący Budynkami (w tym zamontowanymi instalacjami fotowoltaicznymi w ramach Projektu) jest i będzie odpowiedzialny za rozliczenia w zakresie energii elektrycznej z przedsiębiorstwem energetycznym w zakresie energii elektrycznej zużywanej przez Budynki”. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.

Jednocześnie wskazuję, że ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.