Czy niedopłata składek ZUS po korekcie PIT pozbawia przedsiębiorcę ubezpieczenia chorobowego

PROBLEM

W wyniku obecnie dokonywanej korekty dokumentów rozliczeniowych za 2021 r. – spowodowanej błędnie wykazaną kwotą dochodu w PIT i korzystaniem z ulgi mały ZUS Plus – powstała niedopłata składek ZUS. Czy w związku z tym przedsiębiorca traci ubezpieczenie chorobowe i musi zwrócić pobrane świadczenia chorobowe za lata 2021–2026?

RADA

Od 1 stycznia 2022 r. niedopłata składek ZUS nie powoduje wyłączenia przedsiębiorcy z ubezpieczenia chorobowego. Wynika to z art. 14 ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (dalej: ustawa systemowa).

UZASADNIENIE

Zgodnie z wyjaśnieniami ZUS przedsiębiorcy przysługuje prawo do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, opiekuńczego) oraz świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli w dniu powstania prawa do tych świadczeń nie ma zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne albo zadłużenie to nie przekracza 1% minimalnego wynagrodzenia za pracę (art. 2a ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa). Należy przy tym wskazać, że nie można żądać zwrotu nienależnie pobranych świadczeń za okres dłuższy niż ostatnie 3 lata (art. 84 ust. 3 ustawy systemowej).

Jeżeli niedopłata składek ZUS powstała wskutek sporządzenia korekt dokumentów za 2021 r. po wejściu w życie nowelizacji ustawy systemowej z 1 stycznia 2022 r., w ocenie autora nie powinno to skutkować wyłączeniem z ubezpieczenia chorobowego za wcześniejszy okres, a ZUS nie powinien żądać zwrotu świadczeń chorobowych za ten okres, mając na względzie powołany wyżej przepis art. 14 ust. 2 ustawy systemowej. Natomiast w odniesieniu do okresu 2022–2026 należy stosować powołane przepisy w ich obecnym brzmieniu.

W tej sprawie warto dodatkowo wystąpić z zapytaniem do ZUS – z treści pytania nie wynika bowiem, czy ZUS prowadzi obecnie jakiekolwiek postępowanie w sprawie zwrotu świadczeń chorobowych za wskazany okres.

Małgorzata Kozłowska

radca prawny, specjalista i praktyk, od wielu lat zajmuje się prawem ubezpieczeń społecznych