"Kawa dla seniora", czyli jak aktywizować społecznie

ANNA WIŚNIEWSKA-MUCHA,

Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy Żoliborz Urzędu m.st. Warszawy

Żoliborz należy do tych warszawskich dzielnic, gdzie odsetek osób starszych jest bardzo duży i sięga ok. 30% mieszkańców. Ośrodek Pomocy Społecznej otwarty jest na wszystkie potrzeby lokalnych społeczności, dlatego też prowadzimy systematyczne ich badanie. Prowadzimy 2 ośrodki wsparcia dla osób starszych i 6 klubów seniora. Mamy też cały kompleks usług socjalnych, skierowany do tej grupy odbiorców, np. wczasy w mieście, a w tym roku będą to wczasy w ogrodach.

Ale wsłuchując się uważnie w potrzeby osób starszych, doszłam do wniosku, że jest to grupa, która bardzo chętnie w szerszym wymiarze uczestniczyłaby w życiu społecznym, np. wielu seniorów chętnie wstąpiłoby do restauracji czy kawiarni na herbatę, spotkać się tam ze znajomymi. Jednak ograniczeniem są dla nich finanse. Niestety, osoby starsze ubożeją, ponieważ rosną koszty leków, żywności, a także opłaty mieszkaniowe. Dlatego kawa czy herbata w restauracji byłaby rodzajem fanaberii, na którą absolutnie osoba starsza nie może sobie pozwolić. Stąd pomysł zaproponowania lokalnym restauratorom wsparcia dla seniorów w postaci "kawy za złotówkę". Myślę, że na Żoliborzu ta inicjatywa była łatwiejsza do przyjęcia, ponieważ tu są głębokie tradycje społeczeństwa obywatelskiego. Wysłaliśmy zapytania do poszczególnych restauracji i kawiarni, czy taka kooperacja ich interesuje. Obecnie mamy podpisane 4 porozumienia o współpracy z restauracjami: Żywiciel, Zaułek Smaków, Rozmaryn i Antrakt. Taki dokument określa godziny udostępnienia lokalu dla osób starszych, które za okazaniem karnetu otrzymują kawę lub herbatę, a w niektórych miejscach także ciastko. Seniorzy płacą złotówkę, a resztę kosztów ponosi restaurator. Na naszą akcję zareagował także właściciel restauracji z Bielan oraz z miejscowości Szczutowo koło Krynicy Morskiej, którzy chętnie będą gościć osoby starsze w swoich lokalach. Warto podkreślić, że postawa właścicieli restauracji oraz obsługi zasługuje na szczególne uznanie. Osoby starsze traktowane są z wyjątkową atencją i gościnnością. Projekt przełamuje stereotyp człowieka starego w Polsce. Na Żoliborzu człowiek stary zajmuje właściwe sobie miejsce.

Po stronie ośrodka leży przygotowanie karnetów dla seniorów, które uprawniają do wizyty w restauracjach. Wszystkie osoby starsze z Żoliborza mogą otrzymać taki karnet po wpisaniu się na listę. Wydrukowaliśmy plakaty propagujące naszą akcję i do tej pory skorzystało z niej 780 osób. Część osób chodzi codziennie, część raz na jakiś czas, dla osób starszych jest to cała wyprawa, muszą się do niej przygotować, odpowiednio ubrać i uczesać. Najważniejsze w akcji jest jednak to, że seniorzy płacą za kawę, a nie dostają jej za darmo. Czują się pełnoprawnymi klientami, którzy przychodzą czegoś się napić, przeczytać gazetę i porozmawiać.

Mamy nadzieję, że nasz pomysł będzie się rozwijał, z tego co wiem, to już Sopot i Sochaczew wprowadzają "kawę dla seniora" na swoim terenie.

PROBLEM

W naszej dzielnicy mieszka dużo starszych osób, których nie stać na wyjście do restauracji czy kawiarni.