Wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2024 r., sygn. VI SA/Wa 64/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Sałek (spr.) Sędziowie sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek asesor WSA Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną oddala skargę
Uzasadnienie
M. L. (dalej także jako "Strona", "Skarżący" lub "Wnioskodawca") wnioskiem z dnia 8 sierpnia 2023 roku zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej także jako "Organ I instancji" lub "KWP") o wydanie pozwolenia na broń palną krótką w celu ochrony osobistej w ilości jednej sztuki oraz do celów ochrony osób i mienia w ilości trzech jednostek. Wnioskodawca wskazał, iż jest funkcjonariuszem Policji, odbył przeszkolenia dla instruktorów strzelań policyjnych, posiada przydzieloną broń służbową oraz uzyskał już wcześniej pozwolenia na broń palną do celów kolekcjonerskich. W toku postępowania Skarżący w piśmie z dnia 22 sierpnia 2023 roku sprecyzował swoje żądanie odnośnie rodzajów broni, o posiadanie której się ubiega, wskazując że zamierza posiadać pozwolenie na broń palną w postaci pistoletów maszynowych o kalibrze od 6 mm do 12 mm (1 sztuka) oraz karabinków samoczynnych o kalibrze od 5,56 mm do 7.62 mm (2 sztuki).
Pismem z dnia 11 września 2023 r. KWP poinformował Skarżącego o przysługujących mu prawach, w tym wynikających z art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 572, ze zm., dalej też w skrócie jako "k.p.a."). Jednocześnie organ I instancji, działając w oparciu o przepis art. 79a k.p.a. wyjaśnił, że pozwolenie na pistolety maszynowe oraz karabinki samoczynne nie może być wydane osobie fizycznej.
Strona w piśmie z dnia 15 września 2023 roku roku zwróciła uwagę, że co prawda art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 485, dalej w skrócie także jako "u.b.a.") wprowadza określone wyłączenia w wydawaniu pozwoleń na broń, jednakże art. 10 ust. 4 pkt 7 w zw. z art. 10 ust. 4 pkt 2 litera c i e u.b.a. dokładnie precyzuje, na jakie konkretne pistolety maszynowe i karabinki samoczynne mogą być wydane pozwolenia na broń osobom fizycznym.
Następnie Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] września 2023 roku nr [...], odmówił wydania Skarżącemu pozwolenia na broń palną w postaci pistoletów maszynowych o kalibrze od 6 mm do 12 mm i karabinków samoczynnych o kalibrze od 5,45 mm do 7,62 mm - do celu ochrony osób i mienia. KWP wskazał, iż zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, pozwolenie na broń szczególnie niebezpieczną w postaci samoczynnej broni palnej zdolnej do rażenia celów na odległość, może być wydane wyłącznie specjalistycznym uzbrojonym formacjom ochronnym wymienionym w art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 wskazanej ustawy oraz organizatorom kursów kształcących pracowników ochrony. Zatem osoba fizyczna, która ubiega się o uzyskanie pozwolenia na broń w celu ochrony osób i mienia o którym mowa w art. 10 ust. 2 pkt 2 cytowanej ustawy, nie jest uprawniona do posiadania broni samoczynnej w postaci pistoletów maszynowych oraz karabinków samoczynnych.
Od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] Skarżący wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji (dalej też jako "Organ odwoławczy", "Organ II instancji" lub "KGP"), zarzucając, iż w toku prowadzonego postępowania uzyskane zostały dane świadczące o prawidłowym przechowywaniu przez niego broni oraz o spełnianiu przez Stronę wszystkich przesłanek materialnoprawnych do uzyskania pozwolenia na broń na podstawie art. 10 ust. 1 i ust. 3a ustawy o broni i amunicji. Zdaniem Skarżącego organ I instancji nie wyjaśnił, na jakiej podstawie uznaje broń wymienioną w art. 10 ust. 4 pkt 2 lit. "c" i "e" u.b.a. za broń szczególnie niebezpieczną. W ocenie Strony art. 10 ust. 5 ustawy o broni i amunicji wprowadza wyłączenia w wydawaniu pozwoleń na broń, dotyczące broni szczególnie niebezpiecznej, ale bez względu na kaliber, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 2 powyższej ustawy, w sytuacji gdy art. 10 ust. 4 pkt 2 lit. "c" i "e" u.b.a. precyzuje, na jakie konkretnie pistolety maszynowe i karabinki samoczynne mogą być wydane pozwolenia na broń osobom fizycznym.
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i przepisu art. 268a ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 10 ust. 3a w zw. z ust. 4 pkt 2 lit. c) i e) oraz ust. 5 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] września 2023 r. Organ odwoławczy stwierdził, iż dokonując wykładni art. 10 ust. 4 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, należy odczytywać go łącznie z art. 10 ust. 4 pkt 2 lit. "c" i "e", art. 29 ust. 2 w zw. art. 10 ust. 5 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, a to prowadzi do wniosku, iż pistolet maszynowy o kalibrze od 6 mm do 12 mm i karabinek samoczynny o kalibrze od 5,45 mm do 7,62 mm, jako broń palna samoczynna, zdolna do rażenia celów na odległość zaliczana do kategorii A, nie może być posiadana przez osobę fizyczną do celu ochrony osób i mienia, bowiem jej posiadanie wyklucza jednoznacznie art. 10 ust. 5 pkt 1 ustawy. Także wcześniejsza treść dyrektywy Rady nr 91/477/EWG z dnia 18 czerwca 1991 r. w sprawie kontroli nabywania i posiadania broni (Dz.U. L 256 z 13.9.1991) nie podważa tej oceny, ponieważ art. 6 tej dyrektywy w brzmieniu sprzed nowelizacji, tj. 13 czerwca 2017 r., także formułował ogólny zakaz nabywania i posiadania broni palnej i amunicji sklasyfikowanej w kategorii A (broni szczególne niebezpiecznej). A tylko szczególnych przypadkach właściwe władze w oparciu o art. 6 dyrektywy mogły wydać pozwolenie na taką broń palną i amunicję, gdy nie jest to sprzeczne z bezpieczeństwem publicznym i porządkiem publicznym. W tym zaś zakresie stosowne pozwolenie może zostać wydane, ale tylko określonym podmiotom, wykonującym tylko określoną działalność, która wiąże się z kwestiami bezpieczeństwa publicznego i porządku publicznego, tj. ochrony ludzi lub mienia. Komendant Główny Policji podzielił tym samym stanowisko organu I instancji, że Strona z uwagi na to, iż nie spełnia wymogów określonych w art. 29 ust. 2 u.b.a. nie może otrzymać pozwolenia na posiadanie w celu ochrony osób i mienia broni palnej szczególnie niebezpiecznej, do której zalicza się broń wymieniona w art. 10 ust. 4 pkt 2 lit. "c" i "e".
We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2023 roku, Skarżący powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2015 r. o sygnaturze akt II OSK 524/14, w którym NSA wskazuje, jaka broń uchodzi za broń szczególnie niebezpieczną oraz, że wydanie pozwolenia na broń, o którą wnosi Skarżący, nie kłóci się także z brzemieniem art. 6 Dyrektywy Rady z dnia 18 czerwca 1991 r. w sprawie kontroli nabywania i posiadania broni (91/477/EWG), który to przepis nie wyklucza wydania pozwoleń na tego rodzaju broń osobom fizycznym.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 roku, poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
W ramach tej kontroli sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej zwana "p.p.s.a.").
Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach, Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy nie naruszył w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy przepisów prawa procesowego (w tym art. 6, art. 7 k.p.a., czy też art. 77 § 1 k.p.a.), jak również przepisów prawa materialnego, tj. art. 10 ust. 3a w zw. z ust. 4 pkt 2 lit. c i e oraz ust. 5 pkt 1 ustawy o broni i amunicji.
W realiach niniejszej sprawy Skarżący, negując stanowisko organów Policji odmawiających wydania mu pozwolenia na broń palną w postaci pistoletów maszynowych o kalibrze od 6 mm do 12 mm (1 sztuka) oraz karabinków samoczynnych o kalibrze od 5,56 mm do 7.62 mm (2 sztuki), zarzuca im błędną wykładnię art. 10 ust. 5 pkt 1 u.b.a., polegającą na przyjęciu, że przepis ten stanowi zakaz wydawania pozwoleń na broń szczególnie niebezpieczną, podczas gdy dotyczy on broni szczególnie niebezpiecznej, ale bez względu na kaliber, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 2 przedmiotowej ustawy, w sytuacji gdy art. 10 ust. 4 pkt 7 w zw. z art. 10 ust. 4 pkt 2 lit. c) i lit. e) precyzyjnie wskazuje, na jakie konkretnie pistolety maszynowe i karabinki samoczynne mogą być wydawane pozwolenia osobom fizycznym.
W ocenie Sądu stanowisko Skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że Skarżący ubiegał się o pozwolenie na broń palną w postaci pistoletów maszynowych o kalibrze od 6 mm do 12 mm oraz karabinków samoczynnych o kalibrze od 5,56 mm do 7.62 mm, do celu ochrony osób i mienia, na podstawie art. 10 ust. 1 w zw. z ust. 3a u.b.a. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 10 ust. 1 u.b.a., właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. W myśl art. 10 ust. 2 u.b.a. pozwolenie na broń wydaje się w szczególności w celach:
1) ochrony osobistej;
2) ochrony osób i mienia;
3) łowieckich;
4) sportowych;
5) rekonstrukcji historycznych;
6) kolekcjonerskich;
7) pamiątkowych;
8) szkoleniowych.
Jak stanowi natomiast art. 10 ust. 4 pkt 2) lit. c) i e) u.b.a. pozwolenie na broń, wydane w celach, o których mowa w ust. 2, uprawnia do posiadania do celów ochrony osób lub mienia - pistoletów maszynowych o kalibrze od 6 mm do 12 mm i karabinków samoczynnych o kalibrze od 5,45 mm do 7,62 mm;
Za ważną przyczynę posiadania broni dla pozwolenia na broń do celów ochrony osobistej, osób i mienia uważa się także chęć wzmocnienia potencjału obronnego Rzeczypospolitej Polskiej zadeklarowaną przez funkcjonariusza Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Służby Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Celno-Skarbowej, Służby Więziennej, funkcjonariusza innej państwowej formacji uzbrojonej oraz żołnierza zawodowego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli posiada przydzieloną mu broń służbową, a także osobę pełniącą terytorialną służbę wojskową co najmniej dwa lata (ust. 3a).
Jednakże kluczowym w realiach niniejszej sprawy jest prawidłowe ustalenie przez organy Policji, że pistolety maszynowe o kalibrze od 6 mm do 12 mm oraz karabinki samoczynne o kalibrze od 5,56 mm do 7.62 mm, objęte wnioskiem Skarżącego, stanowią broń niebezpieczną. Tymczasem w art. 10 ust. 5 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, ustawodawca wyraźnie postanowił, że pozwolenie na broń, o którym mowa w ust. 1, nie może być wydane, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 2, na broń szczególnie niebezpieczną w postaci samoczynnej broni palnej, zdolnej do rażenia celów na odległość. Z kolei w załączniku do ustawy z dnia 13 czerwca 2019 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2023 roku, poz. 1743) zatytułowanym "KATEGORIE I PODKATEGORIE STRZELECKIEJ BRONI PALNEJ I AMUNICJI DO STRZELECKIEJ BRONI PALNEJ", zdefiniowano "samoczynną strzelecką broń palną" jako broń, która ładuje się automatycznie po każdorazowym oddaniu strzału i która może oddać więcej niż jeden strzał przy jednym uruchomieniu urządzenia spustowego, kwalifikując ją jednocześnie do kategorii A. Jak stanowi z kolei przywołany przepis art. 29 ust. 2 u.b.a., świadectwo broni na broń szczególnie niebezpieczną, o której mowa w art. 10 ust. 5 pkt 1, może być wydane wyłącznie podmiotom, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, oraz organizatorom kursów, kształcącym w zawodzie pracownika ochrony. W rozpatrywanej sprawie zasadnie zatem Komendant Główny Policji podzielił stanowisko organu I instancji, że Skarżący, skoro nie spełnia wymogów określonych w art. 29 ust. 2 u.b.a., nie może otrzymać pozwolenia na posiadanie w celu ochrony osób i mienia broni palnej szczególnie niebezpiecznej, do której zalicza się broń wymieniona w art. 10 ust. 4 pkt 2 lit. "c"i "e".
Podkreślenia bowiem wymaga, że unormowanie zawarte w art. 10 ust. 4 u.b.a. – wbrew stanowisku Skarżącego – nie stanowi bynajmniej wyjątku od ogólnej zasady wyrażonej w art. 10 ust. 5 pkt 1, lecz właśnie ono zawiera ogólną zasadę, a art. 10 ust. 5 pkt 1 w powiązaniu z art. 29 ust. 2 u.b.a., zasadę tę uszczegółowia w odniesieniu do broni szczególnie niebezpiecznej, niezależnie od jej kalibru. Innymi słowy, to przepis art. 10 ust. 4 pkt 1-7 ustawy o broni i amunicji ma charakter ogólny, a przepis art. 10 ust. 5 pkt 1 - 4, wprowadzający zakaz wydawania pozwoleń na broń szczególnie niebezpieczną, stanowi lex specialis w stosunku do niego. Przepis art. 10 ust. 4 pkt 1-7 u.b.a. nie precyzuje, komu konkretnie pozwolenie na broń, wydane w celach, o których mowa w ust. 2, może być wydane. Warunki, jakim musi odpowiadać podmiot ubiegający się o wydanie takiego pozwolenia precyzują inne przepisy. W przypadku broni szczególnie niebezpiecznej, o której mowa w art. 10 ust. 5 pkt 1 u.b.a., niezależnie od jej kalibru, może być to jedynie podmiot, o którym mowa w art. 29 ust. 2 u.b.a. a bezspornym jest, że Skarżący do kręgu tychże podmiotów, nie może być zaliczony.
W tym stanie rzeczy nie doszło, w ocenie Sądu, do naruszenia prawa materialnego, tj. art. 10 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 3a w zw. z art. 10 ust. 4 pkt 2 lit. c) i lit. e) u.b.a. oraz art. 10 ust. 5 pkt 1 tej ustawy. Na prawidłowość skarżonego rozstrzygnięcia Komendanta Głównego Policji nie rzutuje przy tym powołany przez Skarżącego wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2015 r. o sygnaturze akt II OSK 524/14, w ramach którego ocenie podlegała prawidłowość stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej wydania pozwolenia na broń palną do celów kolekcjonerskich w postaci pistoletów maszynowych o kalibrze od 6 mm do 12 mm oraz karabinków samoczynnych o kalibrze od 5,45 mm do 7,62 mm. Wyraźnie bowiem w tymże wyroku NSA zaznaczył, że instytucja nieważności, z uwagi na rażące naruszenie przepisu prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) nie może zostać zastosowana, gdy naruszenie prawa wynika z innej wykładni albo innej interpretacji danego przepisu a zastosowanie przy wydawaniu decyzji administracyjnych jednej z możliwych interpretacji niejednoznacznych w swej treści przepisów prawa nie może być uznane za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., prowadzące do stwierdzenia nieważności decyzji.
Reasumując, w niniejszej sprawie, organy Policji, nie naruszyły więc prawa materialnego oraz należycie rozpatrzyły zebrany w sprawie materiał dowodowy, nie naruszając art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W sytuacji, gdy w niniejszej sprawie nie było sporne, że Skarżący nie jest podmiotem, o którym mowa w art. 29 ust. 2 u.b.a., nie było potrzeby podejmowania dalszych czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a zebrany w sprawie materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
POTRZEBUJESZ POMOCY?