Interpretacja indywidualna z dnia 29 maja 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0111-KDIB2-2.4015.63.2026.2.DR
Środki finansowe uzyskane z majątku wspólnego małżonków, przyznane jednemu z małżonków na zakup nieruchomości, nie stanowią darowizny, jeżeli środki te są częścią współwłasności ułamkowej i podlegają przyszłemu rozliczeniu jako nakład na majątek osobisty.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
17 marca 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 11 marca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych otrzymania od żony środków na zakup lokalu mieszkalnego. Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 17 kwietnia 2026 r. (data wpływu 23 kwietnia 2026 r.). Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
W dniu 19 lipca 2025 r. zawarł Pan związek małżeński z A.A. W dniu 7 stycznia 2026 r. zawarł Pan z A.A. umowę majątkową małżeńską, mocą której ustanowiliście Państwo w małżeństwie ustrój rozdzielności majątkowej. W okresie pomiędzy dniem 19 lipca 2025 r. a dniem 7 stycznia 2026 r. zgromadził Pan z małżonką oszczędności w kwocie 122.000,00 zł.
W dniu 10 stycznia 2026 r. zawarł Pan z deweloperem (…) tzw. umowę rezerwacyjną na zawarcie umowy deweloperskiej i wybudowanie i przeniesienie wyłącznie na Pana (z wyłączeniem Pana małżonki) prawa własności lokalu mieszkalnego położonego (…). W dniu 12 stycznia 2026 r. uiścił Pan przelewem bankowym opłatę rezerwacyjną na rzecz dewelopera w kwocie 10.000,00 zł - środki pochodziły z przywołanych Państwa wspólnych oszczędności w kwocie 122.000,00 zł, objętych w tym momencie współwłasnością w częściach ułamkowych po 1/2.
W dniu 19 lutego 2026 r. zawarł Pan z deweloperem (…) umowę deweloperską w wykonaniu wyżej przywołanej tzw. umowy rezerwacyjnej. Umowa opiewała na wybudowanie i przeniesienie wyłącznie na Pana (z wyłączeniem Pana małżonki) prawa własności lokalu mieszkalnego położonego (…). W dniu 2 marca 2026 r. uiścił Pan przelewem bankowym na rzecz dewelopera część ceny sprzedaży w kwocie 112.000,00 zł - środki pochodziły z przywołanych Państwa wspólnych oszczędności w kwocie 122.000,00 zł, objętych w tym momencie współwłasnością w częściach ułamkowych po 1/2.
W dniu 25 lutego 2026 r. zarówno Pan, jak i Pana małżonka A.A. zawarliście Państwo z bankiem umowę kredytu hipotecznego, mocą której bank ma uiścić na rzecz dewelopera pozostałą część ceny wynikającej z przywołanej zawartej wyłącznie przez Pana umowy deweloperskiej w łącznej kwocie 1.098.000,00 zł. W dniu 6 marca 2026 r. bank przekazał na rzecz dewelopera część ceny w kwocie 10.000,00 zł. Pozostała część ceny w kwocie 1.088.000,00 zł ma zostać przekazana przez bank na rzecz dewelopera do dnia 30 sierpnia 2026 r., jeżeli do tego czasu zostanie wydanie pozwolenie na użytkowanie lokalu mieszkalnego objętego umową deweloperską.
W uzupełnieniu wniosku wskazał Pan, że świadczenia (środki pochodzące ze zgromadzonych przez Pana i Pana żonę oszczędności w kwocie 122 000 zł oraz z zaciągniętego przez Państwa wspólnie kredytu), stanowią nakład z majątku objętego Pana i Pana żony A.A. współwłasnością w częściach ułamkowych po 1/2 na Pana majątek osobisty.
Pytania
Czy zapłata przez Pana ceny sprzedaży lokalu mieszkalnego położonego (…), który po przeniesieniu na Pana przez dewelopera prawa własności ma stanowić Pana wyłączną własność (z wyłączeniem Pana małżonki) ze środków pieniężnych objętych po dniu 7 stycznia 2026 r. współwłasnością Pana i Pana małżonki A.A. w częściach ułamkowych po 1/2 oraz ze środków pieniężnych pochodzących ze wspólnie zaciągniętego przez Państwa kredytu hipotecznego, powinno być poczytywane jako darowizna poczyniona przez małżonkę z jej majątku osobistego na Pana rzecz, podlegająca zgłoszeniu w myśl art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2024 r. poz. 1837, z późn. zm.), w celu uzyskania przez Pana zwolnienia podatkowego od podatku od spadków i darowizn?
Jeżeli tak, to jaka część uzyskanej od Pana małżonki ceny, jako potencjalnej darowizny, powinna podlegać zgłoszeniu, o którym mowa w powyższym punkcie 1)?
Pana stanowisko w sprawie
Pana zdaniem, pod kątem prawa cywilnego, zapłata przez Pana oraz przez Pana małżonkę ceny sprzedaży nieruchomości ze środków pieniężnych objętych Państwa współwłasnością w częściach ułamkowych po 1/2 oraz ze środków pieniężnych pochodzących ze wspólnie zaciągniętego przez Państwa kredytu hipotecznego na poczet zaciągniętych wyłącznie przez Pana zobowiązań w umowie deweloperskiej, nie stanowi umowy darowizny w rozumieniu art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 2025 r. poz. 1071, z późn. zm.). Wszak zarówno środki pieniężne w kwocie 122.000,00 zł, zgromadzone przez Państwa przed zawarciem umowy majątkowej małżeńskiej, jak i środki pochodzące ze wspólnie zaciągniętego przez Państwa kredytu hipotecznego, są przez cały czas objęte Państwa współwłasnością w częściach ułamkowych (nie będąc już objętymi współwłasnością małżeńską tzw. niepodzielnej ręki), co wyklucza darowanie przez jednego ze współwłaścicieli tych środków choćby ich części na rzecz innego ze współwłaścicieli. Bądź co bądź, darowizna wchodziłaby w grę jedynie wówczas, gdyby Pana małżonka darowała Panu przykładowo swój udział w mieniu objętym Państwa współwłasnością, co w opisywanym stanie faktycznym nie nastąpiło. W tym zakresie dokonana przez Państwa czynność prawna skłania do powzięcia optyki o czynieniu nakładów na Pana majątek osobisty.
W związku z tym, nie sposób mówić w sprawie o powstaniu obowiązku podatkowego w którejkolwiek sytuacji wskazanej w art. 6 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2024 r. poz. 1837, z późn. zm.). Tym samym, nie sposób również mówić o skorzystaniu przez Pana - po dokonaniu uprzedniego zgłoszenia - z jakiegokolwiek zwolnienia przewidzianego ustawą, skoro w ogóle nie powstaje w stosunku do Pana obowiązek podatkowy w zakresie podatku od spadków i darowizn.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478):
Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:
1)dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;
2)darowizny, polecenia darczyńcy;
3)zasiedzenia;
4)nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
5)zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
6)nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.
Stosownie do art. 1 ust. 2 ww. ustawy:
Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że katalog tytułów nabycia podlegającego opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn określony w art. 1 ust. 1 i 2 cyt. ustawy jest katalogiem zamkniętym. Wymienione w nim tytuły nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych stanowią jedyne przypadki podlegające opodatkowaniu tym podatkiem.
Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji darowizny, w związku z tym należy sięgnąć do odpowiednich przepisów uregulowanych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).
Zgodnie z art. 888 § 1 ustawy Kodeks cywilny:
Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.
Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego bez ekwiwalentu w postaci świadczenia wzajemnego i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę. Darowizna jest więc czynnością, której celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego (świadczenie musi wzbogacić obdarowanego), a zobowiązanie darczyńcy musi być zamierzone jako nieodpłatne.
Do zawarcia umowy darowizny, podobnie jak każdej innej umowy, niezbędne jest zgodne oświadczenie woli złożone przez obie strony umowy. Umowa darowizny dochodzi do skutku dopiero z chwilą złożenia oświadczenia woli przez obdarowanego o przyjęciu darowizny. Należy zaznaczyć, że ustawodawca nie wymaga żadnej szczególnej formy oświadczenia obdarowanego o przyjęciu darowizny.
Stosownie do treści art. 890 § 1 Kodeksu cywilnego:
Oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego. Jednakże umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.
Zatem daną czynność można uznać za darowiznę, jeżeli posiada cechy tegoż zobowiązania, tzn. gdy zostanie złożone oświadczenie darczyńcy o przekazaniu darowizny oraz oświadczenie obdarowanego o jej przyjęciu, a ponadto czynność ta musi polegać na nieodpłatnym świadczeniu darczyńcy (kosztem jego majątku) na rzecz obdarowanego, pod warunkiem, że czynność ta nie została wymieniona w treści art. 889 ustawy.
Według tego przepisu (art. 889 Kodeksu cywilnego):
Nie stanowią darowizny następujące bezpłatne przysporzenia:
1)gdy zobowiązanie do bezpłatnego świadczenia wynika z umowy uregulowanej innymi przepisami kodeksu;
2)gdy kto zrzeka się prawa, którego jeszcze nie nabył albo które nabył w taki sposób, że w razie zrzeczenia się prawo jest uważane za nienabyte.
Natomiast kwestie stosunków majątkowych małżeńskich reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).
Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy:
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.
Ustawowy ustrój majątkowy między małżonkami może ulec zniesieniu lub ograniczeniu na skutek zawartej między nimi umowy (art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), na skutek orzeczenia sądu (art. 52 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego) albo z mocy prawa np. ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków (art. 53 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).
Zarówno w wypadku umownego wyłączenia wspólności ustawowej w czasie trwania małżeństwa, jak i w przypadku zniesienia tej wspólności przez Sąd, bądź w przypadku ustania małżeństwa między małżonkami (byłymi małżonkami) ustaje wspólność ustawowa, a do majątku, który był nią objęty stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych.
Natomiast w myśl art. 501 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
W razie ustania wspólności, udziały małżonków są równe, chyba że umowa majątkowa małżeńska stanowi inaczej. Przepis ten nie wyłącza zastosowania art. 43 § 2 i 3 ww. ustawy.
Z przywołanych przepisów wynika zatem, że z chwilą ustania wspólności majątkowej między małżonkami, współwłasność łączna zostaje zastąpiona przez współwłasność w częściach ułamkowych.
Na podstawie art. 45 § 1 i 2 ww. ustawy:
Każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty, z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód. Może żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Nie można żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności.
Zwrotu dokonuje się przy podziale majątku wspólnego, jednakże sąd może nakazać wcześniejszy zwrot, jeżeli wymaga tego dobro rodziny.
Art. 45 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie reguluje rozliczeń z tytułu wydatków i nakładów poczynionych z majątku osobistego jednego z małżonków na majątek osobisty drugiego z nich. Do takich więc rozliczeń stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, roszczeń zaś z tego tytułu można dochodzić w drodze procesu cywilnego. Jednakże według postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 lipca 2020 r. (I CSK 106/20, Legalis) wyjątkowo w postępowaniu o podział majątku wspólnego mogą podlegać rozliczeniu również nakłady z majątku odrębnego (obecnie osobistego) małżonków na majątek odrębny (osobisty) jednego z nich. Dotyczy to takiej sytuacji, w której chodzi o rozliczenie sumy nakładów dokonywanych zarówno z majątku wspólnego, jak również majątku osobistego jednego z małżonków na kompletny obiekt, gdy dokonywanie tych rozliczeń w dwóch odrębnych postępowaniach byłoby niecelowe.
Z opisu wniosku wynika, że zawarł Pan związek małżeński z A.A. W dniu 7 stycznia 2026 r. zawarł Pan z A.A. umowę majątkową małżeńską, mocą której ustanowiliście Państwo w małżeństwie ustrój rozdzielności majątkowej. W okresie pomiędzy dniem 19 lipca 2025 r. a dniem 7 stycznia 2026 r. zgromadził Pan z małżonką oszczędności w kwocie 122.000,00 zł. W dniu 10 stycznia 2026 r. zawarł Pan z deweloperem tzw. umowę rezerwacyjną na zawarcie umowy deweloperskiej i wybudowanie i przeniesienie wyłącznie na Pana (z wyłączeniem Pana małżonki) prawa własności lokalu mieszkalnego. W dniu 12 stycznia 2026 r. uiścił Pan przelewem bankowym opłatę rezerwacyjną na rzecz dewelopera w kwocie 10.000,00 zł - środki pochodziły z przywołanych Państwa wspólnych oszczędności w kwocie 122.000,00 zł, objętych w tym momencie współwłasnością w częściach ułamkowych po 1/2. W dniu 19 lutego 2026 r. zawarł Pan z deweloperem umowę deweloperską w wykonaniu wyżej przywołanej tzw. umowy rezerwacyjnej. Umowa opiewała na wybudowanie i przeniesienie wyłącznie na Pana (z wyłączeniem Pana małżonki) prawa własności lokalu mieszkalnego. W dniu 2 marca 2026 r. uiścił Pan przelewem bankowym na rzecz dewelopera część ceny sprzedaży w kwocie 112.000,00 zł - środki pochodziły z przywołanych Państwa wspólnych oszczędności w kwocie 122.000,00 zł, objętych w tym momencie współwłasnością w częściach ułamkowych po 1/2. W dniu 25 lutego 2026 r. zarówno Pan, jak i Pana małżonka A.A. zawarliście Państwo z bankiem umowę kredytu hipotecznego, mocą której bank ma uiścić na rzecz dewelopera pozostałą część ceny wynikającej z przywołanej zawartej wyłącznie przez Pana umowy deweloperskiej w łącznej kwocie 1.098.000,00 zł. W dniu 6 marca 2026 r. bank przekazał na rzecz dewelopera część ceny w kwocie 10.000,00 zł. Pozostała część ceny w kwocie 1.088.000,00 zł ma zostać przekazana przez bank na rzecz dewelopera do dnia 30 sierpnia 2026 r., jeżeli do tego czasu zostanie wydanie pozwolenie na użytkowanie lokalu mieszkalnego objętego umową deweloperską. Środki pochodzące ze zgromadzonych przez Pana i Pana żonę oszczędności w kwocie 122 000 zł oraz z zaciągniętego przez Państwa wspólnie kredytu), stanowią nakład z majątku objętego Pana i Pana żony A.A. współwłasnością w częściach ułamkowych po 1/2 na Pana majątek osobisty.
Jak wskazano powyżej, katalog tytułów nabycia podlegającego opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, określony w art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, jest katalogiem zamkniętym. Zatem tylko wymienione w nim tytuły nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych podlegają opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.
Skoro, jak wynika z wniosku, zapłata przez Pana ceny sprzedaży lokalu mieszkalnego, który po przeniesieniu na Pana przez dewelopera prawa własności ma stanowić Pana wyłączną własność (z wyłączeniem Pana małżonki) ze środków pieniężnych objętych po dniu 7 stycznia 2026 r. współwłasnością Pana i Pana małżonki A.A. w częściach ułamkowych po 1/2 oraz ze środków pieniężnych pochodzących ze wspólnie zaciągniętego przez Państwa kredytu hipotecznego stanowi nakład z majątku objętego Pana i Pana żony A.A. współwłasnością w częściach ułamkowych po 1/2 na Pana majątek osobisty, to środki te nie mają charakteru bezzwrotnego charakterystycznego dla otrzymania darowizny. Stanowią one nakład podlegający przyszłemu rozliczeniu.
W związku z powyższym, skoro środki pieniężne przekazane przez Pana małżonkę na zakup Pana nieruchomości stanowią nakłady na Pana majątek osobisty, a w związku z tym nie stanowią one darowizny i nie stanowią także innego tytułu wymienionego w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, to otrzymane przez Pana środki pieniężne nie rodzą obowiązku zapłaty podatku od spadków i darowizn po Pana stronie.
Z uwagi na powyższe rozstrzygnięcie, odniesienie się do Pana pytania oznaczonego we wniosku nr 2, które ma charakter warunkowy, należało uznać za bezzasadne.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
POTRZEBUJESZ POMOCY?