Biuletyn Podatków Dochodowych 4/2007 z 01.04.2007 [dodatek: Biuletyn Podatków Dochodowych, str. 39]
Data publikacji: 01.04.2007
Jak opodatkować wynagrodzenie i dodatkowe świadczenia dla zagranicznego członka zarządu polskiej spółki
Członkiem zarządu spółki z o.o. na podstawie powołania uchwałą zgromadzenia wspólników jest osoba mająca miejsce zamieszkania w Holandii. Na podstawie tej uchwały spółka oprócz wynagrodzenia pokrywa koszty jego zakwaterowania w hotelu w Polsce. Jak powinno być opodatkowane wynagrodzenie tej osoby? Czy koszty zakwaterowania mogą być kosztami uzyskania przychodu spółki?
PROBLEM
RADA
Jeżeli zobowiązanie do poniesienia kosztów zakwaterowania członka zarządu wynika z uchwały wspólników, to należy je traktować jako składnik jego wynagrodzenia z tytułu pełnionej funkcji. W takiej sytuacji koszty te mogą stanowić koszty uzyskania przychodu pokrywającej je spółki.
UZASADNIENIE
Kwestię opodatkowania wynagrodzeń członka zarządu mającego miejsce zamieszkania w Holandii należy rozpatrywać w oparciu o postanowienia zawarte w konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu.
Na podstawie art. 16 tej konwencji wynagrodzenia dyrektorów i inne podobne wypłaty, które osoba mająca miejsce zamieszkania w umawiającym się państwie otrzymuje jako członek rady dyrektorów spółki mającej siedzibę w drugim umawiającym się państwie, mogą być opodatkowane w tym drugim państwie. Przy czym, na podstawie protokołu stanowiącego integralną część konwencji, określenie „członek rady dyrektorów” w przypadku Polski oznacza: „członka zarządu”, „rady nadzorczej” i „komisji rewizyjnej”. A zatem wypłacane wynagrodzenie dla członka zarządu mającego miejsce zamieszkania w Holandii przez spółkę mającą siedzibę w Polsce podlega opodatkowaniu w Polsce.
Zgodnie z art. 13 pkt 7 updof przychody te są zaliczanie do przychodów z działalności wykonywanej osobiście. Na podstawie zaś art. 29 ust. 1 pkt 1 updof od tych przychodów należy pobrać podatek w formie ryczałtu w wysokości 20% przychodu.
WARTO ZAPAMIĘTAĆ
Wynagrodzenie członka zarządu objętego ograniczonym obowiązkiem podatkowym podlega opodatkowaniu podatkiem pobieranym w formie ryczałtu, który wynosi 20% przychodu.
Należy jednak zauważyć, że jeżeli przedmiotem tego świadczenia nie są pieniądze, podatnik jest obowiązany wpłacić płatnikowi należny zryczałtowany podatek przed udostępnieniem świadczenia (art. 41 ust. 7 pkt 3 updof).
A zatem, jeżeli na podstawie uchwały spółka byłaby zobowiązana do zapewnienia zakwaterowania członkowi zarządu w hotelu i ponosiłaby z tego tytułu wydatki związane z opłaceniem hotelu, to członek zarządu powinien przed otrzymaniem tego świadczenia wpłacić spółce należny z tego tytułu zryczałtowany podatek. Podatek ten powinien zostać wpłacony przed otrzymaniem świadczenia. Może to być problematyczne, zważywszy, że przyjeżdżając do Polski, nieraz trudno określić, jak długo członek zarządu będzie przebywał w Polsce i korzystał z hotelu. Trudno jest również z góry przewidzieć, jaka będzie wysokość tego świadczenia, szczególnie w przypadku gdy z uchwały wspólników wynikałoby również np. zobowiązanie do pokrycia kosztów jego wyżywienia w Polsce.
Natomiast gdyby uchwała wspólników nie przewidywała pokrywania tych kosztów, lecz ich zwrot członkowi zarządu, to nie otrzymywałby on świadczenia w formie niepieniężnej, lecz zwrot w formie pieniężnej. W tej sytuacji nie wystąpiłby obowiązek wpłaty przez członka zarządu podatku do spółki. Wówczas bowiem podatek byłby pobierany od jego należności głównej oraz zwracanej przez spółkę kwoty.
Przykład
Spółka wypłaca członkowi zarządu wynagrodzenie z tytułu funkcji członka zarządu w wysokości równowartości 10 000 zł. Jest to jego należność główna. Ponadto spółka nabyła dla niego usługi hotelu za kwotę 2000 zł. Zobowiązanie do zapewnienia członkowi zarządu zakwaterowania wynika z uchwały wspólników i traktowane jest jako składnik jego wynagrodzenia. W tej sytuacji, zgodnie z przepisami, przed otrzymaniem tego świadczenia członek zarządu powinien do spółki wpłacić kwotę 2000 zł × 20% = 400 zł. Na podstawie art. 42 ust. 1 updof spółka powinna przekazać ten podatek do urzędu skarbowego w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym go pobrano. Spółka pobierze również podatek od jego należności głównej: 10 000 zł × 20% = 2000 zł. Podatek ten pobierze w momencie wypłaty tej należności.
Jeżeli pobranie podatku od świadczenia związanego z zakwaterowaniem oraz od należności głównej następowałoby w tym samym miesiącu, to podatki te mogą być przekazane do urzędu jednocześnie, w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym je pobrano. Jeżeli jednak pobór tych kwot odbywałby się w różnych miesiącach, to należałoby przekazywać je do urzędu odrębnie, we wskazanym wyżej terminie.
Sytuacja byłaby inna, gdyby spółka była zobowiązana do zwrotu członkowi zarządu poniesionych przez niego udokumentowanych kosztów związanych z zakwaterowaniem w Polsce. Wówczas członek zarządu nie musiałby wpłacać podatku do spółki. Nie otrzymałby bowiem od niej świadczenia niepieniężnego. Jeśli zwrot ten następowałby wraz z wypłatą kwoty głównej, to spółka pobierałaby podatek od łącznej kwoty jego przychodów, tj. od kwoty 10 000 zł + 2000 zł = 12 000 zł. Podatek wyniósłby 12 000 zł × 20% = 2400 zł. Członek zarządu otrzymałby netto kwotę w równowartości 12 000 zł - 2400 zł = 9600 zł.
Zasadniczo wydatki na zakwaterowanie członka zarządu w Polsce nie są kosztami uzyskania przychodu. Jego podróży z Holandii do siedziby spółki w Polsce nie można traktować jako podróży służbowej. Koszty jego utrzymania w Polsce są jego prywatnymi kosztami. Jeżeli jednak zobowiązanie do ich pokrycia lub zwrotu wynika z uchwały wspólników i traktowane jest jako składnik jego wynagrodzenia, to wówczas może ono stanowić koszt uzyskania przychodu. Wydaje się jednak, że z punktu widzenia racjonalności ekonomicznej uchwała powinna określać pewien limit takich wydatków.
• art. 16 konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu - Dz.U. z 2003 r. Nr 216, poz. 2120
• art. 3 ust. 2, art. 13 pkt 7, art. 29 ust. 1 pkt 1, art. 41 ust. 7 pkt 3, art. 42 ust. 7 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 249, poz. 1824
Krzysztof Rustecki
ekspert w zakresie podatków
dochodowych


