System informacji oświatowej zyska nowy kształt

Wchodząca w życie 1 stycznia 2005 r. ustawa z 19 lutego 2004 r. o systemie informacji oświatowej określa organizację i zasady działania systemu informacji oświatowej służącego uzyskiwaniu danych niezbędnych do prowadzenia polityki edukacyjnej państwa, podnoszeniu jakości i upowszechnianiu edukacji oraz do usprawniania finansowania zadań oświatowych.

W uzasadnieniu do ustawy stwierdza się, iż „proponowany system informacji oświatowej w docelowym kształcie ma zastąpić dotychczasowy, podzielony system badań statystycznych oświaty. [...] Aktualnie jest prowadzona następująca statystyka oświatowa:

•  sprawozdania serii „S” (GUS) - dane o uczniach i absolwentach wszystkich typów szkół, w niewielkim zakresie o nauczycielach, a także o szkołach i ich wyposażeniu, w mniejszym zakresie o placówkach oświatowo-wychowawczych,

•  sprawozdania serii „EN” (MENiS) - dane o zatrudnieniu nauczycieli i innych pracowników szkół, wypadkach uczniów, ich wypoczynku, stypendiach oraz niektórych innych aspektach działalności szkół i placówek oświatowych,

•  dodatek do sprawozdania Z-06 (GUS) - dane o zatrudnieniu i wynagrodzeniach nauczycieli,

•  ewidencja kadry nauczycielskiej EWIKAN (MENiS) - dane o kwalifikacjach nauczycieli i wykonywanych zadaniach.

Oprócz tego jednostki systemu oświaty składają inne, podsektorowe sprawozdania, w tym zwłaszcza sprawozdania finansowe: Rb-27 z wykonania planu dochodów budżetowych, Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa oraz Rb-70 o zatrudnieniu i wynagrodzeniach (Ministerstwo Finansów). Jednocześnie w zakresie badań samych nauczycieli (także innych pracowników szkół i placówek) stosuje się cztery, niepowiązane ze sobą, ogólnopolskie badania. Osobno bada się zatrudnienie, kwalifikacje i wynagrodzenia, przy czym badanie zatrudnienia jest częściowo powtarzane przez Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu oraz GUS. Ostatnio powstał odrębny system analizowania wyników nauczania przez okręgowe komisje egzaminacyjne, które tworzą podsystem badania szkół oparty na własnym kluczu ich identyfikacji. Opisany podział w rządowym systemie zbierania i opracowywania danych o oświacie uzupełniają dodatkowe podziały w szerszym, publicznym i także powszechnym systemie zbierania danych. Od czasu przejęcia szkół i placówek oświatowych przez jednostki samorządu terytorialnego rozwija się niezależna sprawozdawczość samorządowa”.