Zasady ustalania diet radnych
Rada gminy posiada ustawowe uprawnienie do określania zasad, na jakich radnemu będzie przysługiwała dieta. W tym zakresie organ stanowiący ma pełną swobodę działania. Nie oznacza to jednak, że każde przyjęte przez nią rozwiązanie będzie zgodne z obowiązującymi przepisami. Najwięcej kontrowersji budzi ryczałtowy system rozliczania diet. Jak zatem w praktyce stosować ryczałt, aby uniknąć zarzutu naruszenia prawa?
W myśl art. 25 ust. 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.) radnemu przysługują diety oraz zwrot kosztów podróży służbowych na zasadach ustalonych przez radę gminy.
Rada gminy ustala zasady
W kontekście brzmienia przepisu art. 25 ust 4 u.s.g. utrwaliło się stanowisko, że użyte przez ustawodawcę sformułowanie „na zasadach ustalonych przez radę gminy” oznacza, iż organ ten jest uprawniony do dyskrecjonalnego działania. W praktyce organowi stanowiącemu ustawodawca pozostawił swobodę decydowania zarówno co do stosowanego trybu dokonywania rozliczeń diet oraz podróży służbowych, jak i sposobu określania wysokości tych należności. Rada gminy ma ograniczoną swobodę jedynie co do określenia maksymalnej wysokości diet przysługujących radnemu w ciągu miesiąca. To uprawnienie, w ramach delegacji ustawowej wynikającej bezpośrednio z art. 25 ust. 7 u.s.g., przysługuje wyłącznie Radzie Ministrów, która - w drodze rozporządzenia - określa maksymalną wysokość diet w ujęciu miesięcznym. Podobnie w przypadku rozliczeń podróży służbowych radnych. Organ stanowiący przy formułowaniu własnych zasad uwzględnia sposób ustalania należności z tego tytułu określony w drodze rozporządzenia, na podstawie art. 25 ust. 10, przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej.

