Interpretacja indywidualna z dnia 30 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP3-2.4011.964.2025.2.MN
Umorzenie kredytu mieszkaniowego w części dotyczącej lokalu mieszkalnego i komórki lokatorskiej korzysta z zaniechania poboru podatku dochodowego. Nie dotyczy to jednak części kredytu na miejsce postojowe, które nie stanowi pomieszczenia przynależnego, zatem od tej części należy zapłacić podatek dochodowy.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest:
·prawidłowe – w zakresie braku skutków podatkowych z tytułu zwrotu określonej kwoty i zwrotu kosztów procesu;
·prawidłowe – w zakresie możliwości skorzystania z zaniechania poboru podatku do umorzenia kredytu w części, w jakiej został on zaciągnięty na zakup lokalu mieszkalnego wraz z komórką lokatorską;
·nieprawidłowe – w zakresie możliwości zastosowania zaniechania poboru podatku do umorzenia kredytu w części, w jakiej został ona zaciągnięty na zakup miejsca postojowego.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
31 października 2025 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 21 listopada 2025 r. (wpływ 21 listopada 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawczyni podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „u.p.d.o.f.”).
8 czerwca 2007 r. Wnioskodawczyni zawarła z A. S.A. (obecnie: B. S.A.) z siedzibą w (…) (dalej: „Bank”) umowę nr (…) o kredyt hipoteczny dla osób fizycznych (dalej: „Umowa Kredytu”), waloryzowany kursem CHF, na podstawie której Bank udzielił Wnioskodawczyni kredytu w wysokości 287.710,00 CHF z przeznaczeniem na własne cele mieszkaniowe – zakup lokalu mieszkalnego wraz z miejscem postojowym (dalej: „Kredyt”).
Udział Kredytu w stosunku do wartości nabywanych nieruchomości stanowił 70 procent.
Pozostała wartość nieruchomości (lokalu i miejsca postojowego wraz z komórką lokatorską) została pokryta przez Wnioskodawczynię ze środków własnych w ramach wkładu własnego.
Udział wartości miejsca postojowego oraz komórki lokatorskiej w ogólnej cenie nieruchomości wynosił 4,72 procent.
Kwota Kredytu została przeznaczona na cele mieszkaniowe Wnioskodawczyni (nabycie lokalu mieszkalnego) w 94,54 proc., a w pozostałej części (5,46 proc. kwoty Kredytu) na cele niemieszkaniowe (nabycie miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym oraz nabycie komórki lokatorskiej).
Zarówno w chwili udzielania Kredytu jak i obecnie, Bank jest podmiotem uprawnionym do udzielania kredytów na podstawie odrębnych przepisów regulujących funkcjonowanie takich podmiotów, a jego działalność podlegała i podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym.
Zabezpieczeniem Kredytu jest hipoteka kaucyjna na nieruchomości – lokalu mieszkalnym, należącym do Wnioskodawczyni, a sfinansowanym ze środków pochodzących z Kredytu.
Lokal mieszkalny nabyty ze środków pochodzących z Kredytu służył zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych Wnioskodawczyni (gospodarstwa domowego prowadzonego przez Wnioskodawczynię).
Kapitał i odsetki od udzielonego Kredytu spłacane były w ten sposób, że Bank pobierał z rachunku bankowego ratę kapitałowo-odsetkową. Oznacza to, że odsetki faktycznie spłacane były równocześnie z ratą kapitałową.
Kredyt nie został dotychczas spłacony. Pozostała do spłaty kwota kapitału wynosi ok. 10 proc. kwoty kapitału Kredytu wypłaconego na podstawie Umowy Kredytu.
Na aktualne saldo zadłużenia Wnioskodawczyni z tytułu Umowy Kredytu nie składają się odsetki karne (odsetki od zadłużenia przeterminowanego).
24 lipca 2024 r. Wnioskodawczyni wniosła pozew przeciwko Bankowi, w którym zakwestionowała ważność Umowy Kredytu.
23 września 2024 r. Bank wniósł o oddalenie powództwa Wnioskodawczyni w całości.
Postępowanie sądowe z powództwa Wnioskodawczyni przeciwko Bankowi jest aktualnie w toku.
Obecnie Wnioskodawczyni otrzymała od Banku propozycję zawarcia ugody (dalej: „Ugoda”), której celem ma być przede wszystkim uchylenie niepewności co do wzajemnych roszczeń stron związanych z zawarciem i wykonywaniem Umowy Kredytu.
W ramach ewentualnej Ugody rozważane jest:
(1) Dokonanie przez Bank zwrotu na rzecz Wnioskodawczyni kwoty 530.000,00 zł (dalej: „Zwrot”) tytułem częściowego zwrotu rat kapitałowo-odsetkowych uiszczanych z tytułu Umowy Kredytu.
(2) Zwolnienie Wnioskodawczyni z długu przez Bank, poprzez umorzenie pozostałego do spłaty salda kredytu, w tym wszelkich wierzytelności Banku wynikających z Umowy Kredytu, w szczególności z obowiązku spłaty pozostałej części kapitału kredytu, należnych odsetek umownych oraz ewentualnych odsetek karnych i innych kosztów związanych z Umową Kredytu.
(3) Zwrot przez Bank kosztów procesu poniesionych przez Wnioskodawczynię w postępowaniu z powództwa Wnioskodawczyni.
Wnioskodawczyni nie korzystała wcześniej z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej inwestycji mieszkaniowej niż opisana we Wniosku.
Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego
Wnioskodawczyni jest jedyną kredytobiorczynią.
Informacja, czy miejsce postojowe jest wpisane do jednej księgi wieczystej razem z Lokalem pozostaje bez znaczenia dla udzielenia odpowiedzi na pytania zawarte we Wniosku. Z ostrożności pełnomocnik Wnioskodawczyni wskazał, że według informacji przekazanych przez Wnioskodawczynię nie jest.
Informacja, czy komórka lokatorska jest przynależna do Lokalu i czy jest wpisana z nim do jednej księgi wieczystej nie ma znaczenia dla udzielenia odpowiedzi na pytania zawarte we Wniosku. Z ostrożności pełnomocnik Wnioskodawczyni wskazał, że według informacji przekazanych przez Wnioskodawczynię jest.
Rozważane umorzenie kredytu (zwolnienie z długu) będzie dotyczyło pozostałego do spłaty salda kredytu, tj. wszelkich wierzytelności Banku wynikających z Umowy Kredytu z tytułu kapitału kredytu pozostałego do spłaty oraz odsetek umownych lub karnych lub innych kosztów, na które składają się (i) kapitał pozostały do spłaty, (ii) odsetki umowne, (iii) kapitał zapadły, (iv) odsetki zapadłe.
Przedmiotem planowanego umorzenia nie będą odsetki karne.
Przedmiotem planowanego umorzenia będą kwoty wskazane w punkcie powyżej.
W wykonaniu planowanej Ugody Bank zwróci Wnioskodawczyni część rat kapitałowo-odsetkowych wpłacanych przez nią do Banku w wykonaniu Umowy Kredytu, czyli tytułem spłaty kwoty kapitału Kredytu i odsetek.
W ramach planowanej Ugody Bank zwróci Wnioskodawczyni ustaloną przez Strony w ramach negocjacji kwotę kosztów zastępstwa procesowego, która jest niższa od kosztów faktycznie poniesionych przez Wnioskodawczynię w celu dochodzenia roszczeń związanych z Umową Kredytu.
Pytania
1.Czy w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) wypłata przez Bank kwoty Zwrotu na rzecz Wnioskodawczyni stanowić będzie dla Wnioskodawczyni przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
2.Czy w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) umorzenie przez Bank pozostałej do zapłaty części zadłużenia z tytułu Umowy Kredytu skutkować będzie powstaniem po stronie Wnioskodawczyni obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu?
3.Czy w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) w związku z dokonaniem przez Bank na rzecz Wnioskodawczyni zwrotu kosztów procesu w postępowaniu z powództwa Wnioskodawczyni, po stronie Wnioskodawczyni powstaje obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych?
Pani stanowisko w sprawie
Ad. 1
W ocenie Wnioskodawczyni, w związku z wypłatą przez Bank na jej rzecz kwoty Zwrotu, po stronie Wnioskodawczyni nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Przyjmuje się, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zwiększającym aktywa lub zmniejszającym pasywa), o charakterze definitywnym, bezzwrotnym. O uzyskaniu przychodu w rozumieniu u.p.d.o.f. można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe (czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych w pieniądzu lub w naturze, czy to w wyniku zmniejszenia jego zobowiązań wobec innych podmiotów).
Zwrot, otrzymany od Banku przez Wnioskodawczynię w wykonaniu Ugody, stanowić będzie częściowy zwrot środków wcześniej wpłaconych przez Wnioskodawczynię do Banku tytułem rat kapitałowo-odsetkowych w wykonaniu Umowy Kredytu.
Skoro zatem wypłata przez Bank Zwrotu stanowić będzie częściowy zwrot środków wcześniej zapłaconych przez Wnioskodawczynię, to ich zwrotne otrzymanie od Banku nie spowoduje po stronie Wnioskodawczyni przyrostu majątkowego, a tym samym nie będzie stanowiło dla Wnioskodawczyni przychodu podlegającego opodatkowaniu.
Ad. 2
W ocenie Wnioskodawczyni, w związku z umorzeniem przez Bank pozostałej do zapłaty części zadłużenia z tytułu Umowy Kredytu nie powstanie po jej stronie obowiązek zapłaty podatku dochodowego, albowiem powstały w ten sposób przychód korzystać będzie w całości z zaniechania poboru podatku.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f. przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Przychodem jest również wartość umorzonych zobowiązań podatnika.
Jeżeli zatem w ramach Ugody Bank częściowo umorzy zobowiązanie Wnioskodawczyni (zwolni Wnioskodawczynię z długu) z tytułu Umowy Kredytu, to wartość tego umorzonego zobowiązania stanowić będzie po stronie Wnioskodawczyni przychód.
Jednak mimo powstania przychodu, w ocenie Wnioskodawczyni nie powstanie po jej stronie obowiązek zapłaty podatku dochodowego od wartości umorzonego Kredytu.
Na mocy rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (dalej: „Rozporządzenie MF”) zaniechano poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot (1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, (2) otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu zastosowania ujemnego oprocentowania (§ 1 ust. 1 pkt 1 i 2 Rozporządzenia MF).
W ocenie Wnioskodawczyni rozważane umorzenie przez Bank pozostałej do spłaty części Kredytu może korzystać w całości z przewidzianego Rozporządzeniem MF zaniechania poboru podatku.
Wnioskodawczyni wskazuje, że spełnia wynikające z Rozporządzenia MF warunki niezbędne dla zaniechania poboru podatku, tj.: Kredyt jest kredytem mieszkaniowym w rozumieniu § 3 Rozporządzenia MF, tj.:
·został udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów (§ 3 pkt 1 Rozporządzenia MF), oraz
·został zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości (§ 3 pkt 2 Rozporządzenia MF),
·został zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 u.p.d.o.f. (§ 3 pkt 3 Rozporządzenia MF).
Zaniechanie poboru podatku znajduje zastosowanie do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów zaciągniętych na cele mieszkaniowe i zabezpieczonych hipotecznie, udzielonych przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw w przypadku, gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 u.p.d.o.f.
Wnioskodawczyni przeznaczyła 94,54 proc. wypłaconego jej Kredytu na cele mieszkaniowe (stanowiące 95,28 proc. całej ceny nieruchomości). Jednocześnie 30 proc. łącznej ceny nieruchomości (tj. lokalu mieszkalnego, garażu i komórki lokatorskiej) zostało pokryte przez Wnioskodawczynię ze środków własnych (wkład własny). Rozważane w ramach Ugody zwolnienie Wnioskodawczyni z długu przez Bank obejmuje jedynie część Kredytu pozostałą do spłaty (ok. 10 proc. kapitału Kredytu pozostałego do spłaty).
W związku z tym Wnioskodawczyni stoi na stanowisku, że kwota umorzenia obejmować będzie w całości kwotę kredytu przeznaczoną na cele mieszkaniowe Wnioskodawczyni, ponieważ wydatki na cele mieszkaniowe zostały sfinansowane częściowo z wkładu własnego Wnioskodawczyni, a częściowo z Kredytu w części, która nie podlega umorzeniu (zwolnieniu z długu).
W związku z powyższym kwota przychodu powstałego w wyniku umorzenia przez Bank pozostałej do zapłaty części Kredytu korzystać będzie z zaniechania poboru podatku, o którym mowa w Rozporządzeniu MF.
Ad. 3
W ocenie Wnioskodawczyni, w związku z dokonaniem przez Bank na jej rzecz zwrotu kosztów procesu w postępowaniu z powództwa Wnioskodawczyni, po stronie Wnioskodawczyni nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
W ocenie Wnioskodawczyni, kwota wypłacona jej przez Bank tytułem zwrotu kosztów procesu w postępowaniu z powództwa Wnioskodawczyni, nie będzie stanowiła dla niej przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze, wartości pieniężne lub świadczenia w naturze, które powodują przyrost majątku podatnika o charakterze definitywnym i bezzwrotnym.
Zapłata, w wykonaniu Ugody, przez Bank na rzecz Wnioskodawczyni, kosztów procesu, będzie stanowiła zwrot wydatków poniesionych przez Wnioskodawczynię w celu dochodzenia roszczeń z Umowy Kredytu.
W ocenie Wnioskodawczyni, tego rodzaju zwrot ma charakter rekompensaty kosztów poniesionych w związku z procesem sądowym, a nie przysporzenia majątkowego. Tym samym jego otrzymanie przez Wnioskodawczynię nie spowoduje po jej stronie powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Reguły dotyczące opodatkowania
Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:
Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.
Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
Źródła przychodów
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Źródłami przychodów są inne źródła.
Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
Wskazała Pani, że na podstawie ugody bank umorzy Pani zadłużenie oraz zwróci określoną kwotę i koszty procesu.
Powzięła Pani wątpliwość, jakie będą dla Pani skutki podatkowe z tytułu tych czynności.
Umorzenie wierzytelności
Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy,
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Tym samym, umorzoną Pani kwotę wierzytelności z tytułu zaciągniętego kredytu należy zakwalifikować do przychodu z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zaniechanie poboru podatku
Jednakże zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 102) w aktualnie obowiązującym brzmieniu zmienionym Rozporządzeniem Ministra Finansów z 20 grudnia 2024 r. (Dz. U. 2024 poz. 1912):
1. Zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot:
1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy:
a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego - gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej, oraz
b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej;
2) otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu zastosowania ujemnego oprocentowania.
2. Kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują:
1) kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału);
2) odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje;
3) opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.
3. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty również na wydatki inne niż określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128, z późn. zm.), zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje kwotę wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego w części, w jakiej kwota kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na wydatki określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 tej ustawy pozostaje do całkowitej kwoty zaciągniętego kredytu mieszkaniowego.
4. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zastąpiony kredytem refinansowym lub gdy na jego spłatę został zaciągnięty kredyt konsolidacyjny, zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje odpowiednio kwotę wierzytelności z tytułu kredytu refinansowego lub konsolidacyjnego w części odpowiadającej kwocie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego
5. Przez jedną inwestycję mieszkaniową, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, rozumie się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych:
1) jednego gospodarstwa domowego albo
2) więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku gdy osoby fizyczne mające zajmować wspólnie jeden budynek mieszkalny, nie mniej niż jedna osoba fizyczna z każdego takiego gospodarstwa, są osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2021 r. poz. 1043).
6. Przez jedno gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 5, rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, samodzielnie lub wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi.
7. W przypadku gdy stroną umowy kredytu mieszkaniowego na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, są co najmniej dwie osoby fizyczne, zaniechanie poboru podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, ma zastosowanie wyłącznie do osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b.
Z kolei § 4 cytowanego rozporządzenia stanowi, że:
Zaniechanie, o którym mowa w § 1 i § 2, ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.
Stosownie do § 4a tego rozporządzenia:
Zaniechanie, o którym mowa w § 1 i § 2, w przypadku pożyczek, o których mowa w § 3 ust. 2, ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2025 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.
Natomiast w myśl § 3 komentowanego rozporządzenia:
1. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o kredycie mieszkaniowym, należy przez to rozumieć kredyt, który został:
1) udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów, oraz
2) zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, oraz
3) zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
2. Za kredyt mieszkaniowy uważa się również pożyczkę, o ile spełnia warunki określone w ust. 1.
Zgodnie z treścią ww. art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki poniesione na:
a) nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
b) nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
c) nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
d) budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
e) rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego
- położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej.
Zatem zaniechanie poboru podatku do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów znajdzie zastosowanie, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki:
1.kredyt był zaciągnięty na realizację inwestycji mieszkaniowej;
2.kredyt był udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw;
3.kredyt był zabezpieczony hipotecznie;
4.kredytobiorca nie korzystał wcześniej z umorzenia zobowiązania z tytułu innego kredytu na własne cele mieszkaniowe zabezpieczonego hipotecznie.
Pani skutki podatkowe z tytułu umorzenia wierzytelności
Jedną z przesłanek do skorzystania z zaniechania poboru podatku jest przeznaczenie kredytu na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z przedstawionego przez Panią opisu sprawy wynika, że bank udzielił Pani kredytu na:
·lokal mieszkalny,
·komórkę lokatorską,
·miejsce postojowe w garażu wielostanowiskowym.
Zgodnie z art. 21 ust. 25 omawianej ustawy, wydatkiem uznawanym za cel mieszkaniowy jest m.in. nabycie lokalu mieszkalnego.
Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiują pojęcia lokalu mieszkalnego, zatem dla zdefiniowania tego pojęcia należy odwołać się do przepisów ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1048).
Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy:
Samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne.
Natomiast w myśl art. 2 ust. 4 ww. ustawy:
Do lokalu mogą przynależeć, jako jego części składowe, pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnica, strych, komórka, garaż, zwane dalej "pomieszczeniami przynależnymi".
Z powyższego wynika, że do lokalu mieszkalnego mogą przynależeć inne pomieszczenia.
W sytuacji, gdy pomieszczenia typu miejsce postojowe w garażu wielostanowiskowym czy komórka lokatorska są ściśle powiązane z lokalem mieszkalnym i nie stanowią odrębnej nieruchomości uregulowanej odrębną księgą wieczystą, wówczas można przyjąć, że jako całość stanowią lokal mieszkalny mieszczący się w katalogu wydatków, o którym mowa w art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z przedstawionego przez Panią opisu wynika, że do zakupionego lokalu mieszkalnego przynależy komórka lokatorska, która razem z lokalem mieszkalnym jest wpisana do tej samej księgi wieczystej. Zatem spełnia ona definicję „pomieszczenia przynależnego”.
Zatem w odniesieniu do tej części umorzonego kredytu, która została zaciągnięta na zakup lokalu mieszkalnego wraz z komórką lokatorską – może Pani skorzystać z zaniechania poboru podatku dochodowego i od tej części umorzenia nie będzie Pani zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego.
W tej kwestii Pani stanowisko jest prawidłowe.
Natomiast miejsce postojowe – jak wynika z opisu sprawy – nie jest ono wpisane do jednej księgi wieczystej razem z lokalem mieszkalnym. Zatem pomimo tego, że jest ono związane z zakupionym lokalem mieszkalnym – to stanowi odrębną nieruchomość posiadającą odrębną księgę wieczystą. Nie można więc uznać, że spełnia definicję „pomieszczenia przynależnego” nierozerwalnie związanego z zakupionym odrębnie lokalem mieszkalnym. Samo miejsce postojowe w żadnym wypadku nie jest lokalem mieszkalnym, a więc nie służy zaspokajaniu własnych potrzeb mieszkaniowych.
Tym samym – w zakresie tej części kredytu, która została zaciągnięta na zakup miejsca postojowego - nie spełniła Pani warunku określonego w przepisie § 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na zakup lokalu niemieszkalnego. W tej części nie był to kredyt udzielony na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Ponadto, w przypadku miejsca postojowego nie ma znaczenia, czy jego nabycie sfinansowała Pani z udzielonego kredytu, czy z własnych środków, gdyż jak wyżej wyjaśniłem – nabycie lokalu niemieszkalnego (miejsca postojowego) nie może być brane pod uwagę jako wydatek na własne cele mieszkaniowe.
W Pani sprawie istotne jest to, że zaciągając kredyt hipoteczny, część tego kredytu została przeznaczona na cel mieszkaniowy, tj. – jak już wyżej wyjaśniono – lokal mieszkalny z komórką lokatorską, a część na cel niemieszkaniowy, tj. nabycie miejsca postojowego.
Nie można więc uznać, że skoro kwota umorzenia to jedynie około 10% kredytu, to należy przyjąć, że w całości obejmuje ona kwotę kredytu przeznaczoną na cele mieszkaniowe.
Zatem umorzenie kredytu będzie odpowiadało proporcjonalnie części, jaka została zaciągnięta na cel mieszkaniowy i jaka została zaciągnięta na cel niemieszkaniowy.
Wobec powyższego – umorzenie kredytu w części, w jakiej został on zaciągnięty na nabycie miejsca postojowego nie będzie korzystało z zaniechania poboru podatku. Od tej części umorzenia będzie Pani zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.
W tej kwestii Pani stanowisko jest nieprawidłowe.
Wypłata określonej kwoty
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Pani skutki podatkowe z tytułu wypłaty określonej kwoty
Jak wynika z opisu sprawy, na podstawie zawartej ugody bank zwróci Pani częściowo raty kapitałowo-odsetkowe uiszczane przez Panią z tytułu umowy kredytowej.
W przypadku zwrotu uprzednio wpłaconych środków pieniężnych - taka operacja nie spełnia celu przychodu jakim jest zwiększenie majątku podatnika - ani poprzez zwiększenie aktywów ani poprzez zmniejszenie jego pasywów. Po stronie Kredytobiorcy nie dochodzi do powstania przysporzenia majątkowego, bowiem otrzymuje on z powrotem zwrot nadpłaconych środków, które wcześniej wpłacił tytułem spłaty zaciągniętego kredytu.
Taka wypłata będzie więc dla kredytobiorcy neutralna podatkowo – po jego stronie nie powstanie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Skoro więc otrzyma Pani od banku taki zwrot, to otrzymana przez Panią kwota w ogóle nie będzie stanowiła przychodu. Tym samym – nie będzie Pani zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego z tego tytułu.
W tej kwestii (pytanie nr 1) Pani stanowisko jest prawidłowe.
Skutki podatkowe zwrotu kosztów procesu
Zgodnie z art. 98 § 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego: (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.):
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu).
Stosownie do art. 98 § 2 cytowanej ustawy:
Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Suma kosztów przejazdów i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu procesowego.
Z kolei w myśl art. 98 § 3 tej ustawy:
Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:
Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.
Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez powoda. Zwrot ten nie rodzi więc obowiązku podatkowego w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile kwota zasądzona tytułem zwrotu kosztów postępowania nie przewyższała faktycznie poniesionych przez powoda wydatków.
Z wniosku wynika, że na podstawie zawartej ugody otrzyma Pani od banku zwrot kosztów procesu.
W tym miejscu wyjaśniam, że zgodnie z przepisem art. 95 § 1 i 2 ustawy Kodeks cywilny:
Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych albo wynikających z właściwości czynności prawnej, można dokonać czynności prawnej przez przedstawiciela. Czynność prawna dokonana przez przedstawiciela w granicach umocowania pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego.
Na podstawie art. 96 ww. ustawy:
Umocowanie do działania w cudzym imieniu może opierać się na ustawie (przedstawicielstwo ustawowe) albo na oświadczeniu reprezentowanego (pełnomocnictwo).
Mając na uwadze powyższe, zwrot poniesionych przez Panią kosztów procesu – do wysokości faktycznie poniesionych przez Panią wydatków – nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zatem Pani stanowisko w zakresie pytania nr 3 również jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.
Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
POTRZEBUJESZ POMOCY?