Interpretacja indywidualna z dnia 10 kwietnia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL1-3.4012.87.2026.1.KM
Usługa organizacji, administrowania oraz koordynacji świadczona w ramach Systemu Centralnej Regulacji stanowi usługę ciągłą w rozumieniu art. 19a ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług, a obowiązek podatkowy powstaje z upływem okresów rozliczeniowych. Eksport usług spełnia przesłanki procedury odwrotnego obciążenia (reverse charge), zaś przy świadczeniu na rzecz polskiego oddziału, obowiązek podatkowy jest w Polsce.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
10 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 2 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy wskazania czy:
-czynność polegająca na stałym, powtarzalnym i nieprzerwanym świadczeniu usługi organizacji, administrowania i koordynacji przez Państwa na rzecz (...) powinna być zakwalifikowana jako usługa ciągła w rozumieniu art. 19a ust. 3 ustawy, a w konsekwencji której obowiązek podatkowy po stronie Państwa powstaje z upływem każdego okresu rozliczeniowego ustalonego w umowie,
-za podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług należy uznać pełną kwotę wynagrodzenia należnego Państwu za dany okres rozliczeniowy (marżę/pozycję prowizyjną), obejmującą także te części, które zgodnie z postanowieniami umownymi są czasowo zatrzymywane przez Bank i zdeponowane na lokacie zabezpieczającej,
-w przypadku gdy usługobiorcą jest (...) mający siedzibę w Niemczech, miejscem świadczenia jest siedziba usługobiorcy, natomiast jeżeli Bank działałby w przyszłości poprzez oddział w Polsce i usługa byłaby faktycznie świadczona na rzecz tego oddziału, miejscem świadczenia byłaby Polska i Państwo byliby zobowiązani rozliczyć podatek od towarów i usług należny oraz czy w tych przypadkach prawidłowym byłoby fakturowanie z zastosowaniem adnotacji „odwrotne obciążenie”,
-będą mieli Państwo prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego od zakupów towarów i usług związanych z wykonywaniem usługi organizacyjnej, w sytuacji, gdy usługa ta będzie traktowana jako eksport usług.
Uzupełnili go Państwo pismem z 2 lutego 2026 r. (wpływ 10 marca 2026 r.)
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego (ostatecznie przedstawione w piśmie z 2 lutego 2026 r.)
Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą polegającą m.in. na organizowaniu współpracy handlowej pomiędzy producentami materiałów budowlanych (tzw. dostawcy) a hurtownikami będącymi członkami zrzeszenia utworzonego i administrowanego przez Wnioskodawcę. W ramach tej działalności producenci oferują towary hurtownikom na preferencyjnych warunkach handlowych wynegocjowanych przez Wnioskodawcę, który pełni funkcję organizatora, administratora i koordynatora współpracy handlowej. Wnioskodawca nie pośredniczy w samych transakcjach zakupu towarów, nie jest ich stroną i nie dokonuje płatności, lecz dba o prawidłowe funkcjonowanie zbudowanej struktury współpracy pomiędzy dostawcami i hurtownikami, w tym o aktualność list członków i producentów oraz o przepływ informacji między nimi.
W celu rozszerzenia funkcjonalności tej struktury Wnioskodawca podjął starania, aby włączyć do niej bank (…) jako podmiot przejmujący regulowanie zobowiązań hurtowników wobec producentów oraz ponoszący ryzyko niewypłacalności hurtowników, zawierając z ww. bankiem umowę tzw. centralnej regulacji, rozpoczęcie wykonywania której uzależnione jest jednak od uprzedniego pozyskania do współpracy w ramach tej umowy określonej, minimalnej ilości hurtowników i producentów. W tym celu pomiędzy współpracującymi podmiotami zawierany będzie zestaw trzech powiązanych ze sobą umów: umowa centralnej regulacji (umowa związkowa) zawierana pomiędzy bankiem a Wnioskodawcą, umowa scentralizowanego rozliczenia zawierana pomiędzy bankiem a hurtownikiem oraz umowa scentralizowanego rozliczenia zawierana pomiędzy bankiem a producentem. Umowy te stanowią zharmonizowaną strukturę prawną, w ramach której każda strona pełni odrębną funkcję i wykonuje ściśle określone zadania. Podkreślam w tym miejscu, iż ww. umowa związkowa została już zawarta, jednakże nie jest jeszcze wykonywana przez strony.
Na mocy tych umów bank przejmuje na siebie obowiązek regulowania faktur wystawianych przez producentów na rzecz hurtowników wraz z przejęciem ryzyka ich niewypłacalności. Oznacza to, że producent, po dostarczeniu towaru hurtownikowi, wystawia fakturę z klauzulą o centralnej regulacji płatności, a następnie otrzymuje zapłatę nie od hurtownika, lecz od banku. Bank wstępuje w prawa wierzyciela producenta i uzyskuje roszczenie wobec hurtownika. Hurtownik spłaca następnie wierzytelność wobec banku w dwóch możliwych trybach: albo w pierwszym, bezkosztowym terminie płatności wynikającym z faktury, albo w drugim – odroczonym o dodatkowe 80 dni i odpłatnym, w którym bank pobiera odsetki lub prowizję.
Przedstawiając powyższy model działalności innymi słowy, wskazać należy, iż jego istotą jest to, że dostawcy sprzedają towary członkom zrzeszenia na ich rzecz wystawiając faktury, natomiast zapłata tych faktur następuje nie przez nabywców towaru, lecz przez Bank. Dostawca zgłasza fakturę do systemu, a Bank dokonuje jej zapłaty zgodnie z zasadami wynikającymi z umów zawartych z dostawcami. Z chwilą zapłaty przez Bank następuje wstąpienie Banku w prawa wierzyciela wobec członka zrzeszenia, a członek ten zobowiązuje się do uregulowania należności wobec Banku, w pierwszym terminie płatności, wolnym od kosztów, lub w drugim terminie płatności, odpłatnym, obejmującym wynagrodzenie Banku za udzielone finansowanie oraz przejęcie ryzyka niewypłacalności (funkcja del credere).
Rola Wnioskodawcy w systemie nie polega na wykonywaniu czynności finansowych, udzielaniu kredytu, regulowaniu zobowiązań, prowadzeniu rachunków, przyjmowaniu depozytów, świadczeniu usług płatniczych ani na wykonywaniu czynności bankowych. Wszystkie czynności o charakterze finansowym, tj. regulowanie faktur, przyjmowanie ryzyka niewypłacalności, naliczanie odsetek, pobieranie prowizji oraz udzielanie drugiego terminu płatności, wykonuje wyłącznie bank działający w relacjach umownych z producentami i hurtownikami.
Wnioskodawca pozostaje całkowicie poza tymi stosunkami zobowiązaniowymi i nie wykonuje żadnych czynności odpowiadających usługom finansowym w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, prawa bankowego ani prawa dewizowego, poza obowiązkami sprawozdawczymi, które mogą wystąpić z uwagi na transgraniczny charakter transakcji.
Usługa świadczona przez Wnioskodawcę na rzecz banku polega na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji w sensie handlowo-podmiotowym. Obejmuje to m.in. tworzenie, utrzymywanie i aktualizowanie wykazu producentów i hurtowników uprawnionych do uczestnictwa w systemie, przekazywanie bankowi informacji o sytuacji członków, monitorowanie ich kondycji finansowej, współorganizowanie wdrożenia nowych uczestników systemu, bieżące zapewnianie przepływu informacji dotyczących faktur, płatności, reklamacji i korekt, a także koordynowanie obsługi operacyjnej systemu w zakresie określonym w umowie związkowej. Wnioskodawca nie przygotowuje i nie negocjuje umów zawieranych przez bank z uczestnikami, nie ma wpływu na ich treść, nie odpowiada za prawidłowość danych wprowadzanych przez producentów czy hurtowników oraz nie odpowiada za procesy rozliczeniowe wykonywane przez bank zgodnie z jego własnymi procedurami lub praktyką bankową.
System funkcjonuje nieprzerwanie, a Wnioskodawca wykonuje swoje obowiązki w sposób stały i powtarzalny. Usługa Wnioskodawcy ma zatem charakter usługi ciągłej. Z chwilą zakończenia danej jednostki rozliczeniowej Wnioskodawca nabywa roszczenie o wynagrodzenie, którego wysokość jest obliczana na podstawie różnicy pomiędzy opłatami pobranymi przez bank od producentów a opłatą należną bankowi zgodnie z tabelą załączoną do umowy związkowej. Wynagrodzenie to ma charakter prowizji (marży) Wnioskodawcy za usługę organizacyjno-koordynacyjną świadczoną na rzecz banku i nie stanowi udziału w zysku banku ani świadczenia finansowego.
Umowy przewidują, że część należnego Wnioskodawcy wynagrodzenia jest zatrzymywana przez bank i przekazywana na lokatę terminową, stanowiącą zabezpieczenie udziału Wnioskodawcy w ryzyku niewypłacalności hurtowników. Wnioskodawca partycypuje bowiem w tym ryzyku do wysokości do maksymalnie 1% (w przyszłości być może 1,25%) rocznego prognozowanego obrotu brutto realizowanego przez system centralnej regulacji. Odpowiedzialność ta jest limitowana i finansowana wyłącznie poprzez zatrzymanie części wynagrodzenia Wnioskodawcy, które trafia na lokatę, uprawnionym do której pozostaje wyłącznie Wnioskodawca – dla banku stanowi ona tylko rodzaj partycypacji Wnioskodawcy w zabezpieczeniu stabilności systemu. Wnioskodawca nie ponosi ryzyka ponad umownie określony limit i nie odpowiada wobec banku swoim majątkiem ponad kwotę zgromadzoną na lokacie. Lokata stanowi zatem mechanizm zabezpieczenia, a nie wynagrodzenie banku ani ekwiwalent jakiegokolwiek świadczenia Wnioskodawcy.
Wynagrodzenie Wnioskodawcy jest wypłacane raz do roku (według obecnego tekstu umowy związkowej), po potrąceniu kwoty przeznaczonej na lokatę. Nadwyżki zgromadzone na lokacie ponad poziom wymagany umową są okresowo zwracane Wnioskodawcy, natomiast środki wykorzystane przez bank w związku z niewypłacalnością uczestników mogą być później uzupełniane środkami odzyskanymi z zabezpieczeń lub spłat. Wszelkie przepływy finansowe w systemie, oprócz wypłaty wynagrodzenia dla Wnioskodawcy, odbywają się wyłącznie pomiędzy bankiem a producentami i hurtownikami.
System centralnej regulacji, jego konstrukcja umowna, rozkład praw i obowiązków oraz rola Wnioskodawcy w całym modelu nie występują aktualnie na rynku polskim i nie są opisane w ustawie o podatku od towarów i usług ani w orzecznictwie sądów administracyjnych. Jest to model przeniesiony z zagranicznego rynku niemieckojęzycznego. Z tego względu przedstawienie pełnego i szczegółowego opisu stanu faktycznego jest konieczne, aby organ podatkowy mógł prawidłowo ocenić charakter usługi świadczonej przez Wnioskodawcę, podstawę opodatkowania, moment powstania obowiązku podatkowego oraz konsekwencje braku świadczeń banku na rzecz Wnioskodawcy.
Pytania (ostatecznie sformułowane w piśmie z 2 lutego 2026 r.)
1.Czy czynność polegająca na stałym, powtarzalnym i nieprzerwanym świadczeniu przez Wnioskodawcę na rzecz (...) usługi organizacji, administrowania i koordynacji Systemu Centralnej Regulacji powinna być zakwalifikowana jako usługa ciągła w rozumieniu art. 19a ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług, w konsekwencji której obowiązek podatkowy po stronie Wnioskodawcy powstaje z upływem każdego okresu rozliczeniowego ustalonego w umowie?
2.Czy za podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług należy uznać pełną kwotę wynagrodzenia należnego Wnioskodawcy za dany okres rozliczeniowy (marżę/pozycję prowizyjną), obejmującą także te części, które zgodnie z postanowieniami umownymi są czasowo zatrzymywane przez Bank i zdeponowane na lokacie zabezpieczającej (tj. czy kwoty kierowane na lokatę stanowią zapłatę, którą usługodawca otrzymał lub ma otrzymać w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług)?
3.Czy w przypadku gdy usługobiorcą jest (...) mający siedzibę w Niemczech, miejscem świadczenia jest siedziba usługobiorcy i usługa Wnioskodawcy stanowi eksport usług, natomiast jeżeli Bank działałby w przyszłości poprzez oddział w Polsce i usługa byłaby faktycznie świadczona na rzecz tego oddziału, miejscem świadczenia byłaby Polska i Wnioskodawca byłby zobowiązany rozliczyć podatek od towarów i usług należny oraz czy w tych przypadkach prawidłowym byłoby fakturowanie powinno odbywać się Banku przez Wnioskodawcę z zastosowaniem adnotacji „odwrotne obciążenie”?
4.Czy w opisanym modelu Wnioskodawca ma prawo do odliczenia podatku od towarów i usług naliczonego od zakupów towarów i usług związanych z wykonywaniem usługi organizacyjnej, nawet jeżeli usługa będzie traktowana jako eksport usług, z uwzględnieniem obowiązków dokumentacyjnych?
Państwa stanowisko w sprawie (ostatecznie wyrażone w piśmie z 2 lutego 2026 r.)
Wnioskodawca świadczy na rzecz (...) usługę organizacji, administrowania i koordynacji Systemu Centralnej Regulacji, stanowiącą zespół stałych, powtarzalnych i nieprzerwanych czynności handlowych podmiotowych, bez których Bank nie jest w stanie przygotować, wdrożyć ani prowadzić centralnych rozliczeń pomiędzy producentami a hurtownikami. Zasadniczym elementem tej usługi jest prowadzenie i aktualizacja wykazu uczestników, zapewnienie przepływu informacji handlowych o fakturach, korektach i reklamacjach, współpraca przy wdrożeniach, uzgadnianie parametrów handlowych oraz bieżące wsparcie operacyjne i/lub konsultacyjne procesu rozliczeń. Usługa ma charakter trwały i niepodzielny, wobec czego powinna być uznana za usługę ciągłą w rozumieniu art. 19a ust. 3 ustawy o VAT, a obowiązek podatkowy powinien powstawać z upływem każdego okresu rozliczeniowego przyjętego w umowie (miesięcznego lub kwartalnego).
Podstawą opodatkowania VAT jest pełna kwota wynagrodzenia należnego Wnioskodawcy za dany okres rozliczeniowy, w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT. Wypracowana marża, będąca różnicą pomiędzy opłatami pobieranymi przez Bank od producentów a opłatą należną Bankowi według tabeli załączonej do umowy związkowej, stanowi zapłatę za wykonaną usługę i tworzy obowiązek podatkowy po stronie Wnioskodawcy niezależnie od tego, że umowa przewiduje czasowe zatrzymanie części tej kwoty na lokacie zabezpieczającej. Kwoty skierowane na lokatę są kwotami należnymi Wnioskodawcy, które jedynie przechowywane są przez Bank w celu zabezpieczenia udziału Wnioskodawcy w określonym umownie ryzyku; zatrzymanie to nie przekształca ich w odrębną, nieopodatkowaną transakcję ani nie powoduje przesunięcia podstawy opodatkowania poza moment określony w art. 19a ust. 3.
Lokata zabezpieczająca ma charakter mechanizmu zabezpieczenia umownego i nie stanowi świadczenia usługowego wykonywanego przez Wnioskodawcę na rzecz Banku. Wnioskodawca partycypuje w ryzyku niewypłacalności w umownie określonej wysokości (1% prognozowanego rocznego obrotu, z możliwością umownego podwyższenia do 1,25%), przy czym odpowiedzialność ta jest ściśle limitowana wartościowo i finansowana wyłącznie z zatrzymywanej części wynagrodzenia Wnioskodawcy. Odpowiedzialność Wnioskodawcy nie obejmuje żadnego zaangażowania majątkowego wykraczającego poza środki zgromadzone na lokacie. Z tego powodu mechanizm lokaty nie ma charakteru usługi gwarancyjnej ani usług finansowych oddziałujących na kwalifikację VAT świadczenia Wnioskodawcy.
W zakresie miejsca świadczenia i odwrotnego obciążenia Wnioskodawca stoi na stanowisku, że ze względu na treść i funkcję relacji prawnych oraz charakter usługobiorcy miejscem świadczenia jest siedziba usługobiorcy (art. 28b ustawy o VAT). W przypadku gdy usługobiorcą jest podmiot zagraniczny, np. z siedzibą w Niemczech to świadczenie Wnioskodawcy powinno być traktowane jako eksport usług i dokumentowane na zasadzie odwrotnego obciążenia, przy czym obowiązek rozliczenia VAT należy do usługobiorcy. Jeżeli jednak usługi są wykonywane względem podmiotu mającego siedzibę w Polsce to miejscem świadczenia miałaby być Polska to wówczas Wnioskodawca będzie zobowiązany do rozliczenia VAT należnego w Polsce (23%). Ograniczając wątpliwości dowodowe, Wnioskodawca wskazuje, że dowodem świadczenia na rzecz siedziby lub oddziału powinny być m.in. treści umów, adresy rozliczeniowe wskazane w dokumentacji, numery identyfikacyjne VAT usługobiorcy oraz sposób i miejsce wykonywania kluczowych czynności.
Wnioskodawca nie jest odbiorcą usług Banku. Czynności wykonywane przez Bank (regulowanie faktur, przejęcie roszczeń, udzielanie drugiego terminu płatności i pobieranie za to opłat) są świadczone na rzecz producentów i hurtowników zgodnie z ich odrębnymi umowami z Bankiem. Charakter tych czynności, fakt, że Bank działa we własnym imieniu i na własny rachunek oraz brak ekwiwalentnego świadczenia Banku na rzecz Wnioskodawcy powodują, że po stronie Wnioskodawcy nie powstaje obowiązek rozliczenia importu usług na zasadzie art. 28b ustawy o VAT.
Wnioskodawca ma prawo do odliczenia VAT naliczonego w zakresie, w jakim nabyte towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, również w sytuacji, gdy część jego usług jest traktowana jako eksport (możliwość obniżenia VAT należnego o VAT naliczony, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT), przy jednoczesnym zachowaniu obowiązków dokumentacyjnych wymaganych przy świadczeniu usług zagranicznych (w tym korelacje z informacjami podsumowującymi i innymi obowiązkami sprawozdawczymi).
Reasumując przedstawione stanowisko Wnioskodawcy, poniżej Wnioskodawca wskazuje odpowiedzi na pytania, odzwierciedlające ww. twierdzenia Wnioskodawcy.
Ad 1. Czy czynność polegająca na stałym, powtarzalnym i nieprzerwanym świadczeniu przez Wnioskodawcę na rzecz (...) usługi organizacji, administrowania i koordynacji Systemu Centralnej Regulacji powinna być zakwalifikowana jako usługa ciągła (art. 19a ust. 3 UoVAT), w konsekwencji której obowiązek podatkowy po stronie Wnioskodawcy powstaje z upływem każdego okresu rozliczeniowego ustalonego w umowie? – Tak. Usługa ma charakter stały i niepodzielny, wobec czego obowiązek podatkowy powstaje z upływem każdego przyjętego w umowie okresu rozliczeniowego.
Ad 2. Czy za podstawę opodatkowania VAT należy uznać pełną kwotę wynagrodzenia należnego Wnioskodawcy za dany okres rozliczeniowy, obejmującą także części czasowo zatrzymywane na lokacie zabezpieczającej (art. 29a ust. 1 Ustawy o VAT)? – Tak. Pełna marża należna Wnioskodawcy za dany okres stanowi podstawę opodatkowania, a czasowe zablokowanie części tej kwoty na lokacie nie wyłącza jej z definicji „zapłaty, którą usługodawca otrzymał lub ma otrzymać”.
Ad 3. Czy gdy usługobiorcą jest (...) z siedzibą w Niemczech, to miejscem świadczenia jest siedziba usługobiorcy (eksport usług, reverse charge), a gdy Bank działa przez oddział w Polsce i usługa jest świadczona na rzecz tego oddziału – miejscem świadczenia jest Polska i Wnioskodawca rozlicza VAT (23%); czy fakturowanie powinno stosować adnotację „odwrotne obciążenie” i spełniać obowiązki dokumentacyjne? – Tak. Miejscem świadczenia jest siedziba usługobiorcy (eksport usług i reverse charge, gdy usługobiorcą jest (...) w Niemczech), natomiast w przypadku faktycznego świadczenia na rzecz polskiego oddziału miejsca świadczenia jest Polska; prawidłowe fakturowanie i obowiązki dokumentacyjne (w tym ewentualne informacje podsumowujące) powinny być stosowane odpowiednio.
Ad 4. Czy w opisanym modelu Wnioskodawca ma prawo do odliczenia podatku od towarów i usług naliczonego od zakupów towarów i usług związanych z wykonywaniem usługi organizacyjnej, nawet jeżeli usługa będzie traktowana jako eksport, z uwzględnieniem obowiązków dokumentacyjnych? – Tak. Wnioskodawca ma prawo do odliczenia VAT naliczonego w zakresie, w jakim nabyte towary i usługi służą czynnościom opodatkowanym, przy zachowaniu obowiązków dokumentacyjnych przewidzianych dla świadczeń zagranicznych.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1)przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2)zobowiązanie do powstrzymywania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3)świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Regulacje dotyczące momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług zawierają przepisy art. 19a ustawy.
Według zasady ogólnej wyrażonej w art. 19a ust. 1 ustawy:
Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20, art. 21 ust. 1 i art. 138f.
Z konstrukcji podatku od towarów i usług wynika, że podatnik, który wykonuje czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, zobowiązany jest opodatkować daną czynność w momencie powstania obowiązku podatkowego.
Wskazana powyżej regulacja jest zgodna z art. 63 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, zgodnie z którym:
Zdarzenie powodujące powstanie obowiązku podatkowego ma miejsce, a VAT staje się wymagalny w momencie dostarczenia towarów lub wykonania usług.
Powyższy przepis formułuje zasadę ogólną, zgodnie z którą obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towaru bądź wykonania usługi, co oznacza, że podatek staje się wymagalny w rozliczeniu za okres, w którym dokonana została dostawa towarów bądź świadczenie usług i powinien być rozliczony za ten okres.
W świetle art. 19a ust. 2 ustawy:
W odniesieniu do przyjmowanych częściowo usług, usługę uznaje się również za wykonaną, w przypadku wykonania części usługi, dla której to części określono zapłatę.
W myśl art. 19a ust. 3 ustawy:
Usługę, dla której w związku z jej świadczeniem ustalane są następujące po sobie terminy płatności lub rozliczeń, uznaje się za wykonaną z upływem każdego okresu, do którego odnoszą się te płatności lub rozliczenia, do momentu zakończenia świadczenia tej usługi. Usługę świadczoną w sposób ciągły przez okres dłuższy niż rok, dla której w związku z jej świadczeniem w danym roku nie upływają terminy płatności lub rozliczeń, uznaje się za wykonaną z upływem każdego roku podatkowego, do momentu zakończenia świadczenia tej usługi.
W art. 19a ust. 3 ustawy ustawodawca wprowadził unormowanie w zakresie ustalenia momentu wykonania usługi w odniesieniu do usługi, dla której w związku z jej świadczeniem ustalane są następujące po sobie terminy płatności lub rozliczeń, czyli takiej usługi, która jest wykonywana w sposób ciągły przez pewien czas natomiast rozliczenie należności za nią następuje w ramach okresu. W takiej sytuacji przyjmuje się, że usługa wykonana jest z upływem każdego okresu, do którego te płatności lub rozliczenia odnoszą się. Przy czym, w przypadku gdy usługa świadczona jest przez okres dłuższy niż rok i w danym roku nie upływają terminy płatności lub rozliczeń usługę taką uznaje się za wykonaną z upływem każdego roku podatkowego.
Należy zauważyć, że powołany wyżej przepis art. 19a ust. 3 ustawy jest konsekwencją skorzystania przez ustawodawcę krajowego z możliwości jaką daje art. 64 ust. 2 akapit trzeci Dyrektywy VAT, zgodnie z którym:
Państwa członkowskie mogą postanowić, że w niektórych przypadkach, innych niż określone w akapicie pierwszym i drugim, dostawy towarów lub świadczenie usług dokonywane w sposób ciągły przez pewien okres, uważa się za dokonane z upływem okresów nie dłuższych niż jeden rok.
Stosownie do art. 19a ust. 5 pkt 4 ustawy:
Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury z tytułu:
a)dostaw energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego,
b)świadczenia usług:
-telekomunikacyjnych,
-wymienionych w poz. 24-37, 50 i 51 załącznika nr 3 do ustawy,
-najmu, dzierżawy, leasingu lub usług o podobnym charakterze,
-ochrony osób oraz usług ochrony, dozoru i przechowywania mienia,
-stałej obsługi prawnej i biurowej,
-dystrybucji energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego
-z wyjątkiem usług, do których stosuje się art. 28b, stanowiących import usług.
Zgodnie z art. 19a ust. 7 ustawy:
W przypadkach, o których mowa w ust. 5 pkt 3 i 4, gdy podatnik nie wystawił faktury lub wystawił ją z opóźnieniem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą upływu terminów wystawienia faktury określonych w art. 106i ust. 3 i 4, a w przypadku gdy nie określono takiego terminu – z chwilą upływu terminu płatności.
W myśl art. 19a ust. 8 ustawy:
Jeżeli przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi otrzymano całość lub część zapłaty, w szczególności przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, wkład budowlany lub mieszkaniowy przed ustanowieniem spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w odniesieniu do otrzymanej kwoty, z wyjątkiem:
1)dostaw towarów, w stosunku do których obowiązek podatkowy powstaje w sposób, o którym mowa w ust. 1b;
2)dostaw towarów i świadczenia usług, w stosunku do których obowiązek podatkowy powstaje w sposób, o którym mowa w ust. 5 pkt 4.
W przepisie art. 19a ust. 3 ustawy, ustawodawca wprowadził unormowanie w zakresie uznania za wykonaną „usługę, dla której w związku z jej świadczeniem ustalane są następujące po sobie terminy płatności lub rozliczeń”, czyli taką usługę, która jest zwykle wykonywana w sposób ciągły przez pewien czas, natomiast rozliczenie należności za nią następuje w ramach okresu.
Obecnie przepisy regulujące podatek od towarów i usług nie definiują pojęcia „sprzedaży o charakterze ciągłym”. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 kwietnia 2012 r. sygn. akt I FSK 935/11 odniósł się do tego pojęcia następująco: „(...) sprzedaż o charakterze ciągłym (...) polega na świadczeniach ciągłych podatnika, obejmujących pewne stałe zachowania w czasie trwania stosunku obligacyjnego, zaspokajające interes odbiorcy tych świadczeń, poprzez ich trwały - pod względem czasowym i funkcjonalnym - charakter oraz cechujące się niemożliwością wyodrębnienia powtarzających się czynności podatnika, co jest charakterystyczne dla świadczeń ciągłych (okresowych).”
Wykładnia językowa pojęcia „sprzedaż o charakterze ciągłym” sprowadza się do ustalenia znaczenia przymiotnika „ciągły”. W Słowniku Języka Polskiego pod red. J. Szymczaka (PWN, Warszawa 1989) słowo to zdefiniowane zostało jako „dziejący się, odbywający nieustannie, trwający stale, nieustannie, bezustanny, ustawiczny, stale się powtarzający, stały” oraz „ciągnący się nieprzerwanie w przestrzeni, nie mający luk, odstępów”.
W związku z powyższym sformułować można wniosek, że jako sprzedaż ciągłą można uznać każdą dostawę lub usługę, która jest stale w fazie wykonywania, co oznacza, że wykonywana jest nieprzerwanie przez czas trwania umowy i w której jednoznacznie można określić jedynie moment rozpoczęcia jej świadczenia, natomiast moment jej zakończenia rozumianego jako definitywne wykonanie, nie jest z góry określony. Jest on wyznaczony przez datę obowiązywania umowy między kontrahentami.
Z powyższego wynika, że za sprzedaż o charakterze ciągłym należy uznać sprzedaż odbywającą się bezustannie, stale, bez przerwy itd. Pojęcie ciągłości rozumiane zgodnie z zasadami prawa cywilnego, należy odnieść do pojęcia zobowiązania o charakterze ciągłym. Zobowiązanie takie wytwarza stosunek prawny oznaczony terminem lub nim nieoznaczony. Charakter tego zobowiązania jest trwały i mogą z niego wypływać obowiązki ciągłe lub okresowe.
Należy podkreślić, że w zobowiązaniu ciągłym nie da się wyróżnić powtarzających się odrębnych czynności, które można byłoby zakwalifikować jako świadczenia samodzielne w określonym momencie (czasie). Innymi słowy, w przypadku świadczenia ciągłego nie sposób stwierdzić, że zostało ono zrealizowane w konkretnej dacie, ponieważ jest ono realizowane stale – stan realizacji świadczenia trwa - przez określony okres. Pod pojęciem sprzedaży „ciągłej” należy więc rozumieć wynikające ze zobowiązania o charakterze ciągłym, świadczenie polegające na stałym i powtarzalnym (trwałym) zachowaniu się strony zobowiązanej do świadczenia.
Niemożność jednorazowego wykonania czynności o charakterze ciągłym powinna wynikać z rodzaju czynności (istoty świadczenia), a nie z okoliczności, że na mocy jednej umowy zawartej na określony czas dokonanych zostanie wiele świadczeń, które co do zasady mogą być wykonane jednorazowo. Samo zawarcie więc pomiędzy kontrahentami umowy, z której wynika zobowiązanie do dokonywania stałych dostaw towarów nie przesądza o uznaniu danej sprzedaży za sprzedaż o charakterze ciągłym.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 listopada 2011 r. sygn. akt I FSK 157/11 wskazał, że: „istotą świadczenia ciągłego jest pewna stałość i trwałe spełnianie świadczenia w czasie, która powoduje niemożność wyróżnienia powtarzających się odrębnych czynności stanowiących samodzielne świadczenia i w konsekwencji określenia dnia dokonania danej czynności, jako dnia spełnienia świadczenia”.
Sformułować można zatem wniosek, że jako sprzedaż ciągłą można uznać każdą dostawę lub usługę, która jest stale w fazie wykonywania, co oznacza, że wykonywana jest nieprzerwanie przez czas trwania umowy i w której jednoznacznie można określić jedynie moment rozpoczęcia jej świadczenia, natomiast moment jej zakończenia rozumianego jako definitywne wykonanie, nie jest z góry określony. Jest on wyznaczony przez datę obowiązywania umowy między kontrahentami.
Z opisu sprawy wynika, że usługa świadczona przez Państwa na rzecz banku polega na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji w sensie handlowo-podmiotowym. Obejmuje to m.in. tworzenie, utrzymywanie i aktualizowanie wykazu producentów i hurtowników uprawnionych do uczestnictwa w systemie, przekazywanie bankowi informacji o sytuacji członków, monitorowanie ich kondycji finansowej, współorganizowanie wdrożenia nowych uczestników systemu, bieżące zapewnianie przepływu informacji dotyczących faktur, płatności, reklamacji i korekt, a także koordynowanie obsługi operacyjnej systemu w zakresie określonym w umowie związkowej. System funkcjonuje nieprzerwanie, a Państwo wykonują swoje obowiązki w sposób stały i powtarzalny. Z chwilą zakończenia danej jednostki rozliczeniowej nabywają Państwo roszczenie o wynagrodzenie.
Podsumowując, opisana we wniosku usługa polega na wykonaniu wielu kolejnych, powtarzalnych czynności w dłuższym okresie.
Zatem, świadczona przez Państwa czynność polegająca na stałym, powtarzalnym i nieprzerwanym świadczeniu usługi organizacji, administrowania i koordynacji przez Państwa na rzecz (...)będzie usługą ciągłą w rozumieniu art. 19a ust. 3 ustawy, której obowiązek podatkowy po stronie Państwa powstaje z upływem każdego okresu rozliczeniowego ustalonego w umowie.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1 jest prawidłowe.
Państwa wątpliwości dotyczą również wskazania, czy za podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług należy uznać pełną kwotę wynagrodzenia należnego Państwu za dany okres rozliczeniowy (marżę/pozycję prowizyjną), obejmującą także te części, które zgodnie z postanowieniami umownymi są czasowo zatrzymywane przez Bank i zdeponowane na lokacie zabezpieczającej.
Na podstawie art. 29a ust. 1 ustawy:
Podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.
Stosownie do treści art. 29a ust. 6 ustawy:
Podstawa opodatkowania obejmuje:
1)podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku;
2)koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.
Z przepisu art. 29a ust. 1 ustawy wynika, że podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę obejmując swym zakresem każdą formę zapłaty otrzymaną przez sprzedawcę z tytułu dostawy towarów lub wykonania usługi. Zgodnie z powyższą definicją, w przypadku transakcji dokonywanych przez podatnika podstawą opodatkowania jest zatem zapłata (wynagrodzenie) ustalona przez strony transakcji.
Zatem, podstawą opodatkowania z tytułu świadczenia przez Państwa usług jest wszystko to co stanowi zapłatę.
Z wniosku wynika, że umowy przewidują, że część należnego Państwu wynagrodzenia z tytułu świadczonej usługi polegającej na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji jest zatrzymywana przez bank i przekazywana na lokatę terminową, stanowiącą zabezpieczenie udziału Państwa w ryzyku niewypłacalności hurtowników. Partycypują Państwo, w tym ryzyku do wysokości do maksymalnie 1% (w przyszłości być może 1,25%) rocznego prognozowanego obrotu brutto realizowanego przez system centralnej regulacji. Odpowiedzialność ta jest limitowana i finansowana wyłącznie poprzez zatrzymanie części wynagrodzenia Państwa, które trafia na lokatę, a uprawnionym do której pozostają wyłącznie Państwo. Państwo nie ponoszą ryzyka ponad umownie określony limit i nie odpowiadają wobec banku swoim majątkiem ponad kwotę zgromadzoną na lokacie. Lokata stanowi zatem mechanizm zabezpieczenia, a nie wynagrodzenie banku ani ekwiwalent jakiegokolwiek świadczenia Państwa. Wynagrodzenie jest wypłacane raz do roku (według obecnego tekstu umowy związkowej), po potrąceniu kwoty przeznaczonej na lokatę. Nadwyżki zgromadzone na lokacie ponad poziom wymagany umową są okresowo zwracane Państwu, natomiast środki wykorzystane przez bank w związku z niewypłacalnością uczestników mogą być później uzupełniane środkami odzyskanymi z zabezpieczeń lub spłat.
Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że kwoty, które zgodnie z postanowieniami umownymi są czasowo zatrzymywane przez Bank i zdeponowane na lokacie zabezpieczającej należy uznać za Państwa wynagrodzenie z tytułu świadczonej usługi polegającej na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji, ponieważ jak Państwo wskazali uprawnionym do tych kwot są wyłącznie Państwo, a nadwyżki zgromadzone na lokacie ponad poziom wymagany umową są okresowo zwracane Państwu. Lokata stanowi bowiem mechanizm zabezpieczenia, który wynika z zwartej umowy i partycypacji w ryzyku przedsięwzięcia.
Zatem, za podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług należy uznać pełną kwotę wynagrodzenia z tytułu świadczonej usługi polegającej na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji należnego Państwu za dany okres rozliczeniowy (marżę/pozycję prowizyjną), obejmującą także te części, które zgodnie z postanowieniami umownymi są czasowo zatrzymywane przez Bank i zdeponowane na lokacie zabezpieczającej.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.
Następne Państwa wątpliwości dotyczą wskazania, czy w przypadku gdy usługobiorcą jest (...) mający siedzibę w Niemczech, miejscem świadczenia jest siedziba usługobiorcy i usługa ta stanowi eksport usług, natomiast jeżeli Bank działałby w przyszłości poprzez oddział w Polsce i usługa byłaby faktycznie świadczona na rzecz tego oddziału, miejscem świadczenia byłaby Polska i Państwo byliby zobowiązani rozliczyć podatek od towarów i usług należny oraz czy w tych przypadkach prawidłowym byłoby fakturowanie z zastosowaniem adnotacji „odwrotne obciążenie”.
W tym miejscu należy wskazać, że w przypadku świadczenia usług, istotnym dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia tych usług. Regulacje prawne obowiązujące w tym zakresie, zostały zawarte w ustawie o podatku od towarów i usług w rozdziale 3 działu V „Miejsce świadczenia przy świadczeniu usług”.
Stosownie do art. 28a ustawy:
Na potrzeby stosowania niniejszego rozdziału:
1)ilekroć jest mowa o podatniku – rozumie się przez to:
a)podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,
b)osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;
2)podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.
Wskazany art. 28a ustawy wprowadza drugą definicję podatnika do ustawy, która ma zastosowanie tylko w przypadku ustalenia miejsca świadczenia usług. Podatnikiem według tej regulacji jest osoba wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą. Ustawodawca odwołuje się w tym celu do definicji działalności gospodarczej ustalonej w art. 15 ust. 2 ustawy. Za podatników są uznawane również podmioty wykonujące działalność gospodarczą zgodnie z regulacjami innych państw członkowskich oraz państw trzecich.
Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 28b ust. 1 ustawy:
Miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n.
Jak stanowi art. 28b ust. 2 ustawy:
W przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.
Z powyższych przepisów ustawy wynika zatem, że co do zasady, usługa świadczona na rzecz podatnika, w rozumieniu art. 28a ustawy, inna niż wskazana w art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n ustawy podlega opodatkowaniu w miejscu siedziby działalności gospodarczej usługobiorcy, chyba że jest świadczona dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej usługobiorcy, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, wówczas miejscem świadczenia tej usługi jest stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, dla którego ta usługa jest świadczona.
Z wniosku wynika, że świadczą Państwo usługę polegającą na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji na rzecz usługobiorcy, tj. (...) mającego siedzibę w Niemczech.
Odnosząc się do ww. wątpliwości wskazać należy, że do świadczonych przez Państwa usług polegających na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji, nie znajdą zastosowania szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia usług wynikające z art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n ustawy. Zatem, miejsce świadczenia ww. usługi wykonywanej przez Państwa na rzecz Banku z siedzibą w Niemczech należy ustalić na podstawie art. 28b ust. 1 ustawy, zgodnie z którym miejscem świadczenia usług, w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, czyli terytorium Niemiec. W związku powyższym, świadczona przez Państwa usługa na rzecz kontrahenta z siedzibą w Niemczech, nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT na terytorium Polski.
Kwestie związane z obowiązkiem wystawiania faktur regulują przepisy Rozdziału 1 „Faktury” Działu XI ustawy „Dokumentacja” (przepisy art. 106a-106n).
Zgodnie z art. 106a pkt 2 ustawy:
Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się do dostawy towarów i świadczenia usług dokonywanych przez podatnika posiadającego na terytorium kraju siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, z którego dokonywane są te czynności, a w przypadku braku na terytorium kraju siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej – posiadającego na terytorium kraju stałe miejsce zamieszkania albo zwykłe miejsce pobytu, z którego dokonywane są te czynności, w przypadku gdy miejscem świadczenia jest terytorium:
a)państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, a osobą zobowiązaną do zapłaty podatku od wartości dodanej jest nabywca towaru lub usługobiorca i faktura dokumentująca te czynności nie jest wystawiana przez tego nabywcę lub usługobiorcę w imieniu i na rzecz podatnika,
b)państwa trzeciego.
W myśl art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy:
Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.
Elementy, jakie powinna zawierać faktura, zostały wymienione w art. 106e ustawy. Stosownie do treści art. 106e ust. 1 pkt 18 ustawy:
Faktura powinna zawierać m.in.:
18)W przypadku dostawy towarów lub wykonania usługi, dla których obowiązanym do rozliczenia podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze jest nabywca towaru lub usługi – wyrazy ,,odwrotne obciążenie” (…).
Jak już wyżej wskazano – świadczone przez Państwa usługi nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na terytorium Polski.
Wobec powyższego, będą Państwo zobowiązani do udokumentowania ww. usługi niepodlegającej opodatkowaniu na terytorium Polski fakturą, która stosownie do art. 106e ust. 1 pkt 18 ustawy, powinna być opatrzona adnotacją „odwrotne obciążenie”.
Natomiast w przypadku, gdy ww. usługa organizacji będzie świadczona na rzecz oddziału usługobiorcy w Polsce, miejscem świadczenia będzie Polska, bowiem jak stanowi ww. art. 28b ust. 2 ustawy, w przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.
Podsumowując, stwierdzić należy, że miejscem opodatkowanie podankiem VAT świadczonej przez Państwa usługi polegającej na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji na rzecz (...) będzie siedziba usługobiorcy, tj. terytorium Niemiec, a tym samym usługa ta stanowi eksport usług, która powinna zostać udokumentowana fakturą z zastosowaniem adnotacji „odwrotne obciążenie”. Natomiast w przypadku, gdy ww. usługa będzie świadczona faktycznie na rzecz oddziału usługobiorcy w Polsce, miejscem świadczenia będzie Polska, a zatem będzie objęta polskim podatkiem VAT i powinna zostać udokumentowana fakturą z właściwą stawką podatku.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 3 jest prawidłowe.
Państwa wątpliwości dotyczą również wskazania, czy będą mieli Państwo prawo do odliczenia podatku od towarów i usług naliczonego od zakupów towarów i usług, związanych z wykonywaniem usługi polegającej na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji, w sytuacji, gdy usługa ta będzie traktowana jako eksport usług.
Mając na uwadze powyższe Państwa wątpliwości wskazać należy, że na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Z treści art. 86 ustawy, wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Przedstawiona zasada wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi. Przy czym związek dokonywanych zakupów z działalnością gospodarczą może mieć charakter pośredni lub bezpośredni.
O bezpośrednim związku dokonywanych zakupów z działalnością można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą np. dalszej odsprzedaży – towary handlowe lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów będących przedmiotem dostawy, czy też niezbędne do świadczenia usług; bezpośrednio więc wiążą się z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Natomiast o pośrednim związku nabywanych towarów i usług z działalnością można mówić wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania firmy; mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym osiąganymi przychodami. Aby jednak można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością gospodarczą, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług, a powstaniem obrotu.
Na mocy art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy:
Podatnik ma również prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, jeżeli importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju, jeżeli kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a podatnik posiada dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.
Uprawnienie wynikające z powyższego przepisu odnosi się do podatników, którzy dokonują dostaw towarów bądź świadczenia usług opodatkowanych poza terytorium kraju, a zakupy, jakich dokonują, są związane właśnie z tymi czynnościami. Warunkiem do odliczenia podatku naliczonego związanego z czynnościami dokonywanymi poza terytorium kraju jest to, aby – hipotetycznie – w przypadku wykonywania tych samych czynności w kraju podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. Powołany przepis wymaga ponadto, aby podatnik posiadał dokumenty, z których wynikać będzie związek odliczonego podatku z czynnościami wykonywanymi poza terytorium kraju. Powinny to być przede wszystkim dokumenty potwierdzające dokonanie określonych czynności poza terytorium kraju, które będą jednocześnie opisywać te czynności.
Istotne pozostaje również to, że omawiany przepis nie wprowadza odrębnej definicji podatnika. Oznacza to, że za podatnika w rozumieniu tego przepisu uznać należy każdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą (w rozumieniu ustawy), niezależnie od tego, gdzie ma on „rezydencję” podatkową. Zatem prawo do odliczenia podatku naliczonego w takiej sytuacji przysługuje zarówno podatnikom z kraju, jak i z innych państw.
Podkreślić również należy, że ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Wskazane warunki dotyczące skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego zawarte w ustawie o podatku od towarów i usług odzwierciedlają zapisy art. 168 i art. 169 lit. a) Dyrektywy VAT.
Zgodnie z art. 168 Dyrektywy VAT:
Jeżeli towary i usługi wykorzystywane są na potrzeby opodatkowanych transakcji podatnika, podatnik jest uprawniony, w państwie członkowskim, w którym dokonuje tych transakcji, do odliczenia następujących kwot od kwoty VAT, którą jest zobowiązany zapłacić:
a. VAT należnego lub zapłaconego w tym państwie członkowskim od towarów i usług, które zostały mu dostarczone lub które mają być mu dostarczone przez innego podatnika;
b. VAT należnego od transakcji uznanych za dostawy towarów i świadczenie usług zgodnie z art. 18 lit. a) i art. 27;
c. VAT należnego od wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. b) pkt (i);
d. VAT należnego od transakcji uznanych za wewnątrzwspólnotowe nabycia towarów zgodnie z art. 21 i 22;
e. VAT należnego lub zapłaconego z tytułu importu towarów na terytorium tego państwa członkowskiego.
Ponadto w myśl art. 169 lit. a) Dyrektywy VAT:
Poza prawem do odliczenia, o którym mowa w art. 168, podatnik ma prawo do odliczenia VAT określonego w tym artykule, jeżeli towary i usługi są wykorzystywane do następujących celów transakcji podatnika związanych z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi, dokonywanych poza terytorium państwa członkowskiego, w którym podatek jest należny lub został zapłacony, w odniesieniu do których VAT podlegałby odliczeniu, gdyby zostały one dokonane na terytorium tego państwa członkowskiego.
Regulacja ta rozszerza prawo podatnika do dokonywania odliczeń wyłącznie podatku związanego z działalnością opodatkowaną podatnika, wyrażoną w art. 168, o prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług wykorzystywanych następnie w takich transakcjach podatnika, które w ogóle nie podlegają opodatkowaniu VAT w kraju nabycia (kraju odliczenia podatku naliczonego). Transakcjami, które nie podlegają opodatkowaniu w kraju nabycia, mogą być zarówno czynności wykonane za granicą w związku z prowadzoną tam działalnością gospodarczą, jak i czynności wykonane w ramach działalności prowadzonej w kraju zakupu, w stosunku do których za miejsce powstania obowiązku podatkowego uważana jest zagranica.
W tym miejscu należy zwrócić szczególną uwagę na postanowienie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-393/15 w którym Trybunał wskazał, że artykuł 168 i art. 169 lit. a) dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej należy interpretować w ten sposób, że oddział spółki z siedzibą w innym państwie członkowskim, który został zarejestrowany w danym państwie członkowskim na potrzeby zapłaty podatku od wartości dodanej i który dokonuje głównie niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem wewnętrznych transakcji na rzecz tej spółki, a także sporadycznie czynności opodatkowanych w państwie członkowskim jego rejestracji, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego w tym ostatnim państwie, nałożonego na towary i usługi wykorzystywane na potrzeby opodatkowanych czynności wspomnianej spółki dokonywanych w innym państwie członkowskim, w którym spółka ta ma swoją siedzibę.
W odniesieniu do sposobu odzyskania podatku naliczonego przez podatnika TSUE stwierdził, że istnieją dwie kategorie podatników: pierwsza, czyli podatnicy mający siedzibę w państwie członkowskim, w którym nabywają towary i usługi lub importują towary podlegające VAT, którzy mają prawo do odliczenia VAT, oraz druga kategoria, czyli podatnicy niemający siedziby w tym państwie członkowskim, mający prawo do zwrotu VAT.
Warto również wskazać na wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2019 r. sygn., I FSK 979/14 z którego wynika, że uprawnienia wynikające z tych przepisów mają charakter autonomiczny, a zatem podmiot zarejestrowany w danym państwie członkowskim może korzystać z systemu odliczeń bezpośrednich, bazując na czynnościach opodatkowanych wykonywanych poza terytorium tego kraju. Może zatem sporadycznie wykonywać czynności opodatkowane w danym państwie członkowskim, lub nie wykonywać ich wcale. Na gruncie polskich unormowań nie będzie to stanowiło przeszkody w stosowaniu art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy.
Odnosząc się do Państwa wątpliwości należy stwierdzić, że w myśl art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy, będą Państwo mieli prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT związanych ze świadczeniem usługi organizacji na rzecz Banku, o ile nabyte towary i usługi będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Jak już ustaliłem usługa organizacji świadczona na rzecz Banku nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT w Polsce, jednakże co istotne, w przypadku gdy nabyte towary i usługi dotyczą dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju, a kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a podatnik posiada dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami, to podatnik ma prawo do odliczenia podatku VAT.
Podsumowując, stwierdzić należy, że będą mieli Państwo prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT od zakupów towarów i usług związanych z wykonywaniem usługi polegającej na organizowaniu, administrowaniu i koordynowaniu systemu scentralizowanej regulacji, w sytuacji, gdy usługa ta będzie traktowana jako eksport usług, o ile nabyte towary i usługi będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych i będą posiadać Państwo dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 4 jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:
Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.


