Interpretacja indywidualna z dnia 30 czerwca 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP4-1.4012.274.2026.2.BS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko w części nieprawidłowe i w części prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług w zakresie:

• braku opodatkowania nieodpłatnego użyczenia sześciu lokali – jest nieprawidłowe,
• zwolnienia z opodatkowana darowizny udziału w Nieruchomości wynoszącego 20/100– jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

15 kwietnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił Pan wniosek pismem z 10 czerwca 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

A. A., zwany dalej Wnioskodawcą lub Podatnikiem, jest polskim rezydentem podatkowym, podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych.

Wnioskodawca od 1992 roku prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą: (…), a od 2002 roku jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Głównym przedmiotem działalności jest obecnie wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi.

Na podstawie umowy sprzedaży z dnia (…) 1990 r. oraz umowy darowizny z dnia (…) 1994 r. Wnioskodawca nabył do majątku osobistego udział wynoszący 100/200 części w nieruchomości położonej w (…) o powierzchni (…) ha oznaczonej jako działka 1 dla której Sąd Rejonowy w (…) prowadzi księgę wieczystą nr (…), dalej Nieruchomość. Wnioskodawca nabył udział w nieruchomości do majątku osobistego. Pomiędzy Wnioskodawcą a jego żoną obowiązywał ustrój rozdzielności majątkowej.

W związku z umową sprzedaży i umową darowizny Wnioskodawca nie odliczał VAT związanego z nabyciem Nieruchomości.

Działka położona przy (…) zabudowana jest murowaną kamienicą czynszową. Pomiędzy współwłaścicielami nieruchomości zawarty został umowny podział do korzystania z nieruchomości wspólnej w zakresie lokali znajdujących się w budynku. Formalnie lokale nie zostały wyodrębnione – istniał tylko podział do używania konkretnych lokali.

Kamienica została zbudowana przed II wojną światową i jest wpisana do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Wnioskodawca użytkował lokale, które zostały mu przypisane do używania w różny sposób. Wnioskodawca wynajmował lokale mieszkalne i użytkowe znajdujące się w budynku w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Początkowo wszystkie lokale były ujęte w ewidencji środków trwałych i amortyzowane, a od 2022 roku Wnioskodawca zaprzestał amortyzacji lokali mieszkalnych w związku ze zmianą przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Najem lokali o charakterze mieszkalnym na cele mieszkaniowe był zwolniony z VAT na zasadzie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT.

Następnie Wnioskodawca użyczył nieodpłatnie żonie 6 lokali o charakterze mieszkalnym. Od 2023 roku Wnioskodawca użyczył nieodpłatnie lokale w tej liczbie synowi. Syn zamieszkał w jednym z użyczonych lokali. Wnioskodawca zawarł ze swoim synem umowę użyczenia zgodnie z którą przekazał mu do używania część lokali znajdujących się w Nieruchomości. Umowa miała charakter nieodpłatny. Syn Wnioskodawcy miał prawo oddać lokale we własnym imieniu na własny rachunek w najem. Czynsz najmu wpłacany przez wynajmujących był przekazywany bezpośrednio na rachunek bankowy syna Wnioskodawcy.

Syn Wnioskodawcy lokale wynajmował na cele mieszkaniowe opodatkowując najem zryczałtowanym podatkiem dochodowym od niektórych przychodów w ramach tzw. najmu prywatnego. W związku z tym, że lokale mieszkalne były wynajmowane przez syna na cele mieszkaniowe mógł skorzystać ze zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT. W dniu 2 października 2025 r. Wnioskodawca zawarł umowę darowizny, w której darował na rzecz swojego syna udział wynoszący 20/200 części Nieruchomości.

Syn w ramach podziału do korzystania pomiędzy współwłaścicielami nieruchomości kontynuuje najem obecnie 4 lokali mieszkalnych na cele mieszkaniowe opodatkowując przychody z tego tytułu w ramach najmu prywatnego oraz korzystając ze zwolnienia przedmiotowego w VAT na zasadzie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT. Syn zamieszkuje w piątym lokalu, obecnie szóste mieszkanie przeznaczone jest do remontu i nie jest wykorzystywane.

Od lat 2016 – 2017 w nieruchomości położonej w (…) nie było poważniejszych remontów. Przeprowadzano jedynie drobne bieżące konserwacyjne. Faktury z tego tytułu odliczane były w ramach działalności gospodarczej Wnioskodawcy wyłącznie w części dotyczącej wynajmowanych lokali użytkowych. Nawet w przypadku remontów niepowiązanych z danym lokalem dotyczących całego budynku np. punktowej naprawy dachu czy drobnych napraw dekarskich, podatek naliczony był odliczany w części uwzględniającej wyłącznie udział lokali użytkowych.

W ciągu ostatnich dwóch lat przed darowizną udziałów dla syna nie były dokonywane żadne ulepszenia w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym - poza opisanymi wyżej drobnymi wydatkami konserwacyjnymi, które stanowiłyby co najmniej 30% wartości początkowej.

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego

Od momentu wykorzystywania budynku w działalności gospodarczej do momentu dokonania darowizny Wnioskodawca ponosił wydatki na ulepszenie budynku w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym.

Wydatki na ulepszenie w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych wykonywane były w latach 90 i dwutysięcznych (do 2010 roku). W tym okresie trzy mieszkania i jedna suteryna przerobione zostały na lokale użytkowe.

Około 2015 roku została wykonana instalacja wyłącznie dla lokali usługowych (części lokali w budynku). W 2016 roku przeprowadzony był kapitalny remont elewacji polegający na (…). Wymieniona była część okien z drewnianych na plastikowe. Ten remont przeprowadzony był ze środków z Banku Gospodarstwa Krajowego, który przyznał wszystkim współwłaścicielom rekompensatę za czas gdy właściciele byli do pobierania czynszu regulowanego od lokali mieszkalnych.

W 2016 roku elewacja frontowa została obłożona (…).

W 2019 roku podwórko wewnątrz budynku zostało wybrukowane kostką brukową. Kwota za wybrukowanie została zaliczona do kosztów bieżących. (…).

Między październikiem 2023 roku a październikiem 2025 roku, czyli dwa lata przed dokonaniem darowizny na rzecz syna przeprowadzane były tylko drobne remonty bieżące polegające na:

malowaniu ścian, naprawie instalacji, postawieniu kilku ścianek kartonowo-gipsowych, naprawie miejscowej pokrycia dachowego papą.

W okresie 2023-2025 nie przeprowadzano czynności, które zwiększałyby wartość użytkową budynku lub przystosowywały go do nowych zadań w wyniku przebudowy, rozbudowy, rekonstrukcji, adaptacji lub modernizacji. Nie są ulepszeniami prace remontowe, czyli prowadzące jedynie do odtworzenia stanu pierwotnego.

Podsumowując, wydatki na ulepszenie budynku w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ponoszone były jedynie w latach 90 i dwutysięcznych w odniesieniu do adaptacji lokali mieszkalnych i sutereny na lokale użytkowe. W późniejszym okresie przeprowadzano jedynie remonty, których nie można traktować jako ulepszenie środka trwałego.

Wydatki na ulepszenie nie stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej budynku lub jego części.

Prawo do odliczenia podatku naliczonego w przypadku wydatków związanych z całym budynkiem przysługiwało częściowo w odniesieniu do działalności polegających na najmie lokali użytkowych opodatkowanych VAT. Prawo do odliczenia nie przysługiwało w odniesieniu do działalności zwolnionej z VAT na zasadzie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT, czyli co do najmu lokali o charakterze mieszkalnym na cele mieszkaniowe. Podatek VAT był odliczany w odpowiedniej proporcji. Jeżeli wydatki dotyczyły wyłącznie lokali użytkowych odliczano VAT w całości.

Pytania

1.Czy nieodpłatne użyczenie sześciu lokali mieszkalnych na rzecz syna było czynnością opodatkowaną podatkiem od towarów i usług?

2.Czy darowizna udziału w Nieruchomości wynoszącego 20/100 na rzecz syna była czynnością zwolnioną z opodatkowania podatkiem od towarów i usług?

Pana stanowisko w sprawie

1.Nieodpłatne użyczenie sześciu lokali mieszkalnych na rzecz syna nie było czynnością opodatkowaną podatkiem od towarów i usług.

2.Darowizna udziału w Nieruchomości wynoszącego 20/100 na rzecz syna nie była opodatkowana podatkiem od towarów i usług.

Uzasadnienie:

Stanowisko do pytania nr 1:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z kolei na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o VAT za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1)użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;

2)nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Za usługi świadczone do celów innych niż działalność gospodarcza należy uznać wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej. Niedopełnienie któregokolwiek z warunków określonych w art. 8 ust. 2 ustawy, jest podstawą do traktowania nieodpłatnej usługi jako niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Przepisy ustawy formułują zatem zasadę, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega co do zasady odpłatne świadczenie usług, a nieodpłatne ich świadczenie traktuje się jako odpłatne w przypadkach określonych w ww. art. 8 ust. 2 ustawy.

Dla stwierdzenia, czy konkretne nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu na mocy cytowanego wyżej art. 8 ust. 2 ustawy, istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia.

Aby nieodpłatne świadczenie uznać za odpłatne świadczenie usług, tj. za podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być ono świadczone na cele inne niż działalność gospodarcza podatnika. Opodatkowaniu podlegają te nieodpłatne usługi, które nie mają związku z prowadzoną działalnością. Przez świadczenie usług niezwiązanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa należy rozumieć takie świadczenie usług, które odbywa się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności.

Przedmiotem działalności gospodarczej Wnioskodawcy był m.in. najem lokali. Lokale były ujęte w ewidencji środków trwałych i podlegały amortyzacji, w tym lokale mieszkalne do momentu, w którym było to dozwolone przez przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Lokale mieszkalne, które zostały użyczone nieodpłatnie na rzecz syna Wnioskodawcy, stanowiły część przedsiębiorstwa Wnioskodawcy i były wykorzystywane do czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, chociaż były to czynności podlegające zwolnieniu z opodatkowania na zasadzie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT.

Nieodpłatne użyczenie należy uznać za czynność przeprowadzaną dla celów innych niż działalność gospodarcza Podatnika. Syn w jednym z użyczonych lokali zamieszkał a pozostałe wynajmował we własnym imieniu i na własną rzecz.

Drugim warunkiem opodatkowania użycia towarów na cele inne niż działalność gospodarcza podatnika jest okoliczność, że podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Udział w Nieruchomości Podatnik nabył w drodze czynności, które nie były opodatkowane podatkiem od towarów i usług. Podatnik nie odliczał podatku VAT w związku z tymi czynnościami. Lokale mieszkalne, które użyczył synowi, były przez niego wykorzystywane do najmu na cele mieszkaniowe, które to czynności podlegały zwolnieniu na zasadzie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT. W związku z powyższym Wnioskodawca nie dokonywał odliczenia podatku naliczonego od zakupów towarów i usług związanych z lokalami mieszkalnymi.

Z uwagi na to, że podatnikowi nie przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych, nie można uznać, w ocenie Wnioskodawcy, że nieodpłatne użyczenie lokali mieszkalnych na rzecz syna podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Podobnie orzekł Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z dnia 14 listopada 2025 r. nr 0114-KDIP1-1.4012.695.2025.4.AKA.

Stanowisko do pytania nr 2:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy o VAT przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Z kolei na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy o VAT przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1)przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,

2)wszelkie inne darowizny

- jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Wnioskodawca dokonał darowizny na rzecz syna udziału wynoszącego 20/100 w Nieruchomości, wykorzystywanej przez niego dla celów prowadzenia działalności gospodarczej. Przedmiotem darowizny był udział w Nieruchomości, a nie wyodrębnione lokale mieszkalne lub użytkowe. Warunkiem uznania, że darowizna stanowiła dostawę towarów opodatkowaną podatkiem od towarów i usług jest w pierwszej kolejności ustalenie, że miało miejsce przekazanie nieodpłatne, w tym w drodze darowizny, a towar stanowił część przedsiębiorstwa podatnika. Warunek ten należy uznać za spełniony.

Natomiast drugim warunkiem jest ustalenie, czy podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych. Jak wskazano Wnioskodawca nabył udział w Nieruchomości w drodze czynności, które nie były opodatkowane podatkiem od towarów i usług. Tym samym nie przysługiwało mu prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z nabyciem udziału w Nieruchomości, ponieważ nie wystąpiła kwota podatku naliczonego.

Wnioskodawca otrzymał w ramach swojego udziału do korzystania zarówno lokale mieszkalne, jak i użytkowe. Dokonywał odliczenia podatku naliczonego od wydatków dotyczących lokali użytkowych. W związku z tym, że przedmiotem darowizny był udział a nie konkretne lokale nie jest możliwe uznanie, że nie był odliczany podatek naliczony w związku z nabyciem lub wytworzeniem części składowych związanych z lokalami użytkowymi.

W związku z powyższym w ocenie Wnioskodawcy darowizna udziału w wysokości 20/100 podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadzie art. 7 ust. 2 ustawy o VAT, jednak korzystała ze zwolnienia na zasadzie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Natomiast na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

a)dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,

b)pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

W art. 2 pkt 14 ustawy o VAT wskazano, że jeżeli w ustawie mowa jest o pierwszym zasiedleniu - rozumie się przez to oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:

a)wybudowaniu lub

b)ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Nieruchomość została wybudowana przed II wojną światową. W ciągu 2 lat przed dokonaniem darowizny nie przeprowadzano w niej ulepszeń, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, które stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej. W związku z powyższym upłynął okres dłuższy niż 2 lata od pierwszego zasiedlenia.

W oparciu o powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, darowizna udziału w Nieruchomości dokonana na rzecz syna podlegała zwolnieniu z podatku VAT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest w części nieprawidłowe i w części prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

W świetle art. 2 pkt 6 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Jak stanowi art. 7 ust. 2 ustawy

Zgodnie z dyspozycją art. 2 pkt 14a ustawy:

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy dla uznania, że świadczenie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług bezwzględnym warunkiem jest „odpłatność” za daną czynność.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia. Ustawodawca przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte – w przypadku dostawy towarów w art. 7 ust. 2 ustawy oraz – w przypadku świadczenia usług w art. 8 ust. 2 ww. ustawy.

Zgodnie z unormowaniami zawartymi w ww. przepisach w pewnych, ściśle określonych przypadkach, również nieodpłatna dostawa towarów i nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług, które na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT.

Jak stanowi art. 8 ust. 2 ustawy:

Za usługi świadczone do celów innych niż działalność gospodarcza należy uznać wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej. Niedopełnienie któregokolwiek z warunków określonych w art. 8 ust. 2 ustawy, jest podstawą do traktowania nieodpłatnej usługi jako niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Przepisy ustawy formułują zatem zasadę, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega co do zasady odpłatne świadczenie usług, a nieodpłatne ich świadczenie traktuje się jako odpłatne w przypadkach określonych w ww. art. 8 ust. 2 ustawy.

Dla stwierdzenia, czy konkretne nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu na mocy art. 8 ust. 2 ustawy, istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia. Jeżeli nieodpłatne świadczenie będzie się wpisywało w cel prowadzonej działalności gospodarczej, wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona. Stwierdzenie takie uzależnione jednak jest od konkretnych okoliczności jakie w danej sprawie występują.

Zatem, aby nieodpłatne świadczenie uznać za odpłatne świadczenie usług, tj. za podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być ono świadczone na cele inne niż działalność gospodarcza podatnika. Opodatkowaniu podlegają te nieodpłatne usługi, które nie mają związku z prowadzoną działalnością. Przez świadczenie usług niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć takie świadczenie usług, które odbywa się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności.

Natomiast przez usługi związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, należy rozumieć te usługi, które są wykonywane nieodpłatnie w związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej podatnika, potrzebami związanymi z funkcjonowaniem prowadzonego przedsiębiorstwa. W tym więc aspekcie winny być rozpatrywane działania podejmowane przez dany podmiot.

Powyższe zagadnienie było także przedmiotem orzeczenia TSUE z 16 października 1997 r. w sprawie C-258/95 Julius Fillibeck Söhne GmbH & Co. KG. W orzeczeniu tym Trybunał rozważał, czy bezpłatny przewóz pracowników na teren przedsiębiorstwa stanowi świadczenie usług w rozumieniu artykułu 6(2)(b) VI Dyrektywy (opodatkowane VAT). Trybunał wskazał, że w większości sytuacji usługi transportowe świadczone nieodpłatnie na rzecz pracowników podlegają opodatkowaniu. Jednak zdarza się, że usługi transportowe świadczone przez pracodawcę są jedyną możliwością dowozu pracowników do miejsca pracy i wówczas takie usługi służą celom prowadzonej przez pracodawcę działalności gospodarczej. Wówczas osobiste korzyści uzyskiwane przez pracowników mają znaczenie drugorzędne w stosunku do korzyści gospodarczych, zaś artykuł 6(2)(b) nie ma zastosowania.

Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy, bądź świadczenie usług zdefiniowane w art. 8 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:

Jak stanowi art. 15 ust. 2 ustawy:

Pana wątpliwości, dotyczą m.in. kwestii braku opodatkowania nieodpłatnego użyczenia na rzecz syna sześciu lokali mieszkalnych.

Umowa użyczenia jest umową uregulowaną w art. 710-719 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795), zwanej dalej „Kodeksem cywilnym”.

W świetle art. 710 Kodeksu cywilnego:

Istotnymi cechami tej umowy są zatem dwa elementy:

• oddanie rzeczy do używania na pewien czas,
• nieodpłatność.

Umowa użyczenia nie przenosi własności rzeczy. Oznacza to, że oddanie do bezpłatnego używania na podstawie umowy użyczenia jest nieodpłatnym świadczeniem usług.

Jak wynika z powołanych powyżej unormowań zawartych w art. 8 ust. 2 ustawy, w ściśle określonych przypadkach, nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnego świadczenia usług, które na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, podlega opodatkowaniu VAT.

Przepis art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy zawęża się wyłącznie do tych spośród usług nieodpłatnych, które spełniają dwa warunki w nim wymienione. Po pierwsze dotyczy tylko użycia towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, a po drugie tylko tych sytuacji, w których podatnikowi przysługiwało w całości lub w części prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Innymi słowy powyższy przepis znajduje zastosowanie jedynie do tych usług nieodpłatnych, wskazanych w art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy, które służą celom innym niż działalność gospodarcza podatnika, a podatnikowi przysługiwało w związku z nimi w całości lub w części prawo do odliczenia podatku naliczonego. Jeśli któryś z wymienionych warunków nie jest spełniony, nie może być mowy o potraktowaniu usługi świadczonej nieodpłatnie jako usługi odpłatnej.

W opisanym stanie faktycznym mamy do czynienia z nieodpłatnym użyczeniem lokali do celów innych niż prowadzona przez Pana działalność gospodarcza, tj. do celów działalności oraz celów prywatnych odrębnego podmiotu - Pana syna.

Argumentuje Pan, że nabył udział w Nieruchomości w drodze czynności, które nie były opodatkowane podatkiem od towarów i usług. Tym samym nie przysługiwało Panu prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z nabyciem udziału w Nieruchomości, ponieważ nie wystąpiła kwota podatku naliczonego.

Z opisu sprawy wynika, że od momentu wykorzystywania budynku w działalności gospodarczej do momentu dokonania darowizny ponosił Pan wydatki na ulepszenie budynku w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Prawo do odliczenia podatku naliczonego w przypadku wydatków związanych z budynkiem przysługiwało Panu częściowo w odniesieniu do działalności polegającej na najmie lokali użytkowych opodatkowanych VAT.

Podniósł Pan również, że w związku z tym, że przedmiotem darowizny był udział a nie konkretne lokale nie jest możliwe uznanie, że nie był odliczany podatek naliczony w związku z nabyciem lub wytworzeniem części składowych związanych z lokalami użytkowymi.

Zatem przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z wytworzeniem nieruchomości (ulepszeniem budynku, budowli lub ich części w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym), w której znajdują się lokale będące przedmiotem użyczenia. Oznacza to, że w analizowanej sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy, opisana czynność nieodpłatnego użyczenia sześciu lokali mieszkalnych stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT.

Pana stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest nieprawidłowe.

Ponadto Pana wątpliwości budzi, czy darowizna udziału w Nieruchomości wynoszącego 20/100 na rzecz syna była czynnością zwolnioną z opodatkowana podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego:

Umowa darowizny należy do umów cywilnoprawnych przenoszących prawo własności na nabywcę określonych towarów (rzeczy).

Umowa darowizny jest czynnością prawną, na mocy której darczyńca zobowiązuje się do jednostronnego bezpłatnego świadczenia kosztem swojego majątku na rzecz obdarowanego, przy równoczesnym braku nałożenia na niego obowiązku świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę. Korzyść osiągana przez jedną stronę umowy nie znajduje odpowiednika po drugiej stronie.

Jak wynika z powołanego powyżej art. 7 ust. 2 ustawy, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, w tym także wszelkie inne darowizny, z którymi wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu tych towarów lub ich części składowych.

Jeżeli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego, to nieodpłatne przekazanie (w tym także darowizna) tych towarów pozostaje poza zakresem opodatkowania (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania), bez względu na cel, na który zostały one przekazane (darowane).

W opisie sprawy wskazał Pan, że od momentu wykorzystywania budynku w działalności gospodarczej do momentu dokonania darowizny ponosił Pan wydatki na ulepszenie budynku w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Prawo do odliczenia podatku naliczonego w przypadku wydatków związanych z budynkiem przysługiwało Panu częściowo w odniesieniu do działalności polegającej na najmie lokali użytkowych opodatkowanych VAT. Prawo do odliczenia nie przysługiwało w odniesieniu do działalności zwolnionej z VAT na zasadzie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT, czyli co do najmu lokali o charakterze mieszkalnym na cele mieszkaniowe. Podatek VAT był odliczany w odpowiedniej proporcji. Jeżeli wydatki dotyczyły wyłącznie lokali użytkowych odliczał Pan VAT w całości. Zatem darowizna udziału w Nieruchomości stanowiła czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako odpłatna dostawa towarów na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 7 ust. 2 ustawy.

Należy zauważyć, że wykonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, może korzystać ze zwolnienia od tego podatku albo może być opodatkowana tym podatkiem.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy nieruchomości zabudowanych zostały określone w art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy.

I tak, na mocy art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy:

Dostawa budynków, budowli lub ich części jest – co do zasady – zwolniona od podatku od towarów i usług. Wyjątek stanowi dostawa w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz jeżeli pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Zatem, dla ustalenia zasad opodatkowania dostawy budynków, budowli lub ich części kluczowym jest ustalenie, kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie i jaki upłynął okres od tego momentu.

Zgodnie z art. 2 pkt 14 ustawy:

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy:

Według art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy:

W myśl art. 43 ust. 10 ustawy:

Zgodnie z art. 43 ust. 11 ustawy:

Tak więc ustawodawca daje podatnikom, dokonującym dostawy budynków, budowli lub ich części spełniających przesłanki do korzystania ze zwolnienia od podatku wskazanego w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy po spełnieniu określonych warunków – możliwość rezygnacji ze zwolnienia i opodatkowania transakcji na zasadach ogólnych. Przy czym podkreślić należy, że niniejsze prawo zostało zawężone tylko do rezygnacji ze zwolnienia wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.

W celu ustalenia, czy w analizowanej sprawie dla odpłatnej dostawy (darowizny) udziału w Nieruchomości zastosowanie znajdzie zwolnienie od podatku od towarów i usług należy w pierwszej kolejności rozstrzygnąć, czy i kiedy, miało miejsce pierwsze zasiedlenie.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że od momentu wykorzystywania budynku w działalności gospodarczej do momentu dokonania darowizny ponosił Pan wydatki na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, lecz nie stanowiły one co najmniej 30% wartości początkowej budynku lub jego części.

Oznacza to, że transakcja dostawy (darowizny) na rzecz syna udziału w Nieruchomości wynoszącego 20/100 wykorzystywanego w prowadzonej działalności gospodarczej nie została dokonana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim, a pomiędzy pierwszym zasiedleniem budynku, a dostawą ww. udziału upłynął okres dłuższy niż 2 lata. Zostały zatem spełnione warunki do zastosowania zwolnienia od podatku VAT, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.

Ponieważ dostawa ww. udziału w Nieruchomości będzie korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, to analiza zwolnienia tej dostawy wynikająca z przepisów art. 43 ust. 1 pkt 10a i art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy jest bezzasadna.

Pana stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 62211). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.