Wyrok NSA z dnia 16 lipca 2026 r., sygn. II GSK 2394/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Wojciech Maciejko (spr.) Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej W. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2025 r. sygn. akt VI SA/Wa 3887/24 w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 26 września 2024 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od W. S. na rzecz Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 marca 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 3887/24 oddalił złożoną przez W. S. skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 26 września 2024 r.,

nr [...] ustalającą obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego W. S. w okresach: a) od 1 stycznia 2006 r. do nadal, z tytułu indywidualnej działalności gospodarczej, b) od 11 stycznia 2011 r. do nadal, z tytułu statusu wspólnika jednoosobowej spółki C. Sp. z o.o. oraz c) od 20 marca 2009 r. do 9 maja 2014 r. i od 10 maja 2016 r. do 13 kwietnia 2017 r., z tytułu statusu komplementariusza w spółce komandytowej C. sp.k. W wyroku tym, z powołaniem się na art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143, zwanej dalej p.p.s.a.), Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżoną decyzję wydano prawidłowo stosując art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 109 ust. 1, 5 i 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2025 r., poz. 1461, zwanej dalej u.ś.o.) oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r., poz. 1691, zwanej dalej k.p.a.). Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (zwany dalej Prezesem NFZ) zgodnie z przepisami prawa zakwalifikował status skarżącego W. S. jako osoby podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu każdego z tych okresów. Zgodnie z art. 5 pkt 21 u.ś.o., osobą prowadzącą działalność pozarolniczą podlegającą z mocy art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c u.ś.o. obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jest osoba wskazana w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2025 r., poz. 350, zwanej dalej u.s.u.s.). Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego takich osób, zgodnie z art. 69 ust. 1 u.ś.o., powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym. Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c u.ś.o., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby prowadzące działalność pozarolniczą z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2025 r., poz. 1480, zwanej dalej u.p.p.) lub przepisów o ubezpieczeniach społecznych lub ubezpieczeniu społecznym rolników. Po pierwsze, skarżący w okresie od 1 stycznia 2006 r. do nadal, był przedsiębiorcą i nie zawieszał indywidualnej działalności gospodarczej, a nadto rozliczał się i opłacał składki; zatem podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego (art. 8 ust. 6 pkt 1 u.s.u.s.). Po drugie, w okresie od 11 stycznia 2011 r. do nadal, skarżący był wspólnikiem jednoosobowej spółki C. Sp. z o.o., więc z mocy art. 8 ust. 6 pkt 4 i art. 13 pkt 4a u.s.u.s. okres posiadania takiego statusu od dnia wpisania spółki do Krajowego Rejestru Sądowego albo od dnia nabycia udziałów do dnia wykreślenia współki z tego Rejestru lub zbycia wszystkich udziałów w spółce, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności przez spółkę zostało zawieszone na podstawie ustawy – Prawo przedsiębiorców, jest okresem objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego. Od tej daty, jak wynika z umowy nabycia 100% udziałów w spółce, aż do wydania zaskarżonej decyzji, skarżący pozostawał wyłącznym wspólnikiem w spółce C. Sp. z o.o. Po trzecie, w dwóch okresach od 20 marca 2009 r. do 9 maja 2014 r. i od 10 maja 2016 r. do 13 kwietnia 2017 r., skarżący był komplementariuszem w spółce komandytowej C.. Działalność tej spółki była zawieszana na okres od 10 maja 2014 r. do 9 maja 2016 r., więc ten okres, ustalony zgodnie z art. 24 ust. 3 u.p.p. (od dnia wskazanego we wniosku o zawieszenie do dnia poprzedzającego dzień wskazany we wniosku jako data wznowienia działalności) nie podlegał włączeniu do okresu podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu (art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s.).