Wielokierunkowy przepływ wiedzy

Każdy pracownik może być pracownikiem wiedzy - pisze Evan Rosen w "Business Week" z 11 stycznia.

Termin wymyślił ojciec współczesnego zarządzania Peter Drucker. W wydanej w 1969 r. książce "The Age of Discontinuity" odróżnia on pracowników wiedzy od pracowników fizycznych i twierdzi, że nowe przemysły będą w większości zatrudniać pracowników wiedzy. Drucker wyraźnie przewidział rosnącą rolę wiedzy w gospodarce opartej na informacji.

42 lata później terminy "pracownik wiedzy" i "pracownik fizyczny" nie są już pojęciami wzajemnie wykluczającymi się. Ludzie ładujący towary do wagonów kolejowych z pewnością pracują rękami, ale mogą też wnosić wiedzę do swojej działalności. Zdaje sobie z tego sprawę Dow Jones i dlatego dane o sprzedaży i wielkości obrotów przekazuje codzienne wszystkim w firmie, w tym także robotnikom podnoszącym ciężkie ładunki na pierwszych liniach. Dow jest świadom, że jeśli ludzie zrozumieją, w jakim stopniu ich działania zwiększają lub pomniejszają wyniki firmy, będą lepiej pracować.

Firmy opierające się na kulturze nakazowo-kontrolnej segregują swoją siłę roboczą na pracowników wiedzy i resztę. Pracownikom wiedzy płacą za myślenie, a pozostałym za wykonywanie poleceń. W takich kulturach współpraca jest od początku martwa, gdyż firma skutecznie knebluje pracowników liniowych, którzy także wiedzą, jak działa przedsiębiorstwo. W firmach opartych na kulturze nakazowo-kontrolnej cierpi tworzenie wartości, gdyż kierownictwo podejmuje decyzje w próżni, bez szerokiego dopływu informacji z zewnątrz.

W firmie opartej na współpracy liczy się wiedza wszystkich pracowników, niezależnie od ich roli. Każdy członek zespołu wnosi wkład, dzieli się swoją wiedzą i uczestniczy w podejmowaniu decyzji, niezależnie od tego, czy ładuje skrzynie, projektuje produkty, obsługuje rachunki klientów, tworzy plany marketingu taktycznego, czy określa długofalową strategię. I co najważniejsze, wiedza płynie w wielu kierunkach, zamiast spadać z wyższego kierownictwa poprzez liczne szczeble do pracowników liniowych.