Społeczne nauczanie emocjonalne

Jakie kompetencje decydują o tym, że ktoś jest prawdziwym liderem?

W wielu badaniach, które prowadziliśmy wspólnie z HayGroup, przyjrzeliśmy się kompetencjom wyróżniającym wybitnych liderów od przeciętnych. Jedną z nich jest pozytywne nastawienie, poszukiwanie w nawet najtrudniejszych warunkach działania nowego, kreatywnego sposobu spojrzenia. Takie podejście pomaga wyznaczać cele, pozwala być pomysłowym, a zarazem pomaga zachować odporność. Odporność jest właściwie terminem biologicznym, wiąże się z tym, jak Twoje ciało odnawia się po ciężkim stresie. I właśnie w tym procesie odnowy potrzebujesz pozytywnego nastawienia. A kiedy Twoje nastawienie jest pesymistyczne, to nie pobudzasz energii potrzebnej do tego, aby przejść do następnego etapu. I to jest widoczne zarówno na poziome indywidualnym, jak i wewnątrz organizacji.

W jaki sposób liderzy powinni działać w sytuacji kryzysu i ciągłej niepewności?

Sądzę, że kryzys przywództwa i brak umiejętności podejmowania decyzji jest zwykłym zjawiskiem, które pojawia się w sytuacjach całkowicie niespodziewanych, nieprzewidywalnych i pozbawionych możliwości odwołania się do wcześniejszych doświadczeń. Kiedy ludzki mózg konfrontuje się z ogromnym kryzysem, którego nie doznał nigdy wcześniej, nie wie, co robić. Dzieje się tak dlatego, że nie mamy zestawienia danych z wcześniejszych kryzysów, nie mamy więc planu awaryjnego. Myślę, że niepewność i niezdecydowanie jest absolutnie zrozumiałe. Nikt wcześniej tak głębokiego załamania kryzysowego nie doznał, w związku z czym nie było recept i wiedzy, co należy zrobić. W takiej sytuacji trzeba być dobrym strategiem, trzeba podjąć decyzję i umieć przewidzieć poważne tego konsekwencje. Pamiętam rozmowę z jednym z polskich ekonomistów, który był w grupie prowadzącej proces transformacji Polski z gospodarki socjalistycznej do wolnorynkowej. Powiedział on coś, czego nigdy nie zapomnę: "Nie mieliśmy żadnej mapy, nikt tego przed nami nie zrobił wcześniej, więc cały czas zgadywaliśmy". Kiedy się ciągle zgaduje i przypuszcza, to najlepszą strategią jest podjąć niewielkie ryzyko, zobaczyć, czy to działa, a następnie podjąć kolejne małe ryzyko. Sądzę, że to jest jasna odpowiedź na pytanie o to, jak działać w sytuacji o tak dużej niepewności.