Nowości prawne

Ważne zmiany w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

planowanie przestrzenne

Prezydent podpisał ustawę z 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw. Zmiany są bardzo obszerne. Celem nowelizacji jest uproszczenie, ujednolicenie i przyspieszenie procedury planistycznej.

Nowe przepisy wprowadzają plan ogólny gminy jako akt prawa miejscowego zastępujący studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy – przy czym akty te zachowają moc prawną do dnia wejścia w życie w danej gminie planu ogólnego, jednak nie dłużej niż do 31 grudnia 2025 r. Plan ogólny będzie schematem zagospodarowania przestrzeni. Jego ustalenia będą wiążące zarówno dla planów miejscowych, jak i decyzji o warunkach zabudowy. Normy zawarte w planie ogólnym będą wskazywały ramy docelowego zagospodarowania przestrzeni i będą stanowiły wytyczne dla szczegółowych działań projektowych na kolejnych etapach procesu planistycznego – niezależnie od formy prawnej, jakie te działania przyjmą. W ustawie pojawił się nowy rozdział „Partycypacja społeczna”. Ma on umożliwić udział tzw. interesariuszom w przygotowaniu aktów planowania przestrzennego – w tym wypowiadanie się, składanie wniosków lub uczestnictwo w konsultacjach społecznych oraz poznanie potrzeb, zebranie stanowisk i pomysłów interesariuszy dotyczących polityki przestrzennej. Mieszkańcom gmin umożliwiono samodzielne zainicjowanie procedury planistycznej zmierzającej do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w ramach obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej. Nowelizacja wprowadza ponadto instytucję zintegrowanego planu inwestycyjnego oraz umowy urbanistycznej. Inwestor będący właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości, na której ma być realizowana inwestycja uzupełniająca, zobowiązuje się (przez umowę urbanistyczną) do zbycia tej nieruchomości gminie. Ustawa wprowadza też rozdział zawierający podstawy prawne do utworzenia Rejestru Urbanistycznego będącego referencyjnym źródłem informacji i danych, w tym danych przestrzennych z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego, prowadzony w systemie teleinformatycznym. Większość przepisów ustawy wejdzie w życie po upływie 30 dni od dnia publikacji w Dzienniku Ustaw.