Interpretacja indywidualna z dnia 29 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP4-2.4012.778.2025.2.AS
Moment powstania obowiązku podatkowego z tytułu dostawy samochodu ciężarowego następuje w chwili formalnego przekazania prawa do dysponowania pojazdem lub zgłoszenia gotowości zakupu przez dealera, lecz opłata administracyjna ponoszona przez dealera stanowi wynagrodzenie za udzielenie finansowania, a nie za usługę najmu.
Interpretacja indywidualna - stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usługi jest:
- prawidłowe w części dotyczącej określenia momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu dostawy samochodu ciężarowego na rzecz dealera;
- nieprawidłowe w części dotyczącej uznania usługi udostępnienia samochodu w celach ekspozycyjnych za usługę najmu.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
13 października 2025 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 10 grudnia 2025 r. (wpływ 11 grudnia 2025 r.) - w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
A. [dalej jako: „Spółka” lub „Wnioskodawca”] jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Wnioskodawca należy do międzynarodowej grupy kapitałowej B. [dalej jako: „Grupa”], będącej jednym z czołowych producentów samochodów (…).
Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży usług finansowych, leasingowych oraz ubezpieczeniowych dla odbiorców pojazdów użytkowych (samochody ciężarowe, autobusy). Dotyczy to również pojazdów elektrycznych i powiązanych z nimi urządzeń.
Podstawowym celem Wnioskodawcy, jest wsparcie sprzedaży pojazdów użytkowych koncernu B. oraz zwiększenie ilości oferowanych produktów.
Wnioskodawca stoi na stanowisku, iż kluczowym elementem wsparcia sprzedaży pojazdów użytkowych, który może korzystnie wpłynąć na generowane wyniki sprzedaży, jest ekspozycja samochodów ciężarowych.
Wnioskodawca zamierza zawrzeć porozumienie trójstronne [dalej jako: „Porozumienie”] w sprawie systemu sprzedaży ekspozycyjnych samochodów ciężarowych marki „(…)” oraz „(...)” [dalej jako: „samochody ciężarowe”] pomiędzy: B. Sp. z o.o. [dalej jako: „B.”], prowadzącym dystrybucję samochodów ciężarowych, części i akcesoriów do nich, oraz Dealerami [dalej jako: „Dealer”], zajmującymi się sprzedażą pojazdów ciężarowych, części i akcesoriów do pojazdów ciężarowych a także dodatkowych usług wspierających użytkowanie pojazdów.
Aby umożliwić Dealerowi stałą ekspozycję nowych samochodów ciężarowych oraz ich zakup, w celu dalszej odsprzedaży na rzecz Klienta, Wnioskodawca wraz z B. wspólne zamierzają ustalić wysokość limitu finansowego, przyznawanego przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera, na potrzeby realizacji zamówienia samochodów ciężarowych. W ramach przyznanego limitu, Wnioskodawca zamierza dokonywać na potrzeby działalności handlowej oraz dokonanego przez Dealera zamówienia - zakupów samochodów ciężarowych.
Celem nabycia samochodu ciężarowego, Dealer będzie zobowiązany do złożenia zamówienia w B., który w ramach zawartego Porozumienia, dokona pierwszego etapu weryfikacji, czy przedmiotowy samochód może zostać zakupiony przez Wnioskodawcę na zamówienie Dealera w ramach przyznanego Dealerowi limitu finansowego. W przypadku pozytywnej weryfikacji, B. poinformuje odpowiednio Wnioskodawcę o złożeniu zamówienia przez Dealera. W następstwie powyższego, Wnioskodawca, będzie miał możliwość dokonania drugiego etapu weryfikacji, czy sytuacja finansowa Dealera pozwala na zrealizowanie zakupu samochodu objętego zamówieniem. W przypadku spełnienia kryteriów umożliwiających realizację dokonanego zamówienia, podmiotem zamawiającym staje się Wnioskodawca. Tym samym, rzeczywistym właścicielem samochodu ciężarowego będzie Wnioskodawca.
Zgodnie z warunkami Porozumienia, zakupiony przez Wnioskodawcę samochód ciężarowy, zostanie dostarczony do miejsca wskazanego w zamówieniu przez B. a Dealer zobowiązany będzie do fizycznego odbioru wskazanego pojazdu w imieniu Wnioskodawcy. Fizyczny odbiór samochodu zakupionego przez Wnioskodawcę w B. będzie dokumentowany podpisanym przez Dealera oraz dostawcę pisemnym poświadczeniem fizycznego odbioru samochodu np. w formie dokumentu „(...)” lub protokołu przekazania samochodu.
W przypadku każdego samochodu ciężarowego zamówionego przez Dealera w celach ekspozycyjnych oraz w celach późniejszego zakupu, Dealer zobowiązuje się do przechowywania samochodu ciężarowego do czasu jego odsprzedaży przez Wnioskodawcę na swoją rzecz. W okresie przechowywania oraz ekspozycji samochodu ciężarowego do czasu jego odsprzedaży, prawo własności nie zostanie przeniesione na rzecz Dealera.
Właścicielem formalnym i faktycznym pozostanie Wnioskodawca. Dealer poniesie natomiast pełną odpowiedzialność za eksponowany samochód ciężarowy, tj. obciąży go ryzyko przypadkowej utraty bądź uszkodzenia samochodu, również na skutek okoliczności siły wyższej, a w konsekwencji powyższego, wszystkie samochody ciężarowe objęte Porozumieniem, muszą być należycie ubezpieczone i zabezpieczone przy czym cesja polisy na podmioty trzecie jest niedopuszczalna. Ponadto, Dealer zobowiązany jest do pokrycia wszelkich kosztów związanych z ekspozycją samochodu ciężarowego, będącego przedmiotem Porozumienia na własny rachunek (m.in. koszty ubezpieczenia, dozoru, mycia samochodów).
Jednocześnie, w przypadku potrzeby zmiany lokalizacji samochodu ciężarowego, z uwagi na fakt, iż Dealer nie jest faktycznym właścicielem pojazdu, wymagana będzie każdorazowo akceptacja tego procesu przez Wnioskodawcę - co więcej, lokalizacja, w której będzie przechowywany samochód, każdorazowo będzie musiała być zaakceptowana przez Wnioskodawcę. To Wnioskodawca w okresie przechowywania samochodu ciężarowego pozostaje właścicielem tego samochodu, co oznacza, że nie będzie możliwe dysponowanie samochodem przez Dealera jak właściciel - on bowiem będzie jedynie miał możliwość jego ekspozycji do momentu zakupu samochodu ciężarowego i znalezienia finalnego klienta zainteresowanego nabyciem tego samochodu. Samochód ciężarowy w okresie przechowywania będzie przeznaczony jedynie na cele jego ekspozycji przez Dealera - i zgodnie z zawartym Porozumieniem, Dealer nie będzie uprawniony do wykorzystania tego samochodu do celów niezwiązanych z ekspozycją.
Dealer zobowiązuje się do wykupu samochodu ciężarowego od Wnioskodawcy, uiszczając stosowną opłatę za pojazd wraz z opłatą administracyjną.
Złożone pierwotnie w B., zamówienie Dealera na samochód ciężarowy, zostanie następnie przejęte przez Wnioskodawcę, zgodnie z warunkami zawartego Porozumienia. Przejęte zamówienie będzie równoznaczne z automatycznym złożeniem zamówienia (w sposób dorozumiany) u Wnioskodawcy.
Wnioskodawca, na podstawie zawartego Porozumienia z B. i Dealerem wyraża zgodę na przekazanie Dealerowi samochodu ciężarowego celem jego ekspozycji. A Dealer na podstawie zawartego Porozumienia zobowiązuje się do nabycia samochodu ciężarowego, który został jemu udostępniony w celach ekspozycyjnych i zapłacenia stosownych cen wraz z ewentualną opłatą administracyjną w terminie 180 (stu osiemdziesięciu) dni od dnia złożenia zamówienia u Wnioskodawcy (w sposób dorozumiany). Termin nabycia samochodu ciężarowego przez Dealera może ulec zmianie na wniosek Dealera, lecz w przypadku wydłużenia tego okresu wydłużenie to nie może być dłuższe niż kolejne 180 (sto osiemdziesiąt) dni. Dealer bowiem, w dowolnym wybranym przez siebie momencie, nie później jednak niż z upływem 180 (stu osiemdziesięciu) dni od złożenia zamówienia na samochód ciężarowy, co do zasady jest obowiązany przesłać poprzez system informatyczny „(...)” do Wnioskodawcy, oświadczenie o gotowości do realizacji swojego zamówienia i zapłaty za samochód ciężarowy będące wnioskiem o zakup samochodu oraz jednoczesne przyjęcie go bez zastrzeżeń na stan magazynu własnego. Wnioskodawca może dopuścić otrzymanie ww. wniosku w innej formie. Formalne przekazanie samochodu ciężarowego Dealerowi następuje poprzez akceptację ww. wniosku Dealera. Strony ustalają, że dokumentem wystarczającym potwierdzającym akceptację ww. wniosku Dealera jest wystawiona przez Wnioskodawcę faktura sprzedaży samochodu ciężarowego. Faktura ta jest oświadczeniem woli Wnioskodawcy przekazania Dealerowi prawa własności do samochodu ciężarowego posiadanego uprzednio w ekspozycji. Na podstawie ww. faktury Dealer uzyskuje prawo do wprowadzenia nabytego samochodu ciężarowego do magazynu własnego i dokonuje płatności.
W związku z faktem, iż udostępniony przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera samochód ciężarowy, będzie znajdował się w dzierżeniu Dealera (będzie bowiem mu przekazany na okres przechowywania oraz ekspozycji, zgodnie z warunkami zawartego Porozumienia), sprzedaż oraz przeniesienie prawa do dysponowania samochodem jak właściciel nastąpi w trybie art. 351 Kodeksu Cywilnego, tj. w dacie formalnego przekazania samochodu, określonej w zamówieniu, zgodnie z zawartym „Porozumieniem”, nie później niż w terminie 180 (stu osiemdziesięciu) dni od dnia automatycznego złożenia zamówienia (w sposób dorozumiany) u Wnioskodawcy, bądź też, w dacie zaakceptowania przez Wnioskodawcę wystosowanego przez Dealera za pośrednictwem systemu informatycznego „(...)” oświadczenia o gotowości do realizacji złożonego zamówienia.
Tym samym, Wnioskodawca oraz Dealer ustalają, iż dokumentem wystarczającym potwierdzającym akceptację wyżej wymienionego oświadczenia złożonego przez Dealera jest wystawiona przez Wnioskodawcę faktura sprzedaży samochodu.
Faktura ta stanowi oświadczenie woli Wnioskodawcy co do przekazania Dealerowi prawa własności do samochodu posiadanego uprzednio w ekspozycji.
Na podstawie otrzymanej faktury, Dealer uzyskuje prawo do wprowadzenia nabytego samochodu do magazynu własnego oraz dokonuje płatności.
Zgodnie z warunkami Porozumienia, Dealer zobowiązany jest do uiszczenia (na podstawie otrzymanej faktury, która zostanie wystawiona przez Wnioskodawcę) opłaty za samochód wraz z towarzyszącą opłatą administracyjną. Zgodnie z treścią Porozumienia, opłata administracyjna nierozerwalnie związana jest z przekazaniem Dealerowi samochodu ciężarowego na okres przechowywania oraz ekspozycji.
Wysokość opłaty administracyjnej jest uzależniona m.in. od liczby dni z okresu, w którym świadczona była usługa udostępnienia samochodu, od ceny samochodu brutto w walucie bazowej, za którą Wnioskodawca nabył samochód oraz od kosztu kapitału Wnioskodawcy.
Koszt kapitału Wnioskodawcy określa Podstawowa Stopa Procentowa (PSP), która dla samochodów „(…)” na dzień podpisania Porozumienia wynosi:
WALUTA „(…)”
PLN „(…)”%
EUR „(…)”%
Podstawowa Stopa Procentowa (PSP) jest stopą zmienną i stanowi sumę stawki bazowej WIBOR3M/ EURIBOR3M obowiązujących w dniu zawarcia Porozumienia, powiększonych o marżę Wnioskodawcy. Kwota netto opłaty administracyjnej za usługę udostępnienia Dealerowi samochodu za jeden dzień jest równa iloczynowi ceny brutto samochodu oraz wartości procentowej podzielonej przez 360. Przez liczbę dni udostępnienia samochodu w celach ekspozycyjnych do potrzeb wyliczenia kwoty netto opłaty administracyjnej strony rozumieją liczbę dni pomiędzy datą sprzedaży samochodu na rzecz Dealera uwidocznioną na fakturze sprzedaży Wnioskodawcy a datą nabycia przez Wnioskodawcę samochodu od B. Polska. Tak wyliczona liczba dni pomniejszana jest dodatkowo o 7, przy czym liczba dni przyjęta do kalkulacji opłaty administracyjnej nie może być ujemna.
Wątpliwości Wnioskodawcy wobec tak przedstawionego planowanego zdarzenia dotyczą prawidłowej kwalifikacji opłaty administracyjnej dla celów rozliczeń VAT, a także prawidłowego określenia momentu przeniesienia prawa do dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel na gruncie VAT oraz prawidłowej determinacji momentu powstania obowiązku podatkowego w świetle ustawy o VAT.
Uzupełnienie i doprecyzowanie zdarzenia przyszłego
W piśmie uzupełniającym w odpowiedzi na poniższe pytania uzupełnili Państwo opis sprawy o informacje:
1. Co dokładnie oznacza zawarte w pytaniu nr 1 we wniosku sformułowanie „formalne i fizyczne przekazanie samochodu” i w którym momencie ono następuje?
Odpowiedź Spółki:
Wskazane we wniosku sformułowanie „formalne i fizyczne przekazanie samochodu” oznacza przekazanie prawa do dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel Dealerowi, po zakończeniu okresu udostępnienia samochodu w celach ekspozycyjnych. Co do zasady, przeniesienie prawa do dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel na rzecz Dealera, następuje w momencie wystosowania poprzez platformę „(...)”, oświadczenia Dealera o gotowości do realizacji zamówienia.
Przekazanie własności samochodu ciężarowego Dealerowi, a zatem przeniesienie prawa do dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel, w sensie ekonomicznym, wraz z transferem wszelkich korzyści oraz ryzyka związanego z utratą, uszkodzeniem samochodu na rzecz Dealera, rozumiane jako formalne i fizyczne przekazanie samochodu ciężarowego, następuje po zakończeniu okresu udostępniania samochodu ciężarowego Dealerowi w celach ekspozycyjnych, tj. w momencie zgłoszenia poprzez platformę „(...)”, oświadczenia Dealera o gotowości do realizacji zamówienia.
Powyższe oznacza, że dopiero po zakończonym okresie udostępniania samochodu ciężarowego Dealerowi w celach ekspozycyjnych, Dealer dokonuje zgłoszenia o gotowości do realizacji złożonego zamówienia poprzez system „(...)”.
Należy podkreślić, iż przekazany Dealerowi samochód ciężarowy na cele ekspozycyjne, przez cały okres trwania ekspozycji, pozostaje w rozumieniu ekonomicznym we władaniu Spółki. Fizyczny odbiór samochodu ciężarowego, celem umieszczenia pojazdu na stoku ekspozycyjnym u Dealera, nie spełnia przesłanek „dostawy samochodu”, a w konsekwencji powyższego, nie skutkuje przeniesieniem prawa do dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel na Dealera.
W związku z faktem, iż Spółka pozostaje faktycznym właścicielem samochodu ciężarowego, nie jest możliwa zmiana miejsca udostępnienia samochodu dla celów ekspozycyjnych bez zgody Spółki. Dealer nie będzie uprawniony również do wykorzystania tego samochodu do celów niezwiązanych z ekspozycją, ani do czerpania korzyści, pobierania pożytków, dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel.
Ponadto, Spółka dokonuje cyklicznie w wybranym przez siebie dowolnym momencie, czynności kontrolnych stoku ekspozycyjnego, tj. samochodów ciężarowych udostępnionych w ramach najmu na cele ekspozycji. Czynności kontrolne, obejmują weryfikację zarówno stanu utrzymania samochodu ciężarowego oraz stanu zabezpieczenia stoku ekspozycyjnego.
Odpowiedzialność jaką ponosi Dealer za eksponowany samochód (zgodnie z zawartym Porozumieniem) w okresie przechowywania samochodu ciężarowego w ramach ekspozycji na stoku, nie jest tożsama z odpowiedzialnością, tj. ryzykiem związanym z przejściem wszelkich praw oraz korzyści do dysponowania samochodem jak właściciel. Ryzyko związane z przeniesieniem władztwa ekonomicznego nad pojazdem, ma miejsce dopiero wówczas, gdy Dealer wystosuje oświadczenie o gotowości do realizacji zamówienia poprzez system „(...)” - co ma miejsce już po zakończeniu okresu udostępniania samochodu ciężarowego w celach ekspozycyjnych.
W świetle powyższego, do momentu zakończenia okresu udostępniania samochodu ciężarowego w celach ekspozycyjnych i wystosowania przez Dealera, oświadczenia o gotowości do realizacji zamówienia w systemie „(...)”, nie można mówić o zdarzeniu podlegającym na fizycznym oraz formalnym przekazaniu samochodu ciężarowego, spełniającym przesłanki „dostawy samochodu”, a zatem wywołującym skutek w postaci przeniesienia prawa do dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel na Dealera.
2. Czy fizyczny odbiór samochodu zamówionego przez dealera w celach ekspozycyjnych będzie następował w Państwa imieniu na podstawie udzielonego dealerowi upoważnienia/ pełnomocnictwa?
Odpowiedź Spółki:
Spółka udziela Dealerowi pełnomocnictwa do fizycznego odbioru samochodu ciężarowego, zakupionego przez Spółkę w B., w celu realizacji postanowień zawartego Porozumienia - tj. w celu umieszczenia samochodu na stoku ekspozycyjnym na okres trwania ekspozycji.
Przy czym przekazane Dealerowi pełnomocnictwo będzie jedynie związane z możliwością rozpoczęcia świadczenia usługi ekspozycji tego samochodu, nie będzie skutkowało przeniesieniem własności nad tym samochodem - prawo do dysponowania tym samochodem jak właściciel pozostaje po stronie Spółki.
3. W którym momencie samochód będzie stawiany do dyspozycji dealera w sposób umożliwiający rozporządzanie tym pojazdem jak właściciel, tj. czy:
a)w momencie zgłoszenia przez dealera za pośrednictwem systemu „(...)” gotowości zakupu;
b)w momencie zaakceptowania przez Wnioskodawcę oświadczenia Dealera o gotowości zakupu (jeśli tak, w jaki konkretnie sposób będzie następowała ta akceptacja);
c)w innym momencie, jakim?
Odpowiedź Spółki:
Samochód ciężarowy zostanie postawiony do dyspozycji Dealera, w sposób umożliwiający rozporządzanie nim jak właściciel, w momencie dokonania zgłoszenia o gotowości do zakupu samochodu ciężarowego za pośrednictwem platformy „(...)” - wówczas dopiero dochodzi do przeniesienia własności, tj. do dostawy tego samochodu przez Spółkę na rzecz Dealera. Do tego momentu, pojazd ten bowiem jest udostępniany Dealerowi i znajduje się jedynie na jego placu w celach ekspozycyjnych, zgodnie z zapisami zawartego Porozumienia, dotyczącymi udostępniania samochodu ciężarowego na cele ekspozycyjne. Do momentu przeniesienia własności pojazdu ciężarowego, może on być jedynie wykorzystywany przez Dealera na cele ekspozycji/ demonstracji.
W powyżej wskazanym przez Spółkę terminie - tj. w momencie dokonania zgłoszenia o gotowości zakupu samochodu ciężarowego za pośrednictwem platformy „(...)”, dojdzie do przeniesienia władztwa ekonomicznego nad pojazdem - rozumianego jako przekazanie Dealerowi faktycznej kontroli nad rzeczą/pojazdem oraz możliwości podejmowania decyzji (typowych dla właściciela), w zakresie wykorzystania tego samochodu ciężarowego. Wówczas dopiero Dealer uzyska prawa do korzystania z samochodu ciężarowego i decydowania o jego dalszym losie (tj. dalszej sprzedaży, wykorzystania dla potrzeby własne, związane z prowadzoną działalnością gospodarczą). Przez pełny okres ekspozycji, samochód ciężarowy pozostaje w wykazie towarów, wykorzystywanych przez Spółkę w prowadzonej działalności gospodarczej i to Spółka jedynie w zakresie świadczonej usługi udostępnienia tego samochodu na potrzeby ekspozycyjne przekazuje go Dealerowi. Jednak przez pełny okres ekspozycji, własność i możliwość decydowania o samochodzie, jak również decyzja o jego wykorzystaniu pozostaje po stronie Spółki. Spółka również ma nieograniczony dostęp do eksponowanych samochodów, to ona również decyduje o ich miejscu lokalizacji dla wyświadczenia tej usługi.
4. Czy w przypadku braku zgłoszenia przez dealera gotowości zakupu za pośrednictwem systemu „(...)”, samochód będzie stawiany do dyspozycji dealera w sposób umożliwiający rozporządzanie tym pojazdem jak właściciel w momencie upływu 180 dni od dnia automatycznego zgłoszenia zamówienia w sposób dorozumiany?
Odpowiedź Spółki:
Co do zasady, Dealer zobowiązuje się do zakupu samochodu ciężarowego poprzez dokonanie zgłoszenia w systemie „(...)” w terminie 180 (stu osiemdziesięciu) dni, od dnia złożenia zamówienia u Wnioskodawcy. Wskazany termin jest pierwszym momentem z dwóch możliwych, do podjęcia decyzji w sprawie zakupu samochodu. Niemniej jednak, okres ten może ulec wydłużeniu - nie więcej jednak niż o kolejne 180 dni. A zatem w trakcie tego kolejnego okresu Dealer ma również czas na poinformowanie Spółkę o podjętej decyzji w zakresie zakupu samochodu. Przy czym wraz z upływem tego ostatecznego okresu, nastąpi dostawa tego samochodu pomiędzy Spółką a Dealerem - a zatem, najpóźniej z upływem tego drugiego okresu może dojść do przeniesienia własności pomiędzy Spółką a Dealerem, do tego czasu własność nad tym pojazdem pozostaje po stronie Spółki.
Z upływem kolejnego możliwego momentu, tj. kolejnych 180 dni, Spółka w sposób automatyczny (dorozumiany) wystawia fakturę dokumentującą sprzedaż samochodu ciężarowego na rzecz Dealera. Wówczas dochodzi do przeniesienia władztwa ekonomicznego nad samochodem ciężarowym na Dealera wraz z transferem wszelkich korzyści oraz ryzyka związanego z przenoszonym prawem do dysponowania samochodem jak właściciel.
5. W którym momencie na dealera przechodzą korzyści i ciężary związane z pojazdem oraz ryzyko przypadkowej utraty lub uszkodzenia pojazdu?
Odpowiedź Spółki:
Korzyści oraz ciężary związane z pojazdem, w tym ryzyko przypadkowej utraty pojazdu przechodzą na Dealera w momencie przeniesienia prawa do dysponowania samochodem jak właściciel, a więc w momencie gdy Dealer dokonuje zgłoszenia o gotowości zakupu samochodu ciężarowego, bądź też z upływem kolejnego momentu (wydłużonego o nie więcej niż 180 dni), stanowiący w sposób dorozumiany, ostateczny możliwy termin realizacji zakupu samochodu ciężarowego.
Zgodnie z warunkami Porozumienia, Dealer przyjmując samochód ciężarowy na okres udostępniania w ramach ekspozycji, zobowiązany jest do należytego utrzymania stanu samochodu ciężarowego. W konsekwencji powyższego, Dealer zobowiązany jest do pokrycia wszelkich kosztów związanych z ekspozycją samochodu ciężarowego, będącego przedmiotem Porozumienia na własny rachunek (m.in. koszty ubezpieczenia, dozoru, mycia samochodów).
Powyższe zobowiązanie Dealera, oraz ponoszone przez niego koszty są wyłącznie związane z ekspozycją samochodu ciężarowego. W związku z powyższym, w okolicznościach niniejszej sprawy, nie może być mowy o ponoszeniu przez Dealera ryzyka lub odpowiedzialności związanej z przeniesieniem władztwa ekonomicznego nad samochodem ciężarowym. W zaistniałych okolicznościach, Dealer ponosi bowiem odpowiedzialność oraz ryzyko związane nie z przeniesieniem prawa do dysponowania samochodem jak właściciel, ale związane wyłącznie z umieszczeniem samochodu ciężarowego na placu w celach ekspozycyjnych.
6. Czy opłata administracyjna będzie stanowiła zapłatę wyłącznie z tytułu udostępnienia dealerowi pojazdu w celu ekspozycyjnym? Czy też będzie zawierała inne składowe związane z zawartym Porozumieniem? Jeśli tak, jakie?
Odpowiedź Spółki:
Zgodnie z warunkami Porozumienia, opłata administracyjna jest nierozerwalnie oraz wyłącznie związana z udostępnianiem Dealerowi samochodu ciężarowego na cele ekspozycyjne oraz ustalana jest w oparciu o składniki finansowe, będące elementami kalkulacyjnymi tej opłaty, w tym o ilość dni ekspozycji tego samochodu.
Sposób determinacji oraz ustalenia wysokości opłaty administracyjnej, odwołuje się do pewnych mechanizmów finansowych, tj. kosztów własnych Spółki związanych z utrzymaniem stocku pojazdów ciężarowych. Przy czym są to jedynie elementy kalkulacyjne ceny tyt. opłaty za udostępnienie samochodu w celach ekspozycyjnych. Niemniej jednak, wskazane elementy kalkulacyjne nie będą stanowiły istoty świadczenia.
Co do zasady, przyjęta metodologia kalkulacji ceny ustalana jest w oparciu o ponoszone koszty związane z utrzymaniem stoku pojazdów ciężarowych przez Spółkę. Ponadto wysokość kalkulowanego wynagrodzenia za usługę ekspozycji samochodu ciężarowego, uzależniona jest od ilości dni ekspozycji tego pojazdu, a zatem od ilości dni wykorzystywania tego samochodu przez Dealera w związku z nabytą usługą najmu samochodu dla celów demonstracyjnych/ekspozycyjnych.
7. Czy Porozumienie obejmuje również sytuacje, gdy samochód nie zostanie ostatecznie zakupiony przez dealera, któremu został przekazany do udostępnienia? Czy w takich sytuacjach opłata administracyjna również zostanie naliczona? W jaki sposób będzie kalkulowana? Czy będzie stanowiła zapłatę wyłącznie z tytułu udostępnienia samochodu w celu ekspozycyjnym? Czy będzie zawierała inne składowe?
Odpowiedź Spółki:
Nie jest znany dla stron transakcji, tj. ani dla Spółki ani dla Dealera dokładny moment przeniesienia własności nad samochodem pozostającym na placu u Dealera dla celów eksplozyjnych. Celem ekspozycji samochodu, jest bowiem znalezienie finalnego jego Nabywcy. Dopiero wówczas, samochód ekspozycyjny, wynajmowany przez Spółkę, może zostać sprzedany na rzecz Dealera i w dalszej kolejności na rzecz finalnego Nabywcy.
Przy czym, okres ekspozycji jest ograniczony maksymalnym przyjętym przez strony transakcji okresem. Oznacza to, że najpóźniej wraz z upływem tego okresu (o których mowa w pkt. 4 niniejszego uzupełnienia wniosku), Dealer zgłasza gotowość do zakupu samochodu ciężarowego od Spółki, poprzez system „(...)” i najpóźniej z tym dniem przyjmuje go na stan magazynu własnego. Najpóźniej z tym dniem dochodzi również do zakończenia świadczenia usługi najmu w zakresie ekspozycji samochodu ciężarowego przez Spółkę i następuje przeniesienie prawa własności do tego samochodu. Jest to jednak maksymalny okres najmu samochodu ekspozycyjnego, a faktycznie do przeniesienia własności nad tym samochodem może dojść również wcześniej, gdy Dealer przekaże swoją intencję do zakupu tego pojazdu za pośrednictwem systemu „(...)”.
Stąd też, do wskazanego powyżej momentu, ma miejsce świadczenie usługi udostępniania samochodu ciężarowego w celach ekspozycyjnych. A wynagrodzenie za tę usługę (tak jak to zostało już wyjaśnione w niniejszej odpowiedzi) kalkulowane jest w oparciu o liczbę dni udostępniania samochodu ciężarowego w ramach ekspozycji, oraz w oparciu o inne elementy kalkulacyjne takie jak koszty związane z utrzymaniem stoku ekspozycyjnego przez Spółkę. Przy czym, im dłuższa jest liczba dni udostępniania samochodu ciężarowego w ramach ekspozycji, tym wyższa jest wysokość opłaty administracyjnej (ilość dni stanowi zasadniczy element cenotwórczy).
Pytania
1)Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym, obowiązek podatkowy z tytułu dostawy samochodu ciężarowego przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera, będzie powstawał zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy o VAT, czyli z momentem formalnego i fizycznego przekazania samochodu, bądź też w dacie zgłoszenia przez Dealera za pośrednictwem systemu „(...)” gotowości do zakupu tego samochodu?
2)W przypadku pozytywnej odpowiedzi na pytanie oznaczone numerem 1, czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym opłatę administracyjną ponoszoną w ramach usługi udostępniania / przechowywania samochodu ciężarowego w celach ekspozycyjnych należy kwalifikować jako wynagrodzenie za usługę najmu samochodu ciężarowego?
3)W przypadku pozytywnej odpowiedzi na pytanie oznaczone numerem 2, czy prawidłowe jest stanowisko, zgodnie z którym, obowiązek podatkowy z tytułu najmu powstanie na zasadach określonych w art. 19a ust. 5 pkt 4b ustawy o VAT - tj. w momencie wystawienia faktury?
Państwa stanowisko w sprawie
Ad. 1
W opinii Wnioskodawcy, należy uznać, iż dostawa samochodu ciężarowego przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera, będzie miała miejsce dopiero w momencie formalnego i fizycznego przekazania samochodu, bądź też w dacie zgłoszenia przez Dealera za pośrednictwem systemu „(...)” gotowości do zakupu samochodu ciężarowego.
A zatem, obowiązek podatkowy z tytułu dostawy samochodu ciężarowego powstanie zgodnie z zasadami ogólnymi wyrażonymi w art. 19a ust. 1 ustawy o VAT.
Jak wynika z przedstawionego w niniejszym wniosku stanu faktycznego, udostępniany w celach ekspozycyjnych samochód ciężarowy przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera, przed jego sprzedażą będzie znajdować się w dzierżeniu Dealera.
Pomimo tego, iż Dealer dokona fizycznego odbioru zamówionego samochodu ciężarowego w imieniu Wnioskodawcy, samochód ciężarowy dostarczany i udostępniony Dealerowi celem ekspozycji, stanowi własność Wnioskodawcy aż do momentu zgłoszenia przez Dealera za pośrednictwem systemu „(...)” gotowości do zakupu samochodu bądź też do dnia dostawy samochodu ciężarowego - tj. faktycznej realizacji zamówienia, a w konsekwencji formalnego i fizycznego przekazania samochodu ciężarowego Dealerowi.
To Wnioskodawca w okresie przechowywania samochodu ciężarowego pozostaje właścicielem tego samochodu, co oznacza, że nie będzie możliwe dysponowanie tym samochodem przez Dealera jak właściciel - on bowiem będzie jedynie miał możliwość jego ekspozycji do momentu zgłoszenia gotowości jego zakupu bądź faktycznej realizacji jego zakupu. Samochód ciężarowy w okresie przechowywania będzie przeznaczony jedynie na cele jego ekspozycji przez Dealera - i zgodnie z zawartym Porozumieniem, Dealer nie będzie uprawniony do wykorzystania tego samochodu do celów niezwiązanych z ekspozycją samochodu.
W analizowanym stanie faktycznym, w opinii Wnioskodawcy, dostawa samochodu ciężarowego przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera, będzie miała miejsce w momencie formalnego i fizycznego przekazania samochodu, bądź też w dacie zgłoszenia przez Dealera za pośrednictwem systemu „(...)” gotowości do zakupu samochodu ciężarowego. A zatem, obowiązek podatkowy z tytułu dostawy samochodu ciężarowego powstanie zgodnie z zasadami ogólnymi wyrażonymi w art. 19a ust. 1 ustawy o VAT.
W analizowanej sytuacji, tj. dostawy samochodu ciężarowego, obowiązek podatkowy w VAT powstanie zgodnie z zasadą ogólną wynikającą z art. 19a ust. 1 ustawy o VAT. W ustawie o VAT brak jest szczególnego przepisu odnoszącego się do momentu powstania obowiązku podatkowego w tym zakresie.
Oznacza to, że obowiązek podatkowy z tytułu dostawy samochodów powstanie z chwilą dokonania ich dostawy, czyli zgodnie z definicją zawartą w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT- z chwilą przeniesienia prawa do rozporządzania samochodem jak właściciel.
Zgodnie z art. 14 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006r. (dalej: „Dyrektywa VAT”), za dostawę towarów uznaje się przeniesienie prawa do rozporządzania jak właściciel. Biorąc pod uwagę wskazane przepisy Dyrektywy VAT oraz ustawy o VAT, dostawa towarów ma miejsce w sytuacji przeniesienia określonego prawa, tj. prawa do rozporządzania towarem jak właściciel na nabywcę.
Oznacza to więc, iż na gruncie art. 14 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE kluczowym elementem jest, w istocie rzeczy, przeniesienie praktycznej kontroli nad rzeczą i możliwości dysponowania nią.
Pojęcie „przeniesienia prawa do rozporządzania jak właściciel”, stanowiło już przedmiot rozważań zarówno Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej jako: „TSUE”), Sądów Administracyjnych w wydawanych wyrokach oraz Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w wydawanych indywidualnych interpretacjach przepisów prawa podatkowego. W wyroku z 8 lutego 1990 r. w sprawie C-320/88 Staats - secretaris van Financien v. Shipping and Forwarding Enterprise Safe BV, TSUE zaprezentował stanowisko zgodnie z którym, pojęcie dostawy towarów należy interpretować jako przeniesienie prawa do dysponowania rzeczą jak właściciel, nawet jeżeli nie doszło do faktycznego przeniesienia prawa własności rzeczy.
Pojęcie „przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel” oznacza przede wszystkim możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, czyli władania nią jak właściciel. Powyższe jest określane jako przeniesienie faktycznej kontroli nad towarem i możliwość dysponowania nim (tzw. władztwo ekonomiczne), a nie możliwość rozporządzania lub władania rzeczą w sensie prawnym (prawo własności).
W związku z powyższym, dostawa towarów w rozumieniu ustawy o VAT polega na przeniesieniu na nabywcę faktycznej kontroli nad towarem oraz możliwości dysponowania nim, natomiast nie należy ograniczać dostawy towarów wyłącznie do przeniesienia prawa własności. Organy podatkowe podkreślają, że postanowienia umów cywilnoprawnych o uznaniu dostawy towarów za dokonaną pozostają bez znaczenia dla celów powstania obowiązku podatkowego, a jedynie mogą pełnić funkcję pomocniczą w przypadku zaistnienia wątpliwości.
Powyższe znajduje potwierdzenie w następujących wyrokach Sądów Administracyjnych oraz indywidualnych interpretacjach przepisów prawa podatkowego wydanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej:
- wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 2 listopada 2022 r. (sygn. I SA/G11424/21): „(...) Przepis art. 7 ust. 1 definiując dostawę towarów, kładzie akcent na ekonomiczny charakter tej czynności wskazując, że chodzi tu o przeniesienie prawa do rozporządzania towarami „jak właściciel”;
- wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 31 sierpnia 2020 r. (sygn. I SA/Wr 302/20): „(...) Przez dostawę towarów należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Mowa jest zatem o tego rodzaju czynności, która daje otrzymującemu towar prawo do postępowania z nią jak właściciel. Należy przy tym uznać, że chodzi tutaj przede wszystkim o możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie tylko rozporządzania nią w sensie prawnym. Zwrotu „prawo do rozporządzania jak właściciel” nie można interpretować jako „prawa własności”.
- wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 grudnia 2018 r., (sygn. I FSK 167/17): „Trzeba bowiem odnotować, że przywołany wyżej art. 7 ust. 1 u.p.t.u., definiując dostawę towarów, kładzie akcent na ekonomiczny charakter tej czynności wskazując, że chodzi tu o przeniesienie prawa do rozporządzania towarami „jak właściciel”.
- Interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 18 marca 2024 r., (sygn. 0112-KDIL1-2.4012.661.2023.1.ID): „Zaznaczenia wymaga, że ww. przepis art. 7 ust. 1 ustawy, definiujący pojęcie „dostawa towarów” nie odwołuje się do cywilistycznych pojęć sprzedaży, czy też przeniesienia prawa własności, stąd też nie można utożsamiać dostawy towarów w rozumieniu przepisów ustawy z przeniesieniem prawa własności na gruncie prawa cywilnego. W celu właściwego zinterpretowania pojęcia „przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel” należy mieć na uwadze, że dotyczy ono tego rodzaju czynności, które dają nabywcy prawo do postępowania z nim jak właściciel. Chodzi tutaj przede wszystkim o możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie prawnym. Istotą dostawy towarów nie jest bowiem przeniesienie prawa własności, zatem wyrażenia „prawo do rozporządzania jak właściciel” nie można interpretować jako „prawo własności”. Należy ponadto wskazać, że czynności przejęcia własności ekonomicznej nie musi towarzyszyć przejęcie własności w sensie prawnym, bowiem „dostawa towarów” nie ogranicza się wyłącznie do zbycia prawa własności rzeczy. W konsekwencji pojęcie „dostawa towarów” oraz ekonomiczne aspekty transakcji, nie muszą wiązać się ze skutkami powstającymi na gruncie cywilistycznego prawa własności.”
- Interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 5 marca 2024 r., (sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.875.2023.2.JSZ): „Pojęcie „przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel” - zawarte w art. 7 ust. 1 ustawy - dotyczy tego rodzaju czynności, która daje otrzymującemu towar prawo do postępowania z nim jak właściciel. Należy przy tym uznać, że chodzi tutaj przede wszystkim o możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie prawnym. Ponieważ istotą dostawy towarów nie jest przeniesienie prawa własności, zatem zwrotu „prawo do rozporządzania jak właściciel” nie można interpretować jako „prawa własności”. Co więcej, czynności przejścia własności ekonomicznej nie musi towarzyszyć przejście własności w sensie prawnym, ponieważ „dostawa towarów” nie ogranicza się wyłącznie do zbycia prawa własności rzeczy”.
Przenosząc zaprezentowany powyżej jednolity pogląd sądów administracyjnych oraz organów podatkowych, na przedstawiony stan faktyczny - zdaniem Wnioskodawcy, pomimo tego, iż Dealer dokona fizycznego odbioru zamówionego samochodu ciężarowego w imieniu Wnioskodawcy, nie zostaną spełnione przesłanki „dostawy samochodu”, a zatem, nie dojdzie do przeniesienia prawa do dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel na rzecz Dealera. Przede wszystkim, Dealer przez okres przechowywania samochodu ciężarowego nie będzie uprawniony do decydowania w zakresie wykorzystania tego samochodu w inny sposób niż tylko ekspozycyjny. Nie zostaną Dealerowi przekazane uprawnienia do odsprzedaży samochodu ani udostępnienia go w jakikolwiek inny sposób na rzecz innego podmiotu.
Co więcej, Dealer nie będzie uprawniony do zmiany miejsca udostępnienia dla celów ekspozycji tego samochodu bez zgody Wnioskodawcy. Tak jak zostało to podkreślone w stanie fatycznym tej interpretacji, zgodnie z postanowieniami łączącej Wnioskodawcę i Dealera umowy, przez cały okres udostępnienia samochodu dla celów ekspozycyjnych, właścicielem samochodu - faktycznym i formalnym - pozostaje Wnioskodawca.
Choć brak jest legalnej definicji terminu „prawa rozporządzania rzeczą jak właściciel”, oczywistym jest, że to prawo powinno obejmować możliwość faktycznego używania i wykorzystywania rzeczy, jak również możliwość pobierania z niej pożytków. Nie ulega natomiast wątpliwości, że uzyskanie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel musi również obejmować możliwość rozporządzenia tym prawem - w sposób zbliżony do prawa własności.
W konsekwencji należy więc przyjąć, iż na gruncie przedmiotowego przepisu art. 7 ust. 1 VATU, a także art. 14 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE elementem kluczowym dla pojęcia „przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel” jest, w istocie rzeczy, przeniesienie praktycznej kontroli nad rzeczą i możliwości korzystania z niej oraz dysponowania nią.
Z tego względu należy więc uznać, iż jest dostawą towarów przypadek, w którym dochodzi do przeniesienia praktycznej kontroli nad rzeczą, natomiast nie musi stanowić dostawy towarów przypadek, w którym dochodzi do przeniesienia własności towarów wszelako bez przeniesienia możliwości dysponowania towarem. To potwierdza nadrzędność, na gruncie unijnych przepisów o VAT, kryterium ekonomicznego nad własnościowym.
W odniesieniu do przedstawionego stanu faktycznego, gdy Wnioskodawca w uzgodnionym z Dealerem okresie wykorzystuje samochód ciężarowy jedynie dla celów ekspozycyjnych, tj. de facto świadczona jest usługa najmu tego samochodu za którą pobierane jest wynagrodzenie w postaci opłaty administracyjnej - nie dochodzi wówczas do dostawy samochodu ciężarowego na rzecz Dealera. Nie dochodzi bowiem w tym okresie do przeniesienia władztwa nad tym samochodem. W okresie, gdy samochód ciężarowy jest wykorzystywany dla celów ekspozycyjnych - Dealer nie posiada praw do wykorzystania samochodu w inny sposób niż na cele demonstracyjne. Wnioskodawca przez okres udostępnienia samochodu ciężarowego ma pełne prawo do dysponowania tym samochodem - włączając również możliwość zmiany lokalizacji jego stacjonowania. Dealer nie ma również praw do jego odsprzedaży, aż do momentu jego faktycznego nabycia.
W szczególności te opisane przesłanki prowadzą do wniosku, iż faktyczna i ekonomiczna własność nad tym samochodem ciężarowym w okresie jego udostępnienia na rzecz Dealera - pozostaje po stronie Wnioskodawcy. To Wnioskodawca w okresie przechowywania samochodu ciężarowego pozostaje właścicielem tego samochodu, co oznacza, że nie będzie możliwe dysponowanie tym samochodem przez Dealera jak właściciel - on bowiem będzie jedynie miał możliwość jego ekspozycji do momentu jego zakupu i wyszukania finalnego klienta zainteresowanego nabyciem tego samochodu. Samochód ciężarowy w okresie przechowywania będzie przeznaczony jedynie na cele jego ekspozycji przez Dealera - i zgodnie z zawartym Porozumieniem, Dealer nie będzie uprawniony do wykorzystania tego samochodu do celów niezwiązanych z ekspozycją samochodu.
W konsekwencji, w opinii Wnioskodawcy, należy uznać, iż dostawa samochodu ciężarowego przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera, będzie miała miejsce dopiero w momencie formalnego i fizycznego przekazania samochodu, bądź też w dacie zgłoszenia przez Dealera za pośrednictwem systemu „(...)” gotowości do zakupu samochodu ciężarowego.
Ad. 2
W ocenie Wnioskodawcy, ponoszona przez Dealera opłata administracyjna, nierozerwalnie związana z przekazaniem samochodu ciężarowego w celach przechowywania oraz ekspozycyjnych, powinna zostać zakwalifikowana jako wynagrodzenie za usługę najmu samochodu ciężarowego.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
Natomiast, na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
- przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
- zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
- świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Z treści przywołanego powyżej przepisu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że ustawodawca przyjął generalną zasadę, że usługami są wszelkie odpłatne świadczenia niebędące dostawą towarów. Stąd też należy stwierdzić, że definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów”. Jest ona wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach prowadzonej przez nich działalności gospodarczej.
Biorąc pod uwagę brzmienie cytowanych powyżej przepisów, w związku z ponoszoną przez Dealera opłatą administracyjną, nierozerwalnie związaną z udostępnieniem samochodu ciężarowego w celach ekspozycyjnych, niewątpliwie pomiędzy Wnioskodawcą a Dealerem dochodzi do zawarcia stosunku prawnego. Tym samym, Wnioskodawca zobowiązuje się do udostępnienia samochodu ciężarowego będącego jego własnością Dealerowi, na cele przechowywania podczas okresu ekspozycji w zamian za ponoszoną opłatę administracyjną.
Jednocześnie, w omawianym przypadku ma miejsce świadczenie usługi najmu samochodu ciężarowego przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera. Zgodnie z zawartym Porozumieniem, Dealer zobowiązuje się do uiszczania stosownej opłaty administracyjnej na rzecz Wnioskodawcy na podstawie wystawianej przez Wnioskodawcę faktury. Opłata administracyjna w myśl zawartego Porozumienia, będzie naliczana zgodnie z warunkami zawartego Porozumienia za możliwość udostępniania samochodu ciężarowego celem jego ekspozycji, aż do momentu wykupu samochodu ciężarowego od Wnioskodawcy, w terminie 180 (stu osiemdziesięciu) dni od dnia złożenia zamówienia w B.
Ponoszona przez Dealera opłata administracyjna wiąże się z otrzymaniem przez niego świadczenia w postaci udostępnienia samochodu ciężarowego do czasu jego późniejszego nabycia, celem finalnie dalszej odsprzedaży do klienta końcowego. Dochodzi w tej sytuacji do świadczenia usługi najmu samochodu za wynagrodzeniem, a zatem ma miejsce świadczenie wzajemne.
W konsekwencji, zamiarem Wnioskodawcy oraz Dealera jest umożliwienie przechowywania oraz ekspozycji samochodu ciężarowego w zamian za uiszczenie wynagrodzenia za najem w postaci opłaty administracyjnej.
Powyższe znajduje potwierdzenie w ugruntowanym orzecznictwie sądowym, w tym Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, zgodnie z którym opodatkowaniu jako świadczenie usług podlegają czynności, w przypadku których spełnione są łącznie następujące warunki:
- czynność dokonywana jest przez podatnika VAT działającego w takim charakterze w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, na podstawie łączącego go z odbiorcą stosunku prawnego;
- za odpłatnością (wynagrodzeniem), przy czym między wynagrodzeniem a świadczoną usługą zachodzi bezpośredni związek o charakterze przyczynowo-skutkowym;
- występuje ekwiwalentność między świadczoną usługą a wynagrodzeniem;
- odbiorca usługi jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia (odnosi z niej ekonomiczną korzyść).
Trybunał Sprawiedliwości w wyroku C-16/93 z 3 marca 1994 r. pomiędzy R. J. Tolsma v. Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, zauważył, że czynność „podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy”.
Natomiast w wyroku C-90/20 z 20 stycznia 2022 r., ws. Apcoa Parking Danmark, Trybunał wskazał, że aby świadczenie usług można było uznać za odpłatne, i wobec tego opodatkowane podatkiem VAT, to pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą musi istnieć stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych - usługi i wynagrodzenia, między którymi istnieje bezpośredni związek.
W konsekwencji, w analizowanej sprawie, główny warunek dotyczący istnienia świadczeń wzajemnych zostanie spełniony. Uiszczenie opłaty administracyjnej za usługę udostępniania samochodu ciężarowego celem jego ekspozycji, stanowi w istocie, w ocenie Wnioskodawcy, wynagrodzenie za najem samochodu ciężarowego.
W rezultacie powyższa opłata administracyjna ma bezpośredni związek z usługą najmu samochodu ciężarowego.
Ad. 3
W ocenie Wnioskodawcy, usługa przechowania w ramach której Dealer ma prawo do ekspozycji samochodu ciężarowego jest w istocie usługą najmu samochodu ciężarowego, dla której obowiązek podatkowy w VAT, powstanie zgodnie z treścią przepisu art. 19a ust. 5 pkt 4b ustawy o VAT - w momencie wystawienia faktury.
Zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4 ustawy o VAT obowiązek podatkowy powstaje w dacie wystawienia faktury z tytułu:
- dostaw energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego,
- świadczenia usług:
- telekomunikacyjnych,
- wymienionych w poz. 24-37, 50 i 51 załącznika nr 3 do ustawy,
- najmu, dzierżawy, leasingu lub usług o podobnym charakterze,
- ochrony osób oraz usług ochrony, dozoru i przechowywania mienia,
- stałej obsługi prawnej i biurowej,
- dystrybucji energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego z wyjątkiem usług, do których stosuje się art. 28b, stanowiących import usług.
Ustawodawca wskazał również w art. 19a ust. 7 ustawy o VAT, że w przypadkach, o których mowa w ust. 5 pkt 3 i 4, gdy podatnik nie wystawił faktury lub wystawił ją z opóźnieniem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą upływu terminów wystawienia faktury określonych w art. 106i ust. 3 i 4, a w przypadku gdy nie określono takiego terminu - z chwilą upływu terminu płatności.
Analiza przywołanych powyżej przepisów prawnych prowadzi do wniosku, że obowiązek podatkowy z tytułu świadczenia usługi najmu powstaje z chwilą wystawienia faktury. Natomiast w sytuacji, gdyby faktura nie została wystawiona bądź wystawiona została z opóźnieniem, obowiązek podatkowy powstaje nie później niż z chwilą upływu terminu płatności. Innymi słowy, o tym, kiedy ma być rozliczony podatek należny z tytułu świadczenia usługi najmu decyduje moment wystawienia faktury, jednak nieprzekraczalnym momentem jest termin płatności ustalony pomiędzy stronami.
Podobne stanowisko zaprezentował Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w wydanej indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z 6 czerwca 2023 r. sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.721.2022.1.MWJ: „Analiza przywołanych powyżej przepisów prawnych prowadzi do wniosku, że obowiązek podatkowy z tytułu dostawy energii elektrycznej oraz z tytułu świadczenia usługi najmu powstaje z chwilą wystawienia faktury.”
Przekładając powyższe przepisy prawa podatkowego oraz stanowisko organów podatkowych w kontekście powstania obowiązku podatkowego z tytułu najmu na stan faktyczny przedstawiony we wniosku, w ocenie Wnioskodawcy, obowiązek podatkowy z tytułu świadczonej przez Wnioskodawcę usługi najmu samochodu ciężarowego na rzecz Dealera powstanie w momencie wystawienia faktury z zastrzeżeniem art. 19a ust. 7 ustawy o VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe w części dotyczącej określenia momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu dostawy samochodu ciężarowego na rzecz dealera oraz nieprawidłowe w części dotyczącej uznania usługi udostępnienia samochodu w celach ekspozycyjnych za usługę najmu.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również:
1)przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie;
2)wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione;
3)wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej;
4)wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta;
5)ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego;
6)oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste;
7)zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6.
Jak stanowi art. 7 ust. 9 ustawy:
Przez umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub inne umowy o podobnym charakterze, o których mowa w ust. 1 pkt 2, rozumie się umowy w wyniku których, zgodnie z przepisami o podatku dochodowym, odpisów amortyzacyjnych dokonuje korzystający oraz umowy leasingu w rozumieniu tych przepisów, których przedmiotami są grunty.
Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…)
W myśl art. 2 pkt 6 i 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o:
6) towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii;
22) sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Na podstawie art. 19a ust. 1 ustawy wynika, że:
Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20, art. 21 ust. 1 i art. 138f
Natomiast stosownie do art. 19a ust. 8 ustawy:
Jeżeli przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi otrzymano całość lub część zapłaty, w szczególności przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, wkład budowlany lub mieszkaniowy przed ustanowieniem spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w odniesieniu do otrzymanej kwoty, z wyjątkiem:
1) dostaw towarów, w stosunku do których obowiązek podatkowy powstaje w sposób, o którym mowa w ust. 1b;
2) dostaw towarów i świadczenia usług, w stosunku do których obowiązek podatkowy powstaje w sposób, o którym mowa w ust. 5 pkt 4.
Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że prowadzą Państwo działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży usług finansowych, leasingowych oraz ubezpieczeniowych dla odbiorców pojazdów użytkowych (samochody ciężarowe, autobusy). Podstawowym celem Państwa działalności jest wsparcie sprzedaży pojazdów użytkowych koncernu oraz zwiększenie ilości oferowanych produktów. W związku z tym zamierzają Państwo zawrzeć porozumienie trójstronne w sprawie systemu sprzedaży ekspozycyjnych samochodów ciężarowych pomiędzy Państwem, producentem oraz Dealerami. Celem nabycia samochodu ciężarowego, Dealer będzie zobowiązany do złożenia zamówienia u producenta, następnie po dwustopniowej weryfikacji, w przypadku spełnienia kryteriów umożliwiających realizację dokonanego zamówienia, podmiotem zamawiającym stają się Państwo. Dealer natomiast zobowiązuje się do wykupu samochodu ciężarowego od Państwa, uiszczając stosowną opłatę za pojazd oraz opłatę administracyjną. W przypadku każdego samochodu ciężarowego zamówionego przez Dealera w celach ekspozycyjnych oraz w celach późniejszego zakupu, Dealer zobowiązuje się do przechowywania samochodu ciężarowego do czasu jego odsprzedaży przez Państwa na rzecz Dealera. W okresie przechowywania oraz ekspozycji właścicielem formalnym i faktycznym pozostaną Państwo.
Ad. 1
Państwa wątpliwości dotyczą momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu dostawy samochodu ciężarowego na rzecz Dealera.
W odniesieniu do powyższych wątpliwości, należy ustalić, czy w świetle zaprezentowanego we wniosku opisu sprawy, czynność udostępnienia samochodów ciężarowych na cele ekspozycyjne na warunkach określonych w Porozumieniu powinna zostać uznana za dostawę towaru, czy świadczenie usługi.
Z powołanych przepisów ustawy (art. 5 oraz art. 7 ust. 1 w zw. ust. 9 ustawy) wynika, że ustawa o podatku od towarów i usług definiuje dostawę towarów jako każde przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione. Przy czym, przez umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub inne umowy o podobnym charakterze, o których mowa powyżej, należy rozumieć umowy, w wyniku których, zgodnie z przepisami o podatku dochodowym, odpisów amortyzacyjnych dokonuje korzystający oraz umowy leasingu w rozumieniu tych przepisów, których przedmiotem są grunty.
Dostawa towarów rozumiana jako „przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel” obejmuje każdą czynność polegającą na przeniesieniu dobra materialnego przez stronę, która przyznaje drugiej stronie prawo do faktycznego dysponowania nim, jakby była właścicielem tego dobra.
Takie zdefiniowanie dostawy towarów poprzez odwołanie się do ekonomicznego władztwa nad rzeczą sprawia, że definicja dostawy towarów obejmuje zarówno przypadki (z pewnymi wyjątkami), gdy dochodzi do przeniesienia własności rzeczy, jak i sytuacje, gdy bez przeniesienia prawa własności następuje przejęcie władztwa ekonomicznego nad rzeczą. Istotne tu jest faktyczne dysponowanie towarem, a nie tytuł prawny do niego.
Pojęcie dostawy towarów jest zatem pojęciem szerokim i obejmuje wszystkie transakcje, w których dochodzi do przeniesienia faktycznego lub ekonomicznego władztwa nad towarem i na skutek których nabywca będzie miał swobodę w dysponowaniu tym towarem tak jakby był jego właścicielem. Moment, w którym dochodzi do dostawy towaru zależy więc od okoliczności danej transakcji i uzgodnień zawartych między stronami.
Wobec tego w analizowanej sprawie należy rozstrzygnąć, w którym momencie Dealer uzyskuje prawo do rozporządzania towarem (samochodem) jak właściciel, tj. w którym momencie samochód zostanie postawiony do dyspozycji Dealera w sposób umożliwiający rozporządzanie nim jak właściciel.
Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że przekazanie własności samochodu ciężarowego Dealerowi, a zatem przeniesienie prawa do dysponowania samochodem jak właściciel, w sensie ekonomicznym, wraz z transferem wszelkich korzyści oraz ryzyka związanego z utratą, uszkodzeniem samochodu na rzecz Dealera, rozumiane jako formalne i fizyczne przekazanie samochodu ciężarowego następuje po zakończeniu okresu udostępniania samochodu Dealerowi w celach ekspozycyjnych, tj. w momencie zgłoszenia poprzez platformę „(...)”, oświadczenia Dealera o gotowości do realizacji zamówienia, tj. zakupu pojazdu.
Przekazany Dealerowi samochód ciężarowy na cele ekspozycyjne, przez cały okres trwania ekspozycji, pozostaje w rozumieniu ekonomicznym we władaniu Spółki. Przez pełny okres ekspozycji, samochód pozostaje w wykazie towarów, wykorzystywanych przez Państwa w prowadzonej działalności gospodarczej i to Państwo jedynie w zakresie świadczonej usługi udostępnienia tego samochodu na potrzeby ekspozycyjne przekazują go Dealerowi. Przez pełny okres ekspozycji, własność i możliwość decydowania o samochodzie, jak również decyzja o jego wykorzystaniu pozostaje po Państwa stronie. W czasie ekspozycji Dealer nie będzie uprawniony do wykorzystania tego samochodu do celów niezwiązanych z ekspozycją, ani do czerpania korzyści, pobierania pożytków, dysponowania samochodem jak właściciel.
Zgodnie z warunkami Porozumienia, Dealer przyjmując samochód ciężarowy na okres udostępniania w ramach ekspozycji, zobowiązany jest do należytego utrzymania stanu samochodu ciężarowego, tj. zobowiązany jest do pokrycia wszelkich kosztów związanych z ekspozycją samochodu, m.in. koszty ubezpieczenia, dozoru, mycia samochodów. Odpowiedzialność, jaką ponosi Dealer za eksponowany samochód (zgodnie z zawartym Porozumieniem), nie jest tożsama z odpowiedzialnością, tj. ryzykiem związanym z przejściem wszelkich praw oraz korzyści do dysponowania samochodem jak właściciel. Ryzyko związane z przeniesieniem władztwa ekonomicznego nad pojazdem, ma miejsce wówczas, gdy dealer wystosuje oświadczenie o gotowości do realizacji zamówienia poprzez system „(...)”.
Co do zasady, Dealer zobowiązuje się do zakupu samochodu ciężarowego poprzez dokonanie zgłoszenia w systemie „(...)” w terminie 180 dni, od dnia złożenia u Państwa zamówienia. Okres ten może ulec wydłużeniu o kolejne 180 dni. Wraz z upływem tego ostatecznego okresu, tj. kolejnych 180 dni, nastąpi dostawa tego samochodu pomiędzy Państwem a Dealerem w sposób automatyczny (dorozumiany).
Korzyści oraz ciężary związane z pojazdem, w tym ryzyko przypadkowej utraty pojazdu przechodzą na Dealera w momencie zgłoszenia o gotowości zakupu samochodu ciężarowego, bądź też z upływem 360 dnia od dnia złożenia zamówienia, stanowiącego w sposób dorozumiany, ostateczny możliwy termin realizacji zakupu samochodu ciężarowego.
Z uwagi na przedstawiony opis sprawy należy stwierdzić, że w momencie wydania pojazdu Dealerowi w celach ekspozycyjnych pojazd nie będzie stawiany do dyspozycji Dealera w sposób umożliwiający rozporządzanie nim jak właściciel. Udostępnienie pojazdu Dealerowi w celu ekspozycji nie przenosi prawa do rozporządzania pojazdem jak właściciel, sprowadza się do przekazania pojazdu wyłącznie w celu jego ekspozycji, bez możliwości wykorzystania go przez Dealera w żadnym innym celu oraz bez możliwości pobierania pożytków. Bez zgody Spółki nie jest możliwa również zmiana miejsca udostępnienia pojazdu do celów jego ekspozycji.
Nie można więc uznać, że w czasie udostępnienia samochodu do celów ekspozycyjnych będzie dochodziło do przeniesienia prawa do rozporządzania pojazdem jak właściciel na Dealera. Zatem czynność wydania pojazdów na cele ekspozycyjne nie będzie stanowiła dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1, art. 7 ust. 1 pkt 2 w zw. art. 7 ust. 9 ustawy, lecz świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy.
Do przeniesienia władztwa ekonomicznego nad pojazdem - rozumianego jako przekazanie Dealerowi faktycznej kontroli nad pojazdem oraz możliwości podejmowania decyzji (typowych dla właściciela), w zakresie wykorzystania samochodu ciężarowego i decydowania o jego dalszym losie, dojdzie dopiero w momencie dokonania zgłoszenia o gotowości zakupu samochodu ciężarowego za pośrednictwem platformy „(...)”, bądź też w przypadku braku zgłoszenia i wydłużeniu okresu ekspozycji o 180 dni - z dniem upływu tego terminu, stanowiącego w sposób dorozumiany, ostateczny możliwy termin realizacji zakupu samochodu ciężarowego.
W konsekwencji, stosownie do art. 19a ust. 1 ustawy, momentem powstania obowiązku podatkowego z tytułu dostawy samochodu ciężarowego na rzecz Dealera, będzie dzień zgłoszenia przez Dealera gotowości zakupu samochodu za pośrednictwem platformy „(...)”, bądź też w przypadku braku zgłoszenia i wydłużeniu okresu ekspozycji o 180 dni - z dniem upływu tego terminu, stanowiącego w sposób dorozumiany, ostateczny możliwy termin realizacji zakupu samochodu ciężarowego, ponieważ wówczas samochód zostaje postawiony do dyspozycji Dealera i zostaje przeniesione na Dealera prawo do rozporządzania samochodem jak właściciel.
Przy czym, gdy przed dokonaniem dostawy towaru (rozumianej jak wyżej), zostanie uiszczona całość lub część należnej zapłaty, wówczas zgodnie z art. 19a ust. 8 ustawy, obowiązek podatkowy powstanie z chwilą zapłaty w odniesieniu do otrzymanej kwoty.
W uzasadnieniu własnego stanowiska wskazali Państwo, że „dostawa samochodu ciężarowego przez Wnioskodawcę na rzecz Dealera, będzie miała miejsce dopiero w momencie formalnego i fizycznego przekazania samochodu, bądź też w dacie zgłoszenia przez Dealera za pośrednictwem systemu „(...)” gotowości zakupu samochodu ciężarowego”. W uzupełnieniu wniosku wyjaśnili Państwo, że sformułowanie „formalne i fizyczne przekazanie samochodu” oznacza przekazanie prawa do dysponowania samochodem ciężarowym jak właściciel, po zakończeniu okresu udostępniania samochodu w celach ekspozycyjnych.
Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.
Ad. 2
Państwa wątpliwości dotyczą również ustalenia, czy opłatę administracyjną ponoszoną w ramach udostępniania/przechowywania samochodu ciężarowego w celach ekspozycyjnych należy kwalifikować jako wynagrodzenie za usługę najmu ciężarowego.
Pojęcie najmu nie zostało zdefiniowane na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług. Tym samym, konieczne jest posłużenie się przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej „Kodeksem cywilnym”.
Zgodnie z art. 659 § 1 Kodeksu cywilnego:
Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.
Z ww. przepisu wynika, że najem jest umową dwustronnie obowiązującą i wzajemną. Oddanie rzeczy innej osobie do używania na podstawie umowy najmu związane jest z wzajemnym świadczeniem najemcy polegającym na zapłacie umówionego czynszu.
Zatem umówiony między stronami czynsz jest wynagrodzeniem za możliwość korzystania z cudzej własności i stanowi świadczenie wzajemne należne za używanie rzeczy przez jego najemcę.
Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że celem Porozumienia trójstronnego, które zamierzają Państwo zawrzeć jest stworzenie systemu sprzedaży ekspozycyjnych samochodów ciężarowych. By umożliwić Dealerowi stałą ekspozycję nowych samochodów ciężarowych oraz ich zakup, w celu dalszej odsprzedaży na rzecz klientów, zamierzają Państwo w ww. Porozumieniu ustalić wysokość limitu finansowego, przyznawanego przez Państwa na rzecz Dealera, na potrzeby realizacji zamówienia samochodów ciężarowych. W ramach przyznanego limitu, zamierzają Państwo dokonywać na potrzeby działalności handlowej oraz dokonanego przez Dealera zamówienia - zakupu samochodów ciężarowych. Celem nabycia samochodu ciężarowego, Dealer będzie zobowiązany do złożenia zamówienia w B., który dokona pierwszego etapu weryfikacji, czy samochód może zostać zakupiony przez Państwa na zamówienie Dealera w ramach przyznanego limitu finansowego. Następnie będą Państwo dokonywali drugiego etapu weryfikacji, czy sytuacja finansowa Dealera pozwala na zrealizowanie zakupu samochodu objętego zamówieniem. W przypadku spełnienia kryteriów, podmiotem zamawiającym i nabywającym samochód staną się Państwo. Dealer zobowiązuje się do przechowywania samochodu ciężarowego do czasu jego odsprzedaży przez Państwa na jego rzecz. W okresie przechowywania oraz ekspozycji, prawo własności oraz prawo do rozporządzania pojazdem jak właściciel nie zostanie przeniesione na rzecz Dealera. Zgodnie z warunkami Porozumienia, Dealer jest zobowiązany do uiszczenia (na podstawie otrzymanej faktury), opłaty za samochód wraz z towarzyszącą opłatą administracyjną.
Zgodnie z treścią Porozumienia, opłata administracyjna nierozerwalnie związana jest z przekazaniem Dealerowi samochodu ciężarowego na okres przechowywania oraz ekspozycji. Wysokość opłaty administracyjnej jest uzależniona m.in. od liczby dni z okresu, w którym świadczona była usługa udostępnienia samochodu, od ceny samochodu brutto w walucie bazowej, za którą nabyli Państwo samochód oraz od kosztu kapitału. Sposób kalkulacji oraz ustalenia wysokości opłaty administracyjnej, odwołuje się do pewnych mechanizmów finansowych, tj. kosztów własnych Spółki związanych z utrzymaniem stocku pojazdów ciężarowych. Przy czym są to jedynie elementy kalkulacyjne ceny tytułem opłaty za udostępnienie samochodu w celach ekspozycyjnych.
Jak wykazano w odpowiedzi na pytanie 1, udostępnienie pojazdów Dealerowi będzie stanowiło usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy. Jednakże nie można zgodzić się z Państwa stanowiskiem, że usługa udostępnienia/przechowywania pojazdów Dealerom w celu ekspozycyjnym stanowi usługę najmu.
Analiza przedstawionego opisu sprawy wskazuje, że istotą zawieranego Porozumienia i tym samym świadczonej usługi udostępniania pojazdów Dealerom w celu ekspozycyjnym nie jest oddanie Dealerom pojazdów do używania w zamian za czynsz. Dealer będzie miał możliwość jedynie ekspozycji pojazdu do momentu znalezienia finalnego klienta i jego zakupu. Dealer nie będzie uprawniony do wykorzystania i używania tego samochodu do celów niezwiązanych z jego ekspozycją. Ponadto w celu wyeliminowania użytku innego poza ekspozycją potencjalnym klientom, Spółka dokonuje cyklicznie w wybranym przez siebie dowolnym momencie, czynności kontrolnych stoku ekspozycyjnego, tj. samochodów ciężarowych udostępnionych w ramach najmu na cele ekspozycji. Czynności kontrolne, obejmują weryfikację zarówno stanu utrzymania samochodu ciężarowego oraz stanu zabezpieczenia stoku ekspozycyjnego. Przez pełny okres ekspozycji własność i możliwość decydowania o samochodzie, jak również decyzja o jego wykorzystaniu pozostaje po Państwa stronie.
Tym samym - wbrew Państwa twierdzeniom - opisanej usługi udostępnienia/przechowywania pojazdów nie można uznać za usługę najmu.
W analizowanej sprawie specyficzne warunki zawartego Porozumienia wskazują na to, że jego celem jest finansowanie Dealera (udostępnienie środków finansowych), by ułatwić mu dostęp do samochodów ciężarowych oraz zapewnić możliwość ich ekspozycji, co w konsekwencji ma doprowadzić większej ilości sprzedawanych samochodów.
Ekonomiczna istota oraz charakterystyczne elementy zawartego Porozumienia wskazują, że dla potrzeb rozliczeń podatku od towarów i usług, usługa udostępniania pojazdów Dealerom w zamian za opłatę administracyjną będzie stanowiła usługę finansową, polegającą na udzieleniu Dealerowi finansowania w celu odroczenia zakupu pojazdu przez Dealera i w związku z tym odroczenia płatności za pojazd.
W myśl art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38):
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Zgodnie z art. 720 § 1 Kodeksu cywilnego:
Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.
Jak Państwo wskazali, w Porozumieniu zostanie określony limit finansowy na potrzeby zakupu pojazdów przez Dealera. Ponadto, Porozumienie nie przewiduje sytuacji, że samochód nie zostanie finalnie zakupiony przez Dealera. Najpóźniej z 360 dniem od dnia złożenia zamówienia dochodzi do dostawy pojazdu na rzecz Dealera, tj. przeniesienia prawa do rozporządzania pojazdem jak właściciel.
Zatem, Państwo jako sprzedawca pojazdów angażują własne środki finansowe celem udzielenia Dealerowi finansowania na pokrycie płatności zakupu pojazdów, ale również odroczenia tego zakupu pojazdów przez Dealera i w związku z tym odroczenia płatności w czasie.
Oznacza to, że w pewien sposób kredytują Państwo Dealera. W zamian za powyższą usługę pobierają Państwo wynagrodzenie w postaci opłaty administracyjnej. Wysokość opłaty administracyjnej jest uzależniona m.in. od liczby dni z okresu, w którym świadczona była usługa udostępnienia samochodu, od ceny samochodu brutto w walucie bazowej, za którą Państwo nabyli samochód oraz od kosztu kapitału. Natomiast koszt kapitału określa Podstawowa Stopa Procentowa (PSP), która jest stopą zmienną i stanowi sumę stawki bazowej WIBOR3M/EURIBOR3M obowiązujących w dniu zawarcia Porozumienia, powiększonych o marżę. Jak Państwo wskazali liczba dni udostępnienia samochodu w ramach ekspozycji stanowi zasadniczy element cenotwórczy, a zatem opłata administracyjna stanowi wynagrodzenie, za okres udostępnienia pojazdu, w którym umożliwiają Państwo odroczenie zakupu pojazdu przez Dealera.
W związku z tym, wykonywane przez Państwa czynności na rzecz Dealerów, opisane jako udostępnienie/przechowywanie pojazdów w zamian za opłatę administracyjną, będzie stanowiło formę finansowania Dealerów przez Państwa i będzie nosiło cechy usługi udzielenia kredytu czy pożyczki, a więc wynagrodzenie z tytułu udostępnienia/przechowywania pojazdów należy uznać za należność z tytułu wyświadczonej usługi finansowej.
Tym samym nie można zgodzić się z Państwa stanowiskiem, że opłatę administracyjną ponoszoną w ramach usługi udostępniania/przechowywania samochodu ciężarowego w celach ekspozycyjnych należy kwalifikować jako wynagrodzenie za usługę najmu.
Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest nieprawidłowe.
W dalszej kolejności Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy obowiązek podatkowy z tytułu najmu powstanie na zasadach określonych w art. 19a ust. 5 pkt 4b ustawy o VAT, tj. w momencie wystawienia faktury.
Należy wskazać, że w niniejszej interpretacji Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2 uznane zostało za nieprawidłowe. W związku z tym odstępuję od odpowiedzi na pytanie nr 3, które zostało zadane warunkowo i oczekiwali Państwo odpowiedzi na nie jedynie w przypadku uznania, że opłatę administracyjną w ramach usługi udostępniania/przechowywania samochodu ciężarowego w celach ekspozycyjnych należy kwalifikować jako wynagrodzenie za usługę najmu samochodu ciężarowego.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
W odniesieniu do powołanych przez Państwa wyroków sądów administracyjnych wskazuję, że wyroki sądów administracyjnych są rozstrzygnięciami odnoszącymi się do indywidualnych spraw i co do zasady wiążą one strony postępowania w tych konkretnych, indywidualnych sprawach, nie rozciągając swojego oddziaływania na inne, choćby podobne lub zbieżne sprawy. Zatem powołane przez Państwa orzecznictwo potraktowałem jako element argumentacji strony, nie miało ono natomiast mocy wiążącej w analizowanej sprawie.
Odnosząc się do powołanych przez Państwa interpretacji indywidualnych należy podkreślić, że interpretacje wydawane są w indywidualnych sprawach podatników w oparciu o aktualnie obowiązujące przepisy prawa i stan faktyczny przedstawiony przez danego podatnika. Interpretacje nie stanowią źródła powszechnie obowiązującego prawa, więc zawartego w nich stanowiska organu podatkowego nie można wprost przenosić na grunt innej sprawy. Wskazane przez Państwa interpretacje są rozstrzygnięciami odnoszącymi się do indywidualnych spraw przedstawionych przez wnioskodawców i nie rozciągają swojego oddziaływania na inne, choćby podobne lub zbieżne sprawy. Każdą sprawę jestem zobowiązany rozpatrywać indywidualnie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w „(…)”. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

