Interpretacja indywidualna z dnia 21 maja 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP4-3.4012.234.2026.2.DG

Interpretacja indywidualna - stanowisko w części nieprawidłowe i w części prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest:

• nieprawidłowe w zakresie uznania, że otrzymywana rekompensata za wykonywanie powierzonych zadań własnych Gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych nie podlega opodatkowaniu VAT

oraz jest:

• prawidłowe w zakresie uznania, że otrzymywana rekompensata za wykonywanie powierzonych zadań własnych Gminy w zakresie publicznego transportu zbiorowego nie podlega opodatkowaniu VAT.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

18 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych otrzymywanych za wykonywanie zadań własnych Gminy rekompensat. Uzupełnili go Państwo pismem z 6 maja 2026 r. (wpływ 6 maja 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

„A” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: Spółka) jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Wyłącznym udziałowcem Spółki, posiadającym 100% udziałów w jej kapitale zakładowym, jest Gmina. Spółka z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego uzyskała osobowość prawną i pozostaje odrębnym od Gminy podatnikiem podatku VAT. Zgodnie z Polską Klasyfikacją Działalności Gospodarczej przedmiotem przeważającej działalności Spółki jest zbieranie odpadów innych niż niebezpieczne. Natomiast przedmiotem pozostałej działalności Spółki jest: odzysk surowców z materiałów segregowanych, przetwarzanie i unieszkodliwianie odpadów niebezpiecznych, zbieranie odpadów niebezpiecznych, sprzedaż hurtowa odpadów i złomu, działalność usługowa związana z zagospodarowaniem terenów zieleni, zarządzanie nieruchomościami wykonywane na zlecenie, działalność związana z rekultywacją i pozostała działalność usługowa związana z gospodarką odpadami, obróbka i usuwanie odpadów innych niż niebezpieczne, transport lądowy pasażerski, miejski i podmiejski.

Działalność Spółki w obszarze utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, a także transportu lądowego pasażerskiego, miejskiego i podmiejskiego, stanowi realizację zadania własnego Gminy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

Na mocy Uchwały nr (…) Rady (…) z 30 listopada 2021 r. (dalej: Uchwała), Gmina powierzyła Spółce realizację zadań własnych w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych. W wykonaniu powyższej Uchwały, w dniu 1 kwietnia 2022 r. pomiędzy Gminą a Spółką została zawarta umowa powierzenia świadczenia usług w zakresie utrzymania, urządzania, pielęgnacji i porządkowania terenów zieleni miejskiej z wyłączeniem parków miejskich, a także letniego utrzymania dróg, ulic, chodników, placów, zatok przystankowych oraz gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej (dalej: Umowa wykonawcza). W preambule Umowy wykonawczej wskazano, iż do zadań własnych Gminy zgodnie z ustawą z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz ustawą z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach należą w szczególności sprawy: letniego i zimowego utrzymanie dróg, ulic, chodników, placów, zatok przystankowych; utrzymania, urządzania, pielęgnacji i porządkowania terenów zieleni miejskiej z wyłączeniem parków miejskich; prowadzenie i zarzadzanie cmentarzem komunalnym; obsługi i prowadzenia Strefy Płatnego Parkowania; utworzenia i prowadzenia punktu selektywnego zbierania odpadów komunalnych; utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej; utrzymania i eksploatacji składowiska odpadów innych niż niebezpieczne; utrzymania i eksploatacji instalacji do biologicznego przetwarzania odpadów ulegających biodegradacji (RIPOK). Przedmiotem ww. umowy było określenie zasad realizacji zadań własnych Gminy powierzonych Spółce w postaci utrzymania, urządzania, pielęgnacji i porządkowania terenów zieleni miejskiej w wyłączeniem parków miejskich, letniego utrzymania dróg, ulic, chodników, placów, zatok przystankowych oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, zimowego utrzymania dróg gminnych ulic, chodników, placów, zatok przystankowych, utrzymania i eksploatacji instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (RIPOK), utworzenie i prowadzenie punktu selektywnego zbierania odpadów komunalnych (PSZOK), prowadzenie i zarzadzanie cmentarzem komunalnym, obsługa Strefy Płatnego Parkowania (SPP). Aneksem nr (…) z 8 stycznia 2024 r., aneksem nr (…) z 4 czerwca 2024 r., aneksem nr (…) z 27 lipca 2024 r. i aneksem nr (…) z 10 grudnia 2024 r. do Umowy wykonawczej rozszerzano i doprecyzowywano przedmiot umowy.

W Umowie wykonawczej Spółka oświadczyła, iż prowadzi działalność zarówno w zakresie jak i poza zakresem powierzonego zadania publicznego i dokumentuje ten fakt w sposób przewidziany przez prawo, w szczególności ewidencjonując odrębnie przychody i koszty związane ze świadczeniem zadania publicznego (przedmiotem Umowy wykonawczej) oraz odrębnie przychody i koszty związane z działalnością wykraczająca poza zakres zadania publicznego, a więc zakres przedmiotu Umowy wykonawczej. Dodatkowo na podstawie Umowy wykonawczej Spółka została zobowiązana do prowadzenia ewidencji, która będzie obejmować w szczególności ilość i rodzaj wykonywanych usług w zakresie powierzonego zadania publicznego na odrębnych kontach księgowych, a także pobrane z tego tytułu opłaty.

Dalej w Umowie wykonawczej wskazano, iż rekompensata wypłacana będzie w należnej wysokości i wszelkich formach dopuszczalnych prawem, w sposób gwarantujący płynność Spółki w całym okresie powierzenia zadania publicznego i spłatę zobowiązań powstałych w wyniku realizacji inwestycji, a jej wysokość nie może przekroczyć kwoty koniecznej do pokrycia kosztów netto wynikających z wywiązywania się z zobowiązań z tytułu wykonywania zadania publicznego z uwzględnieniem rozsądnego zysku, przy czym rekompensata stanowi przysporzenie w wysokości nieprzekraczającej w skali roku kwoty określonej w art. 2 ust. 1 lit. a) Decyzji UOIG, liczonej jako średnia roczna kwota rekompensaty przewidywana w okresie powierzenia zdania.

Wskazano również wzór do wyliczenia rekompensaty

(Rm=Km-Pm-PKasm+RZm)

gdzie:

• m oznacza kolejny rok;
• Km oznacza całość kosztów poniesionych w związku z wykonywaniem usług wynikających z realizacji powierzonego zadania publicznego, w tym koszty wynikające z inwestycji w infrastrukturę, jeśli są one konieczne do wykonania zadania, do kosztów zalicza się zarówno koszty stałe jak i zmienne, przy czym koszty świadczenia dodatkowych zadań niezwiązanych z realizacją powierzonego zadania publicznego są wyłączone z kalkulacji jeżeli nie są wymagane przez odrębne przepisy prawa;
• Pm oznacza przychody Spółki zdefiniowane;
• PKasm oznacza wszelkiego rodzaju przysporzenia niezwiązane z przychodami z działalności powierzonej liczone metodą kasową w tym dotacje, zwolnienia z opłat i dokapitalizowanie;
• RZm oznacza rozsądny zysk.

Co więcej, wskazano iż ustalenie rozsądnego zysku podlega negocjacjom miedzy Gminą a Spółką, a rozsądny zysk nie powinien przekroczyć odpowiedniej stopy SWAP powiększonej o premię w wysokości 100 punktów bazowych, a jego kwotowa wartość nie może być mniejsza niż wartość nadwyżki nad poziom odpisów amortyzacyjnych, rat kapitałowych spłaconych tytułem spłaty wierzytelności zaciągniętej na finansowanie infrastruktury której odpisy te dotyczą, niezbędnej do wykonania zadania publicznego. Stopę SWAP należy rozumieć jako stopę dla instrumentów o dłuższym terminie wymagalności odpowiadającej międzybankowej oferowanej stopie referencyjnej (stopa IBOR). Wewnętrzna stopa zwrotu (IRR - InternalRate of Return), powinna uwzględniać wszystkie wpływy i wydatki Spółki, w tym wydatki inwestycyjne związane ze świadczeniem usług publicznych, a wyliczenie IRR powinno być przeprowadzone dla okresu zobowiązania do świadczenia usług publicznych. Spółka przeprowadza kontrolę wypłaconej rekompensaty i dokonuje rozliczenia różnic (nadwyżek lub niedoborów). W Umowie wykonawczej przewidziano również reguły dotyczące unikania nadwyżek rekompensat, a więc obowiązki kontrolne Gminy oraz obowiązki sprawozdawcze Spółki mające na celu zapobieganie nadkompensacie. Przewidziano w nich, iż Gmina ma prawo sprawdzać w dowolnym czasie, czy Operator nie uzyskał nadmiernej rekompensaty. Spółka musi informować Gminę o planowanych wydatkach, inwestycjach oraz o staraniach o inne środki publiczne (dotacje, pożyczki, zwolnienia podatkowe), jest zobowiązana do aktywnego poszukiwania zewnętrznego finansowania i optymalizacji swoich zasobów i musi prowadzić odrębną ewidencję księgową dla zadania publicznego oraz dla pozostałej działalności gospodarczej. Gmina może nakazać przeprowadzenie audytu w przypadku wątpliwości co do rzetelności danych, a Spółka musi udostępnić księgi i dokumenty do kontroli.

W Umowie wykonawczej przewidziano, iż Spółka może prowadzić działalność inną niż realizacja powierzonego zadania publicznego, z zakresu obsługi wewnętrznej Gminy, pozostającą w bezpośrednim związku z wykorzystaniem składników majątkowych służących realizacji zadania publicznego.

Na mocy Uchwały nr (…) Rady (…) z 30 września 2025 r. (dalej: Uchwała), Gmina powierzyła Spółce realizację zadań własnych w zakresie publicznego transportu zbiorowego. Zadanie to ma charakter usług publicznych i jest realizowane w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb komunikacyjnych mieszkańców Zgorzelca. W Uchwale przewidziano, iż w związku z realizacją zadania Spółka otrzyma od Gminy rekompensatę z tytułu świadczenia usług publicznych, a rekompensata będzie przekazywana Spółce w należnej wysokości i wszelkich formach dopuszczalnych prawem. Wysokość rekompensaty miała gwarantować płynność finansową Spółki w całym okresie powierzenia. Ponadto, wskazano, iż wysokość rekompensaty będzie stanowiła kwotę na pokrycie uzasadnionych kosztów realizacji powierzonego zadania i nie przekroczy kwoty koniecznej do pokrycia kosztów netto zadania z uwzględnieniem rozsądnego zysku.

26 listopada 2025 r., w oparciu o przeprowadzone postępowanie w trybie przetargu nieograniczonego o wartości zamówienia przekraczającej progi unijne zgodnie z ustawą z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych, Spółka zawarła z „B” sp. z o.o. umowę nr (…), której przedmiotem była dostawa trzech sztuk używanych, niskopodłogowych autobusów do zbiorowego transportu publicznego. Zakup pojazdów został sfinansowany ze środków własnych Spółki. Następnie Spółka odliczyła VAT od zakupionych używanych, niskopodłogowych autobusów. Spółka zamierza z wykorzystaniem taboru wykonywać działalność związaną z realizacją publicznego transportu zbiorowego - zadanie własne Gminy, za które będzie otrzymywać rekompensatę oraz prowadzić działalność komercyjną związaną z wynajmem autobusów wraz z kierowcami (operatorami) m.in. w celu przewozów okolicznościowych, okazjonalnych wycieczek organizowanych przez różne podmioty, a wykonywanych komercyjnie za wynagrodzeniem płatnym na podstawie wystawionej faktury VAT. W tym celu Spółka zawierać będzie ramowe umowy współpracy. Przychód z tych umów częściowo pokryje koszty związane z działalnością przewozową Spółki, a w pozostałym zakresie działalność będzie finansowana rekompensatą zgodnie z umową powierzenia świadczenia usług w zakresie publicznego transportu o charakterze użyteczności publicznej (dalej: Umowa powierzenia) zawartą w wykonaniu ww. Uchwały, w dniu 30 grudnia 2025 r. pomiędzy Gminą a Spółką.

W preambule Umowy powierzenia podkreślono m.in., że działalność Spółki w zasadniczej części dotyczy wykonywania zadań publicznych stanowiących zadania Gminy będącej udziałowcem Spółki; jest ona konsekwencją powierzenia Spółce zadań o charakterze użyteczności publicznej z zakresu zadań własnych Gminy, służących bieżącemu i nieprzerwanemu zaspokojeniu zbiorowych potrzeb mieszkańców Gminy, a w szczególności zapewnienie lokalnego transportu zbiorowego; Gmina jest organizatorem publicznego transportu zbiorowego na terenie miasta (…); Spółka posiada status spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, której podstawowym celem i przedmiotem działania jest wykonywanie zadań o charakterze użyteczności publicznej na warunkach określonych przepisami ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej, w tym dotyczących lokalnego transportu zbiorowego w zakresie przewozu osób i bagażu środkami komunikacji miejskiej.

Przedmiotem Umowy powierzenia jest powierzenie Spółce usług przewozowych w zakresie publicznego transportu zbiorowego na terenie Gminy oraz określenie szczegółowych warunków i zasad świadczenia tych usług przez Spółkę na rzecz Gminy. Określono w niej, iż realizacja usług stanowiących przedmiot Umowy powierzenia będzie się odbywać przy pomocy środków transportu stanowiących własność Spółki, a Spółka realizuje inwestycje w zakresie zakupu środków transportu w swoim imieniu i na własną odpowiedzialność. Gmina zobowiązała się do pokrywania kosztów realizacji zadania stanowiącego przedmiot Umowy powierzenia. W Umowie powierzenia zdefiniowano termin rekompensata oznaczający kwotę pieniężną wyliczoną na podstawie wozokilometrów lub inne korzyści majątkowe przyznane Spółce w związku z realizacją usług publicznych dotyczących lokalnego transportu zbiorowego w zakresie przewozu osób i bagażu środkami komunikacji miejskiej, obliczaną i wypłacaną zgodnie z postanowieniami umownymi, w tym postanowieniami Decyzji Komisji Europejskiej z 20 grudnia 2011 r. w sprawie stosowania art. 106 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy państwa w formie rekompensaty z tytułu świadczenia usług publicznych, przyznawanej przedsiębiorcom zobowiązanym do wykonywania usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym (Dz. Urz. UE L 7 z 11 stycznia 2012 r.) i Komunikatu Komisji Europejskiej – zasady ramowe Unii Europejskiej dotyczące pomocy państwa w formie rekompensaty z tytułu świadczenia usług publicznych (Dz. Urz. UE C 8 z 11 stycznia 2012 r.). Równocześnie wskazano, iż jako rozsądny zysk należy rozumieć dopuszczalną stopę zwrotu z kapitału, której wymagałoby typowe przedsiębiorstwo podczas podejmowania decyzji, czy świadcząc usługi w ogólnym interesie gospodarczym przez cały okres realizacji zadań publicznych przez Spółkę, przy uwzględnieniu poziomu ryzyka. Stopa zwrotu z kapitału oznacza wewnętrzną stopę zwrotu, jaką osiąga przedsiębiorstwo z zainwestowanego kapitału w całym okresie powierzenia (wysokość rozsądnego zysku nie powinna przekraczać zysku, który zażądałoby przedsiębiorstwo rozważając czy podjąć się wykonywania danej usługi). Wysokość rekompensaty wyliczana będzie na zasadach określonych w Rozporządzeniu (WE) nr (…) Parlamentu Europejskiego i Rady z 23 października 2007 r. dotyczącym usług publicznych w zakresie kolejowego i drogowego transportu pasażerskiego oraz uchylającym rozporządzenie Rady (…) nr (…) i (…) nr (…), z uwzględnieniem ilości usług przewozowych. Ponadto, roczna wysokość rekompensaty podlega weryfikacji i nie może przekroczyć kwoty odpowiadającej wynikowi finansowemu netto, który obliczany jest jako suma kosztów poniesionych w związku ze świadczeniem usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego, pomniejszona o wszystkie dodatnie wpływy finansowe wygenerowane na wyodrębnionym rachunku przewidzianym dla usług świadczonych w zakresie publicznego transportu zbiorowego, pomniejszona o przychody taryfowe i inne przychody wygenerowane podczas wypełniania usług przewozowych, a powiększona o „rozsądny zysk”. Przy wyliczaniu wielkości należnej rekompensaty uwzględniane są uzasadnione koszty związane ze świadczeniem usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego wynikające z ich rozmiaru i ustalonego procentowego udziału infrastruktury, sił i środków ponoszonych przez Spółkę w roku kalendarzowym, w tym koszty: amortyzacji; wynagrodzeń oraz pochodnych; materiałów eksploatacyjnych; ubezpieczeń; obsługi technicznej, napraw i remontów pojazdów; podatków i opłat; związane z utrzymaniem i korzystaniem z niezbędnej infrastruktury technicznej; wyposażenia (modernizacji) pojazdów, a także pozostałe koszty realizacji usług, które są przedmiotem Umowy lub koszty z nimi związane. Ustalona rekompensata za dany rok kalendarzowy jest wypłacana w formie miesięcznych zaliczek na podstawie noty księgowej zaliczkowej. Ponadto, wysokość należnej Spółce rekompensaty za dany rok kalendarzowy jest weryfikowana przez Gminę, po przedstawieniu przez Spółkę zatwierdzonego sprawozdania finansowego i danych analitycznych umożliwiających weryfikacje kosztów poniesionych na świadczenie usług przewozowych.

Zgodnie z Umową powierzenia Spółka może przy użyciu posiadanych sił, środków tj. taboru świadczyć odpłatnie inne usługi w zakresie przewozów pasażerskich, przewozów okolicznościowych, okazjonalnych i regularnych, zamieszczania reklam na zewnątrz i wewnątrz pojazdów pod warunkiem, że nie wpłynie to na jakość świadczonych usług dla Gminy określonych w Umowie, nie będzie stanowić zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego i nie będzie godzić w dobre imię Gminy. Wynagrodzenie z tytułu wykonania innych powyżej wskazanych usług odpłatnych stanowi dodatkowy przychód Spółki, który pomniejszy należną rekompensatę.

Spółka zobowiązała się w Umowie powierzenia do prowadzenia ksiąg rachunkowych w taki sposób, aby rozdzielić działalność Spółki polegającą na wykonywaniu powierzonych usług przewozowych od innych rodzajów prowadzonej przez Spółkę działalności.

Uzupełnienie opisu stanu faktycznego

Rozliczenie przez Gminę Rekompensaty jest realizowane przez dokapitalizowania tzw. „przysporzenie” wpłacane przelewem na konto Spółki tytułem „udziały Gminy (…)”. Pozyskane środki są ściśle związane ze świadczeniem usług powierzonych Spółce na podstawie Umowy wykonawczej.

Uzyskana Rekompensata przeznaczona jest wyłącznie na pokrycie kosztów ponoszonych w związku ze świadczeniem usług powierzonych przez Gminę (realizacja zadań własnych Gminy). Rekompensata nie jest wykorzystywana na inne cele, w szczególności na finansowanie działalności niezwiązanej z zadaniami powierzonymi. Spółka prowadzi wyodrębnioną ewidencję księgową, pozwalającą na identyfikację kosztów i przychodów poszczególnych obszarów działalności w tym w szczególności związanych z działalnością powierzoną, nie dochodzi do subsydiowania skrośnego działalności powierzonej Spółce.

Z ekonomicznego punktu widzenia Spółka nie byłaby w stanie świadczyć usług objętych umowami zawartymi z Gminą (Umową wykonawczą i Umową powierzenia), bez otrzymywania Rekompensaty.

Rekompensata nie ma wpływu na cenę świadczonych usług, to jest nie stanowi dofinansowania do konkretnej ceny w sposób obniżający cenę danej usługi. Rekompensata stanowi dofinansowanie działalności powierzonej Spółce przez Gminę.

W przypadku braku Rekompensaty Spółka nie prowadziłaby działalności objętej powierzeniem przez Gminę - wobec braku zapewnienia finansowania.

Poza Rekompensatą Spółka, nie otrzymuje żadnych innych środków z Gminy na realizację powierzonych jej zadań własnych. Jedynym źródłem finasowania tych zadań przez Spółkę stanowi Rekompensata udzielana przez Gminę.

Przychody z działalności prowadzonej poza zakresem zadań powierzonych pokrywają jedynie część kosztów funkcjonowania Spółki (średnio na przestrzeni 3 ostatnich lat ok. 10% kosztów). Pozostała część kosztów działalności powierzonej pokrywana jest z Rekompensaty wypłacanej przez Gminę.

W ramach wykonywania zadań powierzonych przez Gminę, Spółka nie świadczy odpłatnych usług (objętych umową o realizację zadań powierzonych) na rzecz odbiorców końcowych (np. mieszkańców). Usługi te mają charakter nieodpłatny z punktu widzenia ich odbiorców i realizowane są w ramach realizacji zadań własnych Gminy.

Usługi realizowane w ramach umowy powierzenia wykonywane są przy wykorzystaniu własnych zasobów majątkowych Spółki (pracownicy, sprzęt, infrastruktura).

Wysokość Rekompensaty np. w przypadku transportu zbiorowego uzależniona jest wyłącznie od wozokilometrów.

Przejazdy publicznym transportem zbiorowym są dla pasażerów nieodpłatne. Zasady bezpłatnego korzystania z transportu zostały określone w uchwale Rady Gminy. W związku z brakiem poboru opłat od pasażerów Spółka nie uzyskuje przychodów z tytułu sprzedaży biletów. Koszty świadczenia usług transportu publicznego są w całości finansowane z Rekompensaty wypłacanej przez Gminę, której celem jest pokrycie kosztów realizacji zadania użyteczności publicznej.

Pytania

1.Czy rekompensata, którą Spółka otrzymuje od Gminy z tytułu wykonywania powierzonych zadań własnych Gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, na podstawie umowy wykonawczej, stanowi podstawę opodatkowania VAT, w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) (dalej: ustawa o VAT)?

2.Czy rekompensata, którą Spółka otrzymuje od Gminy z tytułu wykonywania powierzonych zadań własnych Gminy w zakresie publicznego transportu zbiorowego, na podstawie umowy powierzenia, stanowi podstawę opodatkowania VAT, w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT?

Państwa stanowisko w sprawie

W ocenie Spółki, otrzymywana od Gminy rekompensata z tytułu wykonywania powierzonych zadań własnych w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, (na podstawie Umowy wykonawczej) oraz rekompensata z tytułu wykonywania powierzonych zadań własnych w zakresie publicznego transportu zbiorowego (na podstawie Umowy powierzenia) nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) (dalej: ustawa o VAT), opodatkowaniu podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Stosownie zaś do art. 8 ust. 1 ww. ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Tak więc, z usługą mamy do czynienia, gdy spełnione są następujące warunki:

• ­w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
• świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Aby czynność podlegała opodatkowaniu musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy jej wykonaniem, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste (rynkowe) wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny. Zatem pod pojęciem odpłatności rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego). Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne.

Aby czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, niezbędne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek:

• czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
•  czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem działa jako podatnik VAT.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Zaś na mocy art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Zarobkowy cel działalności stanowi zatem istotny element jej gospodarczego charakteru.

Jak trafnie zauważał NSA w wyroku z 22 września 2025 r., I FSK 678/21, „zgodnie z utrwalonym orzecznictwem TSUE świadczenie usług jest „odpłatne” w rozumieniu art. 2 ust. 1 lit. c dyrektywy VAT, a zatem podlega opodatkowaniu, wyłącznie jeżeli pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w trakcie którego dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych, a wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi rzeczywistą równowartość usługi świadczonej na rzecz usługobiorcy (zob. w szczególności wyrok TSUE z 12 maja 2016 r., sygn. C-520/14, Gemeente Borsele pkt 24 i powołane tam orzecznictwo).”

Rolę gminy określa ustawa o samorządzie gminnym. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 3-4 ww. ustawy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz lokalnego transportu zbiorowego należy do zadań własnych gminy. Stosownie do art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi.

Na mocy ustawy o gospodarce komunalnej gospodarka komunalna może być prowadzona przez jednostki samorządu terytorialnego w szczególności w formach samorządowego zakładu budżetowego lub spółek prawa handlowego. Zatem w przypadku, gdy są to jednostki prawnie niewyodrębnione, tzn. pozostające w strukturze gminy, dla celów podatkowych traktuje się je tak samo jak gminne jednostki pomocnicze. Wykonywane przez nie czynności powinna rozliczać gmina. Jeśli jednak znajdą się one poza strukturą gminy jako tzw. Jednostki prawnie wyodrębnione (np. w formie spółki prawa cywilnego lub handlowego), będą miały odrębną od gminy zdolność prawnopodatkową.

W przedstawionych zdarzeniach Spółka wykonuje na podstawie Umowy wykonawczej i Umowy powierzenia przekazane jej przez Gminę zadania w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, a także lokalnego transportu zbiorowego, a Gmina wypłaca Spółce rekompensatę na pokrycie kosztów działalności, uwzględniając rozsądny zysk zgodnie z postanowieniami odpowiednio Umowy wykonawczej i Umowy powierzenia.

Stosownie do art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze, mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów lub usług.

Rekompensata stanowi zwrot kosztów z tytułu wykonywania zadań publicznych, które nie zostały pokryte przez przychody pochodzące z innej działalności wykonywanej przez Spółkę. Otrzymana rekompensata od Gminy nie stanowi bezpośredniej dopłaty związanej z wykonywaniem usług, gdyż nie wpływa wprost na wysokość ceny tych usług, a celem jej jest dofinansowanie zadań z zakresu utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, a także lokalnego transportu zbiorowego powierzonego Spółce przez Gminę. Rekompensata, którą otrzymuje Spółka od Gminy, przeznaczona jest na pokrycie kosztów związanych z wykonywaniem tych usług i nie wpływa na cenę usług. Rekompensata nie jest wynagrodzeniem rynkowym lecz elementem kalkulacyjnym rekompensaty kosztów świadczenia usługi publicznej. Oznacza to, że rekompensata ma charakter ogólny, jej celem jest częściowe pokrycie ogółu kosztów ponoszonych w związku z wykonywaniem zadań publicznych przez Spółkę, natomiast nie ma bezpośredniego (ani nawet jakiegokolwiek) wpływu na cenę świadczonych usług.

W ocenie Spółki otrzymywana rekompensata nie wypełnia dyspozycji art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, gdyż nie stanowi ona wynagrodzenia z tytułu świadczenia usług wykonywanych na rzecz Gminy, a jedynie rekompensatę za świadczenie usług w ogólnym interesie gospodarczym. Tak więc, wypłacana przez Gminę rekompensata nie wypełnia dyspozycji art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ jej wypłata nie ma bezpośredniego wpływu na cenę świadczonych usług. Przywołując art. 29a ust. 1 ustawy o VAT wskazać należy, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają dotacje o charakterze przedmiotowym, a nie te, które mają charakter podmiotowy.

Wyrażony przez Wnioskodawcę pogląd znajduje potwierdzenie w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 8 maja 2025 r. w sprawie C-615/23. TSUE uznał, uznał, że rekompensaty, które są wypłacane przez jednostki samorządu terytorialnego operatorom publicznego transportu zbiorowego, mające charakter zryczałtowany i służące pokryciu strat związanych ze świadczeniem tych usług, nie podlegają opodatkowaniu VAT. Trybunał wyjaśnił, że dopłata może być traktowana jak część wynagrodzenia (a więc wchodzić do podstawy opodatkowania), tylko wtedy, gdy jest bezpośrednio powiązana z ceną danej usługi, to znaczy, gdy przyznaje się ją konkretnemu podmiotowi po to, aby świadczył on usługę po obniżonej cenie na rzecz odbiorców, a wysokość subwencji faktycznie wpływa na obniżenie ceny płaconej przez pasażerów. W analizowanej sprawie takiego związku nie było, ponieważ rekompensata nie była wypłacana w odniesieniu do konkretnego przewozu lub pasażera, lecz w formie ryczałtowej. Jej wysokość nie zależała od liczby sprzedawanych biletów, ale liczby oferowanych wozokilometrów, a cena biletów nie była kalkulowana w taki sposób, aby automatycznie obniżała się proporcjonalnie do kwoty rekompensaty. W konsekwencji TSUE uznał, że taka rekompensata nie stanowi „subwencji bezpośrednio związanej z ceną” w rozumieniu art. 73 Dyrektywy VAT (2006/112/WE). Fakt, że bez tej dopłaty bilety musiałyby być droższe, nie zmienia oceny, że brak jest bezpośredniego powiązania pomiędzy subwencją a ceną płaconą przez pasażera. Podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z 4 czerwca 2025 r. (sygn. akt I SA/Gd 84/25), podkreślając, że rekompensata ma za zadanie pokryć stratę finansową w sytuacji, gdy koszty realizacji powierzonych przez gminę zadań publicznych są wyższe od przychodów osiąganych przez spółkę z tego tytułu. Co za tym idzie, nie sposób przypisać jej do konkretnej czynności bądź usługi świadczonej przez spółkę na rzecz odbiorców. Sąd bezpośrednio odwołał się do powoływanego w niniejszym wniosku wyroku TSUE C-615/23, wskazując m.in., że rekompensata roczna nie może mieć wpływu na cenę świadczonych przez stronę usług. W ocenie Sądu powyższy wpływ na cenę usług jest w istocie wykluczony, w sytuacji, gdy rekompensata liczona jest jako różnica między kosztami a przychodami i pokrywa ona wyłącznie część kosztów realizacji zadań powierzonych przez gminę w zakresie, który nie znalazł pokrycia w uzyskanych przychodach z zapewnieniem tzw. rozsądnego zysku. Sąd wskazał także, że „rekompensata ma charakter ogólny, a jej celem jest dotowanie działalności spółki. Nie sposób zatem przyjąć, że rekompensata ma wpływ na cenę usług świadczonych przez spółkę i na postawie art. 29a ust. 1 ustawy o VAT stanowi podstawę opodatkowania VAT”.

W przedstawionym stanie faktycznym również należy przyjąć taką interpretację. Rekompensata nie ma bezpośredniego wpływu na cenę świadczonych usług, ponieważ jest liczona jako różnica między kosztami a przychodami a jej celem jest pokrycie straty i umożliwienie prowadzenia działalności publicznej. Rekompensata ma charakter podmiotowy (dotowanie działalności Spółki, pokrycie kosztów funkcjonowania), a nie przedmiotowy (dopłata do konkretnej usługi). Bezpośrednim beneficjentem usług nie jest Gmina, lecz społeczność lokalna. To zapobiega uznaniu rekompensaty za wynagrodzenie za usługę świadczoną na rzecz Gminy i w konsekwencji bezwzględnie wyklucza możliwość opodatkowania jej podatkiem od towarów i usług. W ocenie Spółki należy uznać, iż rekompensata, którą Spółka otrzymuje od Gminy w związku z wykonywaniem przez nią powierzonego zadania własnego Gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz lokalnego transportu zbiorowego, nie stanowi wynagrodzenia z tytułu usług wykonywanych na rzecz Gminy i tym samym nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Pomiędzy Spółką a Gminą istnieje wprawdzie stosunek prawny, jednakże związany jedynie z relacją organ publiczny - podmiot wewnętrzny, w związku z czym w ramach tego stosunku bezpośrednim i ostatecznym beneficjentem jest społeczność lokalna. Brak jest zatem podstaw, aby twierdzić, że pomiędzy Spółką a Gminą istnieje jakiekolwiek obustronne i ekwiwalentne świadczenie.

Ponadto, w ocenie Spółki również prowadzona przez Spółkę działalność związana z wykonywaniem powierzonych zadań własnych Gminy nie wypełnia dyspozycji art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, gdyż nie stanowi działalności prowadzonej dla celów zarobkowych.

Wypłacana Spółce rekompensata na podstawie Umowy wykonawczej i Umowy powierzenia stanowi rekompensatę z tytułu świadczenia usług typu SGEI (ang. Services of General Economic Interest), a więc usług wykonywanych w ogólnym interesie gospodarczym. Kalkulowana jest kosztowo z ograniczonym ryzykiem i rozsądnym zyskiem nie jest wynagrodzeniem rynkowym, lecz elementem kalkulacyjnym rekompensaty kosztów świadczenia usługi publicznej. Choć pomiędzy wypłacaną Spółce rekompensatą i wykonywanymi przez nią świadczeniami na rzecz Gminy (wykonywaniem powierzonych na mocy uchwał i umów zadań własnych Gminy) zachodzi bezpośredni związek, gdyż otrzymywana rekompensata pozostaje w bezpośrednim związku z wykonywanymi zadaniami to jak trafnie zauważał NSA w wyroku z 22 września 2025 r., I FSK 678/21, „w świetle orzecznictwa TSUE samo istnienie bezpośredniego związku pomiędzy otrzymaną przez Spółkę rekompensatą a świadczeniem wzajemnym, nie ma jeszcze decydującego znaczenia dla stwierdzenia, że dana działalność wykonywana jest za wynagrodzeniem determinującym jej gospodarczy charakter, podlegający opodatkowaniu VAT. (zob. wyrok TSUE z 12 maja 2016 r., sygn. C-520/14, Gemeente Borsele pkt 29 -31).”

Mając na uwadze powołane wyżej przepisy prawa podatkowego oraz opis sprawy stwierdzić należy, iż rekompensata, którą Spółka otrzymuje od Gminy zarówno na podstawie Umowy wykonawczej, jak i Umowy powierzenia, jako że służy wyrównaniu kosztów działalności Spółki, nie stanowi podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części nieprawidłowe i w części prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:

Natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu. Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do „grona” usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w rozumieniu art. 7 ustawy.

Co istotne usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym. W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Zatem, aby dana czynność podlegała opodatkowaniu musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy jej wykonaniem, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Czynność może być albo odpłatna albo nieodpłatna. Na gruncie podatku od towarów i usług nie występują czynności częściowo odpłatne. Jeśli tylko czynność została wykonana za wynagrodzeniem, to jest ona odpłatna. Nie ma żadnego znaczenia, czy wynagrodzenie to pokrywa koszty świadczenia tej czynności poniesione przez podatnika, ewentualnie kreuje dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po kosztach” ich świadczenia, bądź poniżej tych kosztów, są czynnościami odpłatnymi, o ile tylko pobrano za nie wynagrodzenie.

Kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 15 lipca 1982 r. w sprawie Hong-Kong Trade Development Council TSUE stwierdził, że czynności podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Analizując głębiej ten problem TSUE w wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie Apple and Pear Development Council stwierdził, że czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.

Pojęcie „odpłatności” pojawiło się również w orzeczeniu z 5 lutego 1981 r. w sprawie C‑154/80 Staatssecretaris van Financien przeciwko Coöperatieve Aardappelenbewaarplaats GA ETS, które zapadło na tle przepisów Dyrektywy VAT z dnia 11 kwietnia 1967 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227/EWEC). Trybunał wskazał, że termin „zapłata” stanowi integralną część przepisów prawa wspólnotowego, które nie odwołuje się do prawa państw członkowskich dla ustalenia jego znaczenia i zakresu. Stąd też wykładnia tego wyrażenia nie może być pozostawiona dyskrecjonalnemu władztwu każdego państwa członkowskiego. Ponadto Trybunał przypomniał, że świadczenie podlega opodatkowaniu jedynie w wypadku, gdy podstawę opodatkowania stanowi świadczenie wzajemne otrzymane przez świadczącego usługę. Musi również istnieć możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego. W końcu - jak wskazał Trybunał - świadczenie wzajemne musi stanowić pewną wartość subiektywną, gdyż podstawą opodatkowania jest świadczenie wzajemne rzeczywiście otrzymane, nie zaś wartość otrzymana według kryteriów obiektywnych.

Na uwagę zasługuje także orzeczenie w sprawie C-16/93 pomiędzy R.J. Tolsma a Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden (Holandia), gdzie podkreślono, że dla wystąpienia opodatkowania podatkiem od towarów i usług konieczne staje się zaistnienie bezpośredniego związku płatności z konkretną czynnością oraz istnienie konsumenta tej czynności.

Zatem za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:

• istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
• wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
• istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
• istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów czy świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby czynność podlegała opodatkowaniu, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem działa jako podatnik VAT.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Przepisy art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług stanowią implementację art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady. Zgodnie z ww. regulacją:

Organy władzy publicznej mają na gruncie podatku od towarów i usług szczególny status, wynikający z art. 15 ust. 6 ustawy, zgodnie z którym:

Unormowanie to stanowi odzwierciedlenie art. 13 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady, który stanowi, że:

Organy władzy publicznej nie będą podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te będą natomiast podatnikami VAT w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenia usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Pojęcie podatnika obejmuje swym zakresem podmioty, które dokonują czynności podlegającej opodatkowaniu. Ustawodawca określił wskazane pojęcie na tyle szeroko, by w każdym przypadku profesjonalnej aktywności zawodowej, dokonywania czynności opodatkowanych podmiot mógł zostać uznany za podatnika w zakresie tych czynności. Podkreślić przy tym należy, że działalność gospodarcza ma miejsce również wówczas, gdy nie przyniosła ona żadnych widocznych efektów (bez względu na cel i rezultat takiej działalności). Charakterystyka ta pozwala na uznanie, że pojęcie podatnika na gruncie podatku od towarów i usług ma wymiar autonomiczny - niezależny od uregulowań innych aktów normatywnych regulujących stosunki prawnopodatkowe.

W zakresie statusu podmiotu publicznego wypowiedział się Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 29 października 2015 r. w sprawie C-174/14 Saudaçor – Sociedade Gestora de Recursos e Equipamentos da Saúde dos Açores SA przeciwko Fazenda Pública, w którym stwierdził:

Z kolei w wyroku z 22 lutego 2018 r. w sprawie C-182/17 Nagyszénás Településszolgáltatási Nonprofit Kft. przeciwko Nemzeti Adó-és Vámhivatal Fellebviteli Igazgatósága, TSUE wskazał, że:

Rolę gminy określa ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Natomiast, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Na mocy art. 7 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 12 i 13 ww. ustawy:

W myśl z art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Zasady i formy gospodarki komunalnej jednostek samorządu terytorialnego, polegające na wykonywaniu przez te jednostki zadań własnych, w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej - uregulowano w ustawie z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 679).

Jak stanowi art. 1 ust. 2 ww. ustawy o gospodarce komunalnej:

W oparciu o art. 2 ustawy o gospodarce komunalnej:

W myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o gospodarce komunalnej:

Zatem w przypadku, gdy są to jednostki prawnie niewyodrębnione, tzn. pozostające w strukturze gminy, dla celów podatkowych traktuje się je tak samo jak gminne jednostki pomocnicze. Wykonywane przez nie czynności winna rozliczać gmina. Jeśli jednak znajdą się one poza strukturą gminy, jako tzw. jednostki prawnie wyodrębnione (np. w formie spółki prawa cywilnego lub handlowego), będą miały odrębną od gminy zdolność prawnopodatkową.

Z powyższych konstrukcji prawnych jednoznacznie wynika, że zarówno Gmina, jak i utworzona przez nią spółka prawa handlowego, wykonując we własnym imieniu i na własny rachunek czynności spełniające definicję działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 ustawy, działają w charakterze podatników podatku VAT.

Podkreślić należy, że dla uzyskania statusu podatnika VAT nie ma znaczenia rezultat prowadzonej działalności. Podatnikiem będzie podmiot prowadzący działalność gospodarczą bez względu na to, czy przynosi ona zyski. Podatnikami VAT są również podmioty, których cel działalności nie jest związany z prowadzeniem działalności komercyjnej nastawionej na osiąganie zysków lub też przeznaczające uzyskane zyski na cele społecznie użyteczne (charytatywne, kulturalne, naukowe, itd.).

Zatem, nawet gdyby podatnik nie osiągnął dochodu z tytułu prowadzonej działalności, to wystąpi w charakterze podatnika podatku VAT wykonując czynności będące przedmiotem działalności gospodarczej - bowiem będzie świadczył w tym zakresie usługi, które podlegają VAT. Oznacza to, że jeżeli podmiot uzyska za to świadczenie jakąkolwiek zapłatę w sensie ekonomicznym (nawet bilansując tylko poniesione w związku z nim wydatki), to otrzymane wynagrodzenie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT według właściwych reguł.

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo Spółką, w której wyłącznym udziałowcem, posiadającym 100% udziałów w Państwa kapitale zakładowym, jest Gmina. Są Państwo zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Na mocy Uchwały nr (…) Rady (…) z 30 listopada 2021 r. Gmina powierzyła Państwu realizację zadań własnych w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych. W wykonaniu powyższej Uchwały, 1 kwietnia 2022 r. pomiędzy Gminą a Spółką została zawarta umowa powierzenia świadczenia usług w zakresie utrzymania, urządzania, pielęgnacji i porządkowania terenów zieleni miejskiej z wyłączeniem parków miejskich, a także letniego utrzymania dróg, ulic, chodników, placów, zatok przystankowych oraz gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej (Umowa wykonawcza). Przedmiotem ww. umowy było określenie zasad realizacji zadań własnych Gminy powierzonych Spółce w postaci utrzymania, urządzania, pielęgnacji i porządkowania terenów zieleni miejskiej w wyłączeniem parków miejskich, letniego utrzymania dróg, ulic, chodników, placów, zatok przystankowych oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, zimowego utrzymania dróg gminnych ulic, chodników, placów, zatok przystankowych, utrzymania i eksploatacji instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (RIPOK), utworzenie i prowadzenie punktu selektywnego zbierania odpadów komunalnych (PSZOK), prowadzenie i zarzadzanie cmentarzem komunalnym, obsługa Strefy Płatnego Parkowania (SPP). Aneksami z 2024 r. do Umowy wykonawczej rozszerzano i doprecyzowywano przedmiot umowy.

W Umowie wykonawczej wskazano, iż rekompensata wypłacana będzie w należnej wysokości i wszelkich formach dopuszczalnych prawem, w sposób gwarantujący płynność Spółki w całym okresie powierzenia zadania publicznego i spłatę zobowiązań powstałych w wyniku realizacji inwestycji, a jej wysokość nie może przekroczyć kwoty koniecznej do pokrycia kosztów netto wynikających z wywiązywania się z zobowiązań z tytułu wykonywania zadania publicznego z uwzględnieniem rozsądnego zysku, przy czym rekompensata stanowi przysporzenie w wysokości nieprzekraczającej w skali roku kwoty określonej w art. 2 ust. 1 lit. a) Decyzji UOIG, liczonej jako średnia roczna kwota rekompensaty przewidywana w okresie powierzenia zdania.

W opisie sprawy wskazali też Państwo, że na mocy Uchwały nr (…) Rady (…) z 30 września 2025 r., Gmina powierzyła Państwu realizację zadań własnych w zakresie publicznego transportu zbiorowego. Zadanie to ma charakter usług publicznych i jest realizowane w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb komunikacyjnych mieszkańców Zgorzelca. W Uchwale przewidziano, że w związku z realizacją zadania Spółka otrzyma od Gminy rekompensatę z tytułu świadczenia usług publicznych, a rekompensata będzie przekazywana Państwu w należnej wysokości i wszelkich formach dopuszczalnych prawem. Wysokość rekompensaty miała gwarantować płynność finansową Spółki w całym okresie powierzenia. Ponadto, wskazano, iż wysokość rekompensaty będzie stanowiła kwotę na pokrycie uzasadnionych kosztów realizacji powierzonego zadania i nie przekroczy kwoty koniecznej do pokrycia kosztów netto zadania z uwzględnieniem rozsądnego zysku.

W listopadzie 2025 r., Spółka nabyła trzy używane, niskopodłogowe autobusy do zbiorowego transportu publicznego. Zakup pojazdów został sfinansowany ze środków własnych Spółki. Zamierzają Państwo z wykorzystaniem taboru wykonywać działalność związaną z realizacją publicznego transportu zbiorowego - zadanie własne Gminy, za które będą otrzymywać rekompensatę oraz prowadzić działalność komercyjną związaną z wynajmem autobusów wraz z kierowcami (operatorami) m.in. w celu przewozów okolicznościowych, okazjonalnych wycieczek organizowanych przez różne podmioty, a wykonywanych komercyjnie za wynagrodzeniem płatnym na podstawie wystawionej faktury VAT. W tym celu Spółka zawierać będzie ramowe umowy współpracy, przychód z tych umów częściowo pokryje koszty związane z działalnością przewozową Spółki, a w pozostałym zakresie działalność będzie finansowana rekompensatą zgodnie z umową powierzenia świadczenia usług w zakresie publicznego transportu o charakterze użyteczności publicznej (Umowa powierzenia) zawartą w wykonaniu ww. Uchwały, w dniu 30 grudnia 2025 r. pomiędzy Gminą a Spółką.

Przedmiotem Umowy powierzenia jest powierzenie Spółce usług przewozowych w zakresie publicznego transportu zbiorowego na terenie Gminy oraz określenie szczegółowych warunków i zasad świadczenia tych usług przez Spółkę na rzecz Gminy. Określono w niej, iż realizacja usług stanowiących przedmiot Umowy powierzenia będzie się odbywać przy pomocy środków transportu stanowiących Państwa własność, a Spółka realizuje inwestycje w zakresie zakupu środków transportu w swoim imieniu i na własną odpowiedzialność. Gmina zobowiązała się do pokrywania kosztów realizacji zadania stanowiącego przedmiot Umowy powierzenia. W Umowie powierzenia zdefiniowano termin rekompensata oznaczający kwotę pieniężną wyliczoną na podstawie wozokilometrów lub inne korzyści majątkowe przyznane Spółce w związku z realizacją usług publicznych dotyczących lokalnego transportu zbiorowego w zakresie przewozu osób i bagażu środkami komunikacji miejskiej, obliczaną i wypłacaną zgodnie z postanowieniami umownymi, w tym postanowieniami Decyzji Komisji Europejskiej z 20 grudnia 2011 r. w sprawie stosowania art. 106 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy państwa w formie rekompensaty z tytułu świadczenia usług publicznych, przyznawanej przedsiębiorcom zobowiązanym do wykonywania usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym i Komunikatu Komisji Europejskiej - zasady ramowe Unii Europejskiej dotyczące pomocy państwa w formie rekompensaty z tytułu świadczenia usług publicznych. Wysokość rekompensaty wyliczana będzie na zasadach określonych w Rozporządzeniu (WE) nr (…) Parlamentu Europejskiego i Rady z 23 października 2007 r. dotyczącym usług publicznych w zakresie kolejowego i drogowego transportu pasażerskiego oraz uchylającym rozporządzenie Rady (…) nr (…) i (…) nr (…), z uwzględnieniem ilości usług przewozowych. Ponadto, roczna wysokość rekompensaty podlega weryfikacji i nie może przekroczyć kwoty odpowiadającej wynikowi finansowemu netto, który obliczany jest jako suma kosztów poniesionych w związku ze świadczeniem usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego, pomniejszona o wszystkie dodatnie wpływy finansowe wygenerowane na wyodrębnionym rachunku przewidzianym dla usług świadczonych w zakresie publicznego transportu zbiorowego, pomniejszona o przychody taryfowe i inne przychody wygenerowane podczas wypełniania usług przewozowych, a powiększona o „rozsądny zysk”. Przy wyliczaniu wielkości należnej rekompensaty uwzględniane są uzasadnione koszty związane ze świadczeniem usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego wynikające z ich rozmiaru i ustalonego procentowego udziału infrastruktury, sił i środków ponoszonych przez Spółkę w roku kalendarzowym, w tym koszty: amortyzacji; wynagrodzeń oraz pochodnych; materiałów eksploatacyjnych; ubezpieczeń; obsługi technicznej, napraw i remontów pojazdów; podatków i opłat; związane z utrzymaniem i korzystaniem z niezbędnej infrastruktury technicznej; wyposażenia (modernizacji) pojazdów, a także pozostałe koszty realizacji usług, które są przedmiotem Umowy lub koszty z nimi związane. Ustalona rekompensata za dany rok kalendarzowy jest wypłacana w formie miesięcznych zaliczek na podstawie noty księgowej zaliczkowej.

Zgodnie z Umową powierzenia Spółka może przy użyciu posiadanych sił, środków tj. taboru świadczyć odpłatnie inne usługi w zakresie przewozów pasażerskich, przewozów okolicznościowych, okazjonalnych i regularnych, zamieszczania reklam na zewnątrz i wewnątrz pojazdów pod warunkiem, że nie wpłynie to na jakość świadczonych usług dla Gminy określonych w Umowie, nie będzie stanowić zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego i nie będzie godzić w dobre imię Gminy. Wynagrodzenie z tytułu wykonania innych powyżej wskazanych usług odpłatnych stanowi dodatkowy przychód Spółki, który pomniejszy należną rekompensatę.

Uzyskana Rekompensata przeznaczona jest wyłącznie na pokrycie kosztów ponoszonych w związku ze świadczeniem usług powierzonych przez Gminę (realizacja zadań własnych Gminy). Rekompensata nie jest wykorzystywana na inne cele, w szczególności na finansowanie działalności niezwiązanej z zadaniami powierzonymi. Prowadzą Państwo wyodrębnioną ewidencję księgową, pozwalającą na identyfikację kosztów i przychodów poszczególnych obszarów działalności, w tym w szczególności związanych z działalnością powierzoną, nie dochodzi do subsydiowania skrośnego działalności powierzonej Spółce.

Z ekonomicznego punktu widzenia Spółka nie byłaby w stanie świadczyć usług objętych umowami zawartymi z Gminą, bez otrzymywania Rekompensaty. Rekompensata nie ma wpływu na cenę świadczonych usług, to jest nie stanowi dofinansowania do konkretnej ceny w sposób obniżający cenę danej usługi. Rekompensata stanowi dofinansowanie działalności powierzonej Państwu przez Gminę. W przypadku braku Rekompensaty nie prowadziliby Państwo działalności objętej powierzeniem przez Gminę - wobec braku zapewnienia finansowania. Poza Rekompensatą nie otrzymują Państwo żadnych innych środków z Gminy na realizację powierzonych zadań własnych. Jedynym źródłem finasowania tych zadań przez Spółkę stanowi Rekompensata udzielana przez Gminę.

W ramach wykonywania zadań powierzonych przez Gminę, Spółka nie świadczy odpłatnych usług (objętych umową o realizację zadań powierzonych) na rzecz odbiorców końcowych (np. mieszkańców). Usługi te mają charakter nieodpłatny z punktu widzenia ich odbiorców i realizowane są w ramach realizacji zadań własnych Gminy. Usługi realizowane w ramach umowy powierzenia wykonywane są przy wykorzystaniu własnych zasobów majątkowych Spółki (pracownicy, sprzęt, infrastruktura).

Wysokość Rekompensaty np. w przypadku transportu zbiorowego uzależniona jest wyłącznie od wozokilometrów. Przejazdy publicznym transportem zbiorowym są dla pasażerów nieodpłatne. Zasady bezpłatnego korzystania z transportu zostały określone w uchwale Rady Gminy. W związku z brakiem poboru opłat od pasażerów Spółka nie uzyskuje przychodów z tytułu sprzedaży biletów. Koszty świadczenia usług transportu publicznego są w całości finansowane z Rekompensaty wypłacanej przez Gminę, której celem jest pokrycie kosztów realizacji zadania użyteczności publicznej.

Państwa wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą ustalenia, czy rekompensata, którą otrzymują Państwo od Gminy z tytułu wykonywania powierzonych zadań własnych Gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, na podstawie umowy wykonawczej, stanowi podstawę opodatkowania VAT, w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.

Na mocy art. 29a ust. 1 ustawy:

Powyższy przepis odnosi się do wszystkiego, co stanowi zapłatę obejmując swym zakresem każdą formę zapłaty otrzymaną przez sprzedawcę z tytułu dostawy towarów lub wykonania usługi.

Katalog elementów dodatkowych wchodzących w skład podstawy opodatkowania określony został w art. 29a ust. 6 ustawy, zgodnie z którym:

Na podstawie art. 29a ust. 7 ustawy:

Podstawa opodatkowania obejmuje wszystko, co stanowi wartość otrzymanego świadczenia, które dostawca lub świadczący usługę otrzymuje lub powinien otrzymać od kupującego. Przepis art. 29a ust. 6 i ust. 7 ustawy wymienia elementy, które powinny być wliczane bądź nie powinny być wliczane do podstawy opodatkowania.

Włączenie do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze ma miejsce tylko wówczas, gdy jest to dotacja, subwencja i inna dopłata o podobnym charakterze związana bezpośrednio z dostawą towaru lub świadczeniem usługi.

Do podstawy opodatkowania zaliczane są tylko takie dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, które są bezpośrednio przeznaczone na dofinansowanie konkretnego towaru, czy też konkretnego rodzaju usługi. Gdy podatnik otrzyma dofinansowanie, które będzie związane z dostawą lub świadczeniem usług, jako pokrycie części ceny konkretnego świadczenia lub rekompensatę z tytułu wykonania określonego świadczenia po cenach obniżonych, płatność taka będzie zaliczana do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Nie jest natomiast podstawą opodatkowania ogólna dotacja (subwencja, inna dopłata o podobnym charakterze) uzyskana przez podatnika, niezwiązana z dostawą towaru lub świadczeniem usługi. W przypadku natomiast, gdy podatnik otrzyma dofinansowanie, które będzie związane z dostawą lub świadczeniem usług, jako pokrycie części ceny konkretnego świadczenia lub rekompensatę z tytułu wykonania określonego świadczenia po cenach obniżonych, płatność taka będzie zaliczana do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Otrzymane dotacje i inne dopłaty podlegają więc opodatkowaniu jako składnik ceny czynności, z którą są związane. Jeżeli dotacja, subwencja lub inna dopłata o podobnym charakterze przekazywana jest w celu sfinansowania dostawy konkretnych towarów lub świadczenia konkretnych usług – istnieje bezpośredni związek między otrzymaną dopłatą a dostawą towarów lub świadczeniem usług i ich ceną - to stanowi ona podstawę opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Nie ma przy tym znaczenia, od kogo dostawca towaru lub świadczący usługę otrzymuje zapłatę - czy od nabywcy czy od osoby trzeciej, ważne jest, aby było to wynagrodzenie za daną konkretną usługę lub za daną konkretną dostawę.

Zatem, aby dotacje i inne środki o podobnym charakterze stanowiły podstawę opodatkowania, muszą być wypłacane jako należność z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług i być bezpośrednio związane z ceną tego świadczenia. Jeżeli jednak taki bezpośredni związek nie występuje, dofinansowanie ogólne - na pokrycie kosztów działalności - nie zwiększa podstawy opodatkowania, a tym samym nie podlega opodatkowaniu.

Przepis art. 29a ust. 1 ustawy jest odpowiednikiem art. 73 Dyrektywy 2006/112/WE Rady, zgodnie z którym:

Opodatkowanie subwencji (dotacji) stanowi wyjątek od zasad ogólnych wspólnego systemu VAT. Nie wszystkie subwencje (dotacje) stanowią element podstawy opodatkowania VAT. Jedynie takie, które są subwencjami (dotacjami) związanymi bezpośrednio z ceną dostawy towarów czy ceną świadczenia usług. Wyjątek ten należy interpretować w sposób ścisły. Wykładnia ścisła prowadzi do wniosku, że tylko subwencje bezpośrednio wpływające na cenę transakcji podlegają opodatkowaniu. Natomiast inne subwencje (dotacje) nie wchodzą tym samym do podstawy opodatkowania, a w konsekwencji nie podlegają opodatkowaniu VAT.

Definicji terminu „bezpośredniego wpływu na cenę” nie zawiera ani ustawa, ani Dyrektywa 2006/112/WE Rady, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do sposobu wykładni tego pojęcia wynikającego z orzecznictwa TSUE.

W wyroku z 15 lipca 2004 r. w sprawie C-144/02 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec TSUE wyjaśnił:

Aby stwierdzić, czy otrzymywane przez beneficjenta środki wchodzą do podstawy opodatkowania świadczonych usług, niezbędne jest stwierdzenie, czy występują konkretne usługi, z którymi związane jest to dofinansowanie, wykonywane przez odbiorcę dofinansowania. Tylko w takim przypadku dotacja może wchodzić do podstawy opodatkowania. Następnie należy zbadać, zgodnie z tezami wyroków TSUE, czy dofinansowanie stanowi element determinujący cenę tej usługi (świadczenia).

Analizując przedstawiony opis sprawy w kontekście powołanych przepisów prawa należy zauważyć, że pomiędzy płatnością (o której mowa w pytaniu nr 1), którą otrzymują Państwo w formie rekompensaty od Gminy a świadczeniem na jej rzecz zachodzi związek bezpośredni, bowiem płatność następuje w zamian za to świadczenie.

W rozpatrywanej sprawie, na podstawie zawartej z Gminą umowy wykonawczej, wykonują Państwo powierzone przez Gminę zadania o charakterze użyteczności publicznej, w zakresie utrzymania, urządzania, pielęgnacji i porządkowania terenów zieleni miejskiej w wyłączeniem parków miejskich, letniego utrzymania dróg, ulic, chodników, placów, zatok przystankowych oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, zimowego utrzymania dróg gminnych ulic, chodników, placów, zatok przystankowych, utrzymania i eksploatacji instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (RIPOK), utworzenie i prowadzenie punktu selektywnego zbierania odpadów komunalnych (PSZOK), prowadzenie i zarzadzanie cmentarzem komunalnym, obsługa Strefy Płatnego Parkowania (SPP), a za ich realizację otrzymują Państwo wynagrodzenie w postaci rekompensaty.

Rekompensata stanowi zatem źródło finansowania realizowanych przez Państwa usług na rzecz Gminy. Zatem z uwagi na charakter opisanej rekompensaty uznać należy, że stanowi ona wynagrodzenie za świadczone przez Państwa usługi na rzecz Gminy.

Tym samym, w zakresie wykonywania czynności związanych z realizacją części zadań własnych Gminy, finansowanych z otrzymywanych od Gminy środków finansowych, działają Państwo w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, a wykonywane czynności spełniają definicję świadczenia usług, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy, dlatego też podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług otrzymana rekompensata w formie pieniężnej stanowi zapłatę (wynagrodzenie) za świadczone przez Państwa na rzecz Gminy usługi.

A zatem pomiędzy płatnością, którą otrzymują Państwo od Gminy za świadczone przez Państwa na rzecz Gminy usługi we wskazanym wyżej zakresie objętym Umową wykonawczą, zachodzi związek bezpośredni, ponieważ płatność następuje w zamian za to świadczenie. Na gruncie rozpoznawanej sprawy nie można przyjąć, że między Stronami nie następuje wymiana świadczeń. Z tych też względów, czynności w opisanym we wniosku zakresie stanowią określone w art. 8 ust. 1 ustawy, odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Tym samym, otrzymana przez Państwa rekompensata za wykonywanie zadań własnych Gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, stanowi wynagrodzenie z tytułu świadczenia przez Państwa usług podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, a w konsekwencji stanowi podstawę opodatkowania, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.

Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest nieprawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą również ustalenia, czy rekompensata, którą otrzymują Państwo od Gminy z tytułu wykonywania powierzonych zadań własnych Gminy w zakresie publicznego transportu zbiorowego, na podstawie Umowy powierzenia, stanowi podstawę opodatkowania VAT, w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.

Zasady finansowania przewozów o charakterze publicznym zostały uregulowane w ustawie z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 285 ze zm.), dalej ustawa o publicznym transporcie zbiorowym.

Jak stanowi art. 4 ust. 1 pkt 15 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

W myśl art. 50 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

Stosownie do art. 51 ust. 1 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

Zgodnie z art. 51 ust. 2 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

W myśl art. 52 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

Jak stanowi art. 53 ww. ustawy,

Odnosząc się do Państwa wątpliwości dot. kwalifikacji wypłacanej Państwu rekompensaty za wykonywanie zadań powierzonych przez Gminę w zakresie publicznego transportu zbiorowego, zasadnym jest odwołanie się do wyroku TSUE z 8 maja 2025 r. w sprawie C‑615/23 (Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przeciwko P. S.A.). Przedmiotem tego wyroku jest bowiem sytuacja, w której Spółka realizująca (na podstawie umowy zawartej z jednostką samorządu terytorialnego) publiczny transport zbiorowy, pokrywa część kosztów z wpływów z biletów, a pozostałą część uzyskuje w formie rekompensaty od tej jednostki działającej jako organizator.

W wyroku tym TSUE wskazał, że:

Mając na uwadze przepisy art. 29a ust. 1 ustawy oraz orzeczenie TSUE w sprawie C-615/23 należy stwierdzić, że otrzymywana przez Państwa od Gminy rekompensata za świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego, nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, a tym samym nie stanowi podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy.

Z przedstawionych we wniosku okoliczności sprawy wynika, że:

• są Państwo spółką, w której całość udziałów posiada Gmina,
• zawarli Państwo z Gminą umowę powierzenia, o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego,
• umowa zawarta pomiędzy stronami określa warunki rekompensaty, której podstawę stanowi całość kosztów Spółki pomniejszona o przychody z dodatkowej działalności oraz powiększona o rozsądny zysk,
• otrzymywana przez Państwa rekompensata jest wypłacana wyłącznie w celu realizacji zadań w zakresie transportu publicznego i nie mogą jej Państwo przeznaczyć na inny cel,
• otrzymywana przez Państwa rekompensata pozostaje bez wpływu na cenę, jaką obciążany jest pasażer – przejazdy publicznym transportem zbiorowym są dla pasażerów nieodpłatne,
• bez uzyskania rekompensaty od Gminy nie prowadziliby Państwo działalności objętej powierzeniem, poza rekompensatą nie otrzymują Państwo żadnych innych środków od Gminy na realizację jej zadań własnych.

W związku z powyższym, w świetle orzeczenia TSUE w sprawie C-615/23, należy stwierdzić, że opisana wyżej rekompensata nie jest wypłacana Państwu w celu świadczenia przez Państwa usługi transportowej na rzecz określonego usługobiorcy i nie ma wpływu na cenę, jaką ma zapłacić ten usługobiorca. Rekompensata nie ma bezpośredniego wpływu na cenę świadczonych usług transportowych, nie stanowi dofinansowania do konkretnej ceny w sposób obniżający cenę usługi. Zatem celem tej rekompensaty jest przede wszystkim pokrycie Państwa kosztów związanych działalnością powierzoną przez Gminę w zakresie publicznego transportu zbiorowego.

Zatem otrzymana przez Państwa rekompensata za wykonywanie zadań powierzonych przez Gminę w zakresie publicznego transportu zbiorowego nie stanowi wynagrodzenia za konkretne świadczenie realizowane przez Państwa, lecz służy zbilansowaniu kosztów realizowanej przez Państwa działalności w zakresie publicznego transportu zbiorowego.

Tym samym otrzymywana przez Państwa rekompensata za świadczenie usług publicznego transportu zbiorowego, nie stanowi podstawy opodatkowania, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.