Reforma przepisów dotyczących ochrony przyrody - nowe zasady dla parków, monitoringu, sprawozdawczości, kontroli i egzekwowania przepisów

Projekt zmiany ustawy o ochronie przyrody oraz szeregu innych ustaw ma uporządkować niespójne przepisy, wzmocnić narzędzia ochrony cennych obszarów i gatunków oraz usprawnić wykonywanie obowiązków wynikających z prawa unijnego. Zmiany obejmują m.in. zasady funkcjonowania parków narodowych i rezerwatów, ochronę obszarów Natura 2000, monitoring przyrodniczy, odpowiedzialność za naruszenia oraz regulacje dotyczące handlu gatunkami chronionymi.

Funkcjonowanie form ochrony przyrody

1. Reżim ochronny parków narodowych i rezerwatów przyrody

Problem:

Przepisy ustawy o ochronie przyrody, w szczególności dotyczące katalogu zakazów i odstępstw w parkach narodowych i rezerwatach przyrody, nie zapewniają wystarczająco spójnego i skutecznego reżimu ochronnego. W praktyce wątpliwości budzi m.in. zakres zakazów z art. 15 ustawy, możliwość polowań w rezerwatach oraz zasady stosowania odstępstw na obszarach objętych ochroną krajobrazową. Brakuje też dostatecznej podstawy ustawowej do uregulowania zasad udostępniania rezerwatów przyrody.

Rozwiązanie proponowane w projekcie:

Projekt przewiduje zmianę ustawy o ochronie przyrody, przede wszystkim art. 15 ust. 1 i ust. 9, przez przeredagowanie katalogu zakazów obowiązujących w parkach narodowych i rezerwatach przyrody oraz doprecyzowanie ich zakresu.

Z zakazu polowań zostanie usunięta możliwość zwolnienia dla obszarów wyznaczonych w planie ochrony lub zadaniach ochronnych rezerwatu, a zakaz pozyskiwania, niszczenia lub umyślnego uszkadzania zostanie doprecyzowany przez wskazanie, że dotyczy dziko występujących roślin oraz grzybów.

Projekt zmieni też , wprowadzając w odniesieniu do części zakazów mechanizm zwolnienia w drodze decyzji ministra właściwego do spraw środowiska albo Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, a także ureguluje możliwość wydawania przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska aktu prawa miejscowego w sprawie wyznaczania miejsc, szlaków, tras, akwenów i dróg na terenie rezerwatu.