Jak rozwijać atrakcyjność gmin i powiatów

Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej we współpracy z Radą Europy przeprowadziła na początku 2016 roku badanie ankietowe wśród sekretarzy polskich gmin. Badanie dotyczyło czynników ograniczających skuteczność funkcjonowania urzędów samorządowych. Do analizy danych ostatecznie zakwalifikowano 1703 ankiety, co stanowi 68,7% populacji gminnych jednostek samorządu terytorialnego (JST) w Polsce. Wyniki badania zostały zaprezentowane podczas pierwszego Kongresu Forów Sekretarzy, który odbył się w Warszawie w dniach 2-3 czerwca br.

Największe problemy JST

Jedno z pytań dotyczyło największych trudności w bieżącym zarządzaniu jednostką samorządową. Respondenci na pierwszym miejscu wskazali niewystarczające dochody własne (62,1%). Na kolejnych miejscach znalazły się czynniki niezależne od działań JST, czyli brak adekwatnego finansowania zadań zleconych (56,8%), niestabilność przepisów prawa (55,4%), prawne ograniczenia decyzyjności władz (19,6%), nadmiar obciążeń związanych z wydatkowaniem funduszy UE (18,6%) i niekorzystne zjawiska w skali makro (9,8%). Dopiero na siódmym miejscu pojawiła się bierność obywateli (9,5%), a na ósmym niewystarczające kompetencje niektórych urzędników (7,3%). Dane te potwierdzają, że sekretarze mają świadomość, iż jakość życia w społecznościach lokalnych najbardziej obniżają problemy wynikające z niewystarczających dochodów własnych JST. Równocześnie najwięcej sekretarzy uważa tę sprawę za szczególnie istotną. Jeśli doda się do tego zbliżającą się perspektywę drastycznego ograniczenia środków finansowych z UE po 2020 roku, sprawa dochodów własnych nabiera jeszcze większego znaczenia. Skoro tak, to zastanówmy się nad ich źródłami.