Jak ewidencjonować sprzedaż kasową w JPK_VAT od lutego 2026 r.

Znaczna część obrotu podatników VAT to sprzedaż na rzecz konsumentów, która – co do zasady – podlega ewidencjonowaniu przy użyciu kas rejestrujących. Chociaż faktury konsumenckie nie muszą być wystawiane w Krajowym Systemie e‑Faktur, zmiany towarzyszące wdrożeniu systemu wpływają także na rozliczanie takiej sprzedaży. Niezależnie od tego w jaki sposób podatnicy wystawiają faktury, powinni je oznaczać w ewidencji nowymi kodami od lutego 2026 r.

Jak ewidencjonować sprzedaż kasową w JPK_VAT od lutego 2026 r.

Sprzedażą konsumencką jest sprzedaż przedsiębiorcy na rzecz osób fizycznych dokonujących zakupów niezwiązanych bezpośrednio z ich działalnością gospodarczą lub zawodową. Według przepisów VAT jest to przede wszystkim sprzedaż na rzecz osób fizycznych, które:

• nie prowadzą działalności gospodarczej według ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT),

• prowadząc działalność gospodarczą, dokonują zakupów „prywatnie” (na cele niezwiązane z prowadzoną działalnością gospodarczą w rozumieniu VAT).

Obowiązek ewidencjonowania sprzedaży konsumenckiej

Sprzedaż na rzecz konsumentów, co do zasady, podlega ewidencji przy użyciu kas rejestrujących (art. 111 ust. 1 ustawy o VAT), z wyjątkiem przypadków objętych zwolnieniami podmiotowymi lub przedmiotowymi. Z punktu widzenia obowiązku ewidencjonowania sprzedaż konsumencka dzieli się na:

• sprzedaż zwolnioną z obowiązku ewidencjonowania - do sprzedaży tej należy sprzedaż konsumencka dokonywana przez podatników zwolnionych podmiotowo z obowiązku ewidencjonowania oraz sprzedaż konsumencka zwolniona przedmiotowo z obowiązku ewidencjonowania, z wyjątkiem sprzedaży obejmującej czynności, które nie mogą korzystać ze zwolnień z obowiązku ewidencjonowania;

• sprzedaż obowiązkowo ewidencjonowaną za pomocą kasy rejestrującej - jest to sprzedaż konsumencka obejmująca czynności, które nie mogą korzystać ze zwolnień z obowiązku ewidencjonowania,

Ewidencjonowanie sprzedaży kasowej od rozliczenia za luty 2026 r.

Sprzedaż konsumencka zaewidencjonowana za pomocą kasy rejestrującej wykazywana jest w ewidencji VAT oraz w części ewidencyjnej pliku JPK_VAT na podstawie zbiorczych dowodów sprzedaży z kas rejestrujących (najczęściej są to okresowe raporty fiskalne). Dowody te od 1 lutego 2026 r. oznaczamy kodem RO oraz kodem DI (§ 10 ust. 5 pkt 2 lit. a oraz b rozporządzenia Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju z 15 października 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług).

Autor: Tomasz Krywan